Tapuya Şerh Edilen Kira Sözleşmesinin Yeni Malike Etkisi

Kapsam

Tapuya Şerh Edilen Kira Sözleşmesinin Yeni Malike Etkisi yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Kira sözleşmesinin tapuya şerhi, kiracının şahsi hakkını sonradan taşınmazı edinen kişilere karşı güçlendirir; şerhin süresi, kapsamı, yeni malikin edinme tarihi ve tahliye hakkı birlikte incelenir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, tapuya şerh edilen kira sözleşmesinin yeni malike etkisi konusunda 6 Eylül 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Maddî Hukuk ve Usulün Birlikte Değerlendirilmesi

İncelemenin ilk ölçütü “kira sözleşmesinin tapuya şerhi, kiracının şahsi hakkını sonradan taşınmazı edinen kişilere karşı güçlendirir; şerhin süresi, kapsamı, yeni malikin edinme tarihi ve tahliye hakkı birlikte incelenir” kuralıdır. Şerh kiracıyı her türlü sona erme sebebine karşı korumaz; sözleşme süresi, temerrüt, ihtiyaç, fesih ve şerhin terkini sebepleri ayrı sonuç doğurur. Ayrıca “kira sözleşmesi, noter ve tapu şerh belgeleri, güncel tapu kaydı, satış ve tescil tarihi, yeni malik bildirimi, kira ödeme kayıtları, fesih ve tahliye ihtarları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Tapuya Şerh Edilen Kira Sözleşmesinin Yeni Malike Etkisi bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.299-356 ve Özellikle m.310-312

Tapuya şerh edilen kira sözleşmesinin yeni malike etkisi kapsamında m.299-356 ve özellikle m.310-312 hükümleri kira ve yeni malik bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Medeni Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu: m.1009-1027

Tapuya şerh edilen kira sözleşmesinin yeni malike etkisi kapsamında m.1009-1027 hükümleri şerh, sicil ve düzeltme bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.4, 190 ve 199

Tapuya şerh edilen kira sözleşmesinin yeni malike etkisi kapsamında m.4, 190 ve 199 hükümleri görev ve ispat bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Uyuşmazlığı Çözen Hukukî Kriterler

Kira sözleşmesinin tapuya şerhi, kiracının şahsi hakkını sonradan taşınmazı edinen kişilere karşı güçlendirir; şerhin süresi, kapsamı, yeni malikin edinme tarihi ve tahliye hakkı birlikte incelenir.

Yargıtay tapuya şerh malike etkisi resmî kayıtları yönünden kira sözleşmesinin tapuya şerhi, kiracının şahsi hakkını sonradan taşınmazı edinen kişilere karşı güçlendirir; şerhin süresi, kapsamı, yeni malikin edinme tarihi ve tahliye hakkı birlikte incelenir. Bu ölçüt özellikle kira sözleşmesi, noter ve tapu şerh belgeleri, güncel tapu kaydı, satış ve tescil tarihi, yeni malik bildirimi, kira ödeme kayıtları, fesih ve tahliye ihtarları üzerinden sınanır. Şerhin metnini, tarihini ve süresini yeni malikin tescil tarihi ve ileri sürdüğü tahliye sebebiyle karşılaştırmak tamamlanmadan sonuca gidilmesi, şerhi mülkiyet hakkı sanmak veya yeni malikin bütün tahliye imkanlarını ortadan kaldırdığını varsaymak ihtimalini güçlendirebilir.

Şerh kiracıyı her türlü sona erme sebebine karşı korumaz; sözleşme süresi, temerrüt, ihtiyaç, fesih ve şerhin terkini sebepleri ayrı sonuç doğurur.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay tapuya şerh malike etkisi emsal taraması yönünden şerh kiracıyı her türlü sona erme sebebine karşı korumaz; sözleşme süresi, temerrüt, ihtiyaç, fesih ve şerhin terkini sebepleri ayrı sonuç doğurur” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Kira sözleşmesi, noter ve tapu şerh belgeleri, güncel tapu kaydı, satış ve tescil tarihi, yeni malik bildirimi, kira ödeme kayıtları, fesih ve tahliye ihtarları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

“Resmî Gazete tapuya şerh malike etkisi yürürlük denetimi yönünden kira sözleşmesi, noter ve tapu şerh belgeleri, güncel tapu kaydı, satış ve tescil tarihi, yeni malik bildirimi, kira ödeme kayıtları, fesih ve tahliye ihtarları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Çekişmeli Vakıalar Nasıl İspatlanır?

Kira sözleşmesi, noter ve tapu şerh belgeleri, güncel tapu kaydı, satış ve tescil tarihi, yeni malik bildirimi, kira ödeme kayıtları, fesih ve tahliye ihtarları.

“Yargıtay tapuya şerh malike etkisi resmî kayıtları yönünden kira sözleşmesi, noter ve tapu şerh belgeleri, güncel tapu kaydı, satış ve tescil tarihi, yeni malik bildirimi, kira ödeme kayıtları, fesih ve tahliye ihtarları” kaydı, “Kira sözleşmesinin tapuya şerhi, kiracının şahsi hakkını sonradan taşınmazı edinen kişilere karşı güçlendirir; şerhin süresi, kapsamı, yeni malikin edinme tarihi ve tahliye hakkı birlikte incelenir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.

Bu delil öncelikle “şerh kiracıyı her türlü sona erme sebebine karşı korumaz; sözleşme süresi, temerrüt, ihtiyaç, fesih ve şerhin terkini sebepleri ayrı sonuç doğurur” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay tapuya şerh malike etkisi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

“Resmî Gazete tapuya şerh malike etkisi yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

“Yargıtay tapuya şerh malike etkisi resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” kaydı, “Kira sözleşmesinin tapuya şerhi, kiracının şahsi hakkını sonradan taşınmazı edinen kişilere karşı güçlendirir; şerhin süresi, kapsamı, yeni malikin edinme tarihi ve tahliye hakkı birlikte incelenir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Başvurudan Hükme Usul Haritası

Şerhin metnini, tarihini ve süresini yeni malikin tescil tarihi ve ileri sürdüğü tahliye sebebiyle karşılaştırmak.

“Yargıtay tapuya şerh malike etkisi resmî kayıtları yönünden şerhin metnini, tarihini ve süresini yeni malikin tescil tarihi ve ileri sürdüğü tahliye sebebiyle karşılaştırmak” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Kira sözleşmesi, noter ve tapu şerh belgeleri, güncel tapu kaydı, satış ve tescil tarihi, yeni malik bildirimi, kira ödeme kayıtları, fesih ve tahliye ihtarları dosyaya alınmalı ve kira hakkının yeni malike karşı ileri sürülmesi, haksız terkinin düzeltilmesi veya kanuni tahliye koşulları oluşmuşsa sözleşmenin sona erdirilmesi talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay tapuya şerh malike etkisi emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

“Resmî Gazete tapuya şerh malike etkisi yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi.

“Yargıtay tapuya şerh malike etkisi resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar dosyaya alınmalı ve kira hakkının yeni malike karşı ileri sürülmesi, haksız terkinin düzeltilmesi veya kanuni tahliye koşulları oluşmuşsa sözleşmenin sona erdirilmesi talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Zamanaşımı, Hak Düşürücü Süre ve Tebligat

Yeni malikin bildirim ve dava süreleri ile sözleşmesel fesih dönemleri ayrı hesaplanmalı; şerh terkinine ilişkin işleme zamanında itiraz edilmelidir.

Yargıtay tapuya şerh malike etkisi resmî kayıtları yönünden yeni malikin bildirim ve dava süreleri ile sözleşmesel fesih dönemleri ayrı hesaplanmalı; şerh terkinine ilişkin işleme zamanında itiraz edilmelidir. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

“Yargıtay tapuya şerh malike etkisi emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Asıl, Ferî ve Geçici Talepler

Kira hakkının yeni malike karşı ileri sürülmesi, haksız terkinin düzeltilmesi veya kanuni tahliye koşulları oluşmuşsa sözleşmenin sona erdirilmesi.

“Yargıtay tapuya şerh malike etkisi resmî kayıtları yönünden kira hakkının yeni malike karşı ileri sürülmesi, haksız terkinin düzeltilmesi veya kanuni tahliye koşulları oluşmuşsa sözleşmenin sona erdirilmesi” talebi, “Kira sözleşmesinin tapuya şerhi, kiracının şahsi hakkını sonradan taşınmazı edinen kişilere karşı güçlendirir; şerhin süresi, kapsamı, yeni malikin edinme tarihi ve tahliye hakkı birlikte incelenir” koşuluyla ve kira sözleşmesi, noter ve tapu şerh belgeleri, güncel tapu kaydı, satış ve tescil tarihi, yeni malik bildirimi, kira ödeme kayıtları, fesih ve tahliye ihtarları deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay tapuya şerh malike etkisi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi, temel ölçüt ise “şerh kiracıyı her türlü sona erme sebebine karşı korumaz; sözleşme süresi, temerrüt, ihtiyaç, fesih ve şerhin terkini sebepleri ayrı sonuç doğurur” olacaktır.

Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.

“Resmî Gazete tapuya şerh malike etkisi yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay — Tapuya Şerh Malike Etkisi Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “tapuya şerh malike etkisi resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından kira sözleşmesinin tapuya şerhi, kiracının şahsi hakkını sonradan taşınmazı edinen kişilere karşı güçlendirir; şerhin süresi, kapsamı, yeni malikin edinme tarihi ve tahliye hakkı birlikte incelenir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Tapuya Şerh Malike Etkisi Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “tapuya şerh malike etkisi emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; şerh kiracıyı her türlü sona erme sebebine karşı korumaz; sözleşme süresi, temerrüt, ihtiyaç, fesih ve şerhin terkini sebepleri ayrı sonuç doğurur savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Tapuya Şerh Malike Etkisi Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “tapuya şerh malike etkisi yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Dosyanın Zayıf Noktaları ve Savunmalar

Şerhi Mülkiyet Hakkı Sanmak veya Yeni Malikin Bütün Tahliye İmkanlarını Ortadan Kaldırdığını Varsaymak.

“Yargıtay tapuya şerh malike etkisi resmî kayıtları yönünden şerhi mülkiyet hakkı sanmak veya yeni malikin bütün tahliye imkanlarını ortadan kaldırdığını varsaymak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Şerhin metnini, tarihini ve süresini yeni malikin tescil tarihi ve ileri sürdüğü tahliye sebebiyle karşılaştırmak aşamasında kira sözleşmesi, noter ve tapu şerh belgeleri, güncel tapu kaydı, satış ve tescil tarihi, yeni malik bildirimi, kira ödeme kayıtları, fesih ve tahliye ihtarları kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay tapuya şerh malike etkisi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi delili ve “Şerh kiracıyı her türlü sona erme sebebine karşı korumaz; sözleşme süresi, temerrüt, ihtiyaç, fesih ve şerhin terkini sebepleri ayrı sonuç doğurur” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Resmî Gazete tapuya şerh malike etkisi yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski gerçekleşirse asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

• kira sözleşmesi, noter ve tapu şerh belgeleri, güncel tapu kaydı, satış ve tescil tarihi, yeni malik bildirimi, kira ödeme kayıtları, fesih ve tahliye ihtarları
• Tapuya Şerh Edilen Kira Sözleşmesinin Yeni Malike Etkisi uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
• tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
• taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar

• şerhin metnini, tarihini ve süresini yeni malikin tescil tarihi ve ileri sürdüğü tahliye sebebiyle karşılaştırmak
• görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
• çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
• somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi

• Süre çizelgesinde Yeni malikin bildirim ve dava süreleri ile sözleşmesel fesih dönemleri ayrı hesaplanmalı; şerh terkinine ilişkin işleme zamanında itiraz edilmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Tapuya şerh edilen kira sözleşmesinin yeni malike etkisi bakımından ilk usul adımından sonra hangi işlemler yapılmalıdır?

Şerhin metnini, tarihini ve süresini yeni malikin tescil tarihi ve ileri sürdüğü tahliye sebebiyle karşılaştırmak; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Tapuya Şerh Edilen Kira Sözleşmesinin Yeni Malike Etkisi Bakımından Kritik Tarihler Nasıl Belirlenir?

Yeni malikin bildirim ve dava süreleri ile sözleşmesel fesih dönemleri ayrı hesaplanmalı; şerh terkinine ilişkin işleme zamanında itiraz edilmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Kira hakkının yeni malike karşı ileri sürülmesi, haksız terkinin düzeltilmesi veya kanuni tahliye koşulları oluşmuşsa sözleşmenin sona erdirilmesi talebi hangi vakıa ve delillerle somutlaştırılmalıdır?

Kira hakkının yeni malike karşı ileri sürülmesi, haksız terkinin düzeltilmesi veya kanuni tahliye koşulları oluşmuşsa sözleşmenin sona erdirilmesi, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Tapuya Şerh Edilen Kira Sözleşmesinin Yeni Malike Etkisi bakımından uygulanacak ana kural, ispatlanması gereken maddi vakıalar ve doğru başvuru sırası nasıl belirlenir” sorusu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu, 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Kira sözleşmesinin tapuya şerhi, kiracının şahsi hakkını sonradan taşınmazı edinen kişilere karşı güçlendirir; şerhin süresi, kapsamı, yeni malikin edinme tarihi ve tahliye hakkı birlikte incelenir.

Dosyanın ilk önceliği şerhin metnini, tarihini ve süresini yeni malikin tescil tarihi ve ileri sürdüğü tahliye sebebiyle karşılaştırmak, delil omurgası ise kira sözleşmesi, noter ve tapu şerh belgeleri, güncel tapu kaydı, satış ve tescil tarihi, yeni malik bildirimi, kira ödeme kayıtları, fesih ve tahliye ihtarları ile Tapuya Şerh Edilen Kira Sözleşmesinin Yeni Malike Etkisi uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Yeni malikin bildirim ve dava süreleri ile sözleşmesel fesih dönemleri ayrı hesaplanmalı; şerh terkinine ilişkin işleme zamanında itiraz edilmelidir. Kira hakkının yeni malike karşı ileri sürülmesi, haksız terkinin düzeltilmesi veya kanuni tahliye koşulları oluşmuşsa sözleşmenin sona erdirilmesi talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; şerhi mülkiyet hakkı sanmak veya yeni malikin bütün tahliye imkanlarını ortadan kaldırdığını varsaymak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

• Yargıtay — tapuya şerh malike etkisi resmî kayıtları — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık bakımından kira sözleşmesinin tapuya şerhi, kiracının şahsi hakkını sonradan taşınmazı edinen kişilere karşı güçlendirir; şerhin süresi, kapsamı, yeni malikin edinme tarihi ve tahliye hakkı birlikte incelenir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
• Yargıtay — tapuya şerh malike etkisi emsal taraması — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; şerh kiracıyı her türlü sona erme sebebine karşı korumaz; sözleşme süresi, temerrüt, ihtiyaç, fesih ve şerhin terkini sebepleri ayrı sonuç doğurur savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
• Resmî Gazete — tapuya şerh malike etkisi yürürlük denetimi — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
• 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu — m.299-356 ve özellikle m.310-312
• 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu — m.1009-1027
• 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m.4, 190 ve 199
• Yargıtay Karar Arama
• Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru