Konut ve Çatılı İşyeri Kirasında Kiracının Teminat Verme Borcu

Kapsam

Konut ve Çatılı İşyeri Kirasında Kiracının Teminat Verme Borcu yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Konut ve çatılı işyeri kirasında kararlaştırılan güvence üç aylık kira bedelini aşamaz; para veya kıymetli evrak biçimindeki güvence kiraya verenin tek başına çekemeyeceği banka hesabı ya da depo düzeninde tutulmalıdır. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, konut ve çatılı işyeri kirasında kiracının teminat verme borcu konusunda 10 Ekim 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Uyuşmazlığın Hukukî Niteliği

İncelemenin ilk ölçütü “konut ve çatılı işyeri kirasında kararlaştırılan güvence üç aylık kira bedelini aşamaz; para veya kıymetli evrak biçimindeki güvence kiraya verenin tek başına çekemeyeceği banka hesabı ya da depo düzeninde tutulmalıdır” kuralıdır. Depozito adı verilen her ödeme serbestçe kiraya verene teslim edilemez; kira türü, güvence tutarı, para veya teminat mektubu niteliği, banka kaydı, mahsup şartı, hasar ve borç belgeleri, iade zamanı ile kesinleşmiş takip veya karar ayrı incelenmelidir. Ayrıca “kira sözleşmesi ve teslim tutanağı, başlangıç kira bedeli, banka güvence hesabı veya depo belgesi, ödeme dekontları, teminat mektubu, giriş-çıkış fotoğrafları, hasar ve onarım faturaları, kira-yan gider dökümü, anahtar teslimi, ihtar, takip ve mahkeme kararı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Konut ve Çatılı İşyeri Kirasında Kiracının Teminat Verme Borcu bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.299-356 ve Özellikle 342

Konut ve çatılı işyeri kirasında kiracının teminat verme borcu kapsamında m.299-356 ve özellikle 342 hükümleri kira güvencesinin tavanı ve saklanması bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.4, 190, 199 ve 266

Konut ve çatılı işyeri kirasında kiracının teminat verme borcu kapsamında m.4, 190, 199 ve 266 hükümleri görev, ispat ve bilirkişi bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve İcra ve İflas Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu: m.42-72

Konut ve çatılı işyeri kirasında kiracının teminat verme borcu kapsamında m.42-72 hükümleri alacağın takibi ve itiraz bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Kural, İstisna ve Değerlendirme

Konut ve çatılı işyeri kirasında kararlaştırılan güvence üç aylık kira bedelini aşamaz; para veya kıymetli evrak biçimindeki güvence kiraya verenin tek başına çekemeyeceği banka hesabı ya da depo düzeninde tutulmalıdır.

Yargıtay konut çatılı verme borcu resmî kayıtları yönünden konut ve çatılı işyeri kirasında kararlaştırılan güvence üç aylık kira bedelini aşamaz; para veya kıymetli evrak biçimindeki güvence kiraya verenin tek başına çekemeyeceği banka hesabı ya da depo düzeninde tutulmalıdır. Bu ölçüt özellikle kira sözleşmesi ve teslim tutanağı, başlangıç kira bedeli, banka güvence hesabı veya depo belgesi, ödeme dekontları, teminat mektubu, giriş-çıkış fotoğrafları, hasar ve onarım faturaları, kira-yan gider dökümü, anahtar teslimi, ihtar, takip ve mahkeme kararı üzerinden sınanır. Kararlaştırılan güvenceyi sözleşme başlangıcındaki üç aylık kira tavanıyla karşılaştırıp paranın kimin hesabında ve hangi çekim koşuluyla tutulduğunu doğrulamak tamamlanmadan sonuca gidilmesi, üç aylık sınırı güncel kira üzerinden sürekli artırmak veya kiraya verenin tek taraflı hasar beyanını güvenceyi çekmek için kesin delil saymak ihtimalini güçlendirebilir.

Depozito adı verilen her ödeme serbestçe kiraya verene teslim edilemez; kira türü, güvence tutarı, para veya teminat mektubu niteliği, banka kaydı, mahsup şartı, hasar ve borç belgeleri, iade zamanı ile kesinleşmiş takip veya karar ayrı incelenmelidir.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay konut çatılı verme borcu emsal taraması yönünden depozito adı verilen her ödeme serbestçe kiraya verene teslim edilemez; kira türü, güvence tutarı, para veya teminat mektubu niteliği, banka kaydı, mahsup şartı, hasar ve borç belgeleri, iade zamanı ile kesinleşmiş takip veya karar ayrı incelenmelidir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Kira sözleşmesi ve teslim tutanağı, başlangıç kira bedeli, banka güvence hesabı veya depo belgesi, ödeme dekontları, teminat mektubu, giriş-çıkış fotoğrafları, hasar ve onarım faturaları, kira-yan gider dökümü, anahtar teslimi, ihtar, takip ve mahkeme kararı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

“Resmî Gazete konut çatılı verme borcu yürürlük denetimi yönünden kira sözleşmesi ve teslim tutanağı, başlangıç kira bedeli, banka güvence hesabı veya depo belgesi, ödeme dekontları, teminat mektubu, giriş-çıkış fotoğrafları, hasar ve onarım faturaları, kira-yan gider dökümü, anahtar teslimi, ihtar, takip ve mahkeme kararı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Dosyanın Delil Omurgası

Kira sözleşmesi ve teslim tutanağı, başlangıç kira bedeli, banka güvence hesabı veya depo belgesi, ödeme dekontları, teminat mektubu, giriş-çıkış fotoğrafları, hasar ve onarım faturaları, kira-yan gider dökümü, anahtar teslimi, ihtar, takip ve mahkeme kararı.

“Yargıtay konut çatılı verme borcu resmî kayıtları yönünden kira sözleşmesi ve teslim tutanağı, başlangıç kira bedeli, banka güvence hesabı veya depo belgesi, ödeme dekontları, teminat mektubu, giriş-çıkış fotoğrafları, hasar ve onarım faturaları, kira-yan gider dökümü, anahtar teslimi, ihtar, takip ve mahkeme kararı” kaydı, “Konut ve çatılı işyeri kirasında kararlaştırılan güvence üç aylık kira bedelini aşamaz; para veya kıymetli evrak biçimindeki güvence kiraya verenin tek başına çekemeyeceği banka hesabı ya da depo düzeninde tutulmalıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.

Bu delil öncelikle “depozito adı verilen her ödeme serbestçe kiraya verene teslim edilemez; kira türü, güvence tutarı, para veya teminat mektubu niteliği, banka kaydı, mahsup şartı, hasar ve borç belgeleri, iade zamanı ile kesinleşmiş takip veya karar ayrı incelenmelidir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay konut çatılı verme borcu emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

“Resmî Gazete konut çatılı verme borcu yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

“Yargıtay konut çatılı verme borcu resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” kaydı, “Konut ve çatılı işyeri kirasında kararlaştırılan güvence üç aylık kira bedelini aşamaz; para veya kıymetli evrak biçimindeki güvence kiraya verenin tek başına çekemeyeceği banka hesabı ya da depo düzeninde tutulmalıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Doğru Merci ve İzlenecek Yol

Kararlaştırılan güvenceyi sözleşme başlangıcındaki üç aylık kira tavanıyla karşılaştırıp paranın kimin hesabında ve hangi çekim koşuluyla tutulduğunu doğrulamak.

“Yargıtay konut çatılı verme borcu resmî kayıtları yönünden kararlaştırılan güvenceyi sözleşme başlangıcındaki üç aylık kira tavanıyla karşılaştırıp paranın kimin hesabında ve hangi çekim koşuluyla tutulduğunu doğrulamak” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Kira sözleşmesi ve teslim tutanağı, başlangıç kira bedeli, banka güvence hesabı veya depo belgesi, ödeme dekontları, teminat mektubu, giriş-çıkış fotoğrafları, hasar ve onarım faturaları, kira-yan gider dökümü, anahtar teslimi, ihtar, takip ve mahkeme kararı dosyaya alınmalı ve fazla güvencenin iadesi, paranın bankadaki güvence hesabına aktarılması, haksız mahsup ve çekimin önlenmesi, teminatın çözülmesi, kira ve hasar borcunun tespiti, faiz, alacak ve tedbir talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay konut çatılı verme borcu emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

“Resmî Gazete konut çatılı verme borcu yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi.

“Yargıtay konut çatılı verme borcu resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar dosyaya alınmalı ve fazla güvencenin iadesi, paranın bankadaki güvence hesabına aktarılması, haksız mahsup ve çekimin önlenmesi, teminatın çözülmesi, kira ve hasar borcunun tespiti, faiz, alacak ve tedbir talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Kritik Tarihler ve Süre Çizelgesi

Kiralananın tesliminde durum tutanağı düzenlenmeli; kira sona erdiğinde iade ve mahsup talebi yazılı yapılmalı, bankanın güvenceyi serbest bırakmasına ilişkin kanuni bildirim ve takip takvimi geciktirilmemelidir.

Yargıtay konut çatılı verme borcu resmî kayıtları yönünden kiralananın tesliminde durum tutanağı düzenlenmeli; kira sona erdiğinde iade ve mahsup talebi yazılı yapılmalı, bankanın güvenceyi serbest bırakmasına ilişkin kanuni bildirim ve takip takvimi geciktirilmemelidir. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

“Yargıtay konut çatılı verme borcu emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Hükümde Yer Alması Gereken Talepler

Fazla güvencenin iadesi, paranın bankadaki güvence hesabına aktarılması, haksız mahsup ve çekimin önlenmesi, teminatın çözülmesi, kira ve hasar borcunun tespiti, faiz, alacak ve tedbir.

“Yargıtay konut çatılı verme borcu resmî kayıtları yönünden fazla güvencenin iadesi, paranın bankadaki güvence hesabına aktarılması, haksız mahsup ve çekimin önlenmesi, teminatın çözülmesi, kira ve hasar borcunun tespiti, faiz, alacak ve tedbir” talebi, “Konut ve çatılı işyeri kirasında kararlaştırılan güvence üç aylık kira bedelini aşamaz; para veya kıymetli evrak biçimindeki güvence kiraya verenin tek başına çekemeyeceği banka hesabı ya da depo düzeninde tutulmalıdır” koşuluyla ve kira sözleşmesi ve teslim tutanağı, başlangıç kira bedeli, banka güvence hesabı veya depo belgesi, ödeme dekontları, teminat mektubu, giriş-çıkış fotoğrafları, hasar ve onarım faturaları, kira-yan gider dökümü, anahtar teslimi, ihtar, takip ve mahkeme kararı deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay konut çatılı verme borcu emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi, temel ölçüt ise “depozito adı verilen her ödeme serbestçe kiraya verene teslim edilemez; kira türü, güvence tutarı, para veya teminat mektubu niteliği, banka kaydı, mahsup şartı, hasar ve borç belgeleri, iade zamanı ile kesinleşmiş takip veya karar ayrı incelenmelidir” olacaktır.

Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.

“Resmî Gazete konut çatılı verme borcu yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay — Konut Çatılı Verme Borcu Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “konut çatılı verme borcu resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından konut ve çatılı işyeri kirasında kararlaştırılan güvence üç aylık kira bedelini aşamaz; para veya kıymetli evrak biçimindeki güvence kiraya verenin tek başına çekemeyeceği banka hesabı ya da depo düzeninde tutulmalıdır yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Konut Çatılı Verme Borcu Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “konut çatılı verme borcu emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; depozito adı verilen her ödeme serbestçe kiraya verene teslim edilemez; kira türü, güvence tutarı, para veya teminat mektubu niteliği, banka kaydı, mahsup şartı, hasar ve borç belgeleri, iade zamanı ile kesinleşmiş takip veya karar ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Konut Çatılı Verme Borcu Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “konut çatılı verme borcu yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Muhtemel Savunmalar ve Ayrılan Durumlar

Üç aylık sınırı güncel kira üzerinden sürekli artırmak veya kiraya verenin tek taraflı hasar beyanını güvenceyi çekmek için kesin delil saymak.

“Yargıtay konut çatılı verme borcu resmî kayıtları yönünden üç aylık sınırı güncel kira üzerinden sürekli artırmak veya kiraya verenin tek taraflı hasar beyanını güvenceyi çekmek için kesin delil saymak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Kararlaştırılan güvenceyi sözleşme başlangıcındaki üç aylık kira tavanıyla karşılaştırıp paranın kimin hesabında ve hangi çekim koşuluyla tutulduğunu doğrulamak aşamasında kira sözleşmesi ve teslim tutanağı, başlangıç kira bedeli, banka güvence hesabı veya depo belgesi, ödeme dekontları, teminat mektubu, giriş-çıkış fotoğrafları, hasar ve onarım faturaları, kira-yan gider dökümü, anahtar teslimi, ihtar, takip ve mahkeme kararı kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay konut çatılı verme borcu emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi delili ve “Depozito adı verilen her ödeme serbestçe kiraya verene teslim edilemez; kira türü, güvence tutarı, para veya teminat mektubu niteliği, banka kaydı, mahsup şartı, hasar ve borç belgeleri, iade zamanı ile kesinleşmiş takip veya karar ayrı incelenmelidir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Resmî Gazete konut çatılı verme borcu yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski gerçekleşirse asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

• kira sözleşmesi ve teslim tutanağı, başlangıç kira bedeli, banka güvence hesabı veya depo belgesi, ödeme dekontları, teminat mektubu, giriş-çıkış fotoğrafları, hasar ve onarım faturaları, kira-yan gider dökümü, anahtar teslimi, ihtar, takip ve mahkeme kararı
• Konut ve Çatılı İşyeri Kirasında Kiracının Teminat Verme Borcu uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
• tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
• taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar

• kararlaştırılan güvenceyi sözleşme başlangıcındaki üç aylık kira tavanıyla karşılaştırıp paranın kimin hesabında ve hangi çekim koşuluyla tutulduğunu doğrulamak
• görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
• çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
• somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi

• Süre çizelgesinde Kiralananın tesliminde durum tutanağı düzenlenmeli; kira sona erdiğinde iade ve mahsup talebi yazılı yapılmalı, bankanın güvenceyi serbest bırakmasına ilişkin kanuni bildirim ve takip takvimi geciktirilmemelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Konut ve çatılı işyeri kirasında kiracının teminat verme borcu bakımından doğru merci ve usul yolu hangi verilerle belirlenir?

Kararlaştırılan güvenceyi sözleşme başlangıcındaki üç aylık kira tavanıyla karşılaştırıp paranın kimin hesabında ve hangi çekim koşuluyla tutulduğunu doğrulamak; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Konut ve çatılı işyeri kirasında kiracının teminat verme borcu bakımından hangi başlangıç olayı süreyi başlatır?

Kiralananın tesliminde durum tutanağı düzenlenmeli; kira sona erdiğinde iade ve mahsup talebi yazılı yapılmalı, bankanın güvenceyi serbest bırakmasına ilişkin kanuni bildirim ve takip takvimi geciktirilmemelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Fazla güvencenin iadesi, paranın bankadaki güvence hesabına aktarılması, haksız mahsup ve çekimin önlenmesi, teminatın çözülmesi, kira ve hasar borcunun tespiti, faiz, alacak ve tedbir istemi mahkemeden veya yetkili merciden nasıl istenmelidir?

Fazla güvencenin iadesi, paranın bankadaki güvence hesabına aktarılması, haksız mahsup ve çekimin önlenmesi, teminatın çözülmesi, kira ve hasar borcunun tespiti, faiz, alacak ve tedbir, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Konut ve Çatılı İşyeri Kirasında Kiracının Teminat Verme Borcu incelemesinde iddia, karşı görüş, kanun dayanağı ve içtihat somut olayla nasıl eşleştirilmelidir” sorusu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Konut ve çatılı işyeri kirasında kararlaştırılan güvence üç aylık kira bedelini aşamaz; para veya kıymetli evrak biçimindeki güvence kiraya verenin tek başına çekemeyeceği banka hesabı ya da depo düzeninde tutulmalıdır.

Dosyanın ilk önceliği kararlaştırılan güvenceyi sözleşme başlangıcındaki üç aylık kira tavanıyla karşılaştırıp paranın kimin hesabında ve hangi çekim koşuluyla tutulduğunu doğrulamak, delil omurgası ise kira sözleşmesi ve teslim tutanağı, başlangıç kira bedeli, banka güvence hesabı veya depo belgesi, ödeme dekontları, teminat mektubu, giriş-çıkış fotoğrafları, hasar ve onarım faturaları, kira-yan gider dökümü, anahtar teslimi, ihtar, takip ve mahkeme kararı ile Konut ve Çatılı İşyeri Kirasında Kiracının Teminat Verme Borcu uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Kiralananın tesliminde durum tutanağı düzenlenmeli; kira sona erdiğinde iade ve mahsup talebi yazılı yapılmalı, bankanın güvenceyi serbest bırakmasına ilişkin kanuni bildirim ve takip takvimi geciktirilmemelidir. Fazla güvencenin iadesi, paranın bankadaki güvence hesabına aktarılması, haksız mahsup ve çekimin önlenmesi, teminatın çözülmesi, kira ve hasar borcunun tespiti, faiz, alacak ve tedbir talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; üç aylık sınırı güncel kira üzerinden sürekli artırmak veya kiraya verenin tek taraflı hasar beyanını güvenceyi çekmek için kesin delil saymak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

• Yargıtay — konut çatılı verme borcu resmî kayıtları — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık bakımından konut ve çatılı işyeri kirasında kararlaştırılan güvence üç aylık kira bedelini aşamaz; para veya kıymetli evrak biçimindeki güvence kiraya verenin tek başına çekemeyeceği banka hesabı ya da depo düzeninde tutulmalıdır yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
• Yargıtay — konut çatılı verme borcu emsal taraması — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; depozito adı verilen her ödeme serbestçe kiraya verene teslim edilemez; kira türü, güvence tutarı, para veya teminat mektubu niteliği, banka kaydı, mahsup şartı, hasar ve borç belgeleri, iade zamanı ile kesinleşmiş takip veya karar ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
• Resmî Gazete — konut çatılı verme borcu yürürlük denetimi — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
• 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu — m.299-356 ve özellikle 342
• 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m.4, 190, 199 ve 266
• 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu — m.42-72
• Yargıtay Karar Arama
• Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru