Tüketici Hukuku

Taksitle Satışta Muacceliyet ve Temerrüt

Taksitle Satışta Muacceliyet ve Temerrüt; Tüketici taksitle satış borcunda temerrüde düşerse kalan borcun tamamı ancak satıcı hakkını saklı tutmuş, kendi edimini ifa etmiş, kanuni oranda taksit ödenmemiş ve tüketiciye en az otuz gün süre veren muacceliyet uyarısı yapılmışsa istenebilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

Sorumlu yazarAv. Ali Armağan KILIÇ
Yayın tarihi
Son güncelleme
Okuma süresi3.529 kelime · 17 dk

Kapsam

Taksitle Satışta Muacceliyet ve Temerrüt yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Tüketici taksitle satış borcunda temerrüde düşerse kalan borcun tamamı ancak satıcı hakkını saklı tutmuş, kendi edimini ifa etmiş, kanuni oranda taksit ödenmemiş ve tüketiciye en az otuz gün süre veren muacceliyet uyarısı yapılmışsa istenebilir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, taksitle satışta muacceliyet ve temerrüt konusunda 13 Eylül 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Uyuşmazlığın Hukukî Niteliği

İncelemenin ilk ölçütü “tüketici taksitle satış borcunda temerrüde düşerse kalan borcun tamamı ancak satıcı hakkını saklı tutmuş, kendi edimini ifa etmiş, kanuni oranda taksit ödenmemiş ve tüketiciye en az otuz gün süre veren muacceliyet uyarısı yapılmışsa istenebilir” kuralıdır. Tek bir gecikme veya sözleşmedeki genel muacceliyet kaydı bütün bakiye borcu kendiliğinden doğurmaz; ödeme oranı, vade, ihtarın içeriği ve haksız şart denetimi yapılır. Ayrıca “taksitle satış sözleşmesi ve ön bilgi, teslim belgesi, ödeme planı, tahsilat dökümü, banka hareketleri, temerrüt ve muacceliyet ihtarı, tebliğ belgesi, faiz hesabı, tüketici yazışmaları ve cayma kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Taksitle Satışta Muacceliyet ve Temerrüt bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun: m.17-21 ve 83

Taksitle satışta muacceliyet ve temerrüt kapsamında m.17-21 ve 83 hükümleri taksitle satış, muacceliyet ve emredici koruma bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.253-273 ve 117-126

Taksitle satışta muacceliyet ve temerrüt kapsamında m.253-273 ve 117-126 hükümleri taksitle satış ve temerrüt bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.190, 199 ve 200-222

Taksitle satışta muacceliyet ve temerrüt kapsamında m.190, 199 ve 200-222 hükümleri ispat ve sözleşme belgeleri bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Kural, İstisna ve Değerlendirme

Tüketici Taksitle Satış Borcunda Temerrüde Düşerse Kalan Borcun Tamamı Ancak Satıcı Hakkını Saklı Tutmuş, Kendi Edimini İfa Etmiş, Kanuni Oranda Taksit Ödenmemiş ve Tüketiciye En Az Otuz Gün Süre Veren Muacceliyet Uyarısı Yapılmışsa İstenebilir.

Ticaret Bakanlığı taksitle satışta muacceliyet temerrüt resmî kayıtları yönünden tüketici taksitle satış borcunda temerrüde düşerse kalan borcun tamamı ancak satıcı hakkını saklı tutmuş, kendi edimini ifa etmiş, kanuni oranda taksit ödenmemiş ve tüketiciye en az otuz gün süre veren muacceliyet uyarısı yapılmışsa istenebilir. Bu ölçüt özellikle taksitle satış sözleşmesi ve ön bilgi, teslim belgesi, ödeme planı, tahsilat dökümü, banka hareketleri, temerrüt ve muacceliyet ihtarı, tebliğ belgesi, faiz hesabı, tüketici yazışmaları ve cayma kayıtları üzerinden sınanır. Ödenen ve geciken taksitleri toplam satış bedeline oranlayıp muacceliyet eşiği ile ihtar tarihini ayrı ayrı doğrulamak tamamlanmadan sonuca gidilmesi, kredi kartıyla taksitli ödeme ile taksitle satış sözleşmesini aynı rejim saymak veya gecikme faizini bakiye borcun tamamına ihtarsız yürütmek ihtimalini güçlendirebilir.

Tek Bir Gecikme veya Sözleşmedeki Genel Muacceliyet Kaydı Bütün Bakiye Borcu Kendiliğinden Doğurmaz; Ödeme Oranı, Vade, İhtarın İçeriği ve Haksız Şart Denetimi Yapılır.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay taksitle satışta muacceliyet temerrüt emsal taraması yönünden tek bir gecikme veya sözleşmedeki genel muacceliyet kaydı bütün bakiye borcu kendiliğinden doğurmaz; ödeme oranı, vade, ihtarın içeriği ve haksız şart denetimi yapılır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Taksitle Satış Sözleşmesi ve Ön Bilgi, Teslim Belgesi, Ödeme Planı, Tahsilat Dökümü, Banka Hareketleri, Temerrüt ve Muacceliyet İhtarı, Tebliğ Belgesi, Faiz Hesabı, Tüketici Yazışmaları ve Cayma Kayıtları Hukuki Sonuca Bağlanmadan Önce Kaynağı, Tarihi, Kapsamı ve Karşı Kayıtlarla Uyumu Bakımından Doğrulanmalıdır.

“Resmî Gazete taksitle satışta muacceliyet temerrüt yürürlük denetimi yönünden taksitle satış sözleşmesi ve ön bilgi, teslim belgesi, ödeme planı, tahsilat dökümü, banka hareketleri, temerrüt ve muacceliyet ihtarı, tebliğ belgesi, faiz hesabı, tüketici yazışmaları ve cayma kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Dosyanın Delil Omurgası

Taksitle Satış Sözleşmesi ve Ön Bilgi, Teslim Belgesi, Ödeme Planı, Tahsilat Dökümü, Banka Hareketleri, Temerrüt ve Muacceliyet İhtarı, Tebliğ Belgesi, Faiz Hesabı, Tüketici Yazışmaları ve Cayma Kayıtları.

“Ticaret Bakanlığı taksitle satışta muacceliyet temerrüt resmî kayıtları yönünden taksitle satış sözleşmesi ve ön bilgi, teslim belgesi, ödeme planı, tahsilat dökümü, banka hareketleri, temerrüt ve muacceliyet ihtarı, tebliğ belgesi, faiz hesabı, tüketici yazışmaları ve cayma kayıtları” kaydı, “Tüketici taksitle satış borcunda temerrüde düşerse kalan borcun tamamı ancak satıcı hakkını saklı tutmuş, kendi edimini ifa etmiş, kanuni oranda taksit ödenmemiş ve tüketiciye en az otuz gün süre veren muacceliyet uyarısı yapılmışsa istenebilir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Somut Uyuşmazlığa Dayanak Sözleşme, Karar, Bildirim veya Sicil Kaydının Tam Metni, Ekleri ve Değişiklik Geçmişi.

Bu delil öncelikle “tek bir gecikme veya sözleşmedeki genel muacceliyet kaydı bütün bakiye borcu kendiliğinden doğurmaz; ödeme oranı, vade, ihtarın içeriği ve haksız şart denetimi yapılır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay taksitle satışta muacceliyet temerrüt emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

“Resmî Gazete taksitle satışta muacceliyet temerrüt yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

“Ticaret Bakanlığı taksitle satışta muacceliyet temerrüt resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” kaydı, “Tüketici taksitle satış borcunda temerrüde düşerse kalan borcun tamamı ancak satıcı hakkını saklı tutmuş, kendi edimini ifa etmiş, kanuni oranda taksit ödenmemiş ve tüketiciye en az otuz gün süre veren muacceliyet uyarısı yapılmışsa istenebilir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Doğru Merci ve İzlenecek Yol

Ödenen ve Geciken Taksitleri Toplam Satış Bedeline Oranlayıp Muacceliyet Eşiği ile İhtar Tarihini Ayrı Ayrı Doğrulamak.

“Ticaret Bakanlığı taksitle satışta muacceliyet temerrüt resmî kayıtları yönünden ödenen ve geciken taksitleri toplam satış bedeline oranlayıp muacceliyet eşiği ile ihtar tarihini ayrı ayrı doğrulamak” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Taksitle satış sözleşmesi ve ön bilgi, teslim belgesi, ödeme planı, tahsilat dökümü, banka hareketleri, temerrüt ve muacceliyet ihtarı, tebliğ belgesi, faiz hesabı, tüketici yazışmaları ve cayma kayıtları dosyaya alınmalı ve yalnız muaccel taksitlerin tahsili, geçersiz muacceliyet ve faiz kaydının kaldırılması, fazla ödemenin iadesi, sözleşmeden dönme veya seçimlik tüketici hakları talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Görev, Yetki, Taraf Sıfatı, Harç ve Yalnız Kanunun Açıkça Aradığı Hâllerde Dava Şartı veya Zorunlu Ön Başvurunun Ayrı Ayrı Doğrulanması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay taksitle satışta muacceliyet temerrüt emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

“Resmî Gazete taksitle satışta muacceliyet temerrüt yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Somut Tehlike Varsa Geçici Hukuki Koruma İhtiyacının Yaklaşık İspat, Ölçülülük, Teminat ve Karşı Tarafın Dinlenilmesi Yönlerinden Değerlendirilmesi.

“Ticaret Bakanlığı taksitle satışta muacceliyet temerrüt resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar dosyaya alınmalı ve yalnız muaccel taksitlerin tahsili, geçersiz muacceliyet ve faiz kaydının kaldırılması, fazla ödemenin iadesi, sözleşmeden dönme veya seçimlik tüketici hakları talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Kritik Tarihler ve Süre Çizelgesi

Muacceliyet İçin Tüketiciye En Az Otuz Günlük Ödeme Süresi Tanınmalı; Cayma, Ayıp ve Tüketici Başvuru Süreleri Somut Talep Türüne Göre Ayrıca Hesaplanmalıdır.

Ticaret Bakanlığı taksitle satışta muacceliyet temerrüt resmî kayıtları yönünden muacceliyet için tüketiciye en az otuz günlük ödeme süresi tanınmalı; cayma, ayıp ve tüketici başvuru süreleri somut talep türüne göre ayrıca hesaplanmalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

Tebliğ, Öğrenme, İlan, Ödeme ve Elektronik Erişim Tarihlerinden Hangisinin Süreyi Başlattığı İlgili Özel Hükümle Eşleştirilmeli; Hak Düşürücü Süre, Zamanaşımı ve Kanun Yolu Süresi Birbirine Karıştırılmamalıdır.

“Yargıtay taksitle satışta muacceliyet temerrüt emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Hükümde Yer Alması Gereken Talepler

Yalnız Muaccel Taksitlerin Tahsili, Geçersiz Muacceliyet ve Faiz Kaydının Kaldırılması, Fazla Ödemenin İadesi, Sözleşmeden Dönme veya Seçimlik Tüketici Hakları.

“Ticaret Bakanlığı taksitle satışta muacceliyet temerrüt resmî kayıtları yönünden yalnız muaccel taksitlerin tahsili, geçersiz muacceliyet ve faiz kaydının kaldırılması, fazla ödemenin iadesi, sözleşmeden dönme veya seçimlik tüketici hakları” talebi, “Tüketici taksitle satış borcunda temerrüde düşerse kalan borcun tamamı ancak satıcı hakkını saklı tutmuş, kendi edimini ifa etmiş, kanuni oranda taksit ödenmemiş ve tüketiciye en az otuz gün süre veren muacceliyet uyarısı yapılmışsa istenebilir” koşuluyla ve taksitle satış sözleşmesi ve ön bilgi, teslim belgesi, ödeme planı, tahsilat dökümü, banka hareketleri, temerrüt ve muacceliyet ihtarı, tebliğ belgesi, faiz hesabı, tüketici yazışmaları ve cayma kayıtları deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay taksitle satışta muacceliyet temerrüt emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi, temel ölçüt ise “tek bir gecikme veya sözleşmedeki genel muacceliyet kaydı bütün bakiye borcu kendiliğinden doğurmaz; ödeme oranı, vade, ihtarın içeriği ve haksız şart denetimi yapılır” olacaktır.

Asıl Talebe Bağlı Faiz, Tazminat, Gider veya Diğer Ferilerin Her Biri İçin Ayrı Hukuki Dayanak ve Başlangıç Tarihi.

“Resmî Gazete taksitle satışta muacceliyet temerrüt yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Ticaret Bakanlığı — Taksitle Satışta Muacceliyet Temerrüt Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “taksitle satışta muacceliyet temerrüt resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından tüketici taksitle satış borcunda temerrüde düşerse kalan borcun tamamı ancak satıcı hakkını saklı tutmuş, kendi edimini ifa etmiş, kanuni oranda taksit ödenmemiş ve tüketiciye en az otuz gün süre veren muacceliyet uyarısı yapılmışsa istenebilir. yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Taksitle Satışta Muacceliyet Temerrüt Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “taksitle satışta muacceliyet temerrüt emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; tek bir gecikme veya sözleşmedeki genel muacceliyet kaydı bütün bakiye borcu kendiliğinden doğurmaz; ödeme oranı, vade, ihtarın içeriği ve haksız şart denetimi yapılır. savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Taksitle Satışta Muacceliyet Temerrüt Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “taksitle satışta muacceliyet temerrüt yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Muhtemel Savunmalar ve Ayrılan Durumlar

Kredi Kartıyla Taksitli Ödeme ile Taksitle Satış Sözleşmesini Aynı Rejim Saymak veya Gecikme Faizini Bakiye Borcun Tamamına İhtarsız Yürütmek.

“Ticaret Bakanlığı taksitle satışta muacceliyet temerrüt resmî kayıtları yönünden kredi kartıyla taksitli ödeme ile taksitle satış sözleşmesini aynı rejim saymak veya gecikme faizini bakiye borcun tamamına ihtarsız yürütmek” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Ödenen ve geciken taksitleri toplam satış bedeline oranlayıp muacceliyet eşiği ile ihtar tarihini ayrı ayrı doğrulamak aşamasında taksitle satış sözleşmesi ve ön bilgi, teslim belgesi, ödeme planı, tahsilat dökümü, banka hareketleri, temerrüt ve muacceliyet ihtarı, tebliğ belgesi, faiz hesabı, tüketici yazışmaları ve cayma kayıtları kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay taksitle satışta muacceliyet temerrüt emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi delili ve “Tek bir gecikme veya sözleşmedeki genel muacceliyet kaydı bütün bakiye borcu kendiliğinden doğurmaz; ödeme oranı, vade, ihtarın içeriği ve haksız şart denetimi yapılır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Resmî Gazete taksitle satışta muacceliyet temerrüt yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski gerçekleşirse asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

  • taksitle satış sözleşmesi ve ön bilgi, teslim belgesi, ödeme planı, tahsilat dökümü, banka hareketleri, temerrüt ve muacceliyet ihtarı, tebliğ belgesi, faiz hesabı, tüketici yazışmaları ve cayma kayıtları
  • Taksitle Satışta Muacceliyet ve Temerrüt uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
  • tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
  • taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar
  • ödenen ve geciken taksitleri toplam satış bedeline oranlayıp muacceliyet eşiği ile ihtar tarihini ayrı ayrı doğrulamak
  • görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
  • çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
  • somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi
  • Süre çizelgesinde Muacceliyet için tüketiciye en az otuz günlük ödeme süresi tanınmalı; cayma, ayıp ve tüketici başvuru süreleri somut talep türüne göre ayrıca hesaplanmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Taksitle Satışta Muacceliyet ve Temerrüt Bakımından İlk Usul Adımından Sonra Hangi İşlemler Yapılmalıdır?

Ödenen ve geciken taksitleri toplam satış bedeline oranlayıp muacceliyet eşiği ile ihtar tarihini ayrı ayrı doğrulamak; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Taksitle Satışta Muacceliyet ve Temerrüt Bakımından Kritik Tarihler Nasıl Belirlenir?

Muacceliyet için tüketiciye en az otuz günlük ödeme süresi tanınmalı; cayma, ayıp ve tüketici başvuru süreleri somut talep türüne göre ayrıca hesaplanmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Yalnız Muaccel Taksitlerin Tahsili, Geçersiz Muacceliyet ve Faiz Kaydının Kaldırılması, Fazla Ödemenin İadesi, Sözleşmeden Dönme veya Seçimlik Tüketici Hakları Talebi Hangi Vakıa ve Delillerle Somutlaştırılmalıdır?

Yalnız muaccel taksitlerin tahsili, geçersiz muacceliyet ve faiz kaydının kaldırılması, fazla ödemenin iadesi, sözleşmeden dönme veya seçimlik tüketici hakları, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Taksitle Satışta Muacceliyet ve Temerrüt bakımından uygulanacak ana kural, ispatlanması gereken maddi vakıalar ve doğru başvuru sırası nasıl belirlenir” sorusu, 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Tüketici taksitle satış borcunda temerrüde düşerse kalan borcun tamamı ancak satıcı hakkını saklı tutmuş, kendi edimini ifa etmiş, kanuni oranda taksit ödenmemiş ve tüketiciye en az otuz gün süre veren muacceliyet uyarısı yapılmışsa istenebilir.

Dosyanın ilk önceliği ödenen ve geciken taksitleri toplam satış bedeline oranlayıp muacceliyet eşiği ile ihtar tarihini ayrı ayrı doğrulamak, delil omurgası ise taksitle satış sözleşmesi ve ön bilgi, teslim belgesi, ödeme planı, tahsilat dökümü, banka hareketleri, temerrüt ve muacceliyet ihtarı, tebliğ belgesi, faiz hesabı, tüketici yazışmaları ve cayma kayıtları ile Taksitle Satışta Muacceliyet ve Temerrüt uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Muacceliyet için tüketiciye en az otuz günlük ödeme süresi tanınmalı; cayma, ayıp ve tüketici başvuru süreleri somut talep türüne göre ayrıca hesaplanmalıdır. Yalnız muaccel taksitlerin tahsili, geçersiz muacceliyet ve faiz kaydının kaldırılması, fazla ödemenin iadesi, sözleşmeden dönme veya seçimlik tüketici hakları talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; kredi kartıyla taksitli ödeme ile taksitle satış sözleşmesini aynı rejim saymak veya gecikme faizini bakiye borcun tamamına ihtarsız yürütmek riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

Tüketici Hukuku7 mevzuat, içtihat ve doktrin bağlantısıYayın ilkelerimiz
Taksitle Satışta Muacceliyet ve Temerrüt konulu makale görseli
Makale görseli
AYNI ALANDA
Tüketici HukukuMesafeli Sözleşmede Ön Bilgilendirme Eksikliğinin Sonuçları

Mesafeli Sözleşmede Ön Bilgilendirme Eksikliğinin Sonuçları; Mesafeli sözleşmede satıcı veya sağlayıcı, temel nitelik, toplam fiyat, ek masraf, cayma hakkı, teslim ve başvuru yolları hakkında tüketiciyi sözleşmeden önce açıkça bilgilendirmeli ve bunun teyidini sağlamalıdır; ispat yükü profesyonel taraftadır. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Tüketici Hukukuİndirimli Satışlarda Önceki Fiyatın İspatı ve Reklam Yaptırımı

İndirimli Satışlarda Önceki Fiyatın İspatı ve Reklam Yaptırımı; İndirimli satış ilanında karşılaştırmaya esas önceki fiyat, mevzuatta belirlenen dönem içindeki en düşük fiyat üzerinden ve satıcı tarafından ispatlanabilir biçimde gösterilmelidir; fiyat avantajına ilişkin yanıltıcı sunum reklam ve tüketici yaptırımı doğurabilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Tüketici HukukuSipariş Edilmeyen Mal ve Hizmette Tüketicinin Sorumluluğu

Sipariş Edilmeyen Mal ve Hizmette Tüketicinin Sorumluluğu; Sipariş edilmeyen malın gönderilmesi veya hizmetin sunulması halinde tüketiciden bedel istenemez; sessiz kalma, malı saklama ya da kendiliğinden iade etme yükümlülüğü kabul anlamına gelmez. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →