Kapsam
Sosyal Medya Etkileyicisinin Gizli Reklamı ve İdari Yaptırım yönünden kesin ve yürütülmesi zorunlu işlem, zorunlu idari başvuru, görev ve yetki, dava süresi, hukuka uygunluk denetimi, yürütmenin durdurulması ve kararın uygulanması birlikte ele alınır. Sosyal medya etkileyicisi para, ücretsiz ürün, indirim veya başka menfaat karşılığında tanıtım yapıyorsa ticari niteliği tüketicinin ilk bakışta anlayacağı açık bir reklam ya da tanıtım ibaresiyle belirtmeli; reklam veren de uyumdan sorumlu olabilir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.
Bu çalışma, sosyal medya etkileyicisinin gizli reklamı ve idari yaptırım konusunda 20 Ekim 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.
İdari İşlemin Hukukî Niteliği ve Denetim Sınırı
İncelemenin ilk ölçütü “sosyal medya etkileyicisi para, ücretsiz ürün, indirim veya başka menfaat karşılığında tanıtım yapıyorsa ticari niteliği tüketicinin ilk bakışta anlayacağı açık bir reklam ya da tanıtım ibaresiyle belirtmeli; reklam veren de uyumdan sorumlu olabilir” kuralıdır. Her olumlu ürün paylaşımı reklam değildir; menfaat ilişkisi, içerik üzerindeki kontrol, paylaşımın amacı, kullanılan mecra ve görünürlük, sağlık beyanı, çocuk hedefleme ve reklam verenin bilgisi ayrı incelenmelidir. Ayrıca “paylaşımın ekran ve video kaydı, yayın tarihi ve erişim verisi, reklam veren sözleşmesi, ödeme-fatura, hediye ve indirim kayıtları, yönlendirme kodu ve komisyon raporu, içerik onayı, etiket görünürlüğü, şikayet ve savunma belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.
Sosyal Medya Etkileyicisinin Gizli Reklamı ve İdari Yaptırım bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.
Resmî Mevzuat Haritası
6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun: m.61-63 ve 77
Sosyal medya etkileyicisinin gizli reklamı ve idari yaptırım kapsamında m.61-63 ve 77 hükümleri ticari reklam, kurul denetimi ve yaptırım bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.
6563 Sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun: m.3-12
Sosyal medya etkileyicisinin gizli reklamı ve idari yaptırım kapsamında m.3-12 hükümleri ticari elektronik ileti ve hizmet sağlayıcı yükümlülüğü bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Kabahatler Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.
5326 Sayılı Kabahatler Kanunu: m.17, 25-28
Sosyal medya etkileyicisinin gizli reklamı ve idari yaptırım kapsamında m.17, 25-28 hükümleri idari yaptırımın gerekçesi ve başvuru bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.
Yetki, Şekil, Sebep, Konu ve Maksat Denetimi
Sosyal medya etkileyicisi para, ücretsiz ürün, indirim veya başka menfaat karşılığında tanıtım yapıyorsa ticari niteliği tüketicinin ilk bakışta anlayacağı açık bir reklam ya da tanıtım ibaresiyle belirtmeli; reklam veren de uyumdan sorumlu olabilir.
Bu kuralın olayda karşılık bulması için paylaşımın ekran ve video kaydı, yayın tarihi ve erişim verisi, reklam veren sözleşmesi, ödeme-fatura, hediye ve indirim kayıtları, yönlendirme kodu ve komisyon raporu, içerik onayı, etiket görünürlüğü, şikayet ve savunma belgeleri ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Ticaret Bakanlığı Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğü sosyal medya idari yaptırım resmî kayıtları yönünden sosyal medya etkileyicisi para, ücretsiz ürün, indirim veya başka menfaat karşılığında tanıtım yapıyorsa ticari niteliği tüketicinin ilk bakışta anlayacağı açık bir reklam ya da tanıtım ibaresiyle belirtmeli; reklam veren de uyumdan sorumlu olabilir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.
Her olumlu ürün paylaşımı reklam değildir; menfaat ilişkisi, içerik üzerindeki kontrol, paylaşımın amacı, kullanılan mecra ve görünürlük, sağlık beyanı, çocuk hedefleme ve reklam verenin bilgisi ayrı incelenmelidir.
“Yargıtay sosyal medya idari yaptırım emsal taraması yönünden her olumlu ürün paylaşımı reklam değildir; menfaat ilişkisi, içerik üzerindeki kontrol, paylaşımın amacı, kullanılan mecra ve görünürlük, sağlık beyanı, çocuk hedefleme ve reklam verenin bilgisi ayrı incelenmelidir” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok bu idari uyuşmazlık konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak savunması da ayrıca incelenmelidir.
Paylaşımın ekran ve video kaydı, yayın tarihi ve erişim verisi, reklam veren sözleşmesi, ödeme-fatura, hediye ve indirim kayıtları, yönlendirme kodu ve komisyon raporu, içerik onayı, etiket görünürlüğü, şikayet ve savunma belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.
Resmî Gazete sosyal medya idari yaptırım yürürlük denetimi yönünden paylaşımın ekran ve video kaydı, yayın tarihi ve erişim verisi, reklam veren sözleşmesi, ödeme-fatura, hediye ve indirim kayıtları, yönlendirme kodu ve komisyon raporu, içerik onayı, etiket görünürlüğü, şikayet ve savunma belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır. Bu ölçüt özellikle zorunlu idari başvuru, itiraz ve cevap belgeleri ile elektronik başvuru alındıları üzerinden sınanır. İşlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları ile maddi olay ve teknik veriler arasındaki bağın incelenmesi tamamlanmadan sonuca gidilmesi, maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak ihtimalini güçlendirebilir.
İşlem Dosyası ve Teknik İspat
Paylaşımın ekran ve video kaydı, yayın tarihi ve erişim verisi, reklam veren sözleşmesi, ödeme-fatura, hediye ve indirim kayıtları, yönlendirme kodu ve komisyon raporu, içerik onayı, etiket görünürlüğü, şikayet ve savunma belgeleri.
Bu delil öncelikle “sosyal medya etkileyicisi para, ücretsiz ürün, indirim veya başka menfaat karşılığında tanıtım yapıyorsa ticari niteliği tüketicinin ilk bakışta anlayacağı açık bir reklam ya da tanıtım ibaresiyle belirtmeli; reklam veren de uyumdan sorumlu olabilir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Ticaret Bakanlığı Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğü sosyal medya idari yaptırım resmî kayıtları yönünden paylaşımın ekran ve video kaydı, yayın tarihi ve erişim verisi, reklam veren sözleşmesi, ödeme-fatura, hediye ve indirim kayıtları, yönlendirme kodu ve komisyon raporu, içerik onayı, etiket görünürlüğü, şikayet ve savunma belgeleri” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.
Bu idari uyuşmazlık konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu.
“Yargıtay sosyal medya idari yaptırım emsal taraması yönünden bu idari uyuşmazlık konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken bu idari uyuşmazlık konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.
Zorunlu İdari Başvuru, İtiraz ve Cevap Belgeleri ile Elektronik Başvuru Alındıları.
“Resmî Gazete sosyal medya idari yaptırım yürürlük denetimi yönünden zorunlu idari başvuru, itiraz ve cevap belgeleri ile elektronik başvuru alındıları” kaydı, “paylaşımın ekran ve video kaydı, yayın tarihi ve erişim verisi, reklam veren sözleşmesi, ödeme-fatura, hediye ve indirim kayıtları, yönlendirme kodu ve komisyon raporu, içerik onayı, etiket görünürlüğü, şikayet ve savunma belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.
İdari Başvurudan Yargısal Denetime
Paylaşımın özgün kopyasını zaman damgasıyla saklayıp etkileyici ile reklam veren arasındaki ekonomik menfaat ve içerik kontrolünü sözleşme-ödeme kayıtlarıyla eşleştirmek.
Bu aşamada paylaşımın ekran ve video kaydı, yayın tarihi ve erişim verisi, reklam veren sözleşmesi, ödeme-fatura, hediye ve indirim kayıtları, yönlendirme kodu ve komisyon raporu, içerik onayı, etiket görünürlüğü, şikayet ve savunma belgeleri ile işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları arasındaki bağ incelenir. “Ticaret Bakanlığı Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğü sosyal medya idari yaptırım resmî kayıtları yönünden paylaşımın özgün kopyasını zaman damgasıyla saklayıp etkileyici ile reklam veren arasındaki ekonomik menfaat ve içerik kontrolünü sözleşme-ödeme kayıtlarıyla eşleştirmek” adımından sonra yürütmenin durdurulması ve esas kararın uygulanma takvimi ayrıca tutulmalıdır.
Kesin ve yürütülmesi zorunlu işlemin, tebliğ tarihinin, zorunlu idari başvurunun ve görevli idari veya vergi yargı yerinin doğrulanması.
“Yargıtay sosyal medya idari yaptırım emsal taraması yönünden kesin ve yürütülmesi zorunlu işlemin, tebliğ tarihinin, zorunlu idari başvurunun ve görevli idari veya vergi yargı yerinin doğrulanması” işlemi yürütülürken tebliğ, husumet, kesin işlem ve varsa ön karar başvurusu birlikte denetlenir. Eksik bu idari uyuşmazlık konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu, bu idari uyuşmazlık konusu işlemin hukuka aykırı kısmının iptali ve gerekli ise sonuçlarının idarece giderilmesi isteminin dinlenebilirliğini etkileyebilir.
İşlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları ile maddi olay ve teknik veriler arasındaki bağın incelenmesi.
“Resmî Gazete sosyal medya idari yaptırım yürürlük denetimi yönünden işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları ile maddi olay ve teknik veriler arasındaki bağın incelenmesi” işlemi, idari denetimin ayrı bir aşamasıdır. Zorunlu idari başvuru, itiraz ve cevap belgeleri ile elektronik başvuru alındıları dosyaya alınmalı; kesin işlem, zorunlu idari başvuru, görevli yargı yeri ve dava süresi belirlenmelidir.
Tebliğ, İdari Başvuru ve Dava Süresi
Reklam Kurulu savunma ve belge istemleri verilen sürede yanıtlanmalı; durdurma, düzeltme, idari para cezası ve iptal davası süreleri tebliğden izlenmelidir.
“Ticaret Bakanlığı Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğü sosyal medya idari yaptırım resmî kayıtları yönünden reklam Kurulu savunma ve belge istemleri verilen sürede yanıtlanmalı; durdurma, düzeltme, idari para cezası ve iptal davası süreleri tebliğden izlenmelidir” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Paylaşımın özgün kopyasını zaman damgasıyla saklayıp etkileyici ile reklam veren arasındaki ekonomik menfaat ve içerik kontrolünü sözleşme-ödeme kayıtlarıyla eşleştirmek yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.
Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.
“Yargıtay sosyal medya idari yaptırım emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.
İptal, Tam Yargı ve Yürütmenin Durdurulması
Reklamın durdurulması veya düzeltilmesi, idari yaptırımın iptali, erişim kayıtlarının korunması, tüketici zararının giderilmesi, sözleşmesel rücu ve gider.
“Ticaret Bakanlığı Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğü sosyal medya idari yaptırım resmî kayıtları yönünden reklamın durdurulması veya düzeltilmesi, idari yaptırımın iptali, erişim kayıtlarının korunması, tüketici zararının giderilmesi, sözleşmesel rücu ve gider” sonucu isteniyorsa kararın idarece nasıl uygulanacağı işlem, kişi ve dönem bakımından açık olmalıdır. Dayanak kayıt paylaşımın ekran ve video kaydı, yayın tarihi ve erişim verisi, reklam veren sözleşmesi, ödeme-fatura, hediye ve indirim kayıtları, yönlendirme kodu ve komisyon raporu, içerik onayı, etiket görünürlüğü, şikayet ve savunma belgeleri, temel ölçüt ise “sosyal medya etkileyicisi para, ücretsiz ürün, indirim veya başka menfaat karşılığında tanıtım yapıyorsa ticari niteliği tüketicinin ilk bakışta anlayacağı açık bir reklam ya da tanıtım ibaresiyle belirtmeli; reklam veren de uyumdan sorumlu olabilir” olacaktır.
Bu idari uyuşmazlık konusu işlemin hukuka aykırı kısmının iptali ve gerekli ise sonuçlarının idarece giderilmesi.
“Yargıtay sosyal medya idari yaptırım emsal taraması yönünden bu idari uyuşmazlık konusu işlemin hukuka aykırı kısmının iptali ve gerekli ise sonuçlarının idarece giderilmesi” isteminin işlemin hangi kısmına ve hangi hukuka aykırılık nedenine dayandığı açıklanmalıdır. Bu idari uyuşmazlık konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu bulunmadığında talep varsayımla genişletilmemelidir.
Telafisi güç veya imkânsız zarar ile açık hukuka aykırılık birlikte gösterilebiliyorsa yürütmenin durdurulması.
“Resmî Gazete sosyal medya idari yaptırım yürürlük denetimi yönünden telafisi güç veya imkânsız zarar ile açık hukuka aykırılık birlikte gösterilebiliyorsa yürütmenin durdurulması” istemi, “paylaşımın ekran ve video kaydı, yayın tarihi ve erişim verisi, reklam veren sözleşmesi, ödeme-fatura, hediye ve indirim kayıtları, yönlendirme kodu ve komisyon raporu, içerik onayı, etiket görünürlüğü, şikayet ve savunma belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” koşuluyla ve zorunlu idari başvuru, itiraz ve cevap belgeleri ile elektronik başvuru alındıları ile ilişkilendirilmelidir. İptal, tam yargı ve yürütmenin durdurulması sonuçları ayrı kurulmalıdır.
Resmî Karar ve Kurum Uygulaması
Ticaret Bakanlığı Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğü — sosyal medya idari yaptırım resmî kayıtları
Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “sosyal medya idari yaptırım resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu idari uyuşmazlık bakımından sosyal medya etkileyicisi para, ücretsiz ürün, indirim veya başka menfaat karşılığında tanıtım yapıyorsa ticari niteliği tüketicinin ilk bakışta anlayacağı açık bir reklam ya da tanıtım ibaresiyle belirtmeli; reklam veren de uyumdan sorumlu olabilir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
Yargıtay — Sosyal Medya İdari Yaptırım Emsal Taraması
Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “sosyal medya idari yaptırım emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu idari uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; her olumlu ürün paylaşımı reklam değildir; menfaat ilişkisi, içerik üzerindeki kontrol, paylaşımın amacı, kullanılan mecra ve görünürlük, sağlık beyanı, çocuk hedefleme ve reklam verenin bilgisi ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
Resmî Gazete — Sosyal Medya İdari Yaptırım Yürürlük Denetimi
Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “sosyal medya idari yaptırım yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu idari uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
Kesin İşlem, Süre ve Husumet Riskleri
Yalnız hesabın takipçi sayısına bakarak ticari ileti saymak veya reklam ibaresini içeriğin sonunda görünmez biçimde kullanmayı yeterli kabul etmek.
Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Ticaret Bakanlığı Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğü sosyal medya idari yaptırım resmî kayıtları yönünden yalnız hesabın takipçi sayısına bakarak ticari ileti saymak veya reklam ibaresini içeriğin sonunda görünmez biçimde kullanmayı yeterli kabul etmek”. Bu savunmaya verilecek cevap, paylaşımın ekran ve video kaydı, yayın tarihi ve erişim verisi, reklam veren sözleşmesi, ödeme-fatura, hediye ve indirim kayıtları, yönlendirme kodu ve komisyon raporu, içerik onayı, etiket görünürlüğü, şikayet ve savunma belgeleri delili ve “Sosyal medya etkileyicisi para, ücretsiz ürün, indirim veya başka menfaat karşılığında tanıtım yapıyorsa ticari niteliği tüketicinin ilk bakışta anlayacağı açık bir reklam ya da tanıtım ibaresiyle belirtmeli; reklam veren de uyumdan sorumlu olabilir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.
Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.
“Yargıtay sosyal medya idari yaptırım emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski gerçekleşirse bu idari uyuşmazlık konusu işlemin hukuka aykırı kısmının iptali ve gerekli ise sonuçlarının idarece giderilmesi talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.
Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.
“Resmî Gazete sosyal medya idari yaptırım yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. İşlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları ile maddi olay ve teknik veriler arasındaki bağın incelenmesi aşamasında zorunlu idari başvuru, itiraz ve cevap belgeleri ile elektronik başvuru alındıları kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.
Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi
- paylaşımın ekran ve video kaydı, yayın tarihi ve erişim verisi, reklam veren sözleşmesi, ödeme-fatura, hediye ve indirim kayıtları, yönlendirme kodu ve komisyon raporu, içerik onayı, etiket görünürlüğü, şikayet ve savunma belgeleri
- Sosyal Medya Etkileyicisinin Gizli Reklamı ve İdari Yaptırım konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu
- zorunlu idari başvuru, itiraz ve cevap belgeleri ile elektronik başvuru alındıları
- paylaşımın özgün kopyasını zaman damgasıyla saklayıp etkileyici ile reklam veren arasındaki ekonomik menfaat ve içerik kontrolünü sözleşme-ödeme kayıtlarıyla eşleştirmek
- kesin ve yürütülmesi zorunlu işlemin, tebliğ tarihinin, zorunlu idari başvurunun ve görevli idari veya vergi yargı yerinin doğrulanması
- işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları ile maddi olay ve teknik veriler arasındaki bağın incelenmesi
- Süre çizelgesinde Reklam Kurulu savunma ve belge istemleri verilen sürede yanıtlanmalı; durdurma, düzeltme, idari para cezası ve iptal davası süreleri tebliğden izlenmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.
Sık Sorulan Uygulama Soruları
Sosyal medya etkileyicisinin gizli reklamı ve idari yaptırım bakımından doğru merci ve usul yolu hangi verilerle belirlenir?
Paylaşımın özgün kopyasını zaman damgasıyla saklayıp etkileyici ile reklam veren arasındaki ekonomik menfaat ve içerik kontrolünü sözleşme-ödeme kayıtlarıyla eşleştirmek; kesin ve yürütülmesi zorunlu işlemin, tebliğ tarihinin, zorunlu idari başvurunun ve görevli idari veya vergi yargı yerinin doğrulanması; işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları ile maddi olay ve teknik veriler arasındaki bağın incelenmesi. Kesin işlem, zorunlu idari başvuru, görevli yargı yeri, tebliğ ve dava süresi esas incelemesinden önce doğrulanmalıdır.
Sosyal Medya Etkileyicisinin Gizli Reklamı ve İdari Yaptırım Bakımından Hangi Başlangıç Olayı Süreyi Başlatır?
Reklam Kurulu savunma ve belge istemleri verilen sürede yanıtlanmalı; durdurma, düzeltme, idari para cezası ve iptal davası süreleri tebliğden izlenmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.
Reklamın durdurulması veya düzeltilmesi, idari yaptırımın iptali, erişim kayıtlarının korunması, tüketici zararının giderilmesi, sözleşmesel rücu ve gider istemi mahkemeden veya yetkili merciden nasıl istenmelidir?
Reklamın durdurulması veya düzeltilmesi, idari yaptırımın iptali, erişim kayıtlarının korunması, tüketici zararının giderilmesi, sözleşmesel rücu ve gider, bu idari uyuşmazlık konusu işlemin hukuka aykırı kısmının iptali ve gerekli ise sonuçlarının idarece giderilmesi, telafisi güç veya imkânsız zarar ile açık hukuka aykırılık birlikte gösterilebiliyorsa yürütmenin durdurulması somut işlemin niteliğine göre gündeme gelebilir. İptal, tam yargı ve yürütmenin durdurulması koşulları ile uygulanma sonuçları ayrı açıklanmalıdır.
Sonuç
Bu idari uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Sosyal Medya Etkileyicisinin Gizli Reklamı ve İdari Yaptırım incelemesinde iddia, karşı görüş, kanun dayanağı ve içtihat somut olayla nasıl eşleştirilmelidir” sorusu, 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun, 6563 Sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun, 5326 Sayılı Kabahatler Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Sosyal medya etkileyicisi para, ücretsiz ürün, indirim veya başka menfaat karşılığında tanıtım yapıyorsa ticari niteliği tüketicinin ilk bakışta anlayacağı açık bir reklam ya da tanıtım ibaresiyle belirtmeli; reklam veren de uyumdan sorumlu olabilir.
Dosyanın ilk önceliği paylaşımın özgün kopyasını zaman damgasıyla saklayıp etkileyici ile reklam veren arasındaki ekonomik menfaat ve içerik kontrolünü sözleşme-ödeme kayıtlarıyla eşleştirmek, delil omurgası ise paylaşımın ekran ve video kaydı, yayın tarihi ve erişim verisi, reklam veren sözleşmesi, ödeme-fatura, hediye ve indirim kayıtları, yönlendirme kodu ve komisyon raporu, içerik onayı, etiket görünürlüğü, şikayet ve savunma belgeleri ile Sosyal Medya Etkileyicisinin Gizli Reklamı ve İdari Yaptırım konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Reklam Kurulu savunma ve belge istemleri verilen sürede yanıtlanmalı; durdurma, düzeltme, idari para cezası ve iptal davası süreleri tebliğden izlenmelidir. Reklamın durdurulması veya düzeltilmesi, idari yaptırımın iptali, erişim kayıtlarının korunması, tüketici zararının giderilmesi, sözleşmesel rücu ve gider talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; yalnız hesabın takipçi sayısına bakarak ticari ileti saymak veya reklam ibaresini içeriğin sonunda görünmez biçimde kullanmayı yeterli kabul etmek riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.
Kaynakça ve Karar Doğrulaması
- Ticaret Bakanlığı Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğü — sosyal medya idari yaptırım resmî kayıtları — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: bu idari uyuşmazlık bakımından sosyal medya etkileyicisi para, ücretsiz ürün, indirim veya başka menfaat karşılığında tanıtım yapıyorsa ticari niteliği tüketicinin ilk bakışta anlayacağı açık bir reklam ya da tanıtım ibaresiyle belirtmeli; reklam veren de uyumdan sorumlu olabilir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
- Yargıtay — sosyal medya idari yaptırım emsal taraması — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: bu idari uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; her olumlu ürün paylaşımı reklam değildir; menfaat ilişkisi, içerik üzerindeki kontrol, paylaşımın amacı, kullanılan mecra ve görünürlük, sağlık beyanı, çocuk hedefleme ve reklam verenin bilgisi ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
- Resmî Gazete — sosyal medya idari yaptırım yürürlük denetimi — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: bu idari uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
- 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun — m.61-63 ve 77
- 6563 Sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun — m.3-12
- 5326 Sayılı Kabahatler Kanunu — m.17, 25-28
- Yargıtay Karar Arama
- Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru

Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay bakımından hukuki görüş veya taahhüt niteliğinde değildir.
