Gayrimenkul ve Tapu Hukuku

Arsa Payı Karşılığı İnşaatta Yükleniciden Pay Alan Üçüncü Kişinin Tescil Talebi

Arsa Payı Karşılığı İnşaatta Yükleniciden Pay Alan Üçüncü Kişinin Tescil Talebi; Yükleniciden bağımsız bölüm veya arsa payı alan üçüncü kişinin tescil talebi, yüklenicinin arsa sahibine karşı edimini hak etmiş olmasına, devir zincirine ve üçüncü kişinin iyiniyet iddiasının somut sözleşme ile tapu kayıtları karşısında korunabilirliğine bağlıdır. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

Sorumlu yazarAv. Ali Armağan KILIÇ
Yayın tarihi
Son güncelleme
Okuma süresi3.894 kelime · 18 dk

Kapsam

Arsa Payı Karşılığı İnşaatta Yükleniciden Pay Alan Üçüncü Kişinin Tescil Talebi yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Yükleniciden bağımsız bölüm veya arsa payı alan üçüncü kişinin tescil talebi, yüklenicinin arsa sahibine karşı edimini hak etmiş olmasına, devir zincirine ve üçüncü kişinin iyiniyet iddiasının somut sözleşme ile tapu kayıtları karşısında korunabilirliğine bağlıdır. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, arsa payı karşılığı inşaatta yükleniciden pay alan üçüncü kişinin tescil talebi konusunda 17 Ekim 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Taraf Sıfatı, İşlem ve Hukukî Sonuç

İncelemenin ilk ölçütü “yükleniciden bağımsız bölüm veya arsa payı alan üçüncü kişinin tescil talebi, yüklenicinin arsa sahibine karşı edimini hak etmiş olmasına, devir zincirine ve üçüncü kişinin iyiniyet iddiasının somut sözleşme ile tapu kayıtları karşısında korunabilirliğine bağlıdır” kuralıdır. Yüklenicinin satış vaadi üçüncü kişiye arsa sahibinden koşulsuz tescil hakkı vermez; inşaat seviyesi, ayıp ve eksikler, fesih veya geriye etkili sonuç, tapu şerhi, arsa payı devri, tüketici sıfatı, çoklu satış ve teslim ayrı incelenmelidir. Ayrıca “arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ve noter kaydı, tapu ve şerhler, yükleniciyle yapılan satış veya alacak devri, ödeme dekontları, ruhsat ve proje, yapı seviyesi ve bilirkişi raporu, teslim tutanakları, fesih ihtarı, diğer alıcı kayıtları ve yazışmalar hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Arsa Payı Karşılığı İnşaatta Yükleniciden Pay Alan Üçüncü Kişinin Tescil Talebi bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.183-194, 237 ve 470-486

Arsa payı karşılığı inşaatta yükleniciden pay alan üçüncü kişinin tescil talebi kapsamında m.183-194, 237 ve 470-486 hükümleri alacak devri, taşınmaz vaadi ve eser sözleşmesi bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Medeni Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu: m.706, 716 ve 1023-1025

Arsa payı karşılığı inşaatta yükleniciden pay alan üçüncü kişinin tescil talebi kapsamında m.706, 716 ve 1023-1025 hükümleri tescil istemi, iyiniyet ve yolsuz tescil bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.107, 190, 266-287 ve 389-399

Arsa payı karşılığı inşaatta yükleniciden pay alan üçüncü kişinin tescil talebi kapsamında m.107, 190, 266-287 ve 389-399 hükümleri belirsiz alacak, ispat, bilirkişi ve tedbir bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Somut Olayda Uygulanacak Kurallar

Yükleniciden bağımsız bölüm veya arsa payı alan üçüncü kişinin tescil talebi, yüklenicinin arsa sahibine karşı edimini hak etmiş olmasına, devir zincirine ve üçüncü kişinin iyiniyet iddiasının somut sözleşme ile tapu kayıtları karşısında korunabilirliğine bağlıdır.

“Yargıtay arsa payı tescil talebi resmî kayıtları yönünden yükleniciden bağımsız bölüm veya arsa payı alan üçüncü kişinin tescil talebi, yüklenicinin arsa sahibine karşı edimini hak etmiş olmasına, devir zincirine ve üçüncü kişinin iyiniyet iddiasının somut sözleşme ile tapu kayıtları karşısında korunabilirliğine bağlıdır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ve noter kaydı, tapu ve şerhler, yükleniciyle yapılan satış veya alacak devri, ödeme dekontları, ruhsat ve proje, yapı seviyesi ve bilirkişi raporu, teslim tutanakları, fesih ihtarı, diğer alıcı kayıtları ve yazışmalar ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve yükleniciden yapılan her adi yazılı alımı arsa sahibine karşı ayni hak saymak veya inşaatın seviyesi ile ana sözleşmedeki hak ediş koşullarını incelemeden tescil istemek savunması da ayrıca incelenmelidir.

Yüklenicinin satış vaadi üçüncü kişiye arsa sahibinden koşulsuz tescil hakkı vermez; inşaat seviyesi, ayıp ve eksikler, fesih veya geriye etkili sonuç, tapu şerhi, arsa payı devri, tüketici sıfatı, çoklu satış ve teslim ayrı incelenmelidir.

Yargıtay arsa payı tescil talebi emsal taraması yönünden yüklenicinin satış vaadi üçüncü kişiye arsa sahibinden koşulsuz tescil hakkı vermez; inşaat seviyesi, ayıp ve eksikler, fesih veya geriye etkili sonuç, tapu şerhi, arsa payı devri, tüketici sıfatı, çoklu satış ve teslim ayrı incelenmelidir. Bu ölçüt özellikle somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi üzerinden sınanır. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak ihtimalini güçlendirebilir.

Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ve noter kaydı, tapu ve şerhler, yükleniciyle yapılan satış veya alacak devri, ödeme dekontları, ruhsat ve proje, yapı seviyesi ve bilirkişi raporu, teslim tutanakları, fesih ihtarı, diğer alıcı kayıtları ve yazışmalar hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Resmî Gazete arsa payı tescil talebi yürürlük denetimi yönünden arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ve noter kaydı, tapu ve şerhler, yükleniciyle yapılan satış veya alacak devri, ödeme dekontları, ruhsat ve proje, yapı seviyesi ve bilirkişi raporu, teslim tutanakları, fesih ihtarı, diğer alıcı kayıtları ve yazışmalar hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Belge, Kayıt ve İspat Yükü

Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ve noter kaydı, tapu ve şerhler, yükleniciyle yapılan satış veya alacak devri, ödeme dekontları, ruhsat ve proje, yapı seviyesi ve bilirkişi raporu, teslim tutanakları, fesih ihtarı, diğer alıcı kayıtları ve yazışmalar.

“Yargıtay arsa payı tescil talebi resmî kayıtları yönünden arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ve noter kaydı, tapu ve şerhler, yükleniciyle yapılan satış veya alacak devri, ödeme dekontları, ruhsat ve proje, yapı seviyesi ve bilirkişi raporu, teslim tutanakları, fesih ihtarı, diğer alıcı kayıtları ve yazışmalar” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ve noter kaydı, tapu ve şerhler, yükleniciyle yapılan satış veya alacak devri, ödeme dekontları, ruhsat ve proje, yapı seviyesi ve bilirkişi raporu, teslim tutanakları, fesih ihtarı, diğer alıcı kayıtları ve yazışmalar ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.

“Yargıtay arsa payı tescil talebi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” kaydı, “Yüklenicinin satış vaadi üçüncü kişiye arsa sahibinden koşulsuz tescil hakkı vermez; inşaat seviyesi, ayıp ve eksikler, fesih veya geriye etkili sonuç, tapu şerhi, arsa payı devri, tüketici sıfatı, çoklu satış ve teslim ayrı incelenmelidir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

Bu delil öncelikle “arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ve noter kaydı, tapu ve şerhler, yükleniciyle yapılan satış veya alacak devri, ödeme dekontları, ruhsat ve proje, yapı seviyesi ve bilirkişi raporu, teslim tutanakları, fesih ihtarı, diğer alıcı kayıtları ve yazışmalar hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Resmî Gazete arsa payı tescil talebi yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

“Yargıtay arsa payı tescil talebi resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Dava Şartları ve Usul Adımları

Yüklenicinin hangi imalat aşamasında hangi bağımsız bölüm veya payı hak edeceğini ana sözleşmeden çıkarıp fiilî gerçekleşme oranı ve üçüncü kişiye devir belgesiyle eşleştirmek.

“Yargıtay arsa payı tescil talebi resmî kayıtları yönünden yüklenicinin hangi imalat aşamasında hangi bağımsız bölüm veya payı hak edeceğini ana sözleşmeden çıkarıp fiilî gerçekleşme oranı ve üçüncü kişiye devir belgesiyle eşleştirmek” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ve noter kaydı, tapu ve şerhler, yükleniciyle yapılan satış veya alacak devri, ödeme dekontları, ruhsat ve proje, yapı seviyesi ve bilirkişi raporu, teslim tutanakları, fesih ihtarı, diğer alıcı kayıtları ve yazışmalar, tapu iptali ve tescil, kişisel hakkın korunması, teslim, eksik iş bedeli, sözleşmenin ifası veya bedel iadesi, ihtiyati tedbir, tazminat, faiz ve gider talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.

“Yargıtay arsa payı tescil talebi emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi dosyaya alınmalı ve somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Resmî Gazete arsa payı tescil talebi yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi.

“Yargıtay arsa payı tescil talebi resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar, tapu iptali ve tescil, kişisel hakkın korunması, teslim, eksik iş bedeli, sözleşmenin ifası veya bedel iadesi, ihtiyati tedbir, tazminat, faiz ve gider talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Başvuru Takvimi ve Süre Riskleri

Teslim ve tapu talebi yazılı bildirilmeli; sözleşmenin feshi, tapu devri veya üçüncü kişilere satış riski varsa tedbir ve tescil davası gecikmeden açılmalı, zamanaşımı ayrıca hesaplanmalıdır.

“Yargıtay arsa payı tescil talebi resmî kayıtları yönünden teslim ve tapu talebi yazılı bildirilmeli; sözleşmenin feshi, tapu devri veya üçüncü kişilere satış riski varsa tedbir ve tescil davası gecikmeden açılmalı, zamanaşımı ayrıca hesaplanmalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Yargıtay arsa payı tescil talebi emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

İstenebilecek Hukukî Koruma

Tapu iptali ve tescil, kişisel hakkın korunması, teslim, eksik iş bedeli, sözleşmenin ifası veya bedel iadesi, ihtiyati tedbir, tazminat, faiz ve gider.

“Yargıtay arsa payı tescil talebi resmî kayıtları yönünden tapu iptali ve tescil, kişisel hakkın korunması, teslim, eksik iş bedeli, sözleşmenin ifası veya bedel iadesi, ihtiyati tedbir, tazminat, faiz ve gider” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ve noter kaydı, tapu ve şerhler, yükleniciyle yapılan satış veya alacak devri, ödeme dekontları, ruhsat ve proje, yapı seviyesi ve bilirkişi raporu, teslim tutanakları, fesih ihtarı, diğer alıcı kayıtları ve yazışmalar bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay arsa payı tescil talebi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” talebi, “Yüklenicinin satış vaadi üçüncü kişiye arsa sahibinden koşulsuz tescil hakkı vermez; inşaat seviyesi, ayıp ve eksikler, fesih veya geriye etkili sonuç, tapu şerhi, arsa payı devri, tüketici sıfatı, çoklu satış ve teslim ayrı incelenmelidir” koşuluyla ve somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Resmî Gazete arsa payı tescil talebi yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar, temel ölçüt ise “arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ve noter kaydı, tapu ve şerhler, yükleniciyle yapılan satış veya alacak devri, ödeme dekontları, ruhsat ve proje, yapı seviyesi ve bilirkişi raporu, teslim tutanakları, fesih ihtarı, diğer alıcı kayıtları ve yazışmalar hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” olacaktır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay — Arsa Payı Tescil Talebi Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “arsa payı tescil talebi resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından yükleniciden bağımsız bölüm veya arsa payı alan üçüncü kişinin tescil talebi, yüklenicinin arsa sahibine karşı edimini hak etmiş olmasına, devir zincirine ve üçüncü kişinin iyiniyet iddiasının somut sözleşme ile tapu kayıtları karşısında korunabilirliğine bağlıdır yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Arsa Payı Tescil Talebi Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “arsa payı tescil talebi emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; yüklenicinin satış vaadi üçüncü kişiye arsa sahibinden koşulsuz tescil hakkı vermez; inşaat seviyesi, ayıp ve eksikler, fesih veya geriye etkili sonuç, tapu şerhi, arsa payı devri, tüketici sıfatı, çoklu satış ve teslim ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Arsa Payı Tescil Talebi Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “arsa payı tescil talebi yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

İtirazlar, İstisnalar ve Uygulama Hataları

Yükleniciden yapılan her adi yazılı alımı arsa sahibine karşı ayni hak saymak veya inşaatın seviyesi ile ana sözleşmedeki hak ediş koşullarını incelemeden tescil istemek.

“Yargıtay arsa payı tescil talebi resmî kayıtları yönünden yükleniciden yapılan her adi yazılı alımı arsa sahibine karşı ayni hak saymak veya inşaatın seviyesi ile ana sözleşmedeki hak ediş koşullarını incelemeden tescil istemek” riski gerçekleşirse tapu iptali ve tescil, kişisel hakkın korunması, teslim, eksik iş bedeli, sözleşmenin ifası veya bedel iadesi, ihtiyati tedbir, tazminat, faiz ve gider talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay arsa payı tescil talebi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması aşamasında somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Resmî Gazete arsa payı tescil talebi yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar delili ve “arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ve noter kaydı, tapu ve şerhler, yükleniciyle yapılan satış veya alacak devri, ödeme dekontları, ruhsat ve proje, yapı seviyesi ve bilirkişi raporu, teslim tutanakları, fesih ihtarı, diğer alıcı kayıtları ve yazışmalar hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

  • arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ve noter kaydı, tapu ve şerhler, yükleniciyle yapılan satış veya alacak devri, ödeme dekontları, ruhsat ve proje, yapı seviyesi ve bilirkişi raporu, teslim tutanakları, fesih ihtarı, diğer alıcı kayıtları ve yazışmalar
  • Arsa Payı Karşılığı İnşaatta Yükleniciden Pay Alan Üçüncü Kişinin Tescil Talebi uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
  • tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
  • taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar
  • yüklenicinin hangi imalat aşamasında hangi bağımsız bölüm veya payı hak edeceğini ana sözleşmeden çıkarıp fiilî gerçekleşme oranı ve üçüncü kişiye devir belgesiyle eşleştirmek
  • görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
  • çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
  • somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi
  • Süre çizelgesinde Teslim ve tapu talebi yazılı bildirilmeli; sözleşmenin feshi, tapu devri veya üçüncü kişilere satış riski varsa tedbir ve tescil davası gecikmeden açılmalı, zamanaşımı ayrıca hesaplanmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Arsa payı karşılığı inşaatta yükleniciden pay alan üçüncü kişinin tescil talebi bakımından başvuru sırası nasıl kurulmalıdır?

Yüklenicinin hangi imalat aşamasında hangi bağımsız bölüm veya payı hak edeceğini ana sözleşmeden çıkarıp fiilî gerçekleşme oranı ve üçüncü kişiye devir belgesiyle eşleştirmek; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Arsa payı karşılığı inşaatta yükleniciden pay alan üçüncü kişinin tescil talebi bakımından süre kaybını önlemek için hangi tarihler resmî kayıtla belgelenmelidir?

Teslim ve tapu talebi yazılı bildirilmeli; sözleşmenin feshi, tapu devri veya üçüncü kişilere satış riski varsa tedbir ve tescil davası gecikmeden açılmalı, zamanaşımı ayrıca hesaplanmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Tapu iptali ve tescil, kişisel hakkın korunması, teslim, eksik iş bedeli, sözleşmenin ifası veya bedel iadesi, ihtiyati tedbir, tazminat, faiz ve gider talep sonucunda nasıl somutlaştırılır?

Tapu iptali ve tescil, kişisel hakkın korunması, teslim, eksik iş bedeli, sözleşmenin ifası veya bedel iadesi, ihtiyati tedbir, tazminat, faiz ve gider, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Arsa Payı Karşılığı İnşaatta Yükleniciden Pay Alan Üçüncü Kişinin Tescil Talebi dosyasında sonucu belirleyen deliller, görevli merci ve süre çizelgesi nasıl birlikte kurulmalıdır” sorusu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu, 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Yükleniciden bağımsız bölüm veya arsa payı alan üçüncü kişinin tescil talebi, yüklenicinin arsa sahibine karşı edimini hak etmiş olmasına, devir zincirine ve üçüncü kişinin iyiniyet iddiasının somut sözleşme ile tapu kayıtları karşısında korunabilirliğine bağlıdır.

Dosyanın ilk önceliği yüklenicinin hangi imalat aşamasında hangi bağımsız bölüm veya payı hak edeceğini ana sözleşmeden çıkarıp fiilî gerçekleşme oranı ve üçüncü kişiye devir belgesiyle eşleştirmek, delil omurgası ise arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ve noter kaydı, tapu ve şerhler, yükleniciyle yapılan satış veya alacak devri, ödeme dekontları, ruhsat ve proje, yapı seviyesi ve bilirkişi raporu, teslim tutanakları, fesih ihtarı, diğer alıcı kayıtları ve yazışmalar ile Arsa Payı Karşılığı İnşaatta Yükleniciden Pay Alan Üçüncü Kişinin Tescil Talebi uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Teslim ve tapu talebi yazılı bildirilmeli; sözleşmenin feshi, tapu devri veya üçüncü kişilere satış riski varsa tedbir ve tescil davası gecikmeden açılmalı, zamanaşımı ayrıca hesaplanmalıdır. Tapu iptali ve tescil, kişisel hakkın korunması, teslim, eksik iş bedeli, sözleşmenin ifası veya bedel iadesi, ihtiyati tedbir, tazminat, faiz ve gider talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; yükleniciden yapılan her adi yazılı alımı arsa sahibine karşı ayni hak saymak veya inşaatın seviyesi ile ana sözleşmedeki hak ediş koşullarını incelemeden tescil istemek riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

Gayrimenkul ve Tapu Hukuku6 mevzuat, içtihat ve doktrin bağlantısıYayın ilkelerimiz
Arsa Payı Karşılığı İnşaatta Yükleniciden Pay Alan Üçüncü Kişinin Tescil Talebi konulu makale görseli
Makale görseli
AYNI ALANDA
Gayrimenkul ve Tapu HukukuGeri Alım Hakkının Tapuya Şerhi ve Satıştan Sonra Kullanılması

Geri Alım Hakkının Tapuya Şerhi ve Satıştan Sonra Kullanılması; Taşınmaz satışında geri alım hakkı resmi şekilde kurulup tapu siciline şerh edildiğinde, şerh süresi içinde taşınmazı sonradan edinen kişilere karşı da kullanılabilir; kullanım bildirimi, bedel hesabı ve tescil talebi sözleşmedeki koşullara uymalıdır. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Gayrimenkul ve Tapu HukukuBelediyenin Yol Fazlası Taşınmazı Satışı ve Önalım

Belediyenin Yol Fazlası Taşınmazı Satışı ve Önalım; İmar uygulaması veya yol düzenlemesi sonunda kamu hizmetine ihtiyaç kalmadığı belirlenen yol fazlası taşınmaz, belediye meclisi ve yetkili organ kararlarıyla belediye özel mülkiyetine geçirilip komşu parsel malikiyle birleştirme amacı gözetilerek kanuni usulde satılabilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Gayrimenkul ve Tapu HukukuYapı Müteahhidi Yetki Belgesinin İptali ve Yeni İş Yasağı

Yapı Müteahhidi Yetki Belgesinin İptali ve Yeni İş Yasağı; Yapı müteahhidi yetki belgesi numarası veya grubu; ruhsat ve projeye aykırı imalat, can-mal güvenliğini tehdit eden yapı, kesinleşmiş yasak fiil ya da mevzuattaki diğer sebeplerle geçici veya sürekli iptal edilebilir; iptal döneminde kural olarak yeni yapım işi üstlenilemez. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →