İntifa Hakkının Sona Ermesi ve Malın Geri Verilmesi

Kapsam

İntifa Hakkının Sona Ermesi ve Malın Geri Verilmesi yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. İntifa hakkı sürenin dolması, hak sahibinin ölümü, tüzel kişilikte kanuni sınır veya diğer sona erme sebepleriyle bittiğinde hak sahibi malı malike geri vermeli ve tapudaki kayıt hukuki duruma uygun terkin edilmelidir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, intifa hakkının sona ermesi ve malın geri verilmesi konusunda 20 Eylül 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Taraf Sıfatı, İşlem ve Hukukî Sonuç

İncelemenin ilk ölçütü “intifa hakkı sürenin dolması, hak sahibinin ölümü, tüzel kişilikte kanuni sınır veya diğer sona erme sebepleriyle bittiğinde hak sahibi malı malike geri vermeli ve tapudaki kayıt hukuki duruma uygun terkin edilmelidir” kuralıdır. Sona erme, önceki kullanım döneminden doğan ürün, kira, gider, bakım ve zarar hesaplarını kendiliğinden çözmez; hakkın konusu, kuruluş belgesi, kullanım yetkisi, iyileştirmeler ve malın olağan yıpranması ayrı incelenir. Ayrıca “tapu kaydı ve resmi senet, intifa kuruluş belgesi, ölüm veya tüzel kişilik kayıtları, kira ve kullanım sözleşmeleri, teslim fotoğrafları, bakım ve vergi belgeleri, gelir kayıtları, ekspertiz ve hasar tespiti, terkin başvurusu ve ret yazısı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

İntifa Hakkının Sona Ermesi ve Malın Geri Verilmesi bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu: m.794-822 ve 683

İntifa hakkının sona ermesi ve malın geri verilmesi kapsamında m.794-822 ve 683 hükümleri intifa hakkı, sona erme ve mülkiyet bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.49, 77 ve 112

İntifa hakkının sona ermesi ve malın geri verilmesi kapsamında m.49, 77 ve 112 hükümleri zarar, sebepsiz zenginleşme ve borca aykırılık bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.190, 199 ve 400-405

İntifa hakkının sona ermesi ve malın geri verilmesi kapsamında m.190, 199 ve 400-405 hükümleri ispat ve delil tespiti bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Medeni Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Somut Olayda Uygulanacak Kurallar

İntifa hakkı sürenin dolması, hak sahibinin ölümü, tüzel kişilikte kanuni sınır veya diğer sona erme sebepleriyle bittiğinde hak sahibi malı malike geri vermeli ve tapudaki kayıt hukuki duruma uygun terkin edilmelidir.

“Yargıtay intifa hakkının geri verilmesi resmî kayıtları yönünden intifa hakkı sürenin dolması, hak sahibinin ölümü, tüzel kişilikte kanuni sınır veya diğer sona erme sebepleriyle bittiğinde hak sahibi malı malike geri vermeli ve tapudaki kayıt hukuki duruma uygun terkin edilmelidir” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok tapu kaydı ve resmi senet, intifa kuruluş belgesi, ölüm veya tüzel kişilik kayıtları, kira ve kullanım sözleşmeleri, teslim fotoğrafları, bakım ve vergi belgeleri, gelir kayıtları, ekspertiz ve hasar tespiti, terkin başvurusu ve ret yazısı ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve tapu kaydı terkin edilmeden hakkın fiilen sonsuza kadar sürdüğünü varsaymak veya olağan yıpranmayı tazminat konusu yapmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Sona erme, önceki kullanım döneminden doğan ürün, kira, gider, bakım ve zarar hesaplarını kendiliğinden çözmez; hakkın konusu, kuruluş belgesi, kullanım yetkisi, iyileştirmeler ve malın olağan yıpranması ayrı incelenir.

Yargıtay intifa hakkının geri verilmesi emsal taraması yönünden sona erme, önceki kullanım döneminden doğan ürün, kira, gider, bakım ve zarar hesaplarını kendiliğinden çözmez; hakkın konusu, kuruluş belgesi, kullanım yetkisi, iyileştirmeler ve malın olağan yıpranması ayrı incelenir. Bu ölçüt özellikle somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi üzerinden sınanır. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak ihtimalini güçlendirebilir.

Tapu kaydı ve resmi senet, intifa kuruluş belgesi, ölüm veya tüzel kişilik kayıtları, kira ve kullanım sözleşmeleri, teslim fotoğrafları, bakım ve vergi belgeleri, gelir kayıtları, ekspertiz ve hasar tespiti, terkin başvurusu ve ret yazısı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Resmî Gazete intifa hakkının geri verilmesi yürürlük denetimi yönünden tapu kaydı ve resmi senet, intifa kuruluş belgesi, ölüm veya tüzel kişilik kayıtları, kira ve kullanım sözleşmeleri, teslim fotoğrafları, bakım ve vergi belgeleri, gelir kayıtları, ekspertiz ve hasar tespiti, terkin başvurusu ve ret yazısı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Belge, Kayıt ve İspat Yükü

Tapu kaydı ve resmi senet, intifa kuruluş belgesi, ölüm veya tüzel kişilik kayıtları, kira ve kullanım sözleşmeleri, teslim fotoğrafları, bakım ve vergi belgeleri, gelir kayıtları, ekspertiz ve hasar tespiti, terkin başvurusu ve ret yazısı.

“Yargıtay intifa hakkının geri verilmesi resmî kayıtları yönünden tapu kaydı ve resmi senet, intifa kuruluş belgesi, ölüm veya tüzel kişilik kayıtları, kira ve kullanım sözleşmeleri, teslim fotoğrafları, bakım ve vergi belgeleri, gelir kayıtları, ekspertiz ve hasar tespiti, terkin başvurusu ve ret yazısı” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken tapu kaydı ve resmi senet, intifa kuruluş belgesi, ölüm veya tüzel kişilik kayıtları, kira ve kullanım sözleşmeleri, teslim fotoğrafları, bakım ve vergi belgeleri, gelir kayıtları, ekspertiz ve hasar tespiti, terkin başvurusu ve ret yazısı ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.

“Yargıtay intifa hakkının geri verilmesi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” kaydı, “Sona erme, önceki kullanım döneminden doğan ürün, kira, gider, bakım ve zarar hesaplarını kendiliğinden çözmez; hakkın konusu, kuruluş belgesi, kullanım yetkisi, iyileştirmeler ve malın olağan yıpranması ayrı incelenir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

Bu delil öncelikle “tapu kaydı ve resmi senet, intifa kuruluş belgesi, ölüm veya tüzel kişilik kayıtları, kira ve kullanım sözleşmeleri, teslim fotoğrafları, bakım ve vergi belgeleri, gelir kayıtları, ekspertiz ve hasar tespiti, terkin başvurusu ve ret yazısı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Resmî Gazete intifa hakkının geri verilmesi yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

“Yargıtay intifa hakkının geri verilmesi resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Dava Şartları ve Usul Adımları

İntifa hakkının kuruluş sebebi, süresi, hak sahibi ve sona erme olgusunu tapu kayıtlarıyla doğrulayıp teslim tarihindeki mal durumunu tutanakla belirlemek.

“Yargıtay intifa hakkının geri verilmesi resmî kayıtları yönünden intifa hakkının kuruluş sebebi, süresi, hak sahibi ve sona erme olgusunu tapu kayıtlarıyla doğrulayıp teslim tarihindeki mal durumunu tutanakla belirlemek” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik tapu kaydı ve resmi senet, intifa kuruluş belgesi, ölüm veya tüzel kişilik kayıtları, kira ve kullanım sözleşmeleri, teslim fotoğrafları, bakım ve vergi belgeleri, gelir kayıtları, ekspertiz ve hasar tespiti, terkin başvurusu ve ret yazısı, intifa kaydının terkini, taşınmazın veya malın teslimi, haksız kullanım tazminatı, ürün ve gelir hesabı, zorunlu gider mahsubu, hasarın giderilmesi ve ihtiyati tedbir talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.

“Yargıtay intifa hakkının geri verilmesi emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi dosyaya alınmalı ve somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Resmî Gazete intifa hakkının geri verilmesi yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi.

“Yargıtay intifa hakkının geri verilmesi resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar, intifa kaydının terkini, taşınmazın veya malın teslimi, haksız kullanım tazminatı, ürün ve gelir hesabı, zorunlu gider mahsubu, hasarın giderilmesi ve ihtiyati tedbir talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Başvuru Takvimi ve Süre Riskleri

Sona erme olgusu gerçekleştiğinde terkin ve teslim gecikmeden istenmeli; dönemsel gelir, gider ve zarar alacaklarının zamanaşımı ayrıca izlenmelidir.

“Yargıtay intifa hakkının geri verilmesi resmî kayıtları yönünden sona erme olgusu gerçekleştiğinde terkin ve teslim gecikmeden istenmeli; dönemsel gelir, gider ve zarar alacaklarının zamanaşımı ayrıca izlenmelidir” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Yargıtay intifa hakkının geri verilmesi emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

İstenebilecek Hukukî Koruma

İntifa kaydının terkini, taşınmazın veya malın teslimi, haksız kullanım tazminatı, ürün ve gelir hesabı, zorunlu gider mahsubu, hasarın giderilmesi ve ihtiyati tedbir.

“Yargıtay intifa hakkının geri verilmesi resmî kayıtları yönünden intifa kaydının terkini, taşınmazın veya malın teslimi, haksız kullanım tazminatı, ürün ve gelir hesabı, zorunlu gider mahsubu, hasarın giderilmesi ve ihtiyati tedbir” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Tapu kaydı ve resmi senet, intifa kuruluş belgesi, ölüm veya tüzel kişilik kayıtları, kira ve kullanım sözleşmeleri, teslim fotoğrafları, bakım ve vergi belgeleri, gelir kayıtları, ekspertiz ve hasar tespiti, terkin başvurusu ve ret yazısı bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay intifa hakkının geri verilmesi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” talebi, “Sona erme, önceki kullanım döneminden doğan ürün, kira, gider, bakım ve zarar hesaplarını kendiliğinden çözmez; hakkın konusu, kuruluş belgesi, kullanım yetkisi, iyileştirmeler ve malın olağan yıpranması ayrı incelenir” koşuluyla ve somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Resmî Gazete intifa hakkının geri verilmesi yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar, temel ölçüt ise “tapu kaydı ve resmi senet, intifa kuruluş belgesi, ölüm veya tüzel kişilik kayıtları, kira ve kullanım sözleşmeleri, teslim fotoğrafları, bakım ve vergi belgeleri, gelir kayıtları, ekspertiz ve hasar tespiti, terkin başvurusu ve ret yazısı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” olacaktır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay — İntifa Hakkının Geri Verilmesi Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “intifa hakkının geri verilmesi resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından intifa hakkı sürenin dolması, hak sahibinin ölümü, tüzel kişilikte kanuni sınır veya diğer sona erme sebepleriyle bittiğinde hak sahibi malı malike geri vermeli ve tapudaki kayıt hukuki duruma uygun terkin edilmelidir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — İntifa Hakkının Geri Verilmesi Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “intifa hakkının geri verilmesi emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; sona erme, önceki kullanım döneminden doğan ürün, kira, gider, bakım ve zarar hesaplarını kendiliğinden çözmez; hakkın konusu, kuruluş belgesi, kullanım yetkisi, iyileştirmeler ve malın olağan yıpranması ayrı incelenir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — İntifa Hakkının Geri Verilmesi Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “intifa hakkının geri verilmesi yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

İtirazlar, İstisnalar ve Uygulama Hataları

Tapu kaydı terkin edilmeden hakkın fiilen sonsuza kadar sürdüğünü varsaymak veya olağan yıpranmayı tazminat konusu yapmak.

“Yargıtay intifa hakkının geri verilmesi resmî kayıtları yönünden tapu kaydı terkin edilmeden hakkın fiilen sonsuza kadar sürdüğünü varsaymak veya olağan yıpranmayı tazminat konusu yapmak” riski gerçekleşirse intifa kaydının terkini, taşınmazın veya malın teslimi, haksız kullanım tazminatı, ürün ve gelir hesabı, zorunlu gider mahsubu, hasarın giderilmesi ve ihtiyati tedbir talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay intifa hakkının geri verilmesi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması aşamasında somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Resmî Gazete intifa hakkının geri verilmesi yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar delili ve “tapu kaydı ve resmi senet, intifa kuruluş belgesi, ölüm veya tüzel kişilik kayıtları, kira ve kullanım sözleşmeleri, teslim fotoğrafları, bakım ve vergi belgeleri, gelir kayıtları, ekspertiz ve hasar tespiti, terkin başvurusu ve ret yazısı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

• tapu kaydı ve resmi senet, intifa kuruluş belgesi, ölüm veya tüzel kişilik kayıtları, kira ve kullanım sözleşmeleri, teslim fotoğrafları, bakım ve vergi belgeleri, gelir kayıtları, ekspertiz ve hasar tespiti, terkin başvurusu ve ret yazısı
• İntifa Hakkının Sona Ermesi ve Malın Geri Verilmesi uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
• tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
• taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar

• intifa hakkının kuruluş sebebi, süresi, hak sahibi ve sona erme olgusunu tapu kayıtlarıyla doğrulayıp teslim tarihindeki mal durumunu tutanakla belirlemek
• görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
• çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
• somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi

• Süre çizelgesinde Sona erme olgusu gerçekleştiğinde terkin ve teslim gecikmeden istenmeli; dönemsel gelir, gider ve zarar alacaklarının zamanaşımı ayrıca izlenmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

İntifa Hakkının Sona Ermesi ve Malın Geri Verilmesi Bakımından Başvuru Sırası Nasıl Kurulmalıdır?

İntifa hakkının kuruluş sebebi, süresi, hak sahibi ve sona erme olgusunu tapu kayıtlarıyla doğrulayıp teslim tarihindeki mal durumunu tutanakla belirlemek; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

İntifa hakkının sona ermesi ve malın geri verilmesi bakımından süre kaybını önlemek için hangi tarihler resmî kayıtla belgelenmelidir?

Sona erme olgusu gerçekleştiğinde terkin ve teslim gecikmeden istenmeli; dönemsel gelir, gider ve zarar alacaklarının zamanaşımı ayrıca izlenmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

İntifa kaydının terkini, taşınmazın veya malın teslimi, haksız kullanım tazminatı, ürün ve gelir hesabı, zorunlu gider mahsubu, hasarın giderilmesi ve ihtiyati tedbir talep sonucunda nasıl somutlaştırılır?

İntifa kaydının terkini, taşınmazın veya malın teslimi, haksız kullanım tazminatı, ürün ve gelir hesabı, zorunlu gider mahsubu, hasarın giderilmesi ve ihtiyati tedbir, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “İntifa Hakkının Sona Ermesi ve Malın Geri Verilmesi dosyasında sonucu belirleyen deliller, görevli merci ve süre çizelgesi nasıl birlikte kurulmalıdır” sorusu, 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. İntifa hakkı sürenin dolması, hak sahibinin ölümü, tüzel kişilikte kanuni sınır veya diğer sona erme sebepleriyle bittiğinde hak sahibi malı malike geri vermeli ve tapudaki kayıt hukuki duruma uygun terkin edilmelidir.

Dosyanın ilk önceliği intifa hakkının kuruluş sebebi, süresi, hak sahibi ve sona erme olgusunu tapu kayıtlarıyla doğrulayıp teslim tarihindeki mal durumunu tutanakla belirlemek, delil omurgası ise tapu kaydı ve resmi senet, intifa kuruluş belgesi, ölüm veya tüzel kişilik kayıtları, kira ve kullanım sözleşmeleri, teslim fotoğrafları, bakım ve vergi belgeleri, gelir kayıtları, ekspertiz ve hasar tespiti, terkin başvurusu ve ret yazısı ile İntifa Hakkının Sona Ermesi ve Malın Geri Verilmesi uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Sona erme olgusu gerçekleştiğinde terkin ve teslim gecikmeden istenmeli; dönemsel gelir, gider ve zarar alacaklarının zamanaşımı ayrıca izlenmelidir. İntifa kaydının terkini, taşınmazın veya malın teslimi, haksız kullanım tazminatı, ürün ve gelir hesabı, zorunlu gider mahsubu, hasarın giderilmesi ve ihtiyati tedbir talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; tapu kaydı terkin edilmeden hakkın fiilen sonsuza kadar sürdüğünü varsaymak veya olağan yıpranmayı tazminat konusu yapmak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

• Yargıtay — intifa hakkının geri verilmesi resmî kayıtları — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık bakımından intifa hakkı sürenin dolması, hak sahibinin ölümü, tüzel kişilikte kanuni sınır veya diğer sona erme sebepleriyle bittiğinde hak sahibi malı malike geri vermeli ve tapudaki kayıt hukuki duruma uygun terkin edilmelidir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
• Yargıtay — intifa hakkının geri verilmesi emsal taraması — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; sona erme, önceki kullanım döneminden doğan ürün, kira, gider, bakım ve zarar hesaplarını kendiliğinden çözmez; hakkın konusu, kuruluş belgesi, kullanım yetkisi, iyileştirmeler ve malın olağan yıpranması ayrı incelenir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
• Resmî Gazete — intifa hakkının geri verilmesi yürürlük denetimi — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
• 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu — m.794-822 ve 683
• 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu — m.49, 77 ve 112
• 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m.190, 199 ve 400-405
• Yargıtay Karar Arama
• Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru