Gayrimenkul ve Tapu Hukuku

Sınır Aşan Yapıda İyiniyet, İrtifak ve Devir Talebi

Sınır Aşan Yapıda İyiniyet, İrtifak ve Devir Talebi; Bir yapının komşu taşınmaza taşması halinde yapı malikinin iyiniyeti ve taşınmaz malikinin zamanında itiraz edip etmediği değerlendirilerek uygun bedel karşılığında irtifak kurulması veya taşan bölümün bulunduğu arazi parçasının devri istenebilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

Sorumlu yazarAv. Ali Armağan KILIÇ
Yayın tarihi
Son güncelleme
Okuma süresi3.497 kelime · 16 dk

Kapsam

Sınır Aşan Yapıda İyiniyet, İrtifak ve Devir Talebi yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Bir yapının komşu taşınmaza taşması halinde yapı malikinin iyiniyeti ve taşınmaz malikinin zamanında itiraz edip etmediği değerlendirilerek uygun bedel karşılığında irtifak kurulması veya taşan bölümün bulunduğu arazi parçasının devri istenebilir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, sınır aşan yapıda iyiniyet, irtifak ve devir talebi konusunda 15 Eylül 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Taraf Sıfatı, İşlem ve Hukukî Sonuç

İncelemenin ilk ölçütü “bir yapının komşu taşınmaza taşması halinde yapı malikinin iyiniyeti ve taşınmaz malikinin zamanında itiraz edip etmediği değerlendirilerek uygun bedel karşılığında irtifak kurulması veya taşan bölümün bulunduğu arazi parçasının devri istenebilir” kuralıdır. Her sınır ihlali devir hakkı doğurmaz; iyiniyet, itiraz süresi, imar ve ifraz olanağı, taşkınlığın giderilmesinin orantısızlığı, taraf yararları ve uygun bedel birlikte incelenir. Ayrıca “tapu ve kadastro kayıtları, çap ve aplikasyon krokisi, yapı ruhsatı ve proje, keşif-fotoğraf, inşaat ve itiraz tarihleri, ihtarlar, komşuluk yazışmaları, zemin ve yapı değerleme raporu, imar ve ifraz görüşleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Sınır Aşan Yapıda İyiniyet, İrtifak ve Devir Talebi bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu: m.683, 718, 722-725

Sınır aşan yapıda iyiniyet, irtifak ve devir talebi kapsamında m.683, 718, 722-725 hükümleri mülkiyet, yapı ve taşkın yapı bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Kadastro Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

3402 Sayılı Kadastro Kanunu: m.22 ve İlgili Hükümler

Sınır aşan yapıda iyiniyet, irtifak ve devir talebi kapsamında m.22 ve ilgili hükümler hükümleri sınır ve teknik tespit bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.12, 190 ve 266-293

Sınır aşan yapıda iyiniyet, irtifak ve devir talebi kapsamında m.12, 190 ve 266-293 hükümleri yetki, ispat, keşif ve bilirkişi bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Medeni Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Somut Olayda Uygulanacak Kurallar

Bir yapının komşu taşınmaza taşması halinde yapı malikinin iyiniyeti ve taşınmaz malikinin zamanında itiraz edip etmediği değerlendirilerek uygun bedel karşılığında irtifak kurulması veya taşan bölümün bulunduğu arazi parçasının devri istenebilir.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için tapu ve kadastro kayıtları, çap ve aplikasyon krokisi, yapı ruhsatı ve proje, keşif-fotoğraf, inşaat ve itiraz tarihleri, ihtarlar, komşuluk yazışmaları, zemin ve yapı değerleme raporu, imar ve ifraz görüşleri ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay sınır aşan devir talebi resmî kayıtları yönünden bir yapının komşu taşınmaza taşması halinde yapı malikinin iyiniyeti ve taşınmaz malikinin zamanında itiraz edip etmediği değerlendirilerek uygun bedel karşılığında irtifak kurulması veya taşan bölümün bulunduğu arazi parçasının devri istenebilir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Her sınır ihlali devir hakkı doğurmaz; iyiniyet, itiraz süresi, imar ve ifraz olanağı, taşkınlığın giderilmesinin orantısızlığı, taraf yararları ve uygun bedel birlikte incelenir.

“Yargıtay sınır aşan devir talebi emsal taraması yönünden her sınır ihlali devir hakkı doğurmaz; iyiniyet, itiraz süresi, imar ve ifraz olanağı, taşkınlığın giderilmesinin orantısızlığı, taraf yararları ve uygun bedel birlikte incelenir” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Tapu ve kadastro kayıtları, çap ve aplikasyon krokisi, yapı ruhsatı ve proje, keşif-fotoğraf, inşaat ve itiraz tarihleri, ihtarlar, komşuluk yazışmaları, zemin ve yapı değerleme raporu, imar ve ifraz görüşleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

Resmî Gazete sınır aşan devir talebi yürürlük denetimi yönünden tapu ve kadastro kayıtları, çap ve aplikasyon krokisi, yapı ruhsatı ve proje, keşif-fotoğraf, inşaat ve itiraz tarihleri, ihtarlar, komşuluk yazışmaları, zemin ve yapı değerleme raporu, imar ve ifraz görüşleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır. Bu ölçüt özellikle tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar üzerinden sınanır. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak ihtimalini güçlendirebilir.

Belge, Kayıt ve İspat Yükü

Tapu ve kadastro kayıtları, çap ve aplikasyon krokisi, yapı ruhsatı ve proje, keşif-fotoğraf, inşaat ve itiraz tarihleri, ihtarlar, komşuluk yazışmaları, zemin ve yapı değerleme raporu, imar ve ifraz görüşleri.

Bu delil öncelikle “bir yapının komşu taşınmaza taşması halinde yapı malikinin iyiniyeti ve taşınmaz malikinin zamanında itiraz edip etmediği değerlendirilerek uygun bedel karşılığında irtifak kurulması veya taşan bölümün bulunduğu arazi parçasının devri istenebilir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay sınır aşan devir talebi resmî kayıtları yönünden tapu ve kadastro kayıtları, çap ve aplikasyon krokisi, yapı ruhsatı ve proje, keşif-fotoğraf, inşaat ve itiraz tarihleri, ihtarlar, komşuluk yazışmaları, zemin ve yapı değerleme raporu, imar ve ifraz görüşleri” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.

“Yargıtay sınır aşan devir talebi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

“Resmî Gazete sınır aşan devir talebi yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” kaydı, “tapu ve kadastro kayıtları, çap ve aplikasyon krokisi, yapı ruhsatı ve proje, keşif-fotoğraf, inşaat ve itiraz tarihleri, ihtarlar, komşuluk yazışmaları, zemin ve yapı değerleme raporu, imar ve ifraz görüşleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

Bu delil öncelikle “bir yapının komşu taşınmaza taşması halinde yapı malikinin iyiniyeti ve taşınmaz malikinin zamanında itiraz edip etmediği değerlendirilerek uygun bedel karşılığında irtifak kurulması veya taşan bölümün bulunduğu arazi parçasının devri istenebilir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay sınır aşan devir talebi resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Dava Şartları ve Usul Adımları

Lisanslı ölçümle taşan alanı ve inşaatın ilerleme tarihini belirleyip malikin ne zaman ve nasıl itiraz ettiğini belgelemek.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; tapu ve kadastro kayıtları, çap ve aplikasyon krokisi, yapı ruhsatı ve proje, keşif-fotoğraf, inşaat ve itiraz tarihleri, ihtarlar, komşuluk yazışmaları, zemin ve yapı değerleme raporu, imar ve ifraz görüşleri ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay sınır aşan devir talebi resmî kayıtları yönünden lisanslı ölçümle taşan alanı ve inşaatın ilerleme tarihini belirleyip malikin ne zaman ve nasıl itiraz ettiğini belgelemek” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.

“Yargıtay sınır aşan devir talebi emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

“Resmî Gazete sınır aşan devir talebi yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar dosyaya alınmalı ve asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay sınır aşan devir talebi resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Başvuru Takvimi ve Süre Riskleri

Kanundaki kısa itiraz süresi yapının öğrenilmesi ve ilerlemesiyle bağlantılıdır; elatmanın önlenmesi ve tazminat süreleri ayrıca değerlendirilmelidir.

“Yargıtay sınır aşan devir talebi resmî kayıtları yönünden kanundaki kısa itiraz süresi yapının öğrenilmesi ve ilerlemesiyle bağlantılıdır; elatmanın önlenmesi ve tazminat süreleri ayrıca değerlendirilmelidir” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Lisanslı ölçümle taşan alanı ve inşaatın ilerleme tarihini belirleyip malikin ne zaman ve nasıl itiraz ettiğini belgelemek yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

“Yargıtay sınır aşan devir talebi emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

İstenebilecek Hukukî Koruma

Elatmanın önlenmesi ve yıkım, uygun bedelle irtifak kurulması veya arazi devri, ecrimisil, değer kaybı ve tapu kaydının düzeltilmesi.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay sınır aşan devir talebi resmî kayıtları yönünden elatmanın önlenmesi ve yıkım, uygun bedelle irtifak kurulması veya arazi devri, ecrimisil, değer kaybı ve tapu kaydının düzeltilmesi olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil tapu ve kadastro kayıtları, çap ve aplikasyon krokisi, yapı ruhsatı ve proje, keşif-fotoğraf, inşaat ve itiraz tarihleri, ihtarlar, komşuluk yazışmaları, zemin ve yapı değerleme raporu, imar ve ifraz görüşleri, temel ölçüt ise “bir yapının komşu taşınmaza taşması halinde yapı malikinin iyiniyeti ve taşınmaz malikinin zamanında itiraz edip etmediği değerlendirilerek uygun bedel karşılığında irtifak kurulması veya taşan bölümün bulunduğu arazi parçasının devri istenebilir” olacaktır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay sınır aşan devir talebi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.

“Resmî Gazete sınır aşan devir talebi yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi” talebi, “tapu ve kadastro kayıtları, çap ve aplikasyon krokisi, yapı ruhsatı ve proje, keşif-fotoğraf, inşaat ve itiraz tarihleri, ihtarlar, komşuluk yazışmaları, zemin ve yapı değerleme raporu, imar ve ifraz görüşleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” koşuluyla ve tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay — Sınır Aşan Devir Talebi Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “sınır aşan devir talebi resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından bir yapının komşu taşınmaza taşması halinde yapı malikinin iyiniyeti ve taşınmaz malikinin zamanında itiraz edip etmediği değerlendirilerek uygun bedel karşılığında irtifak kurulması veya taşan bölümün bulunduğu arazi parçasının devri istenebilir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Sınır Aşan Devir Talebi Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “sınır aşan devir talebi emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; her sınır ihlali devir hakkı doğurmaz; iyiniyet, itiraz süresi, imar ve ifraz olanağı, taşkınlığın giderilmesinin orantısızlığı, taraf yararları ve uygun bedel birlikte incelenir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Sınır Aşan Devir Talebi Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “sınır aşan devir talebi yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

İtirazlar, İstisnalar ve Uygulama Hataları

Yalnız taşma miktarına bakmak, yapı malikinin iyiniyetini varsaymak veya ifraz ve imar engellerini keşiften önce araştırmamak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay sınır aşan devir talebi resmî kayıtları yönünden yalnız taşma miktarına bakmak, yapı malikinin iyiniyetini varsaymak veya ifraz ve imar engellerini keşiften önce araştırmamak”. Bu savunmaya verilecek cevap, tapu ve kadastro kayıtları, çap ve aplikasyon krokisi, yapı ruhsatı ve proje, keşif-fotoğraf, inşaat ve itiraz tarihleri, ihtarlar, komşuluk yazışmaları, zemin ve yapı değerleme raporu, imar ve ifraz görüşleri delili ve “Bir yapının komşu taşınmaza taşması halinde yapı malikinin iyiniyeti ve taşınmaz malikinin zamanında itiraz edip etmediği değerlendirilerek uygun bedel karşılığında irtifak kurulması veya taşan bölümün bulunduğu arazi parçasının devri istenebilir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay sınır aşan devir talebi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski gerçekleşirse somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Resmî Gazete sınır aşan devir talebi yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması aşamasında tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

  • tapu ve kadastro kayıtları, çap ve aplikasyon krokisi, yapı ruhsatı ve proje, keşif-fotoğraf, inşaat ve itiraz tarihleri, ihtarlar, komşuluk yazışmaları, zemin ve yapı değerleme raporu, imar ve ifraz görüşleri
  • Sınır Aşan Yapıda İyiniyet, İrtifak ve Devir Talebi uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
  • tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
  • taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar
  • lisanslı ölçümle taşan alanı ve inşaatın ilerleme tarihini belirleyip malikin ne zaman ve nasıl itiraz ettiğini belgelemek
  • görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
  • çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
  • somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi
  • Süre çizelgesinde Kanundaki kısa itiraz süresi yapının öğrenilmesi ve ilerlemesiyle bağlantılıdır; elatmanın önlenmesi ve tazminat süreleri ayrıca değerlendirilmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Sınır Aşan Yapıda İyiniyet, İrtifak ve Devir Talebi Bakımından Başvuru Sırası Nasıl Kurulmalıdır?

Lisanslı ölçümle taşan alanı ve inşaatın ilerleme tarihini belirleyip malikin ne zaman ve nasıl itiraz ettiğini belgelemek; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Sınır aşan yapıda iyiniyet, irtifak ve devir talebi bakımından süre kaybını önlemek için hangi tarihler resmî kayıtla belgelenmelidir?

Kanundaki kısa itiraz süresi yapının öğrenilmesi ve ilerlemesiyle bağlantılıdır; elatmanın önlenmesi ve tazminat süreleri ayrıca değerlendirilmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Elatmanın önlenmesi ve yıkım, uygun bedelle irtifak kurulması veya arazi devri, ecrimisil, değer kaybı ve tapu kaydının düzeltilmesi talep sonucunda nasıl somutlaştırılır?

Elatmanın önlenmesi ve yıkım, uygun bedelle irtifak kurulması veya arazi devri, ecrimisil, değer kaybı ve tapu kaydının düzeltilmesi, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Sınır Aşan Yapıda İyiniyet, İrtifak ve Devir Talebi dosyasında sonucu belirleyen deliller, görevli merci ve süre çizelgesi nasıl birlikte kurulmalıdır” sorusu, 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu, 3402 Sayılı Kadastro Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Bir yapının komşu taşınmaza taşması halinde yapı malikinin iyiniyeti ve taşınmaz malikinin zamanında itiraz edip etmediği değerlendirilerek uygun bedel karşılığında irtifak kurulması veya taşan bölümün bulunduğu arazi parçasının devri istenebilir.

Dosyanın ilk önceliği lisanslı ölçümle taşan alanı ve inşaatın ilerleme tarihini belirleyip malikin ne zaman ve nasıl itiraz ettiğini belgelemek, delil omurgası ise tapu ve kadastro kayıtları, çap ve aplikasyon krokisi, yapı ruhsatı ve proje, keşif-fotoğraf, inşaat ve itiraz tarihleri, ihtarlar, komşuluk yazışmaları, zemin ve yapı değerleme raporu, imar ve ifraz görüşleri ile Sınır Aşan Yapıda İyiniyet, İrtifak ve Devir Talebi uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Kanundaki kısa itiraz süresi yapının öğrenilmesi ve ilerlemesiyle bağlantılıdır; elatmanın önlenmesi ve tazminat süreleri ayrıca değerlendirilmelidir. Elatmanın önlenmesi ve yıkım, uygun bedelle irtifak kurulması veya arazi devri, ecrimisil, değer kaybı ve tapu kaydının düzeltilmesi talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; yalnız taşma miktarına bakmak, yapı malikinin iyiniyetini varsaymak veya ifraz ve imar engellerini keşiften önce araştırmamak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

Gayrimenkul ve Tapu Hukuku6 mevzuat, içtihat ve doktrin bağlantısıYayın ilkelerimiz
Sınır Aşan Yapıda İyiniyet, İrtifak ve Devir Talebi konulu makale görseli
Makale görseli
AYNI ALANDA
Gayrimenkul ve Tapu HukukuOturma Hakkının Kapsamı, Aile Bireyleri ve Giderler

Oturma Hakkının Kapsamı, Aile Bireyleri ve Giderler; Oturma hakkı, hak sahibine bir yapının tamamından veya bölümünden konut olarak yararlanma yetkisi verir; aksi kararlaştırılmadıkça hak sahibi ailesi ve ev halkıyla birlikte oturabilir, fakat hakkı başkasına devredemez. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Gayrimenkul ve Tapu HukukuTaşınmaz Yükünün Kurulması ve Alacaklının Hakları

Taşınmaz Yükünün Kurulması ve Alacaklının Hakları; Taşınmaz yükü, bir taşınmaz malikini o taşınmaz karşılık olmak üzere belirli bir edimi yerine getirmekle yükümlü kılan sınırlı ayni haktır; resmi şekil ve tapu siciline tescille kurulur. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Gayrimenkul ve Tapu HukukuMecra İrtifakının Kurulması ve Güzergahı

Mecra İrtifakının Kurulması ve Güzergahı; Su, gaz, elektrik, haberleşme veya benzeri hattın başka taşınmazdan geçirilmesi zorunluysa ve malik için yük orantısız değilse uygun bedel karşılığında mecra irtifakı kurulabilir; en az zarar veren güzergah teknik incelemeyle seçilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →