Mecra İrtifakının Kurulması ve Güzergahı

Kapsam

Mecra İrtifakının Kurulması ve Güzergahı yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Su, gaz, elektrik, haberleşme veya benzeri hattın başka taşınmazdan geçirilmesi zorunluysa ve malik için yük orantısız değilse uygun bedel karşılığında mecra irtifakı kurulabilir; en az zarar veren güzergah teknik incelemeyle seçilir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, mecra irtifakının kurulması ve güzergahı konusunda 13 Eylül 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Maddî Hukuk ve Usulün Birlikte Değerlendirilmesi

İncelemenin ilk ölçütü “su, gaz, elektrik, haberleşme veya benzeri hattın başka taşınmazdan geçirilmesi zorunluysa ve malik için yük orantısız değilse uygun bedel karşılığında mecra irtifakı kurulabilir; en az zarar veren güzergah teknik incelemeyle seçilir” kuralıdır. En kısa veya en ucuz hat her zaman hukuken uygun güzergah değildir; alternatif kamu alanları, mevcut şebeke, güvenlik mesafesi, tarımsal kullanım, yapılaşma ve komşu taşınmaz zararları birlikte tartılır. Ayrıca “tapu ve kadastro kayıtları, aplikasyon krokisi, imar ve altyapı planları, kurum bağlantı görüşleri, alternatif güzergah projesi, keşif fotoğrafları, mühendislik ve değerleme raporu, bedel hesabı, malik yazışmaları ve irtifak sözleşmesi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Mecra İrtifakının Kurulması ve Güzergahı bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu: m.727, 744 ve 779-838

Mecra irtifakının kurulması ve güzergahı kapsamında m.727, 744 ve 779-838 hükümleri mecra, komşuluk ve irtifak bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Tapu Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

2644 Sayılı Tapu Kanunu: m.26

Mecra irtifakının kurulması ve güzergahı kapsamında m.26 hükümleri resmî senet ve tescil bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.12, 190, 266-293 ve 400-406

Mecra irtifakının kurulması ve güzergahı kapsamında m.12, 190, 266-293 ve 400-406 hükümleri taşınmaz yetkisi, ispat ve teknik inceleme bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Medeni Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Uyuşmazlığı Çözen Hukukî Kriterler

Su, Gaz, Elektrik, Haberleşme veya Benzeri Hattın Başka Taşınmazdan Geçirilmesi Zorunluysa ve Malik İçin Yük Orantısız Değilse Uygun Bedel Karşılığında Mecra İrtifakı Kurulabilir; En Az Zarar Veren Güzergah Teknik İncelemeyle Seçilir.

Yargıtay mecra irtifakının kurulması güzergahı resmî kayıtları yönünden su, gaz, elektrik, haberleşme veya benzeri hattın başka taşınmazdan geçirilmesi zorunluysa ve malik için yük orantısız değilse uygun bedel karşılığında mecra irtifakı kurulabilir; en az zarar veren güzergah teknik incelemeyle seçilir. Bu ölçüt özellikle tapu ve kadastro kayıtları, aplikasyon krokisi, imar ve altyapı planları, kurum bağlantı görüşleri, alternatif güzergah projesi, keşif fotoğrafları, mühendislik ve değerleme raporu, bedel hesabı, malik yazışmaları ve irtifak sözleşmesi üzerinden sınanır. İhtiyaç noktasını ve bütün teknik güzergah alternatiflerini haritaya işleyip kamu alanından veya kendi parselinden çözüm bulunup bulunmadığını belgelemek tamamlanmadan sonuca gidilmesi, hat döşemeyi geçici kullanım sanıp tapu ve rıza gereğini atlamak ya da yalnız maliyet hesabıyla komşu taşınmazın gelecekteki kullanımını yok saymak ihtimalini güçlendirebilir.

En Kısa veya En Ucuz Hat Her Zaman Hukuken Uygun Güzergah Değildir; Alternatif Kamu Alanları, Mevcut Şebeke, Güvenlik Mesafesi, Tarımsal Kullanım, Yapılaşma ve Komşu Taşınmaz Zararları Birlikte Tartılır.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay mecra irtifakının kurulması güzergahı emsal taraması yönünden en kısa veya en ucuz hat her zaman hukuken uygun güzergah değildir; alternatif kamu alanları, mevcut şebeke, güvenlik mesafesi, tarımsal kullanım, yapılaşma ve komşu taşınmaz zararları birlikte tartılır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Tapu ve Kadastro Kayıtları, Aplikasyon Krokisi, İmar ve Altyapı Planları, Kurum Bağlantı Görüşleri, Alternatif Güzergah Projesi, Keşif Fotoğrafları, Mühendislik ve Değerleme Raporu, Bedel Hesabı, Malik Yazışmaları ve İrtifak Sözleşmesi Hukuki Sonuca Bağlanmadan Önce Kaynağı, Tarihi, Kapsamı ve Karşı Kayıtlarla Uyumu Bakımından Doğrulanmalıdır.

“Resmî Gazete mecra irtifakının kurulması güzergahı yürürlük denetimi yönünden tapu ve kadastro kayıtları, aplikasyon krokisi, imar ve altyapı planları, kurum bağlantı görüşleri, alternatif güzergah projesi, keşif fotoğrafları, mühendislik ve değerleme raporu, bedel hesabı, malik yazışmaları ve irtifak sözleşmesi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Çekişmeli Vakıalar Nasıl İspatlanır?

Tapu ve Kadastro Kayıtları, Aplikasyon Krokisi, İmar ve Altyapı Planları, Kurum Bağlantı Görüşleri, Alternatif Güzergah Projesi, Keşif Fotoğrafları, Mühendislik ve Değerleme Raporu, Bedel Hesabı, Malik Yazışmaları ve İrtifak Sözleşmesi.

“Yargıtay mecra irtifakının kurulması güzergahı resmî kayıtları yönünden tapu ve kadastro kayıtları, aplikasyon krokisi, imar ve altyapı planları, kurum bağlantı görüşleri, alternatif güzergah projesi, keşif fotoğrafları, mühendislik ve değerleme raporu, bedel hesabı, malik yazışmaları ve irtifak sözleşmesi” kaydı, “Su, gaz, elektrik, haberleşme veya benzeri hattın başka taşınmazdan geçirilmesi zorunluysa ve malik için yük orantısız değilse uygun bedel karşılığında mecra irtifakı kurulabilir; en az zarar veren güzergah teknik incelemeyle seçilir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Somut Uyuşmazlığa Dayanak Sözleşme, Karar, Bildirim veya Sicil Kaydının Tam Metni, Ekleri ve Değişiklik Geçmişi.

Bu delil öncelikle “en kısa veya en ucuz hat her zaman hukuken uygun güzergah değildir; alternatif kamu alanları, mevcut şebeke, güvenlik mesafesi, tarımsal kullanım, yapılaşma ve komşu taşınmaz zararları birlikte tartılır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay mecra irtifakının kurulması güzergahı emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

“Resmî Gazete mecra irtifakının kurulması güzergahı yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

“Yargıtay mecra irtifakının kurulması güzergahı resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” kaydı, “Su, gaz, elektrik, haberleşme veya benzeri hattın başka taşınmazdan geçirilmesi zorunluysa ve malik için yük orantısız değilse uygun bedel karşılığında mecra irtifakı kurulabilir; en az zarar veren güzergah teknik incelemeyle seçilir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Başvurudan Hükme Usul Haritası

İhtiyaç Noktasını ve Bütün Teknik Güzergah Alternatiflerini Haritaya İşleyip Kamu Alanından veya Kendi Parselinden Çözüm Bulunup Bulunmadığını Belgelemek.

“Yargıtay mecra irtifakının kurulması güzergahı resmî kayıtları yönünden ihtiyaç noktasını ve bütün teknik güzergah alternatiflerini haritaya işleyip kamu alanından veya kendi parselinden çözüm bulunup bulunmadığını belgelemek” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Tapu ve kadastro kayıtları, aplikasyon krokisi, imar ve altyapı planları, kurum bağlantı görüşleri, alternatif güzergah projesi, keşif fotoğrafları, mühendislik ve değerleme raporu, bedel hesabı, malik yazışmaları ve irtifak sözleşmesi dosyaya alınmalı ve mecra irtifakının kurulması ve tescili, güzergahın belirlenmesi, uygun bedel, müdahalenin önlenmesi, hattın kaldırılması veya zararın tazmini talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Görev, Yetki, Taraf Sıfatı, Harç ve Yalnız Kanunun Açıkça Aradığı Hâllerde Dava Şartı veya Zorunlu Ön Başvurunun Ayrı Ayrı Doğrulanması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay mecra irtifakının kurulması güzergahı emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

“Resmî Gazete mecra irtifakının kurulması güzergahı yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Somut Tehlike Varsa Geçici Hukuki Koruma İhtiyacının Yaklaşık İspat, Ölçülülük, Teminat ve Karşı Tarafın Dinlenilmesi Yönlerinden Değerlendirilmesi.

“Yargıtay mecra irtifakının kurulması güzergahı resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar dosyaya alınmalı ve mecra irtifakının kurulması ve tescili, güzergahın belirlenmesi, uygun bedel, müdahalenin önlenmesi, hattın kaldırılması veya zararın tazmini talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Zamanaşımı, Hak Düşürücü Süre ve Tebligat

İnşaat Başlamadan İzin ve İrtifak Süreci Tamamlanmalı; Acil Müdahale Riski Varsa Delil Tespiti ve Geçici Koruma Başvurusu Geciktirilmemelidir.

Yargıtay mecra irtifakının kurulması güzergahı resmî kayıtları yönünden inşaat başlamadan izin ve irtifak süreci tamamlanmalı; acil müdahale riski varsa delil tespiti ve geçici koruma başvurusu geciktirilmemelidir. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

Tebliğ, Öğrenme, İlan, Ödeme ve Elektronik Erişim Tarihlerinden Hangisinin Süreyi Başlattığı İlgili Özel Hükümle Eşleştirilmeli; Hak Düşürücü Süre, Zamanaşımı ve Kanun Yolu Süresi Birbirine Karıştırılmamalıdır.

“Yargıtay mecra irtifakının kurulması güzergahı emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Asıl, Ferî ve Geçici Talepler

Mecra İrtifakının Kurulması ve Tescili, Güzergahın Belirlenmesi, Uygun Bedel, Müdahalenin Önlenmesi, Hattın Kaldırılması veya Zararın Tazmini.

“Yargıtay mecra irtifakının kurulması güzergahı resmî kayıtları yönünden mecra irtifakının kurulması ve tescili, güzergahın belirlenmesi, uygun bedel, müdahalenin önlenmesi, hattın kaldırılması veya zararın tazmini” talebi, “Su, gaz, elektrik, haberleşme veya benzeri hattın başka taşınmazdan geçirilmesi zorunluysa ve malik için yük orantısız değilse uygun bedel karşılığında mecra irtifakı kurulabilir; en az zarar veren güzergah teknik incelemeyle seçilir” koşuluyla ve tapu ve kadastro kayıtları, aplikasyon krokisi, imar ve altyapı planları, kurum bağlantı görüşleri, alternatif güzergah projesi, keşif fotoğrafları, mühendislik ve değerleme raporu, bedel hesabı, malik yazışmaları ve irtifak sözleşmesi deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay mecra irtifakının kurulması güzergahı emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi, temel ölçüt ise “en kısa veya en ucuz hat her zaman hukuken uygun güzergah değildir; alternatif kamu alanları, mevcut şebeke, güvenlik mesafesi, tarımsal kullanım, yapılaşma ve komşu taşınmaz zararları birlikte tartılır” olacaktır.

Asıl Talebe Bağlı Faiz, Tazminat, Gider veya Diğer Ferilerin Her Biri İçin Ayrı Hukuki Dayanak ve Başlangıç Tarihi.

“Resmî Gazete mecra irtifakının kurulması güzergahı yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay — Mecra İrtifakının Kurulması Güzergahı Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “mecra irtifakının kurulması güzergahı resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından su, gaz, elektrik, haberleşme veya benzeri hattın başka taşınmazdan geçirilmesi zorunluysa ve malik için yük orantısız değilse uygun bedel karşılığında mecra irtifakı kurulabilir; en az zarar veren güzergah teknik incelemeyle seçilir. yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Mecra İrtifakının Kurulması Güzergahı Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “mecra irtifakının kurulması güzergahı emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; en kısa veya en ucuz hat her zaman hukuken uygun güzergah değildir; alternatif kamu alanları, mevcut şebeke, güvenlik mesafesi, tarımsal kullanım, yapılaşma ve komşu taşınmaz zararları birlikte tartılır. savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Mecra İrtifakının Kurulması Güzergahı Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “mecra irtifakının kurulması güzergahı yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Dosyanın Zayıf Noktaları ve Savunmalar

Hat Döşemeyi Geçici Kullanım Sanıp Tapu ve Rıza Gereğini Atlamak Ya Da Yalnız Maliyet Hesabıyla Komşu Taşınmazın Gelecekteki Kullanımını Yok Saymak.

“Yargıtay mecra irtifakının kurulması güzergahı resmî kayıtları yönünden hat döşemeyi geçici kullanım sanıp tapu ve rıza gereğini atlamak ya da yalnız maliyet hesabıyla komşu taşınmazın gelecekteki kullanımını yok saymak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. İhtiyaç noktasını ve bütün teknik güzergah alternatiflerini haritaya işleyip kamu alanından veya kendi parselinden çözüm bulunup bulunmadığını belgelemek aşamasında tapu ve kadastro kayıtları, aplikasyon krokisi, imar ve altyapı planları, kurum bağlantı görüşleri, alternatif güzergah projesi, keşif fotoğrafları, mühendislik ve değerleme raporu, bedel hesabı, malik yazışmaları ve irtifak sözleşmesi kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay mecra irtifakının kurulması güzergahı emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi delili ve “En kısa veya en ucuz hat her zaman hukuken uygun güzergah değildir; alternatif kamu alanları, mevcut şebeke, güvenlik mesafesi, tarımsal kullanım, yapılaşma ve komşu taşınmaz zararları birlikte tartılır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Resmî Gazete mecra irtifakının kurulması güzergahı yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski gerçekleşirse asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

• tapu ve kadastro kayıtları, aplikasyon krokisi, imar ve altyapı planları, kurum bağlantı görüşleri, alternatif güzergah projesi, keşif fotoğrafları, mühendislik ve değerleme raporu, bedel hesabı, malik yazışmaları ve irtifak sözleşmesi
• Mecra İrtifakının Kurulması ve Güzergahı uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
• tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
• taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar

• ihtiyaç noktasını ve bütün teknik güzergah alternatiflerini haritaya işleyip kamu alanından veya kendi parselinden çözüm bulunup bulunmadığını belgelemek
• görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
• çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
• somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi

• Süre çizelgesinde İnşaat başlamadan izin ve irtifak süreci tamamlanmalı; acil müdahale riski varsa delil tespiti ve geçici koruma başvurusu geciktirilmemelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Mecra İrtifakının Kurulması ve Güzergahı Bakımından İlk Usul Adımı Hangisidir?

İhtiyaç noktasını ve bütün teknik güzergah alternatiflerini haritaya işleyip kamu alanından veya kendi parselinden çözüm bulunup bulunmadığını belgelemek; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Mecra İrtifakının Kurulması ve Güzergahı Bakımından Süre Çizelgesi Hangi Tarihler Esas Alınarak Hazırlanmalıdır?

İnşaat başlamadan izin ve irtifak süreci tamamlanmalı; acil müdahale riski varsa delil tespiti ve geçici koruma başvurusu geciktirilmemelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Mecra İrtifakının Kurulması ve Tescili, Güzergahın Belirlenmesi, Uygun Bedel, Müdahalenin Önlenmesi, Hattın Kaldırılması veya Zararın Tazmini ile Diğer İstemler Nasıl Ayrılır?

Mecra irtifakının kurulması ve tescili, güzergahın belirlenmesi, uygun bedel, müdahalenin önlenmesi, hattın kaldırılması veya zararın tazmini, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Mecra İrtifakının Kurulması ve Güzergahı bakımından hak kaybını önlemek için hangi tarihler, usul işlemleri ve talep sonuçları dosyanın başında netleştirilmelidir” sorusu, 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu, 2644 Sayılı Tapu Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Su, gaz, elektrik, haberleşme veya benzeri hattın başka taşınmazdan geçirilmesi zorunluysa ve malik için yük orantısız değilse uygun bedel karşılığında mecra irtifakı kurulabilir; en az zarar veren güzergah teknik incelemeyle seçilir.

Dosyanın ilk önceliği ihtiyaç noktasını ve bütün teknik güzergah alternatiflerini haritaya işleyip kamu alanından veya kendi parselinden çözüm bulunup bulunmadığını belgelemek, delil omurgası ise tapu ve kadastro kayıtları, aplikasyon krokisi, imar ve altyapı planları, kurum bağlantı görüşleri, alternatif güzergah projesi, keşif fotoğrafları, mühendislik ve değerleme raporu, bedel hesabı, malik yazışmaları ve irtifak sözleşmesi ile Mecra İrtifakının Kurulması ve Güzergahı uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: İnşaat başlamadan izin ve irtifak süreci tamamlanmalı; acil müdahale riski varsa delil tespiti ve geçici koruma başvurusu geciktirilmemelidir. Mecra irtifakının kurulması ve tescili, güzergahın belirlenmesi, uygun bedel, müdahalenin önlenmesi, hattın kaldırılması veya zararın tazmini talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; hat döşemeyi geçici kullanım sanıp tapu ve rıza gereğini atlamak ya da yalnız maliyet hesabıyla komşu taşınmazın gelecekteki kullanımını yok saymak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

• Yargıtay — mecra irtifakının kurulması güzergahı resmî kayıtları — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık bakımından su, gaz, elektrik, haberleşme veya benzeri hattın başka taşınmazdan geçirilmesi zorunluysa ve malik için yük orantısız değilse uygun bedel karşılığında mecra irtifakı kurulabilir; en az zarar veren güzergah teknik incelemeyle seçilir. yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
• Yargıtay — mecra irtifakının kurulması güzergahı emsal taraması — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; en kısa veya en ucuz hat her zaman hukuken uygun güzergah değildir; alternatif kamu alanları, mevcut şebeke, güvenlik mesafesi, tarımsal kullanım, yapılaşma ve komşu taşınmaz zararları birlikte tartılır. savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
• Resmî Gazete — mecra irtifakının kurulması güzergahı yürürlük denetimi — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
• 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu — m.727, 744 ve 779-838
• 2644 Sayılı Tapu Kanunu — m.26
• 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m.12, 190, 266-293 ve 400-406
• Yargıtay Karar Arama
• Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru