Taşınmaz Satış Vaadi Şerhinin Süresi ve Terkini

Kapsam

Taşınmaz Satış Vaadi Şerhinin Süresi ve Terkini yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Noterde düzenlenen taşınmaz satış vaadinin tapuya şerhi kişisel hakkı sonradan hak kazananlara karşı güçlendirebilir; şerhin etkisi sözleşmenin geçerliliği, taşınmazın belirlenmesi, tescil imkanının doğması ve kanuni sürenin dolmasıyla birlikte değerlendirilmelidir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, taşınmaz satış vaadi şerhinin süresi ve terkini konusunda 3 Eylül 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Maddî Hukuk ve Usulün Birlikte Değerlendirilmesi

İncelemenin ilk ölçütü “noterde düzenlenen taşınmaz satış vaadinin tapuya şerhi kişisel hakkı sonradan hak kazananlara karşı güçlendirebilir; şerhin etkisi sözleşmenin geçerliliği, taşınmazın belirlenmesi, tescil imkanının doğması ve kanuni sürenin dolmasıyla birlikte değerlendirilmelidir” kuralıdır. Tapudaki şerh tek başına mülkiyet kazandırmaz ve geçersiz veya ifası imkansız sözleşmeyi geçerli hale getirmez; buna karşılık süre dolmadan yapılan terkin hakkın üçüncü kişilere etkisini zayıflatabilir. Ayrıca “noter satış vaadi sözleşmesi, tapu kaydı ve şerh belgesi, taşınmazın edinim ve imar durumu, bedel ödemeleri, teslim-zilyetlik kayıtları, ihtarlar, devirler ve terkin işlemi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Taşınmaz Satış Vaadi Şerhinin Süresi ve Terkini bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu: m.706, 716 ve 1009

Taşınmaz satış vaadi şerhinin süresi ve terkini kapsamında m.706, 716 ve 1009 hükümleri resmi şekil, tescil talebi ve kişisel hak şerhi bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Tapu Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

2644 Sayılı Tapu Kanunu: m.26

Taşınmaz satış vaadi şerhinin süresi ve terkini kapsamında m.26 hükümleri satış vaadi ve tapu işlemi bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.29, 237 ve 125

Taşınmaz satış vaadi şerhinin süresi ve terkini kapsamında m.29, 237 ve 125 hükümleri ön sözleşme, taşınmaz satışı ve zamanaşımı bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Medeni Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Uyuşmazlığı Çözen Hukukî Kriterler

Noterde Düzenlenen Taşınmaz Satış Vaadinin Tapuya Şerhi Kişisel Hakkı Sonradan Hak Kazananlara Karşı Güçlendirebilir; Şerhin Etkisi Sözleşmenin Geçerliliği, Taşınmazın Belirlenmesi, Tescil İmkanının Doğması ve Kanuni Sürenin Dolmasıyla Birlikte Değerlendirilmelidir.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için noter satış vaadi sözleşmesi, tapu kaydı ve şerh belgesi, taşınmazın edinim ve imar durumu, bedel ödemeleri, teslim-zilyetlik kayıtları, ihtarlar, devirler ve terkin işlemi ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay taşınmaz satış süresi terkini resmî kayıtları yönünden noterde düzenlenen taşınmaz satış vaadinin tapuya şerhi kişisel hakkı sonradan hak kazananlara karşı güçlendirebilir; şerhin etkisi sözleşmenin geçerliliği, taşınmazın belirlenmesi, tescil imkanının doğması ve kanuni sürenin dolmasıyla birlikte değerlendirilmelidir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Tapudaki Şerh Tek Başına Mülkiyet Kazandırmaz ve Geçersiz veya İfası İmkansız Sözleşmeyi Geçerli Hale Getirmez; Buna Karşılık Süre Dolmadan Yapılan Terkin Hakkın Üçüncü Kişilere Etkisini Zayıflatabilir.

“Yargıtay taşınmaz satış süresi terkini emsal taraması yönünden tapudaki şerh tek başına mülkiyet kazandırmaz ve geçersiz veya ifası imkansız sözleşmeyi geçerli hale getirmez; buna karşılık süre dolmadan yapılan terkin hakkın üçüncü kişilere etkisini zayıflatabilir” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Noter Satış Vaadi Sözleşmesi, Tapu Kaydı ve Şerh Belgesi, Taşınmazın Edinim ve İmar Durumu, Bedel Ödemeleri, Teslim-Zilyetlik Kayıtları, İhtarlar, Devirler ve Terkin İşlemi Hukuki Sonuca Bağlanmadan Önce Kaynağı, Tarihi, Kapsamı ve Karşı Kayıtlarla Uyumu Bakımından Doğrulanmalıdır.

Resmî Gazete taşınmaz satış süresi terkini yürürlük denetimi yönünden noter satış vaadi sözleşmesi, tapu kaydı ve şerh belgesi, taşınmazın edinim ve imar durumu, bedel ödemeleri, teslim-zilyetlik kayıtları, ihtarlar, devirler ve terkin işlemi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır. Bu ölçüt özellikle tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar üzerinden sınanır. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak ihtimalini güçlendirebilir.

Çekişmeli Vakıalar Nasıl İspatlanır?

Noter Satış Vaadi Sözleşmesi, Tapu Kaydı ve Şerh Belgesi, Taşınmazın Edinim ve İmar Durumu, Bedel Ödemeleri, Teslim-Zilyetlik Kayıtları, İhtarlar, Devirler ve Terkin İşlemi.

Bu delil öncelikle “noterde düzenlenen taşınmaz satış vaadinin tapuya şerhi kişisel hakkı sonradan hak kazananlara karşı güçlendirebilir; şerhin etkisi sözleşmenin geçerliliği, taşınmazın belirlenmesi, tescil imkanının doğması ve kanuni sürenin dolmasıyla birlikte değerlendirilmelidir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay taşınmaz satış süresi terkini resmî kayıtları yönünden noter satış vaadi sözleşmesi, tapu kaydı ve şerh belgesi, taşınmazın edinim ve imar durumu, bedel ödemeleri, teslim-zilyetlik kayıtları, ihtarlar, devirler ve terkin işlemi” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Somut Uyuşmazlığa Dayanak Sözleşme, Karar, Bildirim veya Sicil Kaydının Tam Metni, Ekleri ve Değişiklik Geçmişi.

“Yargıtay taşınmaz satış süresi terkini emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

“Resmî Gazete taşınmaz satış süresi terkini yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” kaydı, “noter satış vaadi sözleşmesi, tapu kaydı ve şerh belgesi, taşınmazın edinim ve imar durumu, bedel ödemeleri, teslim-zilyetlik kayıtları, ihtarlar, devirler ve terkin işlemi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

Bu delil öncelikle “noterde düzenlenen taşınmaz satış vaadinin tapuya şerhi kişisel hakkı sonradan hak kazananlara karşı güçlendirebilir; şerhin etkisi sözleşmenin geçerliliği, taşınmazın belirlenmesi, tescil imkanının doğması ve kanuni sürenin dolmasıyla birlikte değerlendirilmelidir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay taşınmaz satış süresi terkini resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Başvurudan Hükme Usul Haritası

Sözleşmenin Resmi Şeklini, Vaat Konusu Taşınmaz ve Payı, Şerh Tarihini, Tescil Borcunun Muacceliyetini ve Taşınmazın Son Maliklerini Kronolojik Tabloda Göstermek.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; noter satış vaadi sözleşmesi, tapu kaydı ve şerh belgesi, taşınmazın edinim ve imar durumu, bedel ödemeleri, teslim-zilyetlik kayıtları, ihtarlar, devirler ve terkin işlemi ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay taşınmaz satış süresi terkini resmî kayıtları yönünden sözleşmenin resmi şeklini, vaat konusu taşınmaz ve payı, şerh tarihini, tescil borcunun muacceliyetini ve taşınmazın son maliklerini kronolojik tabloda göstermek” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Görev, Yetki, Taraf Sıfatı, Harç ve Yalnız Kanunun Açıkça Aradığı Hâllerde Dava Şartı veya Zorunlu Ön Başvurunun Ayrı Ayrı Doğrulanması.

“Yargıtay taşınmaz satış süresi terkini emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

“Resmî Gazete taşınmaz satış süresi terkini yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar dosyaya alınmalı ve asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Somut Tehlike Varsa Geçici Hukuki Koruma İhtiyacının Yaklaşık İspat, Ölçülülük, Teminat ve Karşı Tarafın Dinlenilmesi Yönlerinden Değerlendirilmesi.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay taşınmaz satış süresi terkini resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Zamanaşımı, Hak Düşürücü Süre ve Tebligat

Şerhin Tapu Sicilindeki Kanuni Etkisi ile Tescil veya Tazminat Talebinin Zamanaşımı Aynı Değildir; Terkin ve Üçüncü Kişiye Devir Riski Ortaya Çıkar Çıkmaz Geçici Koruma Değerlendirilmelidir.

“Yargıtay taşınmaz satış süresi terkini resmî kayıtları yönünden şerhin tapu sicilindeki kanuni etkisi ile tescil veya tazminat talebinin zamanaşımı aynı değildir; terkin ve üçüncü kişiye devir riski ortaya çıkar çıkmaz geçici koruma değerlendirilmelidir” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Sözleşmenin resmi şeklini, vaat konusu taşınmaz ve payı, şerh tarihini, tescil borcunun muacceliyetini ve taşınmazın son maliklerini kronolojik tabloda göstermek yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Tebliğ, Öğrenme, İlan, Ödeme ve Elektronik Erişim Tarihlerinden Hangisinin Süreyi Başlattığı İlgili Özel Hükümle Eşleştirilmeli; Hak Düşürücü Süre, Zamanaşımı ve Kanun Yolu Süresi Birbirine Karıştırılmamalıdır.

“Yargıtay taşınmaz satış süresi terkini emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Asıl, Ferî ve Geçici Talepler

Geçerli Satış Vaadine Dayanarak Tescil, Şerhin Korunması veya Yenilenmesi Mümkünse Bunun Sağlanması; İfa İmkansızsa Ödenen Bedel ve Kanıtlanan Zararın Giderilmesi.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay taşınmaz satış süresi terkini resmî kayıtları yönünden geçerli satış vaadine dayanarak tescil, şerhin korunması veya yenilenmesi mümkünse bunun sağlanması; ifa imkansızsa ödenen bedel ve kanıtlanan zararın giderilmesi olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil noter satış vaadi sözleşmesi, tapu kaydı ve şerh belgesi, taşınmazın edinim ve imar durumu, bedel ödemeleri, teslim-zilyetlik kayıtları, ihtarlar, devirler ve terkin işlemi, temel ölçüt ise “noterde düzenlenen taşınmaz satış vaadinin tapuya şerhi kişisel hakkı sonradan hak kazananlara karşı güçlendirebilir; şerhin etkisi sözleşmenin geçerliliği, taşınmazın belirlenmesi, tescil imkanının doğması ve kanuni sürenin dolmasıyla birlikte değerlendirilmelidir” olacaktır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay taşınmaz satış süresi terkini emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Asıl Talebe Bağlı Faiz, Tazminat, Gider veya Diğer Ferilerin Her Biri İçin Ayrı Hukuki Dayanak ve Başlangıç Tarihi.

“Resmî Gazete taşınmaz satış süresi terkini yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi” talebi, “noter satış vaadi sözleşmesi, tapu kaydı ve şerh belgesi, taşınmazın edinim ve imar durumu, bedel ödemeleri, teslim-zilyetlik kayıtları, ihtarlar, devirler ve terkin işlemi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” koşuluyla ve tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay — Taşınmaz Satış Süresi Terkini Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “taşınmaz satış süresi terkini resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından noterde düzenlenen taşınmaz satış vaadinin tapuya şerhi kişisel hakkı sonradan hak kazananlara karşı güçlendirebilir; şerhin etkisi sözleşmenin geçerliliği, taşınmazın belirlenmesi, tescil imkanının doğması ve kanuni sürenin dolmasıyla birlikte değerlendirilmelidir. yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Taşınmaz Satış Süresi Terkini Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “taşınmaz satış süresi terkini emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; tapudaki şerh tek başına mülkiyet kazandırmaz ve geçersiz veya ifası imkansız sözleşmeyi geçerli hale getirmez; buna karşılık süre dolmadan yapılan terkin hakkın üçüncü kişilere etkisini zayıflatabilir. savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Taşınmaz Satış Süresi Terkini Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “taşınmaz satış süresi terkini yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Dosyanın Zayıf Noktaları ve Savunmalar

Şerhin Varlığını Kesin Mülkiyet, Beş Yıllık Şerh Etkisini İse Bütün Sözleşmesel Taleplerin Zamanaşımı Olarak Kabul Etmek.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay taşınmaz satış süresi terkini resmî kayıtları yönünden şerhin varlığını kesin mülkiyet, beş yıllık şerh etkisini ise bütün sözleşmesel taleplerin zamanaşımı olarak kabul etmek”. Bu savunmaya verilecek cevap, noter satış vaadi sözleşmesi, tapu kaydı ve şerh belgesi, taşınmazın edinim ve imar durumu, bedel ödemeleri, teslim-zilyetlik kayıtları, ihtarlar, devirler ve terkin işlemi delili ve “Noterde düzenlenen taşınmaz satış vaadinin tapuya şerhi kişisel hakkı sonradan hak kazananlara karşı güçlendirebilir; şerhin etkisi sözleşmenin geçerliliği, taşınmazın belirlenmesi, tescil imkanının doğması ve kanuni sürenin dolmasıyla birlikte değerlendirilmelidir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay taşınmaz satış süresi terkini emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski gerçekleşirse somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Resmî Gazete taşınmaz satış süresi terkini yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması aşamasında tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

• noter satış vaadi sözleşmesi, tapu kaydı ve şerh belgesi, taşınmazın edinim ve imar durumu, bedel ödemeleri, teslim-zilyetlik kayıtları, ihtarlar, devirler ve terkin işlemi
• Taşınmaz Satış Vaadi Şerhinin Süresi ve Terkini uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
• tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
• taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar

• sözleşmenin resmi şeklini, vaat konusu taşınmaz ve payı, şerh tarihini, tescil borcunun muacceliyetini ve taşınmazın son maliklerini kronolojik tabloda göstermek
• görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
• çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
• somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi

• Süre çizelgesinde Şerhin tapu sicilindeki kanuni etkisi ile tescil veya tazminat talebinin zamanaşımı aynı değildir; terkin ve üçüncü kişiye devir riski ortaya çıkar çıkmaz geçici koruma değerlendirilmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Taşınmaz Satış Vaadi Şerhinin Süresi ve Terkini Bakımından Başvuru Sırası Nasıl Kurulmalıdır?

Sözleşmenin resmi şeklini, vaat konusu taşınmaz ve payı, şerh tarihini, tescil borcunun muacceliyetini ve taşınmazın son maliklerini kronolojik tabloda göstermek; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Taşınmaz Satış Vaadi Şerhinin Süresi ve Terkini Bakımından Süre Kaybını Önlemek İçin Hangi Tarihler Resmî Kayıtla Belgelenmelidir?

Şerhin tapu sicilindeki kanuni etkisi ile tescil veya tazminat talebinin zamanaşımı aynı değildir; terkin ve üçüncü kişiye devir riski ortaya çıkar çıkmaz geçici koruma değerlendirilmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Geçerli Satış Vaadine Dayanarak Tescil, Şerhin Korunması veya Yenilenmesi Mümkünse Bunun Sağlanması; İfa İmkansızsa Ödenen Bedel ve Kanıtlanan Zararın Giderilmesi Talep Sonucunda Nasıl Somutlaştırılır?

Geçerli satış vaadine dayanarak tescil, şerhin korunması veya yenilenmesi mümkünse bunun sağlanması; ifa imkansızsa ödenen bedel ve kanıtlanan zararın giderilmesi, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Taşınmaz Satış Vaadi Şerhinin Süresi ve Terkini dosyasında sonucu belirleyen deliller, görevli merci ve süre çizelgesi nasıl birlikte kurulmalıdır” sorusu, 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu, 2644 Sayılı Tapu Kanunu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Noterde düzenlenen taşınmaz satış vaadinin tapuya şerhi kişisel hakkı sonradan hak kazananlara karşı güçlendirebilir; şerhin etkisi sözleşmenin geçerliliği, taşınmazın belirlenmesi, tescil imkanının doğması ve kanuni sürenin dolmasıyla birlikte değerlendirilmelidir.

Dosyanın ilk önceliği sözleşmenin resmi şeklini, vaat konusu taşınmaz ve payı, şerh tarihini, tescil borcunun muacceliyetini ve taşınmazın son maliklerini kronolojik tabloda göstermek, delil omurgası ise noter satış vaadi sözleşmesi, tapu kaydı ve şerh belgesi, taşınmazın edinim ve imar durumu, bedel ödemeleri, teslim-zilyetlik kayıtları, ihtarlar, devirler ve terkin işlemi ile Taşınmaz Satış Vaadi Şerhinin Süresi ve Terkini uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Şerhin tapu sicilindeki kanuni etkisi ile tescil veya tazminat talebinin zamanaşımı aynı değildir; terkin ve üçüncü kişiye devir riski ortaya çıkar çıkmaz geçici koruma değerlendirilmelidir. Geçerli satış vaadine dayanarak tescil, şerhin korunması veya yenilenmesi mümkünse bunun sağlanması; ifa imkansızsa ödenen bedel ve kanıtlanan zararın giderilmesi talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; şerhin varlığını kesin mülkiyet, beş yıllık şerh etkisini ise bütün sözleşmesel taleplerin zamanaşımı olarak kabul etmek riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

• Yargıtay — taşınmaz satış süresi terkini resmî kayıtları — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık bakımından noterde düzenlenen taşınmaz satış vaadinin tapuya şerhi kişisel hakkı sonradan hak kazananlara karşı güçlendirebilir; şerhin etkisi sözleşmenin geçerliliği, taşınmazın belirlenmesi, tescil imkanının doğması ve kanuni sürenin dolmasıyla birlikte değerlendirilmelidir. yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
• Yargıtay — taşınmaz satış süresi terkini emsal taraması — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; tapudaki şerh tek başına mülkiyet kazandırmaz ve geçersiz veya ifası imkansız sözleşmeyi geçerli hale getirmez; buna karşılık süre dolmadan yapılan terkin hakkın üçüncü kişilere etkisini zayıflatabilir. savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
• Resmî Gazete — taşınmaz satış süresi terkini yürürlük denetimi — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
• 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu — m.706, 716 ve 1009
• 2644 Sayılı Tapu Kanunu — m.26
• 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu — m.29, 237 ve 125
• Yargıtay Karar Arama
• Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru