Kapsam
Kapsam, tescil öncesi hak sahipliği ve kesin hükmün Kurumda uygulanmasıdır; yenilik, tecavüz veya çalışan buluşu bedeli değildir. Patent verilmeden önce başvurunun başkasına ait olduğu iddiası yalnız Kuruma dilekçeyle çözdürülemez; gerçek hak sahibi başvuru sahibine karşı hak sahipliği davası açıp Kuruma bildirir. Lehe hükmün kesinleşmesinden sonra üç ay içinde başvuruyu kendi adına yürütme, aynı öncelikle yeni başvuru veya reddi isteme seçenekleri kullanılabilir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.
Bu çalışma, patent başvurusunun gerçek buluş sahibine geçirilmesi konusunda 5 Kasım 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.
Hukukî Sorunun Çerçevesi ve Ayrımlar
İncelemenin ilk ölçütü “patent verilmeden önce başvurunun başkasına ait olduğu iddiası yalnız kuruma dilekçeyle çözdürülemez; gerçek hak sahibi başvuru sahibine karşı hak sahipliği davası açıp kuruma bildirir. lehe hükmün kesinleşmesinden sonra üç ay içinde başvuruyu kendi adına yürütme, aynı öncelikle yeni başvuru veya reddi isteme seçenekleri kullanılabilir” kuralıdır. Buluşçu ile sözleşmeyle patent isteme hakkını devralan farklı olabilir. Ortak buluş, hizmet buluşu ve bağımsız geliştirme ayrılmalıdır. Dava sırasında patent verilirse başvurunun gaspı davası patentin gaspına dönüşür. Ayrıca “laboratuvar defterleri, tarihli tasarım dosyaları ve sürüm geçmişi, proje görev kayıtları, çalışan buluşu bildirimleri, gizlilik ve hak devir sözleşmeleri, başvuru istemleri ve tarifname, epats işlem geçmişi, dava bildirim kaydı, kesinleşme şerhi ve teknik bilirkişi incelemesi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.
Patent Başvurusunun Gerçek Buluş Sahibine Geçirilmesi bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.
Resmî Mevzuat Haritası
6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu: m.109-112 ve 156
Doğrulanmış Kanun Alıntısı
“Patent almak için ilk başvuran kişi, aksi ispat edilinceye kadar, patent isteme hakkının sahibidir.” — Alıntının yeri: 6769 sayılı Kanun m.109/4
Bu alıntı, TÜRKPATENT — 6769 sayılı Kanun m.109-111 üzerinden 2026-11-04 tarihinde doğrulanmıştır.
Patent başvurusunun gerçek buluş sahibine geçirilmesi kapsamında m.109-112 ve 156 hükümleri patent isteme hakkı, başvuruda hak sahipliği ve gasp bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.190, 266-281 ve 389-399
Patent başvurusunun gerçek buluş sahibine geçirilmesi kapsamında m.190, 266-281 ve 389-399 hükümleri teknik ispat ve geçici koruma bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.
2709 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası: m.36
Patent başvurusunun gerçek buluş sahibine geçirilmesi kapsamında m.36 hükümleri hak arama ve yargısal koruma bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Sınai Mülkiyet Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.
Uygulanacak Ölçütler
Patent verilmeden önce başvurunun başkasına ait olduğu iddiası yalnız Kuruma dilekçeyle çözdürülemez; gerçek hak sahibi başvuru sahibine karşı hak sahipliği davası açıp Kuruma bildirir. Lehe hükmün kesinleşmesinden sonra üç ay içinde başvuruyu kendi adına yürütme, aynı öncelikle yeni başvuru veya reddi isteme seçenekleri kullanılabilir.
“TÜRKPATENT — 6769 sayılı Kanun m.109-111 Resmi düzenleme ve uygulama açıklaması yönünden patent verilmeden önce başvurunun başkasına ait olduğu iddiası yalnız Kuruma dilekçeyle çözdürülemez; gerçek hak sahibi başvuru sahibine karşı hak sahipliği davası açıp Kuruma bildirir. Lehe hükmün kesinleşmesinden sonra üç ay içinde başvuruyu kendi adına yürütme, aynı öncelikle yeni başvuru veya reddi isteme seçenekleri kullanılabilir” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok laboratuvar defterleri, tarihli tasarım dosyaları ve sürüm geçmişi, proje görev kayıtları, çalışan buluşu bildirimleri, gizlilik ve hak devir sözleşmeleri, başvuru istemleri ve tarifname, EPATS işlem geçmişi, dava bildirim kaydı, kesinleşme şerhi ve teknik bilirkişi incelemesi ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve başvuru henüz sonuçlanmamışken verilmiş patentin hükümsüzlüğünü tek çözüm saymak veya lehe mahkeme kararının tek başına başvuruyu devrettiğini varsayıp üç aylık Kurum işlemini yapmamak savunması da ayrıca incelenmelidir.
Buluşçu ile sözleşmeyle patent isteme hakkını devralan farklı olabilir. Ortak buluş, hizmet buluşu ve bağımsız geliştirme ayrılmalıdır. Dava sırasında patent verilirse başvurunun gaspı davası patentin gaspına dönüşür.
Yargıtay patent başvurusunun sahibine geçirilmesi emsal taraması yönünden buluşçu ile sözleşmeyle patent isteme hakkını devralan farklı olabilir. Ortak buluş, hizmet buluşu ve bağımsız geliştirme ayrılmalıdır. Dava sırasında patent verilirse başvurunun gaspı davası patentin gaspına dönüşür. Bu ölçüt özellikle somut uyuşmazlık bakımından eser, kayıt veya ürünün özgün nüshası; oluşturma tarihi, proje dosyası ve hak sahipliği zinciri üzerinden sınanır. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak ihtimalini güçlendirebilir.
Laboratuvar defterleri, tarihli tasarım dosyaları ve sürüm geçmişi, proje görev kayıtları, çalışan buluşu bildirimleri, gizlilik ve hak devir sözleşmeleri, başvuru istemleri ve tarifname, EPATS işlem geçmişi, dava bildirim kaydı, kesinleşme şerhi ve teknik bilirkişi incelemesi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.
Bu kuralın olayda karşılık bulması için lisans, devir, izin ve meslek birliği kayıtları ile kullanımın mecra, süre, bölge ve ekonomik kapsamını gösteren belgeler ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Resmî Gazete patent başvurusunun sahibine geçirilmesi yürürlük denetimi yönünden laboratuvar defterleri, tarihli tasarım dosyaları ve sürüm geçmişi, proje görev kayıtları, çalışan buluşu bildirimleri, gizlilik ve hak devir sözleşmeleri, başvuru istemleri ve tarifname, EPATS işlem geçmişi, dava bildirim kaydı, kesinleşme şerhi ve teknik bilirkişi incelemesi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.
İspat Planı ve Deliller
Laboratuvar defterleri, tarihli tasarım dosyaları ve sürüm geçmişi, proje görev kayıtları, çalışan buluşu bildirimleri, gizlilik ve hak devir sözleşmeleri, başvuru istemleri ve tarifname, EPATS işlem geçmişi, dava bildirim kaydı, kesinleşme şerhi ve teknik bilirkişi incelemesi.
“TÜRKPATENT — 6769 sayılı Kanun m.109-111 Resmi düzenleme ve uygulama açıklaması yönünden laboratuvar defterleri, tarihli tasarım dosyaları ve sürüm geçmişi, proje görev kayıtları, çalışan buluşu bildirimleri, gizlilik ve hak devir sözleşmeleri, başvuru istemleri ve tarifname, EPATS işlem geçmişi, dava bildirim kaydı, kesinleşme şerhi ve teknik bilirkişi incelemesi” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken laboratuvar defterleri, tarihli tasarım dosyaları ve sürüm geçmişi, proje görev kayıtları, çalışan buluşu bildirimleri, gizlilik ve hak devir sözleşmeleri, başvuru istemleri ve tarifname, EPATS işlem geçmişi, dava bildirim kaydı, kesinleşme şerhi ve teknik bilirkişi incelemesi ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.
Somut uyuşmazlık bakımından eser, kayıt veya ürünün özgün nüshası; oluşturma tarihi, proje dosyası ve hak sahipliği zinciri.
“Yargıtay patent başvurusunun sahibine geçirilmesi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından eser, kayıt veya ürünün özgün nüshası; oluşturma tarihi, proje dosyası ve hak sahipliği zinciri” kaydı, “Buluşçu ile sözleşmeyle patent isteme hakkını devralan farklı olabilir. Ortak buluş, hizmet buluşu ve bağımsız geliştirme ayrılmalıdır. Dava sırasında patent verilirse başvurunun gaspı davası patentin gaspına dönüşür” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.
Lisans, devir, izin ve meslek birliği kayıtları ile kullanımın mecra, süre, bölge ve ekonomik kapsamını gösteren belgeler.
Bu delil öncelikle “laboratuvar defterleri, tarihli tasarım dosyaları ve sürüm geçmişi, proje görev kayıtları, çalışan buluşu bildirimleri, gizlilik ve hak devir sözleşmeleri, başvuru istemleri ve tarifname, epats işlem geçmişi, dava bildirim kaydı, kesinleşme şerhi ve teknik bilirkişi incelemesi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Resmî Gazete patent başvurusunun sahibine geçirilmesi yürürlük denetimi yönünden lisans, devir, izin ve meslek birliği kayıtları ile kullanımın mecra, süre, bölge ve ekonomik kapsamını gösteren belgeler” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.
Benzerlik ve kullanım kapsamı için gerektiğinde kaynak kodu, ses izi, teknik inceleme veya uzman bilirkişi raporu.
“TÜRKPATENT — 6769 sayılı Kanun m.109-111 Resmi düzenleme ve uygulama açıklaması yönünden benzerlik ve kullanım kapsamı için gerektiğinde kaynak kodu, ses izi, teknik inceleme veya uzman bilirkişi raporu” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken benzerlik ve kullanım kapsamı için gerektiğinde kaynak kodu, ses izi, teknik inceleme veya uzman bilirkişi raporu ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.
Görevli Merci ve Başvuru Sırası
Buluşun her teknik özelliğinin kim tarafından ne zaman geliştirildiğini başvurunun istemleriyle eşleştirerek buluşçuluk ile sözleşmesel patent isteme hakkını ayrı belgelemek.
“TÜRKPATENT — 6769 sayılı Kanun m.109-111 Resmi düzenleme ve uygulama açıklaması yönünden buluşun her teknik özelliğinin kim tarafından ne zaman geliştirildiğini başvurunun istemleriyle eşleştirerek buluşçuluk ile sözleşmesel patent isteme hakkını ayrı belgelemek” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik laboratuvar defterleri, tarihli tasarım dosyaları ve sürüm geçmişi, proje görev kayıtları, çalışan buluşu bildirimleri, gizlilik ve hak devir sözleşmeleri, başvuru istemleri ve tarifname, EPATS işlem geçmişi, dava bildirim kaydı, kesinleşme şerhi ve teknik bilirkişi incelemesi, patent isteme hakkının tespiti, ortak hak sahipliğinin tanınması, patent verilmesi işlemlerinin durdurulması, kesin hüküm sonrası başvurunun gerçek hak sahibi adına yürütülmesi veya kanuni diğer seçeneğin uygulanması talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.
Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.
“Yargıtay patent başvurusunun sahibine geçirilmesi emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Somut uyuşmazlık bakımından eser, kayıt veya ürünün özgün nüshası; oluşturma tarihi, proje dosyası ve hak sahipliği zinciri dosyaya alınmalı ve somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.
Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.
Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; lisans, devir, izin ve meslek birliği kayıtları ile kullanımın mecra, süre, bölge ve ekonomik kapsamını gösteren belgeler ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Resmî Gazete patent başvurusunun sahibine geçirilmesi yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.
Somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi.
“TÜRKPATENT — 6769 sayılı Kanun m.109-111 Resmi düzenleme ve uygulama açıklaması yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik benzerlik ve kullanım kapsamı için gerektiğinde kaynak kodu, ses izi, teknik inceleme veya uzman bilirkişi raporu, patent isteme hakkının tespiti, ortak hak sahipliğinin tanınması, patent verilmesi işlemlerinin durdurulması, kesin hüküm sonrası başvurunun gerçek hak sahibi adına yürütülmesi veya kanuni diğer seçeneğin uygulanması talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.
Sürelerin Hesabı
Başvuru geçerliyken dava ve gerekirse patent verilmesi işlemlerinin durdurulması talebi değerlendirilmelidir. Hak sahipliği hükmünün kesinleşmesinden itibaren üç aylık seçim süresi kaçırılırsa dava konusu başvurunun geri çekilmiş sayılması sonucu doğabilir; verilmiş patentteki özel gasp süreleri bu başvuru süresiyle karıştırılmaz.
“TÜRKPATENT — 6769 sayılı Kanun m.109-111 Resmi düzenleme ve uygulama açıklaması yönünden başvuru geçerliyken dava ve gerekirse patent verilmesi işlemlerinin durdurulması talebi değerlendirilmelidir. Hak sahipliği hükmünün kesinleşmesinden itibaren üç aylık seçim süresi kaçırılırsa dava konusu başvurunun geri çekilmiş sayılması sonucu doğabilir; verilmiş patentteki özel gasp süreleri bu başvuru süresiyle karıştırılmaz” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.
Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.
Yargıtay patent başvurusunun sahibine geçirilmesi emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.
Talep Sonucunun Kurulması
Patent isteme hakkının tespiti, ortak hak sahipliğinin tanınması, patent verilmesi işlemlerinin durdurulması, kesin hüküm sonrası başvurunun gerçek hak sahibi adına yürütülmesi veya kanuni diğer seçeneğin uygulanması.
“TÜRKPATENT — 6769 sayılı Kanun m.109-111 Resmi düzenleme ve uygulama açıklaması yönünden patent isteme hakkının tespiti, ortak hak sahipliğinin tanınması, patent verilmesi işlemlerinin durdurulması, kesin hüküm sonrası başvurunun gerçek hak sahibi adına yürütülmesi veya kanuni diğer seçeneğin uygulanması” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Laboratuvar defterleri, tarihli tasarım dosyaları ve sürüm geçmişi, proje görev kayıtları, çalışan buluşu bildirimleri, gizlilik ve hak devir sözleşmeleri, başvuru istemleri ve tarifname, EPATS işlem geçmişi, dava bildirim kaydı, kesinleşme şerhi ve teknik bilirkişi incelemesi bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.
Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.
“Yargıtay patent başvurusunun sahibine geçirilmesi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” talebi, “Buluşçu ile sözleşmeyle patent isteme hakkını devralan farklı olabilir. Ortak buluş, hizmet buluşu ve bağımsız geliştirme ayrılmalıdır. Dava sırasında patent verilirse başvurunun gaspı davası patentin gaspına dönüşür” koşuluyla ve somut uyuşmazlık bakımından eser, kayıt veya ürünün özgün nüshası; oluşturma tarihi, proje dosyası ve hak sahipliği zinciri deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.
Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.
Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Resmî Gazete patent başvurusunun sahibine geçirilmesi yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil lisans, devir, izin ve meslek birliği kayıtları ile kullanımın mecra, süre, bölge ve ekonomik kapsamını gösteren belgeler, temel ölçüt ise “laboratuvar defterleri, tarihli tasarım dosyaları ve sürüm geçmişi, proje görev kayıtları, çalışan buluşu bildirimleri, gizlilik ve hak devir sözleşmeleri, başvuru istemleri ve tarifname, epats işlem geçmişi, dava bildirim kaydı, kesinleşme şerhi ve teknik bilirkişi incelemesi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” olacaktır.
Resmî Karar ve Kurum Uygulaması
TÜRKPATENT — 6769 Sayılı Kanun m.109-111 — Resmi Düzenleme ve Uygulama Açıklaması
Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “Resmi düzenleme ve uygulama açıklaması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: Hak sahipliği davası, işlemlerin durdurulması ve lehe kesinleşmeden sonraki üç aylık seçim.
Yargıtay — Patent Başvurusunun Sahibine Geçirilmesi Emsal Taraması
Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “patent başvurusunun sahibine geçirilmesi emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; buluşçu ile sözleşmeyle patent isteme hakkını devralan farklı olabilir. ortak buluş, hizmet buluşu ve bağımsız geliştirme ayrılmalıdır. dava sırasında patent verilirse başvurunun gaspı davası patentin gaspına dönüşür savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
Resmî Gazete — Patent Başvurusunun Sahibine Geçirilmesi Yürürlük Denetimi
Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “patent başvurusunun sahibine geçirilmesi yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
Karşı Görüşler ve Ret Riskleri
Başvuru henüz sonuçlanmamışken verilmiş patentin hükümsüzlüğünü tek çözüm saymak veya lehe mahkeme kararının tek başına başvuruyu devrettiğini varsayıp üç aylık Kurum işlemini yapmamak.
“TÜRKPATENT — 6769 sayılı Kanun m.109-111 Resmi düzenleme ve uygulama açıklaması yönünden başvuru henüz sonuçlanmamışken verilmiş patentin hükümsüzlüğünü tek çözüm saymak veya lehe mahkeme kararının tek başına başvuruyu devrettiğini varsayıp üç aylık Kurum işlemini yapmamak” riski gerçekleşirse patent isteme hakkının tespiti, ortak hak sahipliğinin tanınması, patent verilmesi işlemlerinin durdurulması, kesin hüküm sonrası başvurunun gerçek hak sahibi adına yürütülmesi veya kanuni diğer seçeneğin uygulanması talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.
Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.
“Yargıtay patent başvurusunun sahibine geçirilmesi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması aşamasında somut uyuşmazlık bakımından eser, kayıt veya ürünün özgün nüshası; oluşturma tarihi, proje dosyası ve hak sahipliği zinciri kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.
Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.
Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Resmî Gazete patent başvurusunun sahibine geçirilmesi yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, lisans, devir, izin ve meslek birliği kayıtları ile kullanımın mecra, süre, bölge ve ekonomik kapsamını gösteren belgeler delili ve “laboratuvar defterleri, tarihli tasarım dosyaları ve sürüm geçmişi, proje görev kayıtları, çalışan buluşu bildirimleri, gizlilik ve hak devir sözleşmeleri, başvuru istemleri ve tarifname, EPATS işlem geçmişi, dava bildirim kaydı, kesinleşme şerhi ve teknik bilirkişi incelemesi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.
Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi
- laboratuvar defterleri, tarihli tasarım dosyaları ve sürüm geçmişi, proje görev kayıtları, çalışan buluşu bildirimleri, gizlilik ve hak devir sözleşmeleri, başvuru istemleri ve tarifname, EPATS işlem geçmişi, dava bildirim kaydı, kesinleşme şerhi ve teknik bilirkişi incelemesi
- Patent Başvurusunun Gerçek Buluş Sahibine Geçirilmesi bakımından eser, kayıt veya ürünün özgün nüshası; oluşturma tarihi, proje dosyası ve hak sahipliği zinciri
- lisans, devir, izin ve meslek birliği kayıtları ile kullanımın mecra, süre, bölge ve ekonomik kapsamını gösteren belgeler
- benzerlik ve kullanım kapsamı için gerektiğinde kaynak kodu, ses izi, teknik inceleme veya uzman bilirkişi raporu
- buluşun her teknik özelliğinin kim tarafından ne zaman geliştirildiğini başvurunun istemleriyle eşleştirerek buluşçuluk ile sözleşmesel patent isteme hakkını ayrı belgelemek
- görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
- çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
- somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi
- Süre çizelgesinde Başvuru geçerliyken dava ve gerekirse patent verilmesi işlemlerinin durdurulması talebi değerlendirilmelidir. Hak sahipliği hükmünün kesinleşmesinden itibaren üç aylık seçim süresi kaçırılırsa dava konusu başvurunun geri çekilmiş sayılması sonucu doğabilir; verilmiş patentteki özel gasp süreleri bu başvuru süresiyle karıştırılmaz. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.
Sık Sorulan Uygulama Soruları
Patent Başvurusunun Gerçek Buluş Sahibine Geçirilmesi Bakımından İlk Usul Adımı Neden Önemlidir?
Buluşun her teknik özelliğinin kim tarafından ne zaman geliştirildiğini başvurunun istemleriyle eşleştirerek buluşçuluk ile sözleşmesel patent isteme hakkını ayrı belgelemek; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.
Patent başvurusunun gerçek buluş sahibine geçirilmesi bakımından tebliğ ve öğrenme kayıtları nasıl tutulmalıdır?
Başvuru geçerliyken dava ve gerekirse patent verilmesi işlemlerinin durdurulması talebi değerlendirilmelidir. Hak sahipliği hükmünün kesinleşmesinden itibaren üç aylık seçim süresi kaçırılırsa dava konusu başvurunun geri çekilmiş sayılması sonucu doğabilir; verilmiş patentteki özel gasp süreleri bu başvuru süresiyle karıştırılmaz. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.
Patent isteme hakkının tespiti, ortak hak sahipliğinin tanınması, patent verilmesi işlemlerinin durdurulması, kesin hüküm sonrası başvurunun gerçek hak sahibi adına yürütülmesi veya kanuni diğer seçeneğin uygulanması hangi delillere dayanmalıdır?
Patent isteme hakkının tespiti, ortak hak sahipliğinin tanınması, patent verilmesi işlemlerinin durdurulması, kesin hüküm sonrası başvurunun gerçek hak sahibi adına yürütülmesi veya kanuni diğer seçeneğin uygulanması, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.
Sonuç
Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Tescil öncesi patent başvurusunda gerçek hak sahibi hakkını nasıl korur” sorusu, 6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 2709 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Patent verilmeden önce başvurunun başkasına ait olduğu iddiası yalnız Kuruma dilekçeyle çözdürülemez; gerçek hak sahibi başvuru sahibine karşı hak sahipliği davası açıp Kuruma bildirir. Lehe hükmün kesinleşmesinden sonra üç ay içinde başvuruyu kendi adına yürütme, aynı öncelikle yeni başvuru veya reddi isteme seçenekleri kullanılabilir.
Dosyanın ilk önceliği buluşun her teknik özelliğinin kim tarafından ne zaman geliştirildiğini başvurunun istemleriyle eşleştirerek buluşçuluk ile sözleşmesel patent isteme hakkını ayrı belgelemek, delil omurgası ise laboratuvar defterleri, tarihli tasarım dosyaları ve sürüm geçmişi, proje görev kayıtları, çalışan buluşu bildirimleri, gizlilik ve hak devir sözleşmeleri, başvuru istemleri ve tarifname, EPATS işlem geçmişi, dava bildirim kaydı, kesinleşme şerhi ve teknik bilirkişi incelemesi ile Patent Başvurusunun Gerçek Buluş Sahibine Geçirilmesi bakımından eser, kayıt veya ürünün özgün nüshası; oluşturma tarihi, proje dosyası ve hak sahipliği zinciri arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Başvuru geçerliyken dava ve gerekirse patent verilmesi işlemlerinin durdurulması talebi değerlendirilmelidir. Hak sahipliği hükmünün kesinleşmesinden itibaren üç aylık seçim süresi kaçırılırsa dava konusu başvurunun geri çekilmiş sayılması sonucu doğabilir; verilmiş patentteki özel gasp süreleri bu başvuru süresiyle karıştırılmaz. Patent isteme hakkının tespiti, ortak hak sahipliğinin tanınması, patent verilmesi işlemlerinin durdurulması, kesin hüküm sonrası başvurunun gerçek hak sahibi adına yürütülmesi veya kanuni diğer seçeneğin uygulanması talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; başvuru henüz sonuçlanmamışken verilmiş patentin hükümsüzlüğünü tek çözüm saymak veya lehe mahkeme kararının tek başına başvuruyu devrettiğini varsayıp üç aylık Kurum işlemini yapmamak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.
Kaynakça ve Karar Doğrulaması
- TÜRKPATENT — 6769 sayılı Kanun m.109-111 — Resmi düzenleme ve uygulama açıklaması — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: Hak sahipliği davası, işlemlerin durdurulması ve lehe kesinleşmeden sonraki üç aylık seçim.
- Yargıtay — patent başvurusunun sahibine geçirilmesi emsal taraması — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; buluşçu ile sözleşmeyle patent isteme hakkını devralan farklı olabilir. ortak buluş, hizmet buluşu ve bağımsız geliştirme ayrılmalıdır. dava sırasında patent verilirse başvurunun gaspı davası patentin gaspına dönüşür savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
- Resmî Gazete — patent başvurusunun sahibine geçirilmesi yürürlük denetimi — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
- 6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu — m.109-112 ve 156
- TÜRKPATENT — 6769 sayılı Kanun m.109-111 — alıntı yeri: 6769 sayılı Kanun m.109/4
- 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m.190, 266-281 ve 389-399
- 2709 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası — m.36
- Yargıtay Karar Arama
- Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru

Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay bakımından hukuki görüş veya taahhüt niteliğinde değildir.
