Kapsam
Güvensiz Ürünün Sebep Olduğu Zararda İmalatçı ve İthalatçı Sorumluluğu yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Güvensiz ürün ölüm, yaralanma veya başka bir mala zarar verirse imalatçı ya da ithalatçı, zarar görene karşı ürün güvenliği mevzuatındaki koşullarla tazminat sorumluluğu taşıyabilir; geri çağırma ve idari önlem özel hukuk talebinden bağımsız incelenir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.
Bu çalışma, güvensiz ürünün sebep olduğu zararda imalatçı ve ithalatçı sorumluluğu konusunda 11 Ekim 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.
Taraf Sıfatı, İşlem ve Hukukî Sonuç
İncelemenin ilk ölçütü “güvensiz ürün ölüm, yaralanma veya başka bir mala zarar verirse imalatçı ya da ithalatçı, zarar görene karşı ürün güvenliği mevzuatındaki koşullarla tazminat sorumluluğu taşıyabilir; geri çağırma ve idari önlem özel hukuk talebinden bağımsız incelenir” kuralıdır. Ürünün teknik düzenlemeye aykırılığı tek başına ileri sürülen bütün zararı kanıtlamaz; ürün, uygunsuzluk, piyasaya arz eden, beklenen güvenlik, kullanım ve uyarı, sonradan değişiklik, zarar, illiyet, müteselsil sorumluluk ve kurtuluş kanıtı ayrı değerlendirilmelidir. Ayrıca “ürün ve seri-lot numarası, fatura ve tedarik zinciri, teknik dosya ve uygunluk işaretleri, kullanım kılavuzu ve uyarılar, fotoğraf-video, kaza ve sağlık kayıtları, hasarlı diğer mal, laboratuvar ve bilirkişi raporu, geri çağırma duyurusu, ürün güvenliği bilgi sistemi kayıtları, ithalat ve dağıtım belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.
Güvensiz Ürünün Sebep Olduğu Zararda İmalatçı ve İthalatçı Sorumluluğu bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.
Resmî Mevzuat Haritası
7223 Sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu: m.5-12, 19-22 ve 24-26
Güvensiz ürünün sebep olduğu zararda imalatçı ve ithalatçı sorumluluğu kapsamında m.5-12, 19-22 ve 24-26 hükümleri güvenlik, ekonomik işletmeci, tazminat ve geri çağırma bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.
6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.49-76
Güvensiz ürünün sebep olduğu zararda imalatçı ve ithalatçı sorumluluğu kapsamında m.49-76 hükümleri haksız fiil, bedensel zarar ve illiyet bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.
6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun: m.8-12 ve 66-73
Güvensiz ürünün sebep olduğu zararda imalatçı ve ithalatçı sorumluluğu kapsamında m.8-12 ve 66-73 hükümleri ayıplı mal, seçimlik hak ve tüketici başvurusu bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.
Somut Olayda Uygulanacak Kurallar
Güvensiz ürün ölüm, yaralanma veya başka bir mala zarar verirse imalatçı ya da ithalatçı, zarar görene karşı ürün güvenliği mevzuatındaki koşullarla tazminat sorumluluğu taşıyabilir; geri çağırma ve idari önlem özel hukuk talebinden bağımsız incelenir.
“Ticaret Bakanlığı güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu resmî kayıtları yönünden güvensiz ürün ölüm, yaralanma veya başka bir mala zarar verirse imalatçı ya da ithalatçı, zarar görene karşı ürün güvenliği mevzuatındaki koşullarla tazminat sorumluluğu taşıyabilir; geri çağırma ve idari önlem özel hukuk talebinden bağımsız incelenir” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok ürün ve seri-lot numarası, fatura ve tedarik zinciri, teknik dosya ve uygunluk işaretleri, kullanım kılavuzu ve uyarılar, fotoğraf-video, kaza ve sağlık kayıtları, hasarlı diğer mal, laboratuvar ve bilirkişi raporu, geri çağırma duyurusu, Ürün Güvenliği Bilgi Sistemi kayıtları, ithalat ve dağıtım belgeleri ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve satıcıya yöneltilen ayıp talebiyle imalatçı-ithalatçının ürün zararı sorumluluğunu aynı hukuki sebep sanmak veya ürünü incelemeye elverişsiz biçimde imha etmek savunması da ayrıca incelenmelidir.
Ürünün teknik düzenlemeye aykırılığı tek başına ileri sürülen bütün zararı kanıtlamaz; ürün, uygunsuzluk, piyasaya arz eden, beklenen güvenlik, kullanım ve uyarı, sonradan değişiklik, zarar, illiyet, müteselsil sorumluluk ve kurtuluş kanıtı ayrı değerlendirilmelidir.
Yargıtay güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu emsal taraması yönünden ürünün teknik düzenlemeye aykırılığı tek başına ileri sürülen bütün zararı kanıtlamaz; ürün, uygunsuzluk, piyasaya arz eden, beklenen güvenlik, kullanım ve uyarı, sonradan değişiklik, zarar, illiyet, müteselsil sorumluluk ve kurtuluş kanıtı ayrı değerlendirilmelidir. Bu ölçüt özellikle somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi üzerinden sınanır. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak ihtimalini güçlendirebilir.
Ürün ve seri-lot numarası, fatura ve tedarik zinciri, teknik dosya ve uygunluk işaretleri, kullanım kılavuzu ve uyarılar, fotoğraf-video, kaza ve sağlık kayıtları, hasarlı diğer mal, laboratuvar ve bilirkişi raporu, geri çağırma duyurusu, Ürün Güvenliği Bilgi Sistemi kayıtları, ithalat ve dağıtım belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.
Bu kuralın olayda karşılık bulması için tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Resmî Gazete güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu yürürlük denetimi yönünden ürün ve seri-lot numarası, fatura ve tedarik zinciri, teknik dosya ve uygunluk işaretleri, kullanım kılavuzu ve uyarılar, fotoğraf-video, kaza ve sağlık kayıtları, hasarlı diğer mal, laboratuvar ve bilirkişi raporu, geri çağırma duyurusu, Ürün Güvenliği Bilgi Sistemi kayıtları, ithalat ve dağıtım belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.
Belge, Kayıt ve İspat Yükü
Ürün ve seri-lot numarası, fatura ve tedarik zinciri, teknik dosya ve uygunluk işaretleri, kullanım kılavuzu ve uyarılar, fotoğraf-video, kaza ve sağlık kayıtları, hasarlı diğer mal, laboratuvar ve bilirkişi raporu, geri çağırma duyurusu, Ürün Güvenliği Bilgi Sistemi kayıtları, ithalat ve dağıtım belgeleri.
“Ticaret Bakanlığı güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu resmî kayıtları yönünden ürün ve seri-lot numarası, fatura ve tedarik zinciri, teknik dosya ve uygunluk işaretleri, kullanım kılavuzu ve uyarılar, fotoğraf-video, kaza ve sağlık kayıtları, hasarlı diğer mal, laboratuvar ve bilirkişi raporu, geri çağırma duyurusu, Ürün Güvenliği Bilgi Sistemi kayıtları, ithalat ve dağıtım belgeleri” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken ürün ve seri-lot numarası, fatura ve tedarik zinciri, teknik dosya ve uygunluk işaretleri, kullanım kılavuzu ve uyarılar, fotoğraf-video, kaza ve sağlık kayıtları, hasarlı diğer mal, laboratuvar ve bilirkişi raporu, geri çağırma duyurusu, Ürün Güvenliği Bilgi Sistemi kayıtları, ithalat ve dağıtım belgeleri ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.
Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.
“Yargıtay güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” kaydı, “Ürünün teknik düzenlemeye aykırılığı tek başına ileri sürülen bütün zararı kanıtlamaz; ürün, uygunsuzluk, piyasaya arz eden, beklenen güvenlik, kullanım ve uyarı, sonradan değişiklik, zarar, illiyet, müteselsil sorumluluk ve kurtuluş kanıtı ayrı değerlendirilmelidir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.
Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.
Bu delil öncelikle “ürün ve seri-lot numarası, fatura ve tedarik zinciri, teknik dosya ve uygunluk işaretleri, kullanım kılavuzu ve uyarılar, fotoğraf-video, kaza ve sağlık kayıtları, hasarlı diğer mal, laboratuvar ve bilirkişi raporu, geri çağırma duyurusu, ürün güvenliği bilgi sistemi kayıtları, ithalat ve dağıtım belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Resmî Gazete güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.
Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.
“Ticaret Bakanlığı güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.
Dava Şartları ve Usul Adımları
Zarara konu ürünü seri ve tedarik zinciriyle imalatçı veya ithalatçıya bağlayıp olay senaryosunu ürünün beklenen güvenliği ve teknik düzenleme gerekleriyle test etmek.
“Ticaret Bakanlığı güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu resmî kayıtları yönünden zarara konu ürünü seri ve tedarik zinciriyle imalatçı veya ithalatçıya bağlayıp olay senaryosunu ürünün beklenen güvenliği ve teknik düzenleme gerekleriyle test etmek” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik ürün ve seri-lot numarası, fatura ve tedarik zinciri, teknik dosya ve uygunluk işaretleri, kullanım kılavuzu ve uyarılar, fotoğraf-video, kaza ve sağlık kayıtları, hasarlı diğer mal, laboratuvar ve bilirkişi raporu, geri çağırma duyurusu, Ürün Güvenliği Bilgi Sistemi kayıtları, ithalat ve dağıtım belgeleri, bedensel ve malvarlığı zararının tazmini, tedavi ve kazanç kaybı, ürünün geri çağrılması veya piyasadan çekilmesi, bedel iadesi, ayıpsız misille değişim, delil tespiti, tedbir, müteselsil sorumluluk ve faiz talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.
Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.
“Yargıtay güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi dosyaya alınmalı ve somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.
Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.
Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Resmî Gazete güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.
Somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi.
“Ticaret Bakanlığı güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar, bedensel ve malvarlığı zararının tazmini, tedavi ve kazanç kaybı, ürünün geri çağrılması veya piyasadan çekilmesi, bedel iadesi, ayıpsız misille değişim, delil tespiti, tedbir, müteselsil sorumluluk ve faiz talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.
Başvuru Takvimi ve Süre Riskleri
Ürün ve deliller değiştirilmeden tespit yapılmalı, ekonomik işletmeci ile yetkili kuruluşa bildirim geciktirilmemeli; tazminat zamanaşımı, tüketici başvurusu ve idari yaptırım süreleri ayrı takvimde izlenmelidir.
“Ticaret Bakanlığı güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu resmî kayıtları yönünden ürün ve deliller değiştirilmeden tespit yapılmalı, ekonomik işletmeci ile yetkili kuruluşa bildirim geciktirilmemeli; tazminat zamanaşımı, tüketici başvurusu ve idari yaptırım süreleri ayrı takvimde izlenmelidir” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.
Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.
Yargıtay güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.
İstenebilecek Hukukî Koruma
Bedensel ve malvarlığı zararının tazmini, tedavi ve kazanç kaybı, ürünün geri çağrılması veya piyasadan çekilmesi, bedel iadesi, ayıpsız misille değişim, delil tespiti, tedbir, müteselsil sorumluluk ve faiz.
“Ticaret Bakanlığı güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu resmî kayıtları yönünden bedensel ve malvarlığı zararının tazmini, tedavi ve kazanç kaybı, ürünün geri çağrılması veya piyasadan çekilmesi, bedel iadesi, ayıpsız misille değişim, delil tespiti, tedbir, müteselsil sorumluluk ve faiz” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Ürün ve seri-lot numarası, fatura ve tedarik zinciri, teknik dosya ve uygunluk işaretleri, kullanım kılavuzu ve uyarılar, fotoğraf-video, kaza ve sağlık kayıtları, hasarlı diğer mal, laboratuvar ve bilirkişi raporu, geri çağırma duyurusu, Ürün Güvenliği Bilgi Sistemi kayıtları, ithalat ve dağıtım belgeleri bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.
Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.
“Yargıtay güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” talebi, “Ürünün teknik düzenlemeye aykırılığı tek başına ileri sürülen bütün zararı kanıtlamaz; ürün, uygunsuzluk, piyasaya arz eden, beklenen güvenlik, kullanım ve uyarı, sonradan değişiklik, zarar, illiyet, müteselsil sorumluluk ve kurtuluş kanıtı ayrı değerlendirilmelidir” koşuluyla ve somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.
Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.
Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Resmî Gazete güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar, temel ölçüt ise “ürün ve seri-lot numarası, fatura ve tedarik zinciri, teknik dosya ve uygunluk işaretleri, kullanım kılavuzu ve uyarılar, fotoğraf-video, kaza ve sağlık kayıtları, hasarlı diğer mal, laboratuvar ve bilirkişi raporu, geri çağırma duyurusu, ürün güvenliği bilgi sistemi kayıtları, ithalat ve dağıtım belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” olacaktır.
Resmî Karar ve Kurum Uygulaması
Ticaret Bakanlığı — Güvensiz Ürünün İthalatçı Sorumluluğu Resmî Kayıtları
Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından güvensiz ürün ölüm, yaralanma veya başka bir mala zarar verirse imalatçı ya da ithalatçı, zarar görene karşı ürün güvenliği mevzuatındaki koşullarla tazminat sorumluluğu taşıyabilir; geri çağırma ve idari önlem özel hukuk talebinden bağımsız incelenir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
Yargıtay — Güvensiz Ürünün İthalatçı Sorumluluğu Emsal Taraması
Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; ürünün teknik düzenlemeye aykırılığı tek başına ileri sürülen bütün zararı kanıtlamaz; ürün, uygunsuzluk, piyasaya arz eden, beklenen güvenlik, kullanım ve uyarı, sonradan değişiklik, zarar, illiyet, müteselsil sorumluluk ve kurtuluş kanıtı ayrı değerlendirilmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
Resmî Gazete — Güvensiz Ürünün İthalatçı Sorumluluğu Yürürlük Denetimi
Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
İtirazlar, İstisnalar ve Uygulama Hataları
Satıcıya yöneltilen ayıp talebiyle imalatçı-ithalatçının ürün zararı sorumluluğunu aynı hukuki sebep sanmak veya ürünü incelemeye elverişsiz biçimde imha etmek.
“Ticaret Bakanlığı güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu resmî kayıtları yönünden satıcıya yöneltilen ayıp talebiyle imalatçı-ithalatçının ürün zararı sorumluluğunu aynı hukuki sebep sanmak veya ürünü incelemeye elverişsiz biçimde imha etmek” riski gerçekleşirse bedensel ve malvarlığı zararının tazmini, tedavi ve kazanç kaybı, ürünün geri çağrılması veya piyasadan çekilmesi, bedel iadesi, ayıpsız misille değişim, delil tespiti, tedbir, müteselsil sorumluluk ve faiz talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.
Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.
“Yargıtay güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması aşamasında somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.
Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.
Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Resmî Gazete güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar delili ve “ürün ve seri-lot numarası, fatura ve tedarik zinciri, teknik dosya ve uygunluk işaretleri, kullanım kılavuzu ve uyarılar, fotoğraf-video, kaza ve sağlık kayıtları, hasarlı diğer mal, laboratuvar ve bilirkişi raporu, geri çağırma duyurusu, Ürün Güvenliği Bilgi Sistemi kayıtları, ithalat ve dağıtım belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.
Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi
- ürün ve seri-lot numarası, fatura ve tedarik zinciri, teknik dosya ve uygunluk işaretleri, kullanım kılavuzu ve uyarılar, fotoğraf-video, kaza ve sağlık kayıtları, hasarlı diğer mal, laboratuvar ve bilirkişi raporu, geri çağırma duyurusu, Ürün Güvenliği Bilgi Sistemi kayıtları, ithalat ve dağıtım belgeleri
- Güvensiz Ürünün Sebep Olduğu Zararda İmalatçı ve İthalatçı Sorumluluğu uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
- tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
- taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar
- zarara konu ürünü seri ve tedarik zinciriyle imalatçı veya ithalatçıya bağlayıp olay senaryosunu ürünün beklenen güvenliği ve teknik düzenleme gerekleriyle test etmek
- görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
- çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
- somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi
- Süre çizelgesinde Ürün ve deliller değiştirilmeden tespit yapılmalı, ekonomik işletmeci ile yetkili kuruluşa bildirim geciktirilmemeli; tazminat zamanaşımı, tüketici başvurusu ve idari yaptırım süreleri ayrı takvimde izlenmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.
Sık Sorulan Uygulama Soruları
Güvensiz ürünün sebep olduğu zararda imalatçı ve ithalatçı sorumluluğu bakımından doğru merci ve usul yolu hangi verilerle belirlenir?
Zarara konu ürünü seri ve tedarik zinciriyle imalatçı veya ithalatçıya bağlayıp olay senaryosunu ürünün beklenen güvenliği ve teknik düzenleme gerekleriyle test etmek; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.
Güvensiz ürünün sebep olduğu zararda imalatçı ve ithalatçı sorumluluğu bakımından hangi başlangıç olayı süreyi başlatır?
Ürün ve deliller değiştirilmeden tespit yapılmalı, ekonomik işletmeci ile yetkili kuruluşa bildirim geciktirilmemeli; tazminat zamanaşımı, tüketici başvurusu ve idari yaptırım süreleri ayrı takvimde izlenmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.
Bedensel ve malvarlığı zararının tazmini, tedavi ve kazanç kaybı, ürünün geri çağrılması veya piyasadan çekilmesi, bedel iadesi, ayıpsız misille değişim, delil tespiti, tedbir, müteselsil sorumluluk ve faiz istemi mahkemeden veya yetkili merciden nasıl istenmelidir?
Bedensel ve malvarlığı zararının tazmini, tedavi ve kazanç kaybı, ürünün geri çağrılması veya piyasadan çekilmesi, bedel iadesi, ayıpsız misille değişim, delil tespiti, tedbir, müteselsil sorumluluk ve faiz, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.
Sonuç
Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Güvensiz Ürünün Sebep Olduğu Zararda İmalatçı ve İthalatçı Sorumluluğu incelemesinde iddia, karşı görüş, kanun dayanağı ve içtihat somut olayla nasıl eşleştirilmelidir” sorusu, 7223 Sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu, 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Güvensiz ürün ölüm, yaralanma veya başka bir mala zarar verirse imalatçı ya da ithalatçı, zarar görene karşı ürün güvenliği mevzuatındaki koşullarla tazminat sorumluluğu taşıyabilir; geri çağırma ve idari önlem özel hukuk talebinden bağımsız incelenir.
Dosyanın ilk önceliği zarara konu ürünü seri ve tedarik zinciriyle imalatçı veya ithalatçıya bağlayıp olay senaryosunu ürünün beklenen güvenliği ve teknik düzenleme gerekleriyle test etmek, delil omurgası ise ürün ve seri-lot numarası, fatura ve tedarik zinciri, teknik dosya ve uygunluk işaretleri, kullanım kılavuzu ve uyarılar, fotoğraf-video, kaza ve sağlık kayıtları, hasarlı diğer mal, laboratuvar ve bilirkişi raporu, geri çağırma duyurusu, Ürün Güvenliği Bilgi Sistemi kayıtları, ithalat ve dağıtım belgeleri ile Güvensiz Ürünün Sebep Olduğu Zararda İmalatçı ve İthalatçı Sorumluluğu uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Ürün ve deliller değiştirilmeden tespit yapılmalı, ekonomik işletmeci ile yetkili kuruluşa bildirim geciktirilmemeli; tazminat zamanaşımı, tüketici başvurusu ve idari yaptırım süreleri ayrı takvimde izlenmelidir. Bedensel ve malvarlığı zararının tazmini, tedavi ve kazanç kaybı, ürünün geri çağrılması veya piyasadan çekilmesi, bedel iadesi, ayıpsız misille değişim, delil tespiti, tedbir, müteselsil sorumluluk ve faiz talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; satıcıya yöneltilen ayıp talebiyle imalatçı-ithalatçının ürün zararı sorumluluğunu aynı hukuki sebep sanmak veya ürünü incelemeye elverişsiz biçimde imha etmek riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.
Kaynakça ve Karar Doğrulaması
- Ticaret Bakanlığı — güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu resmî kayıtları — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık bakımından güvensiz ürün ölüm, yaralanma veya başka bir mala zarar verirse imalatçı ya da ithalatçı, zarar görene karşı ürün güvenliği mevzuatındaki koşullarla tazminat sorumluluğu taşıyabilir; geri çağırma ve idari önlem özel hukuk talebinden bağımsız incelenir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
- Yargıtay — güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu emsal taraması — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; ürünün teknik düzenlemeye aykırılığı tek başına ileri sürülen bütün zararı kanıtlamaz; ürün, uygunsuzluk, piyasaya arz eden, beklenen güvenlik, kullanım ve uyarı, sonradan değişiklik, zarar, illiyet, müteselsil sorumluluk ve kurtuluş kanıtı ayrı değerlendirilmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
- Resmî Gazete — güvensiz ürünün ithalatçı sorumluluğu yürürlük denetimi — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
- 7223 Sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu — m.5-12, 19-22 ve 24-26
- 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu — m.49-76
- 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun — m.8-12 ve 66-73
- Yargıtay Karar Arama
- Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru

Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay bakımından hukuki görüş veya taahhüt niteliğinde değildir.
