Rehinli Taşınmazın Değer Kaybına Karşı Alacaklının Korunması

Kapsam

Rehinli Taşınmazın Değer Kaybına Karşı Alacaklının Korunması yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Malikin kusuru veya taşınmazın kötü yönetimi rehinli taşınmazın değerini tehlikeye düşürüyorsa ipotekli alacaklı koruyucu önlem, eski hale getirme, güvence ve koşulları varsa giderlerin rehin kapsamına alınmasını isteyebilir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, rehinli taşınmazın değer kaybına karşı alacaklının korunması konusunda 24 Eylül 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Taraf Sıfatı, İşlem ve Hukukî Sonuç

İncelemenin ilk ölçütü “malikin kusuru veya taşınmazın kötü yönetimi rehinli taşınmazın değerini tehlikeye düşürüyorsa ipotekli alacaklı koruyucu önlem, eski hale getirme, güvence ve koşulları varsa giderlerin rehin kapsamına alınmasını isteyebilir” kuralıdır. Piyasa fiyatındaki her düşüş malikin sorumluluğunu doğurmaz; fiziksel bozulma, kusur, olağan kullanım, imar değişikliği, sigorta, teminat marjı, alacağın muacceliyeti ve önlemin ölçülülüğü ayrı incelenmelidir. Ayrıca “tapu ve ipotek akit tablosu, kredi ve teminat sözleşmesi, başlangıç ve güncel ekspertizler, fotoğraf ve keşif kayıtları, yapı ruhsatı ve imar dosyası, bakım ve yıkım belgeleri, sigorta poliçesi, ihtarlar, onarım teklifleri ve alacak hesabı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Rehinli Taşınmazın Değer Kaybına Karşı Alacaklının Korunması bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu: m.850-887 ve Özellikle m.865-867

Rehinli taşınmazın değer kaybına karşı alacaklının korunması kapsamında m.850-887 ve özellikle m.865-867 hükümleri taşınmaz rehni ve değer azalmasına karşı koruma bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.49-52 ve 112-116

Rehinli taşınmazın değer kaybına karşı alacaklının korunması kapsamında m.49-52 ve 112-116 hükümleri zarar ve borca aykırılık bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.190, 266 ve 389-406

Rehinli taşınmazın değer kaybına karşı alacaklının korunması kapsamında m.190, 266 ve 389-406 hükümleri ispat, bilirkişi, tedbir ve delil tespiti bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Medeni Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Somut Olayda Uygulanacak Kurallar

Malikin kusuru veya taşınmazın kötü yönetimi rehinli taşınmazın değerini tehlikeye düşürüyorsa ipotekli alacaklı koruyucu önlem, eski hale getirme, güvence ve koşulları varsa giderlerin rehin kapsamına alınmasını isteyebilir.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için tapu ve ipotek akit tablosu, kredi ve teminat sözleşmesi, başlangıç ve güncel ekspertizler, fotoğraf ve keşif kayıtları, yapı ruhsatı ve imar dosyası, bakım ve yıkım belgeleri, sigorta poliçesi, ihtarlar, onarım teklifleri ve alacak hesabı ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay rehinli taşınmazın alacaklının korunması resmî kayıtları yönünden malikin kusuru veya taşınmazın kötü yönetimi rehinli taşınmazın değerini tehlikeye düşürüyorsa ipotekli alacaklı koruyucu önlem, eski hale getirme, güvence ve koşulları varsa giderlerin rehin kapsamına alınmasını isteyebilir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Piyasa fiyatındaki her düşüş malikin sorumluluğunu doğurmaz; fiziksel bozulma, kusur, olağan kullanım, imar değişikliği, sigorta, teminat marjı, alacağın muacceliyeti ve önlemin ölçülülüğü ayrı incelenmelidir.

“Yargıtay rehinli taşınmazın alacaklının korunması emsal taraması yönünden piyasa fiyatındaki her düşüş malikin sorumluluğunu doğurmaz; fiziksel bozulma, kusur, olağan kullanım, imar değişikliği, sigorta, teminat marjı, alacağın muacceliyeti ve önlemin ölçülülüğü ayrı incelenmelidir” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Tapu ve ipotek akit tablosu, kredi ve teminat sözleşmesi, başlangıç ve güncel ekspertizler, fotoğraf ve keşif kayıtları, yapı ruhsatı ve imar dosyası, bakım ve yıkım belgeleri, sigorta poliçesi, ihtarlar, onarım teklifleri ve alacak hesabı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

Resmî Gazete rehinli taşınmazın alacaklının korunması yürürlük denetimi yönünden tapu ve ipotek akit tablosu, kredi ve teminat sözleşmesi, başlangıç ve güncel ekspertizler, fotoğraf ve keşif kayıtları, yapı ruhsatı ve imar dosyası, bakım ve yıkım belgeleri, sigorta poliçesi, ihtarlar, onarım teklifleri ve alacak hesabı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır. Bu ölçüt özellikle tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar üzerinden sınanır. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak ihtimalini güçlendirebilir.

Belge, Kayıt ve İspat Yükü

Tapu ve ipotek akit tablosu, kredi ve teminat sözleşmesi, başlangıç ve güncel ekspertizler, fotoğraf ve keşif kayıtları, yapı ruhsatı ve imar dosyası, bakım ve yıkım belgeleri, sigorta poliçesi, ihtarlar, onarım teklifleri ve alacak hesabı.

Bu delil öncelikle “malikin kusuru veya taşınmazın kötü yönetimi rehinli taşınmazın değerini tehlikeye düşürüyorsa ipotekli alacaklı koruyucu önlem, eski hale getirme, güvence ve koşulları varsa giderlerin rehin kapsamına alınmasını isteyebilir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay rehinli taşınmazın alacaklının korunması resmî kayıtları yönünden tapu ve ipotek akit tablosu, kredi ve teminat sözleşmesi, başlangıç ve güncel ekspertizler, fotoğraf ve keşif kayıtları, yapı ruhsatı ve imar dosyası, bakım ve yıkım belgeleri, sigorta poliçesi, ihtarlar, onarım teklifleri ve alacak hesabı” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.

“Yargıtay rehinli taşınmazın alacaklının korunması emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

“Resmî Gazete rehinli taşınmazın alacaklının korunması yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” kaydı, “tapu ve ipotek akit tablosu, kredi ve teminat sözleşmesi, başlangıç ve güncel ekspertizler, fotoğraf ve keşif kayıtları, yapı ruhsatı ve imar dosyası, bakım ve yıkım belgeleri, sigorta poliçesi, ihtarlar, onarım teklifleri ve alacak hesabı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

Bu delil öncelikle “malikin kusuru veya taşınmazın kötü yönetimi rehinli taşınmazın değerini tehlikeye düşürüyorsa ipotekli alacaklı koruyucu önlem, eski hale getirme, güvence ve koşulları varsa giderlerin rehin kapsamına alınmasını isteyebilir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay rehinli taşınmazın alacaklının korunması resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Dava Şartları ve Usul Adımları

Rehin tesisindeki değer ve fiziki durumla güncel durumu aynı uzmanlık yöntemiyle karşılaştırıp kaybın piyasa hareketinden mi somut müdahale veya ihmalden mi kaynaklandığını ayırmak.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; tapu ve ipotek akit tablosu, kredi ve teminat sözleşmesi, başlangıç ve güncel ekspertizler, fotoğraf ve keşif kayıtları, yapı ruhsatı ve imar dosyası, bakım ve yıkım belgeleri, sigorta poliçesi, ihtarlar, onarım teklifleri ve alacak hesabı ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay rehinli taşınmazın alacaklının korunması resmî kayıtları yönünden rehin tesisindeki değer ve fiziki durumla güncel durumu aynı uzmanlık yöntemiyle karşılaştırıp kaybın piyasa hareketinden mi somut müdahale veya ihmalden mi kaynaklandığını ayırmak” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.

“Yargıtay rehinli taşınmazın alacaklının korunması emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

“Resmî Gazete rehinli taşınmazın alacaklının korunması yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar dosyaya alınmalı ve asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay rehinli taşınmazın alacaklının korunması resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Başvuru Takvimi ve Süre Riskleri

Değer kaybı sürerken delil tespiti ve geçici koruma gecikmeden istenmeli; ihtar, güvence ve takip adımları alacağın muacceliyetinden bağımsız süre ve koşullarıyla planlanmalıdır.

“Yargıtay rehinli taşınmazın alacaklının korunması resmî kayıtları yönünden değer kaybı sürerken delil tespiti ve geçici koruma gecikmeden istenmeli; ihtar, güvence ve takip adımları alacağın muacceliyetinden bağımsız süre ve koşullarıyla planlanmalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Rehin tesisindeki değer ve fiziki durumla güncel durumu aynı uzmanlık yöntemiyle karşılaştırıp kaybın piyasa hareketinden mi somut müdahale veya ihmalden mi kaynaklandığını ayırmak yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

“Yargıtay rehinli taşınmazın alacaklının korunması emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

İstenebilecek Hukukî Koruma

Tehlikenin durdurulması, eski hale getirme, ek güvence, zorunlu giderlerin rehin kapsamına alınması, zararın tazmini, ihtiyati tedbir ve koşulları varsa takip.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay rehinli taşınmazın alacaklının korunması resmî kayıtları yönünden tehlikenin durdurulması, eski hale getirme, ek güvence, zorunlu giderlerin rehin kapsamına alınması, zararın tazmini, ihtiyati tedbir ve koşulları varsa takip olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil tapu ve ipotek akit tablosu, kredi ve teminat sözleşmesi, başlangıç ve güncel ekspertizler, fotoğraf ve keşif kayıtları, yapı ruhsatı ve imar dosyası, bakım ve yıkım belgeleri, sigorta poliçesi, ihtarlar, onarım teklifleri ve alacak hesabı, temel ölçüt ise “malikin kusuru veya taşınmazın kötü yönetimi rehinli taşınmazın değerini tehlikeye düşürüyorsa ipotekli alacaklı koruyucu önlem, eski hale getirme, güvence ve koşulları varsa giderlerin rehin kapsamına alınmasını isteyebilir” olacaktır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay rehinli taşınmazın alacaklının korunması emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.

“Resmî Gazete rehinli taşınmazın alacaklının korunması yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi” talebi, “tapu ve ipotek akit tablosu, kredi ve teminat sözleşmesi, başlangıç ve güncel ekspertizler, fotoğraf ve keşif kayıtları, yapı ruhsatı ve imar dosyası, bakım ve yıkım belgeleri, sigorta poliçesi, ihtarlar, onarım teklifleri ve alacak hesabı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” koşuluyla ve tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay — Rehinli Taşınmazın Alacaklının Korunması Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “rehinli taşınmazın alacaklının korunması resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından malikin kusuru veya taşınmazın kötü yönetimi rehinli taşınmazın değerini tehlikeye düşürüyorsa ipotekli alacaklı koruyucu önlem, eski hale getirme, güvence ve koşulları varsa giderlerin rehin kapsamına alınmasını isteyebilir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Rehinli Taşınmazın Alacaklının Korunması Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “rehinli taşınmazın alacaklının korunması emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; piyasa fiyatındaki her düşüş malikin sorumluluğunu doğurmaz; fiziksel bozulma, kusur, olağan kullanım, imar değişikliği, sigorta, teminat marjı, alacağın muacceliyeti ve önlemin ölçülülüğü ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Rehinli Taşınmazın Alacaklının Korunması Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “rehinli taşınmazın alacaklının korunması yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

İtirazlar, İstisnalar ve Uygulama Hataları

Genel ekonomik değer düşüşünü malikin kusurlu azaltması saymak veya alacak henüz muaccel değil diye rehin değerini koruyan önleyici hakların kullanılamayacağını varsaymak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay rehinli taşınmazın alacaklının korunması resmî kayıtları yönünden genel ekonomik değer düşüşünü malikin kusurlu azaltması saymak veya alacak henüz muaccel değil diye rehin değerini koruyan önleyici hakların kullanılamayacağını varsaymak”. Bu savunmaya verilecek cevap, tapu ve ipotek akit tablosu, kredi ve teminat sözleşmesi, başlangıç ve güncel ekspertizler, fotoğraf ve keşif kayıtları, yapı ruhsatı ve imar dosyası, bakım ve yıkım belgeleri, sigorta poliçesi, ihtarlar, onarım teklifleri ve alacak hesabı delili ve “Malikin kusuru veya taşınmazın kötü yönetimi rehinli taşınmazın değerini tehlikeye düşürüyorsa ipotekli alacaklı koruyucu önlem, eski hale getirme, güvence ve koşulları varsa giderlerin rehin kapsamına alınmasını isteyebilir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay rehinli taşınmazın alacaklının korunması emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski gerçekleşirse somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Resmî Gazete rehinli taşınmazın alacaklının korunması yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması aşamasında tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

• tapu ve ipotek akit tablosu, kredi ve teminat sözleşmesi, başlangıç ve güncel ekspertizler, fotoğraf ve keşif kayıtları, yapı ruhsatı ve imar dosyası, bakım ve yıkım belgeleri, sigorta poliçesi, ihtarlar, onarım teklifleri ve alacak hesabı
• Rehinli Taşınmazın Değer Kaybına Karşı Alacaklının Korunması uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
• tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
• taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar

• rehin tesisindeki değer ve fiziki durumla güncel durumu aynı uzmanlık yöntemiyle karşılaştırıp kaybın piyasa hareketinden mi somut müdahale veya ihmalden mi kaynaklandığını ayırmak
• görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
• çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
• somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi

• Süre çizelgesinde Değer kaybı sürerken delil tespiti ve geçici koruma gecikmeden istenmeli; ihtar, güvence ve takip adımları alacağın muacceliyetinden bağımsız süre ve koşullarıyla planlanmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Rehinli taşınmazın değer kaybına karşı alacaklının korunması bakımından doğru merci ve usul yolu hangi verilerle belirlenir?

Rehin tesisindeki değer ve fiziki durumla güncel durumu aynı uzmanlık yöntemiyle karşılaştırıp kaybın piyasa hareketinden mi somut müdahale veya ihmalden mi kaynaklandığını ayırmak; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Rehinli Taşınmazın Değer Kaybına Karşı Alacaklının Korunması Bakımından Hangi Başlangıç Olayı Süreyi Başlatır?

Değer kaybı sürerken delil tespiti ve geçici koruma gecikmeden istenmeli; ihtar, güvence ve takip adımları alacağın muacceliyetinden bağımsız süre ve koşullarıyla planlanmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Tehlikenin durdurulması, eski hale getirme, ek güvence, zorunlu giderlerin rehin kapsamına alınması, zararın tazmini, ihtiyati tedbir ve koşulları varsa takip istemi mahkemeden veya yetkili merciden nasıl istenmelidir?

Tehlikenin durdurulması, eski hale getirme, ek güvence, zorunlu giderlerin rehin kapsamına alınması, zararın tazmini, ihtiyati tedbir ve koşulları varsa takip, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Rehinli Taşınmazın Değer Kaybına Karşı Alacaklının Korunması incelemesinde iddia, karşı görüş, kanun dayanağı ve içtihat somut olayla nasıl eşleştirilmelidir” sorusu, 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Malikin kusuru veya taşınmazın kötü yönetimi rehinli taşınmazın değerini tehlikeye düşürüyorsa ipotekli alacaklı koruyucu önlem, eski hale getirme, güvence ve koşulları varsa giderlerin rehin kapsamına alınmasını isteyebilir.

Dosyanın ilk önceliği rehin tesisindeki değer ve fiziki durumla güncel durumu aynı uzmanlık yöntemiyle karşılaştırıp kaybın piyasa hareketinden mi somut müdahale veya ihmalden mi kaynaklandığını ayırmak, delil omurgası ise tapu ve ipotek akit tablosu, kredi ve teminat sözleşmesi, başlangıç ve güncel ekspertizler, fotoğraf ve keşif kayıtları, yapı ruhsatı ve imar dosyası, bakım ve yıkım belgeleri, sigorta poliçesi, ihtarlar, onarım teklifleri ve alacak hesabı ile Rehinli Taşınmazın Değer Kaybına Karşı Alacaklının Korunması uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Değer kaybı sürerken delil tespiti ve geçici koruma gecikmeden istenmeli; ihtar, güvence ve takip adımları alacağın muacceliyetinden bağımsız süre ve koşullarıyla planlanmalıdır. Tehlikenin durdurulması, eski hale getirme, ek güvence, zorunlu giderlerin rehin kapsamına alınması, zararın tazmini, ihtiyati tedbir ve koşulları varsa takip talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; genel ekonomik değer düşüşünü malikin kusurlu azaltması saymak veya alacak henüz muaccel değil diye rehin değerini koruyan önleyici hakların kullanılamayacağını varsaymak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

• Yargıtay — rehinli taşınmazın alacaklının korunması resmî kayıtları — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık bakımından malikin kusuru veya taşınmazın kötü yönetimi rehinli taşınmazın değerini tehlikeye düşürüyorsa ipotekli alacaklı koruyucu önlem, eski hale getirme, güvence ve koşulları varsa giderlerin rehin kapsamına alınmasını isteyebilir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
• Yargıtay — rehinli taşınmazın alacaklının korunması emsal taraması — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; piyasa fiyatındaki her düşüş malikin sorumluluğunu doğurmaz; fiziksel bozulma, kusur, olağan kullanım, imar değişikliği, sigorta, teminat marjı, alacağın muacceliyeti ve önlemin ölçülülüğü ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
• Resmî Gazete — rehinli taşınmazın alacaklının korunması yürürlük denetimi — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
• 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu — m.850-887 ve özellikle m.865-867
• 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu — m.49-52 ve 112-116
• 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m.190, 266 ve 389-406
• Yargıtay Karar Arama
• Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru