Aile ve Boşanma Hukuku

Evlilik Birliğinin Korunması İçin Hakimin Müdahalesi

Evlilik Birliğinin Korunması İçin Hakimin Müdahalesi; Eşlerden biri evlilik birliğinden doğan yükümlülüklerini yerine getirmez veya önemli bir uyuşmazlık doğarsa diğer eş, birliğin korunması için hakimin müdahalesini ve kanunda öngörülen mali ya da kişisel önlemleri isteyebilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

Sorumlu yazarAv. Ali Armağan KILIÇ
Yayın tarihi
Son güncelleme
Okuma süresi3.307 kelime · 16 dk

Kapsam

Evlilik Birliğinin Korunması İçin Hakimin Müdahalesi yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Eşlerden biri evlilik birliğinden doğan yükümlülüklerini yerine getirmez veya önemli bir uyuşmazlık doğarsa diğer eş, birliğin korunması için hakimin müdahalesini ve kanunda öngörülen mali ya da kişisel önlemleri isteyebilir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, evlilik birliğinin korunması için hakimin müdahalesi konusunda 14 Eylül 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Uyuşmazlığın Hukukî Niteliği

İncelemenin ilk ölçütü “eşlerden biri evlilik birliğinden doğan yükümlülüklerini yerine getirmez veya önemli bir uyuşmazlık doğarsa diğer eş, birliğin korunması için hakimin müdahalesini ve kanunda öngörülen mali ya da kişisel önlemleri isteyebilir” kuralıdır. Hakimin müdahalesi her evlilik uyuşmazlığını boşanma davasına dönüştürmez ve eşlerin yerine sürekli karar alma yetkisi vermez; ihlalin ağırlığı, güncelliği, ölçülülük ve çocuğun yararı birlikte incelenir. Ayrıca “nüfus ve yerleşim kayıtları, gelir-gider belgeleri, banka hareketleri, konut ve kira kayıtları, sağlık ve okul belgeleri, mesajlaşmalar, aile içi şiddet veya kolluk kayıtları, tanıklar ve önceki tedbir kararları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Evlilik Birliğinin Korunması İçin Hakimin Müdahalesi bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu: m.185-201

Evlilik birliğinin korunması için hakimin müdahalesi kapsamında m.185-201 hükümleri evlilik birliği ve hakimin koruyucu müdahalesi bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6284 Sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun: m.3-8

Evlilik birliğinin korunması için hakimin müdahalesi kapsamında m.3-8 hükümleri şiddet riskinde koruyucu ve önleyici tedbirler bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.389-399

Evlilik birliğinin korunması için hakimin müdahalesi kapsamında m.389-399 hükümleri geçici hukuki koruma bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Medeni Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Kural, İstisna ve Değerlendirme

Eşlerden Biri Evlilik Birliğinden Doğan Yükümlülüklerini Yerine Getirmez veya Önemli Bir Uyuşmazlık Doğarsa Diğer Eş, Birliğin Korunması İçin Hakimin Müdahalesini ve Kanunda Öngörülen Mali Ya Da Kişisel Önlemleri İsteyebilir.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için nüfus ve yerleşim kayıtları, gelir-gider belgeleri, banka hareketleri, konut ve kira kayıtları, sağlık ve okul belgeleri, mesajlaşmalar, aile içi şiddet veya kolluk kayıtları, tanıklar ve önceki tedbir kararları ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay evlilik birliğinin hakimin müdahalesi resmî kayıtları yönünden eşlerden biri evlilik birliğinden doğan yükümlülüklerini yerine getirmez veya önemli bir uyuşmazlık doğarsa diğer eş, birliğin korunması için hakimin müdahalesini ve kanunda öngörülen mali ya da kişisel önlemleri isteyebilir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Hakimin Müdahalesi Her Evlilik Uyuşmazlığını Boşanma Davasına Dönüştürmez ve Eşlerin Yerine Sürekli Karar Alma Yetkisi Vermez; İhlalin Ağırlığı, Güncelliği, Ölçülülük ve Çocuğun Yararı Birlikte İncelenir.

“Yargıtay evlilik birliğinin hakimin müdahalesi emsal taraması yönünden hakimin müdahalesi her evlilik uyuşmazlığını boşanma davasına dönüştürmez ve eşlerin yerine sürekli karar alma yetkisi vermez; ihlalin ağırlığı, güncelliği, ölçülülük ve çocuğun yararı birlikte incelenir” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Nüfus ve Yerleşim Kayıtları, Gelir-Gider Belgeleri, Banka Hareketleri, Konut ve Kira Kayıtları, Sağlık ve Okul Belgeleri, Mesajlaşmalar, Aile İçi Şiddet veya Kolluk Kayıtları, Tanıklar ve Önceki Tedbir Kararları Hukuki Sonuca Bağlanmadan Önce Kaynağı, Tarihi, Kapsamı ve Karşı Kayıtlarla Uyumu Bakımından Doğrulanmalıdır.

Resmî Gazete evlilik birliğinin hakimin müdahalesi yürürlük denetimi yönünden nüfus ve yerleşim kayıtları, gelir-gider belgeleri, banka hareketleri, konut ve kira kayıtları, sağlık ve okul belgeleri, mesajlaşmalar, aile içi şiddet veya kolluk kayıtları, tanıklar ve önceki tedbir kararları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır. Bu ölçüt özellikle tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar üzerinden sınanır. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak ihtimalini güçlendirebilir.

Dosyanın Delil Omurgası

Nüfus ve Yerleşim Kayıtları, Gelir-Gider Belgeleri, Banka Hareketleri, Konut ve Kira Kayıtları, Sağlık ve Okul Belgeleri, Mesajlaşmalar, Aile İçi Şiddet veya Kolluk Kayıtları, Tanıklar ve Önceki Tedbir Kararları.

Bu delil öncelikle “eşlerden biri evlilik birliğinden doğan yükümlülüklerini yerine getirmez veya önemli bir uyuşmazlık doğarsa diğer eş, birliğin korunması için hakimin müdahalesini ve kanunda öngörülen mali ya da kişisel önlemleri isteyebilir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay evlilik birliğinin hakimin müdahalesi resmî kayıtları yönünden nüfus ve yerleşim kayıtları, gelir-gider belgeleri, banka hareketleri, konut ve kira kayıtları, sağlık ve okul belgeleri, mesajlaşmalar, aile içi şiddet veya kolluk kayıtları, tanıklar ve önceki tedbir kararları” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Somut Uyuşmazlığa Dayanak Sözleşme, Karar, Bildirim veya Sicil Kaydının Tam Metni, Ekleri ve Değişiklik Geçmişi.

“Yargıtay evlilik birliğinin hakimin müdahalesi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

“Resmî Gazete evlilik birliğinin hakimin müdahalesi yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” kaydı, “nüfus ve yerleşim kayıtları, gelir-gider belgeleri, banka hareketleri, konut ve kira kayıtları, sağlık ve okul belgeleri, mesajlaşmalar, aile içi şiddet veya kolluk kayıtları, tanıklar ve önceki tedbir kararları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Doğru Merci ve İzlenecek Yol

Yerine Getirilmeyen Yükümlülüğü, Ortaya Çıkan Somut Tehlikeyi ve İstenen Önlemin Bu Tehlikeyle Bağlantısını Ayrı Vakıalar Halinde Belgelemek.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; nüfus ve yerleşim kayıtları, gelir-gider belgeleri, banka hareketleri, konut ve kira kayıtları, sağlık ve okul belgeleri, mesajlaşmalar, aile içi şiddet veya kolluk kayıtları, tanıklar ve önceki tedbir kararları ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay evlilik birliğinin hakimin müdahalesi resmî kayıtları yönünden yerine getirilmeyen yükümlülüğü, ortaya çıkan somut tehlikeyi ve istenen önlemin bu tehlikeyle bağlantısını ayrı vakıalar halinde belgelemek” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Görev, Yetki, Taraf Sıfatı, Harç ve Yalnız Kanunun Açıkça Aradığı Hâllerde Dava Şartı veya Zorunlu Ön Başvurunun Ayrı Ayrı Doğrulanması.

“Yargıtay evlilik birliğinin hakimin müdahalesi emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

“Resmî Gazete evlilik birliğinin hakimin müdahalesi yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar dosyaya alınmalı ve asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Kritik Tarihler ve Süre Çizelgesi

Koruyucu Önlem İhtiyacı Gecikmeye Elverişli Değilse Geçici Tedbir Hemen İstenmeli; Önlemin Değiştirilmesi veya Kaldırılması İçin Yeni Olgular Ortaya Çıktığında Dosya Yeniden Ele Alınmalıdır.

“Yargıtay evlilik birliğinin hakimin müdahalesi resmî kayıtları yönünden koruyucu önlem ihtiyacı gecikmeye elverişli değilse geçici tedbir hemen istenmeli; önlemin değiştirilmesi veya kaldırılması için yeni olgular ortaya çıktığında dosya yeniden ele alınmalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Yerine getirilmeyen yükümlülüğü, ortaya çıkan somut tehlikeyi ve istenen önlemin bu tehlikeyle bağlantısını ayrı vakıalar halinde belgelemek yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Tebliğ, Öğrenme, İlan, Ödeme ve Elektronik Erişim Tarihlerinden Hangisinin Süreyi Başlattığı İlgili Özel Hükümle Eşleştirilmeli; Hak Düşürücü Süre, Zamanaşımı ve Kanun Yolu Süresi Birbirine Karıştırılmamalıdır.

“Yargıtay evlilik birliğinin hakimin müdahalesi emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Hükümde Yer Alması Gereken Talepler

Parasal Katkının Belirlenmesi, Aile Konutu ve Ev Eşyasına İlişkin Önlem, Borçlulara Ödeme Talimatı, Temsil Yetkisinin Sınırlandırılması ve Çocuk İçin Koruyucu Düzenleme.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay evlilik birliğinin hakimin müdahalesi resmî kayıtları yönünden parasal katkının belirlenmesi, aile konutu ve ev eşyasına ilişkin önlem, borçlulara ödeme talimatı, temsil yetkisinin sınırlandırılması ve çocuk için koruyucu düzenleme olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil nüfus ve yerleşim kayıtları, gelir-gider belgeleri, banka hareketleri, konut ve kira kayıtları, sağlık ve okul belgeleri, mesajlaşmalar, aile içi şiddet veya kolluk kayıtları, tanıklar ve önceki tedbir kararları, temel ölçüt ise “eşlerden biri evlilik birliğinden doğan yükümlülüklerini yerine getirmez veya önemli bir uyuşmazlık doğarsa diğer eş, birliğin korunması için hakimin müdahalesini ve kanunda öngörülen mali ya da kişisel önlemleri isteyebilir” olacaktır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay evlilik birliğinin hakimin müdahalesi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Asıl Talebe Bağlı Faiz, Tazminat, Gider veya Diğer Ferilerin Her Biri İçin Ayrı Hukuki Dayanak ve Başlangıç Tarihi.

“Resmî Gazete evlilik birliğinin hakimin müdahalesi yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi” talebi, “nüfus ve yerleşim kayıtları, gelir-gider belgeleri, banka hareketleri, konut ve kira kayıtları, sağlık ve okul belgeleri, mesajlaşmalar, aile içi şiddet veya kolluk kayıtları, tanıklar ve önceki tedbir kararları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” koşuluyla ve tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay — Evlilik Birliğinin Hakimin Müdahalesi Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “evlilik birliğinin hakimin müdahalesi resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından eşlerden biri evlilik birliğinden doğan yükümlülüklerini yerine getirmez veya önemli bir uyuşmazlık doğarsa diğer eş, birliğin korunması için hakimin müdahalesini ve kanunda öngörülen mali ya da kişisel önlemleri isteyebilir. yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Evlilik Birliğinin Hakimin Müdahalesi Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “evlilik birliğinin hakimin müdahalesi emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; hakimin müdahalesi her evlilik uyuşmazlığını boşanma davasına dönüştürmez ve eşlerin yerine sürekli karar alma yetkisi vermez; ihlalin ağırlığı, güncelliği, ölçülülük ve çocuğun yararı birlikte incelenir. savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Evlilik Birliğinin Hakimin Müdahalesi Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “evlilik birliğinin hakimin müdahalesi yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Muhtemel Savunmalar ve Ayrılan Durumlar

Soyut Geçimsizliği Tek Başına Yeterli Görmek veya Boşanma ve 6284 Sayılı Kanun Yollarıyla Görev ve Amaç Ayrımını Kurmamak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay evlilik birliğinin hakimin müdahalesi resmî kayıtları yönünden soyut geçimsizliği tek başına yeterli görmek veya boşanma ve 6284 sayılı Kanun yollarıyla görev ve amaç ayrımını kurmamak”. Bu savunmaya verilecek cevap, nüfus ve yerleşim kayıtları, gelir-gider belgeleri, banka hareketleri, konut ve kira kayıtları, sağlık ve okul belgeleri, mesajlaşmalar, aile içi şiddet veya kolluk kayıtları, tanıklar ve önceki tedbir kararları delili ve “Eşlerden biri evlilik birliğinden doğan yükümlülüklerini yerine getirmez veya önemli bir uyuşmazlık doğarsa diğer eş, birliğin korunması için hakimin müdahalesini ve kanunda öngörülen mali ya da kişisel önlemleri isteyebilir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay evlilik birliğinin hakimin müdahalesi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski gerçekleşirse somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Resmî Gazete evlilik birliğinin hakimin müdahalesi yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması aşamasında tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

  • nüfus ve yerleşim kayıtları, gelir-gider belgeleri, banka hareketleri, konut ve kira kayıtları, sağlık ve okul belgeleri, mesajlaşmalar, aile içi şiddet veya kolluk kayıtları, tanıklar ve önceki tedbir kararları
  • Evlilik Birliğinin Korunması İçin Hakimin Müdahalesi uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
  • tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
  • yerine getirilmeyen yükümlülüğü, ortaya çıkan somut tehlikeyi ve istenen önlemin bu tehlikeyle bağlantısını ayrı vakıalar halinde belgelemek
  • görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
  • çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
  • Süre çizelgesinde Koruyucu önlem ihtiyacı gecikmeye elverişli değilse geçici tedbir hemen istenmeli; önlemin değiştirilmesi veya kaldırılması için yeni olgular ortaya çıktığında dosya yeniden ele alınmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Evlilik Birliğinin Korunması İçin Hakimin Müdahalesi Bakımından Başvuru Sırası Nasıl Kurulmalıdır?

Yerine getirilmeyen yükümlülüğü, ortaya çıkan somut tehlikeyi ve istenen önlemin bu tehlikeyle bağlantısını ayrı vakıalar halinde belgelemek; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Evlilik Birliğinin Korunması İçin Hakimin Müdahalesi Bakımından Süre Kaybını Önlemek İçin Hangi Tarihler Resmî Kayıtla Belgelenmelidir?

Koruyucu önlem ihtiyacı gecikmeye elverişli değilse geçici tedbir hemen istenmeli; önlemin değiştirilmesi veya kaldırılması için yeni olgular ortaya çıktığında dosya yeniden ele alınmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Parasal Katkının Belirlenmesi, Aile Konutu ve Ev Eşyasına İlişkin Önlem, Borçlulara Ödeme Talimatı, Temsil Yetkisinin Sınırlandırılması ve Çocuk İçin Koruyucu Düzenleme Talep Sonucunda Nasıl Somutlaştırılır?

Parasal katkının belirlenmesi, aile konutu ve ev eşyasına ilişkin önlem, borçlulara ödeme talimatı, temsil yetkisinin sınırlandırılması ve çocuk için koruyucu düzenleme, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Evlilik Birliğinin Korunması İçin Hakimin Müdahalesi dosyasında sonucu belirleyen deliller, görevli merci ve süre çizelgesi nasıl birlikte kurulmalıdır” sorusu, 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu, 6284 Sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Eşlerden biri evlilik birliğinden doğan yükümlülüklerini yerine getirmez veya önemli bir uyuşmazlık doğarsa diğer eş, birliğin korunması için hakimin müdahalesini ve kanunda öngörülen mali ya da kişisel önlemleri isteyebilir.

Dosyanın ilk önceliği yerine getirilmeyen yükümlülüğü, ortaya çıkan somut tehlikeyi ve istenen önlemin bu tehlikeyle bağlantısını ayrı vakıalar halinde belgelemek, delil omurgası ise nüfus ve yerleşim kayıtları, gelir-gider belgeleri, banka hareketleri, konut ve kira kayıtları, sağlık ve okul belgeleri, mesajlaşmalar, aile içi şiddet veya kolluk kayıtları, tanıklar ve önceki tedbir kararları ile Evlilik Birliğinin Korunması İçin Hakimin Müdahalesi uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Koruyucu önlem ihtiyacı gecikmeye elverişli değilse geçici tedbir hemen istenmeli; önlemin değiştirilmesi veya kaldırılması için yeni olgular ortaya çıktığında dosya yeniden ele alınmalıdır. Parasal katkının belirlenmesi, aile konutu ve ev eşyasına ilişkin önlem, borçlulara ödeme talimatı, temsil yetkisinin sınırlandırılması ve çocuk için koruyucu düzenleme talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; soyut geçimsizliği tek başına yeterli görmek veya boşanma ve 6284 sayılı Kanun yollarıyla görev ve amaç ayrımını kurmamak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

Aile ve Boşanma Hukuku6 mevzuat, içtihat ve doktrin bağlantısıYayın ilkelerimiz
Evlilik Birliğinin Korunması İçin Hakimin Müdahalesi konulu makale görseli
Makale görseli
AYNI ALANDA
Aile ve Boşanma HukukuAile Konutu Üzerindeki İpoteğin Kaldırılması ve Bankanın İyi Niyeti

Aile Konutu Üzerindeki İpoteğin Kaldırılması ve Bankanın İyi Niyeti; Aile konutu üzerinde malik olmayan eşin açık rızası bulunmadan kurulan ipotek, Türk Medeni Kanunu'nun aile konutu koruması kapsamında terkin talebine konu olabilir; bankanın konut niteliğini bilip bilmesi ve gerekli özeni gösterip göstermediği önemlidir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Aile ve Boşanma HukukuErgin Çocuğun Eğitimi Nedeniyle Nafaka Davası

Ergin Çocuğun Eğitimi Nedeniyle Nafaka Davası; Ergin olan çocuğun eğitimi devam ediyorsa anne ve baba, durum ve koşullara göre kendilerinden beklenebilecek ölçüde eğitim sona erinceye kadar bakım giderlerine katılabilir; talep ergin çocuk tarafından ileri sürülür. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Aile ve Boşanma HukukuVasinin Görev İhlalinde Sorumluluğu ve Hesap Davası

Vasinin Görev İhlalinde Sorumluluğu ve Hesap Davası; Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığını özenle yönetmek, düzenli hesap vermek ve izne bağlı işlemlerde yetkili makam kararını almak zorundadır; kusurlu görev ihlali zarar doğurursa kişisel sorumluluğu gündeme gelir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →