Fikri Mülkiyet ve Sınai Haklar Hukuku

Lisans Sözleşmesine Aykırı Marka Kullanımı

Lisans Sözleşmesine Aykırı Marka Kullanımı; Marka lisansında süre, bölge, mal-hizmet, münhasırlık, kalite denetimi, alt lisans ve satış kanalı sınırlarını aşan kullanım sözleşmeye aykırılık ve koşulları varsa marka hakkına tecavüz sonucu doğurabilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

Sorumlu yazarAv. Ali Armağan KILIÇ
Yayın tarihi
Son güncelleme
Okuma süresi3.459 kelime · 16 dk

Kapsam

Lisans Sözleşmesine Aykırı Marka Kullanımı yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Marka lisansında süre, bölge, mal-hizmet, münhasırlık, kalite denetimi, alt lisans ve satış kanalı sınırlarını aşan kullanım sözleşmeye aykırılık ve koşulları varsa marka hakkına tecavüz sonucu doğurabilir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, lisans sözleşmesine aykırı marka kullanımı konusunda 4 Eylül 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Hukukî Sorunun Çerçevesi ve Ayrımlar

İncelemenin ilk ölçütü “marka lisansında süre, bölge, mal-hizmet, münhasırlık, kalite denetimi, alt lisans ve satış kanalı sınırlarını aşan kullanım sözleşmeye aykırılık ve koşulları varsa marka hakkına tecavüz sonucu doğurabilir” kuralıdır. Her sözleşme ihlali otomatik marka tecavüzü değildir; marka sahibinin uzun süreli bilgisi-onayı, tükenme, stokların tasfiyesi, kullanımın işlevi ve üçüncü kişinin iyiniyeti değerlendirilmelidir. Ayrıca “lisans ve ekleri, sicil kaydı, ürün-sınıf listesi, üretim ve kalite denetimleri, satış kanalı-bölge verisi, alt lisanslar, etiket-ambalaj, fatura ve stok, ihtar-fesih, onay yazışmaları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Lisans Sözleşmesine Aykırı Marka Kullanımı bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu: m.24, 29 ve 149-163

Lisans sözleşmesine aykırı marka kullanımı kapsamında m.24, 29 ve 149-163 hükümleri lisans, tecavüz ve talepler bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.112-126

Lisans sözleşmesine aykırı marka kullanımı kapsamında m.112-126 hükümleri sözleşmeye aykırılık bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Ticaret Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu: m.54-63

Lisans sözleşmesine aykırı marka kullanımı kapsamında m.54-63 hükümleri haksız rekabet bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Sınai Mülkiyet Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Uygulanacak Ölçütler

Marka Lisansında Süre, Bölge, Mal-Hizmet, Münhasırlık, Kalite Denetimi, Alt Lisans ve Satış Kanalı Sınırlarını Aşan Kullanım Sözleşmeye Aykırılık ve Koşulları Varsa Marka Hakkına Tecavüz Sonucu Doğurabilir.

Türk Patent ve Marka Kurumu lisans sözleşmesine marka kullanımı resmî kayıtları yönünden marka lisansında süre, bölge, mal-hizmet, münhasırlık, kalite denetimi, alt lisans ve satış kanalı sınırlarını aşan kullanım sözleşmeye aykırılık ve koşulları varsa marka hakkına tecavüz sonucu doğurabilir. Bu ölçüt özellikle lisans ve ekleri, sicil kaydı, ürün-sınıf listesi, üretim ve kalite denetimleri, satış kanalı-bölge verisi, alt lisanslar, etiket-ambalaj, fatura ve stok, ihtar-fesih, onay yazışmaları üzerinden sınanır. Her tartışmalı kullanımı lisansın hangi açık sınırını ne zaman aştığı ve marka sahibinin bunu bilip bilmediğiyle eşleştirmek tamamlanmadan sonuca gidilmesi, lisans sicile kaydedilmedi diye taraflar arasında yok saymak veya marka tecavüzü ile salt royalty hesabını tek talepte belirsiz bırakmak ihtimalini güçlendirebilir.

Her Sözleşme İhlali Otomatik Marka Tecavüzü Değildir; Marka Sahibinin Uzun Süreli Bilgisi-Onayı, Tükenme, Stokların Tasfiyesi, Kullanımın İşlevi ve Üçüncü Kişinin İyiniyeti Değerlendirilmelidir.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için somut uyuşmazlık bakımından eser, kayıt veya ürünün özgün nüshası; oluşturma tarihi, proje dosyası ve hak sahipliği zinciri ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay lisans sözleşmesine marka kullanımı emsal taraması yönünden her sözleşme ihlali otomatik marka tecavüzü değildir; marka sahibinin uzun süreli bilgisi-onayı, tükenme, stokların tasfiyesi, kullanımın işlevi ve üçüncü kişinin iyiniyeti değerlendirilmelidir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Lisans ve Ekleri, Sicil Kaydı, Ürün-Sınıf Listesi, Üretim ve Kalite Denetimleri, Satış Kanalı-Bölge Verisi, Alt Lisanslar, Etiket-Ambalaj, Fatura ve Stok, İhtar-Fesih, Onay Yazışmaları Hukuki Sonuca Bağlanmadan Önce Kaynağı, Tarihi, Kapsamı ve Karşı Kayıtlarla Uyumu Bakımından Doğrulanmalıdır.

“Resmî Gazete lisans sözleşmesine marka kullanımı yürürlük denetimi yönünden lisans ve ekleri, sicil kaydı, ürün-sınıf listesi, üretim ve kalite denetimleri, satış kanalı-bölge verisi, alt lisanslar, etiket-ambalaj, fatura ve stok, ihtar-fesih, onay yazışmaları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok lisans, devir, izin ve meslek birliği kayıtları ile kullanımın mecra, süre, bölge ve ekonomik kapsamını gösteren belgeler ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

İspat Planı ve Deliller

Lisans ve Ekleri, Sicil Kaydı, Ürün-Sınıf Listesi, Üretim ve Kalite Denetimleri, Satış Kanalı-Bölge Verisi, Alt Lisanslar, Etiket-Ambalaj, Fatura ve Stok, İhtar-Fesih, Onay Yazışmaları.

“Türk Patent ve Marka Kurumu lisans sözleşmesine marka kullanımı resmî kayıtları yönünden lisans ve ekleri, sicil kaydı, ürün-sınıf listesi, üretim ve kalite denetimleri, satış kanalı-bölge verisi, alt lisanslar, etiket-ambalaj, fatura ve stok, ihtar-fesih, onay yazışmaları” kaydı, “Marka lisansında süre, bölge, mal-hizmet, münhasırlık, kalite denetimi, alt lisans ve satış kanalı sınırlarını aşan kullanım sözleşmeye aykırılık ve koşulları varsa marka hakkına tecavüz sonucu doğurabilir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Eser, Kayıt veya Ürünün Özgün Nüshası; Oluşturma Tarihi, Proje Dosyası ve Hak Sahipliği Zinciri.

Bu delil öncelikle “her sözleşme ihlali otomatik marka tecavüzü değildir; marka sahibinin uzun süreli bilgisi-onayı, tükenme, stokların tasfiyesi, kullanımın işlevi ve üçüncü kişinin iyiniyeti değerlendirilmelidir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay lisans sözleşmesine marka kullanımı emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından eser, kayıt veya ürünün özgün nüshası; oluşturma tarihi, proje dosyası ve hak sahipliği zinciri” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Lisans, Devir, İzin ve Meslek Birliği Kayıtları ile Kullanımın Mecra, Süre, Bölge ve Ekonomik Kapsamını Gösteren Belgeler.

“Resmî Gazete lisans sözleşmesine marka kullanımı yürürlük denetimi yönünden lisans, devir, izin ve meslek birliği kayıtları ile kullanımın mecra, süre, bölge ve ekonomik kapsamını gösteren belgeler” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken lisans, devir, izin ve meslek birliği kayıtları ile kullanımın mecra, süre, bölge ve ekonomik kapsamını gösteren belgeler ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Benzerlik ve Kullanım Kapsamı İçin Gerektiğinde Kaynak Kodu, Ses İzi, Teknik İnceleme veya Uzman Bilirkişi Raporu.

“Türk Patent ve Marka Kurumu lisans sözleşmesine marka kullanımı resmî kayıtları yönünden benzerlik ve kullanım kapsamı için gerektiğinde kaynak kodu, ses izi, teknik inceleme veya uzman bilirkişi raporu” kaydı, “Marka lisansında süre, bölge, mal-hizmet, münhasırlık, kalite denetimi, alt lisans ve satış kanalı sınırlarını aşan kullanım sözleşmeye aykırılık ve koşulları varsa marka hakkına tecavüz sonucu doğurabilir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Görevli Merci ve Başvuru Sırası

Her Tartışmalı Kullanımı Lisansın Hangi Açık Sınırını Ne Zaman Aştığı ve Marka Sahibinin Bunu Bilip Bilmediğiyle Eşleştirmek.

“Türk Patent ve Marka Kurumu lisans sözleşmesine marka kullanımı resmî kayıtları yönünden her tartışmalı kullanımı lisansın hangi açık sınırını ne zaman aştığı ve marka sahibinin bunu bilip bilmediğiyle eşleştirmek” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Lisans ve ekleri, sicil kaydı, ürün-sınıf listesi, üretim ve kalite denetimleri, satış kanalı-bölge verisi, alt lisanslar, etiket-ambalaj, fatura ve stok, ihtar-fesih, onay yazışmaları dosyaya alınmalı ve lisans sınırı dışı kullanımın durdurulması, ürün ve dijital içeriklerin kaldırılması, lisans hesaplarının verilmesi ve kanıtlanan zarar-lisans bedelinin tahsili talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Görev, Yetki, Taraf Sıfatı, Harç ve Yalnız Kanunun Açıkça Aradığı Hâllerde Dava Şartı veya Zorunlu Ön Başvurunun Ayrı Ayrı Doğrulanması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; somut uyuşmazlık bakımından eser, kayıt veya ürünün özgün nüshası; oluşturma tarihi, proje dosyası ve hak sahipliği zinciri ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay lisans sözleşmesine marka kullanımı emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

“Resmî Gazete lisans sözleşmesine marka kullanımı yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik lisans, devir, izin ve meslek birliği kayıtları ile kullanımın mecra, süre, bölge ve ekonomik kapsamını gösteren belgeler, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Somut Tehlike Varsa Geçici Hukuki Koruma İhtiyacının Yaklaşık İspat, Ölçülülük, Teminat ve Karşı Tarafın Dinlenilmesi Yönlerinden Değerlendirilmesi.

“Türk Patent ve Marka Kurumu lisans sözleşmesine marka kullanımı resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Benzerlik ve kullanım kapsamı için gerektiğinde kaynak kodu, ses izi, teknik inceleme veya uzman bilirkişi raporu dosyaya alınmalı ve lisans sınırı dışı kullanımın durdurulması, ürün ve dijital içeriklerin kaldırılması, lisans hesaplarının verilmesi ve kanıtlanan zarar-lisans bedelinin tahsili talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Sürelerin Hesabı

İhlal ve Fesih Bildirimi Sözleşmedeki Usule Göre Yapılmalı; Delil Tespiti ve İhtiyati Tedbir Stok Piyasaya Çıkmadan İstenmeli, Tazminat Süresi Korunmalıdır.

Türk Patent ve Marka Kurumu lisans sözleşmesine marka kullanımı resmî kayıtları yönünden ihlal ve fesih bildirimi sözleşmedeki usule göre yapılmalı; delil tespiti ve ihtiyati tedbir stok piyasaya çıkmadan istenmeli, tazminat süresi korunmalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

Tebliğ, Öğrenme, İlan, Ödeme ve Elektronik Erişim Tarihlerinden Hangisinin Süreyi Başlattığı İlgili Özel Hükümle Eşleştirilmeli; Hak Düşürücü Süre, Zamanaşımı ve Kanun Yolu Süresi Birbirine Karıştırılmamalıdır.

“Yargıtay lisans sözleşmesine marka kullanımı emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Talep Sonucunun Kurulması

Lisans Sınırı Dışı Kullanımın Durdurulması, Ürün ve Dijital İçeriklerin Kaldırılması, Lisans Hesaplarının Verilmesi ve Kanıtlanan Zarar-Lisans Bedelinin Tahsili.

“Türk Patent ve Marka Kurumu lisans sözleşmesine marka kullanımı resmî kayıtları yönünden lisans sınırı dışı kullanımın durdurulması, ürün ve dijital içeriklerin kaldırılması, lisans hesaplarının verilmesi ve kanıtlanan zarar-lisans bedelinin tahsili” talebi, “Marka lisansında süre, bölge, mal-hizmet, münhasırlık, kalite denetimi, alt lisans ve satış kanalı sınırlarını aşan kullanım sözleşmeye aykırılık ve koşulları varsa marka hakkına tecavüz sonucu doğurabilir” koşuluyla ve lisans ve ekleri, sicil kaydı, ürün-sınıf listesi, üretim ve kalite denetimleri, satış kanalı-bölge verisi, alt lisanslar, etiket-ambalaj, fatura ve stok, ihtar-fesih, onay yazışmaları deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay lisans sözleşmesine marka kullanımı emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil somut uyuşmazlık bakımından eser, kayıt veya ürünün özgün nüshası; oluşturma tarihi, proje dosyası ve hak sahipliği zinciri, temel ölçüt ise “her sözleşme ihlali otomatik marka tecavüzü değildir; marka sahibinin uzun süreli bilgisi-onayı, tükenme, stokların tasfiyesi, kullanımın işlevi ve üçüncü kişinin iyiniyeti değerlendirilmelidir” olacaktır.

Asıl Talebe Bağlı Faiz, Tazminat, Gider veya Diğer Ferilerin Her Biri İçin Ayrı Hukuki Dayanak ve Başlangıç Tarihi.

“Resmî Gazete lisans sözleşmesine marka kullanımı yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Lisans, devir, izin ve meslek birliği kayıtları ile kullanımın mecra, süre, bölge ve ekonomik kapsamını gösteren belgeler bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Türk Patent ve Marka Kurumu — Lisans Sözleşmesine Marka Kullanımı Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “lisans sözleşmesine marka kullanımı resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından marka lisansında süre, bölge, mal-hizmet, münhasırlık, kalite denetimi, alt lisans ve satış kanalı sınırlarını aşan kullanım sözleşmeye aykırılık ve koşulları varsa marka hakkına tecavüz sonucu doğurabilir. yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Lisans Sözleşmesine Marka Kullanımı Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “lisans sözleşmesine marka kullanımı emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; her sözleşme ihlali otomatik marka tecavüzü değildir; marka sahibinin uzun süreli bilgisi-onayı, tükenme, stokların tasfiyesi, kullanımın işlevi ve üçüncü kişinin iyiniyeti değerlendirilmelidir. savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Lisans Sözleşmesine Marka Kullanımı Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “lisans sözleşmesine marka kullanımı yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Karşı Görüşler ve Ret Riskleri

Lisans Sicile Kaydedilmedi Diye Taraflar Arasında Yok Saymak veya Marka Tecavüzü ile Salt Royalty Hesabını Tek Talepte Belirsiz Bırakmak.

“Türk Patent ve Marka Kurumu lisans sözleşmesine marka kullanımı resmî kayıtları yönünden lisans sicile kaydedilmedi diye taraflar arasında yok saymak veya marka tecavüzü ile salt royalty hesabını tek talepte belirsiz bırakmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Her tartışmalı kullanımı lisansın hangi açık sınırını ne zaman aştığı ve marka sahibinin bunu bilip bilmediğiyle eşleştirmek aşamasında lisans ve ekleri, sicil kaydı, ürün-sınıf listesi, üretim ve kalite denetimleri, satış kanalı-bölge verisi, alt lisanslar, etiket-ambalaj, fatura ve stok, ihtar-fesih, onay yazışmaları kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay lisans sözleşmesine marka kullanımı emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, somut uyuşmazlık bakımından eser, kayıt veya ürünün özgün nüshası; oluşturma tarihi, proje dosyası ve hak sahipliği zinciri delili ve “Her sözleşme ihlali otomatik marka tecavüzü değildir; marka sahibinin uzun süreli bilgisi-onayı, tükenme, stokların tasfiyesi, kullanımın işlevi ve üçüncü kişinin iyiniyeti değerlendirilmelidir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Resmî Gazete lisans sözleşmesine marka kullanımı yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski gerçekleşirse asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

  • lisans ve ekleri, sicil kaydı, ürün-sınıf listesi, üretim ve kalite denetimleri, satış kanalı-bölge verisi, alt lisanslar, etiket-ambalaj, fatura ve stok, ihtar-fesih, onay yazışmaları
  • Lisans Sözleşmesine Aykırı Marka Kullanımı bakımından eser, kayıt veya ürünün özgün nüshası; oluşturma tarihi, proje dosyası ve hak sahipliği zinciri
  • lisans, devir, izin ve meslek birliği kayıtları ile kullanımın mecra, süre, bölge ve ekonomik kapsamını gösteren belgeler
  • benzerlik ve kullanım kapsamı için gerektiğinde kaynak kodu, ses izi, teknik inceleme veya uzman bilirkişi raporu
  • her tartışmalı kullanımı lisansın hangi açık sınırını ne zaman aştığı ve marka sahibinin bunu bilip bilmediğiyle eşleştirmek
  • görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
  • çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
  • somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi
  • Süre çizelgesinde İhlal ve fesih bildirimi sözleşmedeki usule göre yapılmalı; delil tespiti ve ihtiyati tedbir stok piyasaya çıkmadan istenmeli, tazminat süresi korunmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Lisans Sözleşmesine Aykırı Marka Kullanımı Bakımından İlk Usul Adımından Sonra Hangi İşlemler Yapılmalıdır?

Her tartışmalı kullanımı lisansın hangi açık sınırını ne zaman aştığı ve marka sahibinin bunu bilip bilmediğiyle eşleştirmek; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Lisans Sözleşmesine Aykırı Marka Kullanımı Bakımından Kritik Tarihler Nasıl Belirlenir?

İhlal ve fesih bildirimi sözleşmedeki usule göre yapılmalı; delil tespiti ve ihtiyati tedbir stok piyasaya çıkmadan istenmeli, tazminat süresi korunmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Lisans Sınırı Dışı Kullanımın Durdurulması, Ürün ve Dijital İçeriklerin Kaldırılması, Lisans Hesaplarının Verilmesi ve Kanıtlanan Zarar-Lisans Bedelinin Tahsili Talebi Hangi Vakıa ve Delillerle Somutlaştırılmalıdır?

Lisans sınırı dışı kullanımın durdurulması, ürün ve dijital içeriklerin kaldırılması, lisans hesaplarının verilmesi ve kanıtlanan zarar-lisans bedelinin tahsili, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Lisans Sözleşmesine Aykırı Marka Kullanımı bakımından uygulanacak ana kural, ispatlanması gereken maddi vakıalar ve doğru başvuru sırası nasıl belirlenir” sorusu, 6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Marka lisansında süre, bölge, mal-hizmet, münhasırlık, kalite denetimi, alt lisans ve satış kanalı sınırlarını aşan kullanım sözleşmeye aykırılık ve koşulları varsa marka hakkına tecavüz sonucu doğurabilir.

Dosyanın ilk önceliği her tartışmalı kullanımı lisansın hangi açık sınırını ne zaman aştığı ve marka sahibinin bunu bilip bilmediğiyle eşleştirmek, delil omurgası ise lisans ve ekleri, sicil kaydı, ürün-sınıf listesi, üretim ve kalite denetimleri, satış kanalı-bölge verisi, alt lisanslar, etiket-ambalaj, fatura ve stok, ihtar-fesih, onay yazışmaları ile Lisans Sözleşmesine Aykırı Marka Kullanımı bakımından eser, kayıt veya ürünün özgün nüshası; oluşturma tarihi, proje dosyası ve hak sahipliği zinciri arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: İhlal ve fesih bildirimi sözleşmedeki usule göre yapılmalı; delil tespiti ve ihtiyati tedbir stok piyasaya çıkmadan istenmeli, tazminat süresi korunmalıdır. Lisans sınırı dışı kullanımın durdurulması, ürün ve dijital içeriklerin kaldırılması, lisans hesaplarının verilmesi ve kanıtlanan zarar-lisans bedelinin tahsili talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; lisans sicile kaydedilmedi diye taraflar arasında yok saymak veya marka tecavüzü ile salt royalty hesabını tek talepte belirsiz bırakmak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

Fikri Mülkiyet ve Sınai Haklar Hukuku7 mevzuat, içtihat ve doktrin bağlantısıYayın ilkelerimiz
Lisans Sözleşmesine Aykırı Marka Kullanımı konulu makale görseli
Makale görseli
AYNI ALANDA
Fikri Mülkiyet ve Sınai Haklar HukukuMarka Lisansında Kalite Denetimi ve Sözleşmenin Feshi

Marka Lisansında Kalite Denetimi ve Sözleşmenin Feshi; Marka lisansında lisans alan sözleşmedeki süre, bölge, mal-hizmet ve kalite şartlarına uymalı; marka sahibi ürün veya hizmet kalitesini denetleme hakkını dürüstlük ve sözleşme sınırları içinde kullanmalıdır. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Fikri Mülkiyet ve Sınai Haklar HukukuMarka Kullanımının İspatı ve Kullanılmama Nedeniyle İptal

Marka Kullanımının İspatı ve Kullanılmama Nedeniyle İptal; Tescilli marka, ilgili mal veya hizmetler bakımından Türkiye'de ciddi biçimde kullanılmalı; kullanımın kesintisiz beş yıllık dönemde ispatlanamaması ve haklı sebep bulunmaması iptal sonucu doğurabilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Fikri Mülkiyet ve Sınai Haklar HukukuAlan Adının Marka Hakkını İhlal Etmesi

Alan Adının Marka Hakkını İhlal Etmesi; Bir alan adının başkasına ait markayla aynı veya karıştırılacak derecede benzer işareti ticari etki yaratacak biçimde kullanması; mal-hizmet benzerliği, tanınmışlık, yönlendirme, kötü niyet ve ifade meşruiyetiyle birlikte ihlal oluşturabilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →