Kapsam
Destekten Yoksun Kalma Tazminatında Destek İlişkisi yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Ölenin düzenli ve fiili bakımından yoksun kalan kişi, mirasçı olmasa dahi destek ilişkisini, desteğin devam ihtimalini ve ölümle kaybın nedenselliğini kanıtlayarak tazminat isteyebilir; hesap varsayımları kişiye özgü olmalıdır. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.
Bu çalışma, destekten yoksun kalma tazminatında destek ilişkisi konusunda 4 Eylül 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.
Taraf Sıfatı, İşlem ve Hukukî Sonuç
İncelemenin ilk ölçütü “ölenin düzenli ve fiili bakımından yoksun kalan kişi, mirasçı olmasa dahi destek ilişkisini, desteğin devam ihtimalini ve ölümle kaybın nedenselliğini kanıtlayarak tazminat isteyebilir; hesap varsayımları kişiye özgü olmalıdır” kuralıdır. Akrabalık otomatik destek kanıtı değildir; birlikte yaşam, gelir, bakım düzeni, karşılıklı katkı, evlenme-çalışma olasılığı ve sosyal güvenlik ödemelerinin niteliği somutlaştırılmalıdır. Ayrıca “nüfus ve ölüm kaydı, gelir-bordro-vergi belgeleri, banka transferleri, birlikte yaşam ve gider kayıtları, bakım ihtiyacı, öğrenim ve çalışma durumu, sgk ödemeleri, kusur raporu, aktüerya hesabı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.
Destekten Yoksun Kalma Tazminatında Destek İlişkisi bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.
Resmî Mevzuat Haritası
6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.49-56 ve 72
Destekten yoksun kalma tazminatında destek ilişkisi kapsamında m.49-56 ve 72 hükümleri ölüm zararı ve zamanaşımı bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Karayolları Trafik Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu: m.85, 91, 97 ve 109
Destekten yoksun kalma tazminatında destek ilişkisi kapsamında m.85, 91, 97 ve 109 hükümleri trafik sorumluluğu, başvuru ve süre bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.
5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu: m.21
Destekten yoksun kalma tazminatında destek ilişkisi kapsamında m.21 hükümleri rücu ve sosyal güvenlik ödemeleri bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.
Somut Olayda Uygulanacak Kurallar
Ölenin Düzenli ve Fiili Bakımından Yoksun Kalan Kişi, Mirasçı Olmasa Dahi Destek İlişkisini, Desteğin Devam İhtimalini ve Ölümle Kaybın Nedenselliğini Kanıtlayarak Tazminat İsteyebilir; Hesap Varsayımları Kişiye Özgü Olmalıdır.
Bu kuralın olayda karşılık bulması için nüfus ve ölüm kaydı, gelir-bordro-vergi belgeleri, banka transferleri, birlikte yaşam ve gider kayıtları, bakım ihtiyacı, öğrenim ve çalışma durumu, SGK ödemeleri, kusur raporu, aktüerya hesabı ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay destekten yoksun destek ilişkisi resmî kayıtları yönünden ölenin düzenli ve fiili bakımından yoksun kalan kişi, mirasçı olmasa dahi destek ilişkisini, desteğin devam ihtimalini ve ölümle kaybın nedenselliğini kanıtlayarak tazminat isteyebilir; hesap varsayımları kişiye özgü olmalıdır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.
Akrabalık Otomatik Destek Kanıtı Değildir; Birlikte Yaşam, Gelir, Bakım Düzeni, Karşılıklı Katkı, Evlenme-Çalışma Olasılığı ve Sosyal Güvenlik Ödemelerinin Niteliği Somutlaştırılmalıdır.
“Yargıtay destekten yoksun destek ilişkisi emsal taraması yönünden akrabalık otomatik destek kanıtı değildir; birlikte yaşam, gelir, bakım düzeni, karşılıklı katkı, evlenme-çalışma olasılığı ve sosyal güvenlik ödemelerinin niteliği somutlaştırılmalıdır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak savunması da ayrıca incelenmelidir.
Nüfus ve Ölüm Kaydı, Gelir-Bordro-Vergi Belgeleri, Banka Transferleri, Birlikte Yaşam ve Gider Kayıtları, Bakım İhtiyacı, Öğrenim ve Çalışma Durumu, SGK Ödemeleri, Kusur Raporu, Aktüerya Hesabı Hukuki Sonuca Bağlanmadan Önce Kaynağı, Tarihi, Kapsamı ve Karşı Kayıtlarla Uyumu Bakımından Doğrulanmalıdır.
Resmî Gazete destekten yoksun destek ilişkisi yürürlük denetimi yönünden nüfus ve ölüm kaydı, gelir-bordro-vergi belgeleri, banka transferleri, birlikte yaşam ve gider kayıtları, bakım ihtiyacı, öğrenim ve çalışma durumu, SGK ödemeleri, kusur raporu, aktüerya hesabı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır. Bu ölçüt özellikle tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar üzerinden sınanır. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak ihtimalini güçlendirebilir.
Belge, Kayıt ve İspat Yükü
Nüfus ve Ölüm Kaydı, Gelir-Bordro-Vergi Belgeleri, Banka Transferleri, Birlikte Yaşam ve Gider Kayıtları, Bakım İhtiyacı, Öğrenim ve Çalışma Durumu, SGK Ödemeleri, Kusur Raporu, Aktüerya Hesabı.
Bu delil öncelikle “ölenin düzenli ve fiili bakımından yoksun kalan kişi, mirasçı olmasa dahi destek ilişkisini, desteğin devam ihtimalini ve ölümle kaybın nedenselliğini kanıtlayarak tazminat isteyebilir; hesap varsayımları kişiye özgü olmalıdır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay destekten yoksun destek ilişkisi resmî kayıtları yönünden nüfus ve ölüm kaydı, gelir-bordro-vergi belgeleri, banka transferleri, birlikte yaşam ve gider kayıtları, bakım ihtiyacı, öğrenim ve çalışma durumu, SGK ödemeleri, kusur raporu, aktüerya hesabı” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.
Somut Uyuşmazlığa Dayanak Sözleşme, Karar, Bildirim veya Sicil Kaydının Tam Metni, Ekleri ve Değişiklik Geçmişi.
“Yargıtay destekten yoksun destek ilişkisi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.
Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.
“Resmî Gazete destekten yoksun destek ilişkisi yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” kaydı, “nüfus ve ölüm kaydı, gelir-bordro-vergi belgeleri, banka transferleri, birlikte yaşam ve gider kayıtları, bakım ihtiyacı, öğrenim ve çalışma durumu, SGK ödemeleri, kusur raporu, aktüerya hesabı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.
Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.
Bu delil öncelikle “ölenin düzenli ve fiili bakımından yoksun kalan kişi, mirasçı olmasa dahi destek ilişkisini, desteğin devam ihtimalini ve ölümle kaybın nedenselliğini kanıtlayarak tazminat isteyebilir; hesap varsayımları kişiye özgü olmalıdır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay destekten yoksun destek ilişkisi resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.
Dava Şartları ve Usul Adımları
Her Talep Sahibi İçin Ölüm Öncesi Fiili Destek Türünü, Tutarını, Sıklığını ve Makul Devam Süresini Gerçek Kayıtlarla Ayrı Ayrı Kurmak.
Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; nüfus ve ölüm kaydı, gelir-bordro-vergi belgeleri, banka transferleri, birlikte yaşam ve gider kayıtları, bakım ihtiyacı, öğrenim ve çalışma durumu, SGK ödemeleri, kusur raporu, aktüerya hesabı ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay destekten yoksun destek ilişkisi resmî kayıtları yönünden her talep sahibi için ölüm öncesi fiili destek türünü, tutarını, sıklığını ve makul devam süresini gerçek kayıtlarla ayrı ayrı kurmak” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.
Görev, Yetki, Taraf Sıfatı, Harç ve Yalnız Kanunun Açıkça Aradığı Hâllerde Dava Şartı veya Zorunlu Ön Başvurunun Ayrı Ayrı Doğrulanması.
“Yargıtay destekten yoksun destek ilişkisi emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.
Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.
“Resmî Gazete destekten yoksun destek ilişkisi yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar dosyaya alınmalı ve asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.
Somut Tehlike Varsa Geçici Hukuki Koruma İhtiyacının Yaklaşık İspat, Ölçülülük, Teminat ve Karşı Tarafın Dinlenilmesi Yönlerinden Değerlendirilmesi.
Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay destekten yoksun destek ilişkisi resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.
Başvuru Takvimi ve Süre Riskleri
Haksız Fiil, Trafik, İş Kazası veya Sözleşme Kaynağına Göre Zamanaşımı Değişebilir; Sigortaya Başvuru ve Dava Şartı İşlemleri Kaza Tarihine Göre Korunmalıdır.
“Yargıtay destekten yoksun destek ilişkisi resmî kayıtları yönünden haksız fiil, trafik, iş kazası veya sözleşme kaynağına göre zamanaşımı değişebilir; sigortaya başvuru ve dava şartı işlemleri kaza tarihine göre korunmalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Her talep sahibi için ölüm öncesi fiili destek türünü, tutarını, sıklığını ve makul devam süresini gerçek kayıtlarla ayrı ayrı kurmak yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.
Tebliğ, Öğrenme, İlan, Ödeme ve Elektronik Erişim Tarihlerinden Hangisinin Süreyi Başlattığı İlgili Özel Hükümle Eşleştirilmeli; Hak Düşürücü Süre, Zamanaşımı ve Kanun Yolu Süresi Birbirine Karıştırılmamalıdır.
“Yargıtay destekten yoksun destek ilişkisi emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.
İstenebilecek Hukukî Koruma
Kusur, Destek Payı, Yaşam ve Gelir Varsayımları Açıklanmış Aktüerya Hesabıyla Gerçek Destek Kaybının ve Ferilerin Tahsili.
Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay destekten yoksun destek ilişkisi resmî kayıtları yönünden kusur, destek payı, yaşam ve gelir varsayımları açıklanmış aktüerya hesabıyla gerçek destek kaybının ve ferilerin tahsili olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil nüfus ve ölüm kaydı, gelir-bordro-vergi belgeleri, banka transferleri, birlikte yaşam ve gider kayıtları, bakım ihtiyacı, öğrenim ve çalışma durumu, SGK ödemeleri, kusur raporu, aktüerya hesabı, temel ölçüt ise “ölenin düzenli ve fiili bakımından yoksun kalan kişi, mirasçı olmasa dahi destek ilişkisini, desteğin devam ihtimalini ve ölümle kaybın nedenselliğini kanıtlayarak tazminat isteyebilir; hesap varsayımları kişiye özgü olmalıdır” olacaktır.
Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.
“Yargıtay destekten yoksun destek ilişkisi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.
Asıl Talebe Bağlı Faiz, Tazminat, Gider veya Diğer Ferilerin Her Biri İçin Ayrı Hukuki Dayanak ve Başlangıç Tarihi.
“Resmî Gazete destekten yoksun destek ilişkisi yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi” talebi, “nüfus ve ölüm kaydı, gelir-bordro-vergi belgeleri, banka transferleri, birlikte yaşam ve gider kayıtları, bakım ihtiyacı, öğrenim ve çalışma durumu, SGK ödemeleri, kusur raporu, aktüerya hesabı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” koşuluyla ve tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.
Resmî Karar ve Kurum Uygulaması
Yargıtay — Destekten Yoksun Destek İlişkisi Resmî Kayıtları
Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “destekten yoksun destek ilişkisi resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından ölenin düzenli ve fiili bakımından yoksun kalan kişi, mirasçı olmasa dahi destek ilişkisini, desteğin devam ihtimalini ve ölümle kaybın nedenselliğini kanıtlayarak tazminat isteyebilir; hesap varsayımları kişiye özgü olmalıdır. yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
Yargıtay — Destekten Yoksun Destek İlişkisi Emsal Taraması
Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “destekten yoksun destek ilişkisi emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; akrabalık otomatik destek kanıtı değildir; birlikte yaşam, gelir, bakım düzeni, karşılıklı katkı, evlenme-çalışma olasılığı ve sosyal güvenlik ödemelerinin niteliği somutlaştırılmalıdır. savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
Resmî Gazete — Destekten Yoksun Destek İlişkisi Yürürlük Denetimi
Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “destekten yoksun destek ilişkisi yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
İtirazlar, İstisnalar ve Uygulama Hataları
Standart Aile Tablosunu Somut Destek Verisi Yerine Kullanmak veya Miras Payı ile Destek Payını Aynı Kabul Etmek.
Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay destekten yoksun destek ilişkisi resmî kayıtları yönünden standart aile tablosunu somut destek verisi yerine kullanmak veya miras payı ile destek payını aynı kabul etmek”. Bu savunmaya verilecek cevap, nüfus ve ölüm kaydı, gelir-bordro-vergi belgeleri, banka transferleri, birlikte yaşam ve gider kayıtları, bakım ihtiyacı, öğrenim ve çalışma durumu, SGK ödemeleri, kusur raporu, aktüerya hesabı delili ve “Ölenin düzenli ve fiili bakımından yoksun kalan kişi, mirasçı olmasa dahi destek ilişkisini, desteğin devam ihtimalini ve ölümle kaybın nedenselliğini kanıtlayarak tazminat isteyebilir; hesap varsayımları kişiye özgü olmalıdır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.
Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.
“Yargıtay destekten yoksun destek ilişkisi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski gerçekleşirse somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.
Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.
“Resmî Gazete destekten yoksun destek ilişkisi yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması aşamasında tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.
Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi
- nüfus ve ölüm kaydı, gelir-bordro-vergi belgeleri, banka transferleri, birlikte yaşam ve gider kayıtları, bakım ihtiyacı, öğrenim ve çalışma durumu, SGK ödemeleri, kusur raporu, aktüerya hesabı
- Destekten Yoksun Kalma Tazminatında Destek İlişkisi uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
- tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
- taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar
- her talep sahibi için ölüm öncesi fiili destek türünü, tutarını, sıklığını ve makul devam süresini gerçek kayıtlarla ayrı ayrı kurmak
- görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
- çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
- somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi
- Süre çizelgesinde Haksız fiil, trafik, iş kazası veya sözleşme kaynağına göre zamanaşımı değişebilir; sigortaya başvuru ve dava şartı işlemleri kaza tarihine göre korunmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.
Sık Sorulan Uygulama Soruları
Destekten Yoksun Kalma Tazminatında Destek İlişkisi Bakımından Başvuru Sırası Nasıl Kurulmalıdır?
Her talep sahibi için ölüm öncesi fiili destek türünü, tutarını, sıklığını ve makul devam süresini gerçek kayıtlarla ayrı ayrı kurmak; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.
Destekten Yoksun Kalma Tazminatında Destek İlişkisi Bakımından Süre Kaybını Önlemek İçin Hangi Tarihler Resmî Kayıtla Belgelenmelidir?
Haksız fiil, trafik, iş kazası veya sözleşme kaynağına göre zamanaşımı değişebilir; sigortaya başvuru ve dava şartı işlemleri kaza tarihine göre korunmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.
Kusur, Destek Payı, Yaşam ve Gelir Varsayımları Açıklanmış Aktüerya Hesabıyla Gerçek Destek Kaybının ve Ferilerin Tahsili Talep Sonucunda Nasıl Somutlaştırılır?
Kusur, destek payı, yaşam ve gelir varsayımları açıklanmış aktüerya hesabıyla gerçek destek kaybının ve ferilerin tahsili, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.
Sonuç
Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Destekten Yoksun Kalma Tazminatında Destek İlişkisi dosyasında sonucu belirleyen deliller, görevli merci ve süre çizelgesi nasıl birlikte kurulmalıdır” sorusu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu, 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Ölenin düzenli ve fiili bakımından yoksun kalan kişi, mirasçı olmasa dahi destek ilişkisini, desteğin devam ihtimalini ve ölümle kaybın nedenselliğini kanıtlayarak tazminat isteyebilir; hesap varsayımları kişiye özgü olmalıdır.
Dosyanın ilk önceliği her talep sahibi için ölüm öncesi fiili destek türünü, tutarını, sıklığını ve makul devam süresini gerçek kayıtlarla ayrı ayrı kurmak, delil omurgası ise nüfus ve ölüm kaydı, gelir-bordro-vergi belgeleri, banka transferleri, birlikte yaşam ve gider kayıtları, bakım ihtiyacı, öğrenim ve çalışma durumu, SGK ödemeleri, kusur raporu, aktüerya hesabı ile Destekten Yoksun Kalma Tazminatında Destek İlişkisi uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Haksız fiil, trafik, iş kazası veya sözleşme kaynağına göre zamanaşımı değişebilir; sigortaya başvuru ve dava şartı işlemleri kaza tarihine göre korunmalıdır. Kusur, destek payı, yaşam ve gelir varsayımları açıklanmış aktüerya hesabıyla gerçek destek kaybının ve ferilerin tahsili talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; standart aile tablosunu somut destek verisi yerine kullanmak veya miras payı ile destek payını aynı kabul etmek riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.
Kaynakça ve Karar Doğrulaması
- Yargıtay — destekten yoksun destek ilişkisi resmî kayıtları — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık bakımından ölenin düzenli ve fiili bakımından yoksun kalan kişi, mirasçı olmasa dahi destek ilişkisini, desteğin devam ihtimalini ve ölümle kaybın nedenselliğini kanıtlayarak tazminat isteyebilir; hesap varsayımları kişiye özgü olmalıdır. yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
- Yargıtay — destekten yoksun destek ilişkisi emsal taraması — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; akrabalık otomatik destek kanıtı değildir; birlikte yaşam, gelir, bakım düzeni, karşılıklı katkı, evlenme-çalışma olasılığı ve sosyal güvenlik ödemelerinin niteliği somutlaştırılmalıdır. savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
- Resmî Gazete — destekten yoksun destek ilişkisi yürürlük denetimi — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
- 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu — m.49-56 ve 72
- 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu — m.85, 91, 97 ve 109
- 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu — m.21
- Yargıtay Karar Arama
- Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru

Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay bakımından hukuki görüş veya taahhüt niteliğinde değildir.
