Yönetim Kurulu Üyesinin Bilgi Alma ve İnceleme Hakkı

Kapsam

Yönetim Kurulu Üyesinin Bilgi Alma ve İnceleme Hakkı yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Yönetim kurulu üyesinin şirket iş ve işlemleri hakkında bilgi alma, soru sorma ve gerekli kayıtları inceleme hakkı görevini özenle yerine getirebilmesinin aracıdır; kurul veya başkan bu hakkı keyfi biçimde ortadan kaldıramaz. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, yönetim kurulu üyesinin bilgi alma ve inceleme hakkı konusunda 31 Ağustos 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Taraf Sıfatı, İşlem ve Hukukî Sonuç

İncelemenin ilk ölçütü “yönetim kurulu üyesinin şirket iş ve işlemleri hakkında bilgi alma, soru sorma ve gerekli kayıtları inceleme hakkı görevini özenle yerine getirebilmesinin aracıdır; kurul veya başkan bu hakkı keyfi biçimde ortadan kaldıramaz” kuralıdır. Bilgi alma hakkı şirket dışına sınırsız veri taşıma yetkisi vermez; ticari sır, kişisel veri, amaçla bağlantı ve bilgi güvenliği tedbirleri korunmalıdır. Ayrıca “bilgi ve inceleme talebi, yönetim kurulu gündem ve tutanakları, ret gerekçesi, istenen kayıtların görevle bağlantısı ve gizlilik tedbirleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Yönetim Kurulu Üyesinin Bilgi Alma ve İnceleme Hakkı bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu: m.392/1

Doğrulanmış Kanun Alıntısı

“Her yönetim kurulu üyesi şirketin tüm iş ve işlemleri hakkında bilgi isteyebilir, soru sorabilir, inceleme yapabilir.” — Alıntının yeri: Türk Ticaret Kanunu m.392/1, ilk cümle

Bu alıntı, TBMM, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu kabul metni, m.392/1 üzerinden 31.08.2026 tarihinde doğrulanmıştır.

Yönetim kurulu üyesinin bilgi alma ve inceleme hakkı kapsamında m.392/1 hükümleri özen, bağlılık ve bilgi alma hakkı bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Kişisel Verilerin Korunması Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6698 Sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu: m.4 ve 12

Yönetim kurulu üyesinin bilgi alma ve inceleme hakkı kapsamında m.4 ve 12 hükümleri amaçla sınırlılık ve veri güvenliği bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.49 ve 506

Yönetim kurulu üyesinin bilgi alma ve inceleme hakkı kapsamında m.49 ve 506 hükümleri özen ve zarar sorumluluğu bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Ticaret Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Doktrindeki Yaklaşımlar

Aşağıdaki doktrin görüşü bağlayıcı değildir; doğrulanmış bibliyografik kaydından, eserin bağlamı korunarak aktarılmıştır.

Hasan Karslıoğlu: Anonim Şirket Yönetim Kurulu Üyelerine Tanınan Bilgi Alma Hakkı ve Bu Hakkın Üyelerin Görev ve Sorumlulukları ile İlişkisi

Bilgi alma ve inceleme hakkı, yönetim kurulu üyesinin devredilemez gözetim görevi ve kişisel sorumluluk riskini yerine getirebilmesinin aracıdır; esas sözleşmeyle kaldırılamaz. Bu yaklaşım, somut uyuşmazlık içinde somut vakıa ve yürürlükteki hükümle birlikte değerlendirilmelidir.

“6102 Sayılı TTK’nın 392’nci maddesinde düzenlenen yönetim kurulu üyelerinin bilgi alma hakkı yönetim kurulu üyelerinin ağır ve kapsamlı sorumluluklarının doğal bir sonucu” — Alıntının yeri: Öz, ikinci cümle bölümü

Yönetim kurulu üyesinin bilgi alma ve inceleme hakkı konusunda yararlanılan eser: Hasan Karslıoğlu, “Anonim Şirket Yönetim Kurulu Üyelerine Tanınan Bilgi Alma Hakkı ve Bu Hakkın Üyelerin Görev ve Sorumlulukları ile İlişkisi”, Akdeniz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2021, C. 11, S. 2, s. 377-398. Doğrulama tarihi: 31.08.2026.

Somut Dosyada Usul ve Delil Notu

İstenen belge ve sorular kurul gündemi, dönem ve işlem bazında yazılılaştırılır; ret kararı ve tutanağa muhalefet kayda geçirilir. Toplantı dışında başkan izni, ret hâlinde kurula başvuru ve ardından şirket merkezindeki asliye ticaret mahkemesine başvuru sırası izlenir. Kanunun öngördüğü mahkeme kararı kesindir; buna rağmen delil tespiti ve sorumluluk davasındaki ibraz yolları saklıdır. Ticari sır savunması hakkın özünü ortadan kaldıracak biçimde kullanılamaz. Resmî MBS PDF bağlantısı belirlenmiştir; mevzuat alıntısı aşağıda gösterilen TBMM kabul/değişiklik metni veya Resmî Gazete nüshasıyla kelimesi kelimesine karşılaştırılmıştır. Ancak MBS PDF bu araştırma turunda satır düzeyinde açılamadığından doğrulama, güncel konsolide metin veya yürürlük doğrulaması değildir; güncel metin, yürürlük, ikincil düzenleme ve olay tarihi ayrıca kontrol edilmelidir. Toplantı içi ve dışı bilgi alma usulü farklıdır; TTK m.392'nin tüm fıkraları ve şirketin yönetim yönergesi birlikte kontrol edilmelidir.

Somut Olayda Uygulanacak Kurallar

Yönetim Kurulu Üyesinin Şirket İş ve İşlemleri Hakkında Bilgi Alma, Soru Sorma ve Gerekli Kayıtları İnceleme Hakkı Görevini Özenle Yerine Getirebilmesinin Aracıdır; Kurul veya Başkan Bu Hakkı Keyfi Biçimde Ortadan Kaldıramaz.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için bilgi ve inceleme talebi, yönetim kurulu gündem ve tutanakları, ret gerekçesi, istenen kayıtların görevle bağlantısı ve gizlilik tedbirleri ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2020/7083, K. 2022/2003 yönünden yönetim kurulu üyesinin şirket iş ve işlemleri hakkında bilgi alma, soru sorma ve gerekli kayıtları inceleme hakkı görevini özenle yerine getirebilmesinin aracıdır; kurul veya başkan bu hakkı keyfi biçimde ortadan kaldıramaz” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Bilgi Alma Hakkı Şirket Dışına Sınırsız Veri Taşıma Yetkisi Vermez; Ticari Sır, Kişisel Veri, Amaçla Bağlantı ve Bilgi Güvenliği Tedbirleri Korunmalıdır.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2020/7083, K. 2022/2003 yönünden bilgi alma hakkı şirket dışına sınırsız veri taşıma yetkisi vermez; ticari sır, kişisel veri, amaçla bağlantı ve bilgi güvenliği tedbirleri korunmalıdır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Bilgi ve İnceleme Talebi, Yönetim Kurulu Gündem ve Tutanakları, Ret Gerekçesi, İstenen Kayıtların Görevle Bağlantısı ve Gizlilik Tedbirleri Hukuki Sonuca Bağlanmadan Önce Kaynağı, Tarihi, Kapsamı ve Karşı Kayıtlarla Uyumu Bakımından Doğrulanmalıdır.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2020/7083, K. 2022/2003 yönünden bilgi ve inceleme talebi, yönetim kurulu gündem ve tutanakları, ret gerekçesi, istenen kayıtların görevle bağlantısı ve gizlilik tedbirleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır. Bu ölçüt özellikle tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar üzerinden sınanır. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak ihtimalini güçlendirebilir.

Belge, Kayıt ve İspat Yükü

Bilgi ve İnceleme Talebi, Yönetim Kurulu Gündem ve Tutanakları, Ret Gerekçesi, İstenen Kayıtların Görevle Bağlantısı ve Gizlilik Tedbirleri.

Bu delil öncelikle “yönetim kurulu üyesinin şirket iş ve işlemleri hakkında bilgi alma, soru sorma ve gerekli kayıtları inceleme hakkı görevini özenle yerine getirebilmesinin aracıdır; kurul veya başkan bu hakkı keyfi biçimde ortadan kaldıramaz” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2020/7083, K. 2022/2003 yönünden bilgi ve inceleme talebi, yönetim kurulu gündem ve tutanakları, ret gerekçesi, istenen kayıtların görevle bağlantısı ve gizlilik tedbirleri” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Somut Uyuşmazlığa Dayanak Sözleşme, Karar, Bildirim veya Sicil Kaydının Tam Metni, Ekleri ve Değişiklik Geçmişi.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2020/7083, K. 2022/2003 yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2020/7083, K. 2022/2003 yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” kaydı, “bilgi ve inceleme talebi, yönetim kurulu gündem ve tutanakları, ret gerekçesi, istenen kayıtların görevle bağlantısı ve gizlilik tedbirleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

Bu delil öncelikle “yönetim kurulu üyesinin şirket iş ve işlemleri hakkında bilgi alma, soru sorma ve gerekli kayıtları inceleme hakkı görevini özenle yerine getirebilmesinin aracıdır; kurul veya başkan bu hakkı keyfi biçimde ortadan kaldıramaz” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2020/7083, K. 2022/2003 yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Dava Şartları ve Usul Adımları

İstenen Her Bilgi Kümesinin Yönetim Görevi, Karar Gündemi ve Sorumluluk Riskiyle Somut Bağlantısının Kurulması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; bilgi ve inceleme talebi, yönetim kurulu gündem ve tutanakları, ret gerekçesi, istenen kayıtların görevle bağlantısı ve gizlilik tedbirleri ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2020/7083, K. 2022/2003 yönünden istenen her bilgi kümesinin yönetim görevi, karar gündemi ve sorumluluk riskiyle somut bağlantısının kurulması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Görev, Yetki, Taraf Sıfatı, Harç ve Yalnız Kanunun Açıkça Aradığı Hâllerde Dava Şartı veya Zorunlu Ön Başvurunun Ayrı Ayrı Doğrulanması.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2020/7083, K. 2022/2003 yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2020/7083, K. 2022/2003 yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar dosyaya alınmalı ve asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Somut Tehlike Varsa Geçici Hukuki Koruma İhtiyacının Yaklaşık İspat, Ölçülülük, Teminat ve Karşı Tarafın Dinlenilmesi Yönlerinden Değerlendirilmesi.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2020/7083, K. 2022/2003 yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Başvuru Takvimi ve Süre Riskleri

Talep Reddedildiğinde Kanundaki Yönetim Kurulu ve Mahkeme Başvuru Sırası Gecikmeden İşletilmeli; Yaklaşan Karar Tarihleri Ayrıca Korunmalıdır.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2020/7083, K. 2022/2003 yönünden talep reddedildiğinde kanundaki yönetim kurulu ve mahkeme başvuru sırası gecikmeden işletilmeli; yaklaşan karar tarihleri ayrıca korunmalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. İstenen her bilgi kümesinin yönetim görevi, karar gündemi ve sorumluluk riskiyle somut bağlantısının kurulması yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Tebliğ, Öğrenme, İlan, Ödeme ve Elektronik Erişim Tarihlerinden Hangisinin Süreyi Başlattığı İlgili Özel Hükümle Eşleştirilmeli; Hak Düşürücü Süre, Zamanaşımı ve Kanun Yolu Süresi Birbirine Karıştırılmamalıdır.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2020/7083, K. 2022/2003 yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

İstenebilecek Hukukî Koruma

Görevle Bağlantılı Şirket Defter, Kayıt ve Belgelerinin Güvenli Koşullarda İncelenmesine İzin Verilmesi.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2020/7083, K. 2022/2003 yönünden görevle bağlantılı şirket defter, kayıt ve belgelerinin güvenli koşullarda incelenmesine izin verilmesi olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil bilgi ve inceleme talebi, yönetim kurulu gündem ve tutanakları, ret gerekçesi, istenen kayıtların görevle bağlantısı ve gizlilik tedbirleri, temel ölçüt ise “yönetim kurulu üyesinin şirket iş ve işlemleri hakkında bilgi alma, soru sorma ve gerekli kayıtları inceleme hakkı görevini özenle yerine getirebilmesinin aracıdır; kurul veya başkan bu hakkı keyfi biçimde ortadan kaldıramaz” olacaktır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2020/7083, K. 2022/2003 yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Asıl Talebe Bağlı Faiz, Tazminat, Gider veya Diğer Ferilerin Her Biri İçin Ayrı Hukuki Dayanak ve Başlangıç Tarihi.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2020/7083, K. 2022/2003 yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi” talebi, “bilgi ve inceleme talebi, yönetim kurulu gündem ve tutanakları, ret gerekçesi, istenen kayıtların görevle bağlantısı ve gizlilik tedbirleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” koşuluyla ve tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2020/7083, K. 2022/2003, 16.03.2022 — Resmî Tam Metin ve Doğrulanmış Alıntı

Doğrulanmış Karar Alıntısı

“davacının bilgi alma ve inceleme hakkının ihlali durumunda Kanun'un TTK m. 437/5 , 392/4 düzenlemelerine göre başvurabileceğinden” — Alıntının yeri: Bölge Adliye Mahkemesi gerekçesi; Yargıtayca onanan özel başvuru yolu paragrafı

Alıntı, resmî tam metin üzerinden 31.08.2026 tarihinde doğrulanmıştır. Kararın sonucu: onama.

Yönetim kurulu üyesinin bilgi alma ve inceleme hakkı bağlamında resmî karar kaynağı üzerinden doğrulanan hukuki ilke şöyle özetlenebilir: Yönetim kurulu üyesinin bilgi alma ve inceleme hakkı ihlal edilirse TTK m.392/4'teki özel yargısal yol kullanılmalı; başka dava türü bu yolu ikame etmez. Bu özet doğrudan alıntı değildir; yukarıdaki kısa pasaj karar metninden kelimesi kelimesine alınmıştır. Karar, maddi olayı ve sonucu ile birlikte okunmalıdır.

Somut olayla benzerlik: Yönetim kurulu üyesi ve pay sahibinin şirket yönetiminden dışlandığı ve bilgi alamadığı iddiasında hangi özel başvuru yolunun kullanılacağı doğrudan incelenmiştir.

Kararın uygulanma sınırı: Karar belirli defter ve belgelerin kapsamını esastan belirlememiş; genel kurul kararının iptali davası yerine özel bilgi alma yoluna işaret etmiştir.

İtirazlar, İstisnalar ve Uygulama Hataları

Yönetim Kurulu Üyesi Sıfatını Rakip İşletmeye veya Kişisel Uyuşmazlığa Veri Aktarma Yetkisi Gibi Kullanmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2020/7083, K. 2022/2003 yönünden yönetim kurulu üyesi sıfatını rakip işletmeye veya kişisel uyuşmazlığa veri aktarma yetkisi gibi kullanmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, bilgi ve inceleme talebi, yönetim kurulu gündem ve tutanakları, ret gerekçesi, istenen kayıtların görevle bağlantısı ve gizlilik tedbirleri delili ve “Yönetim kurulu üyesinin şirket iş ve işlemleri hakkında bilgi alma, soru sorma ve gerekli kayıtları inceleme hakkı görevini özenle yerine getirebilmesinin aracıdır; kurul veya başkan bu hakkı keyfi biçimde ortadan kaldıramaz” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2020/7083, K. 2022/2003 yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski gerçekleşirse somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2020/7083, K. 2022/2003 yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması aşamasında tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

• bilgi ve inceleme talebi, yönetim kurulu gündem ve tutanakları, ret gerekçesi, istenen kayıtların görevle bağlantısı ve gizlilik tedbirleri
• Yönetim Kurulu Üyesinin Bilgi Alma ve İnceleme Hakkı uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
• tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
• taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar

• istenen her bilgi kümesinin yönetim görevi, karar gündemi ve sorumluluk riskiyle somut bağlantısının kurulması
• görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
• çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
• somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi

• Süre çizelgesinde Talep reddedildiğinde kanundaki yönetim kurulu ve mahkeme başvuru sırası gecikmeden işletilmeli; yaklaşan karar tarihleri ayrıca korunmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Yönetim Kurulu Üyesinin Bilgi Alma ve İnceleme Hakkı Bakımından Hak Kaybını Önlemek İçin Hangi Tarihler, Usul İşlemleri ve Talep Sonuçları Dosyanın Başında Netleştirilmelidir?

Yönetim kurulu üyesinin şirket iş ve işlemleri hakkında bilgi alma, soru sorma ve gerekli kayıtları inceleme hakkı görevini özenle yerine getirebilmesinin aracıdır; kurul veya başkan bu hakkı keyfi biçimde ortadan kaldıramaz. Dosyanın ilk işleminde görev, süre ve delil koruma planı kurulmalı; bilgi ve inceleme talebi, yönetim kurulu gündem ve tutanakları, ret gerekçesi, istenen kayıtların görevle bağlantısı ve gizlilik tedbirleri ise mümkünse doğrudan düzenleyen kurum veya özgün kaynaktan alınmalıdır.

Bilgi ve İnceleme Talebi, Yönetim Kurulu Gündem ve Tutanakları, Ret Gerekçesi, İstenen Kayıtların Görevle Bağlantısı ve Gizlilik Tedbirleri ile Bağlantılı Kayıtların Güvenilirliği Nasıl Denetlenir?

Bilgi ve inceleme talebi, yönetim kurulu gündem ve tutanakları, ret gerekçesi, istenen kayıtların görevle bağlantısı ve gizlilik tedbirleri, somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi, tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar birlikte okunmalıdır. Her kayıt yalnız bağlantılı olduğu çekişmeli vakıa bakımından kullanılır; düzenleyeni, tarihi ve bütünlüğü ayrıca denetlenir.

Yönetim Kurulu Üyesinin Bilgi Alma ve İnceleme Hakkı Bakımından İlk Usul Adımı Hangisidir?

İstenen her bilgi kümesinin yönetim görevi, karar gündemi ve sorumluluk riskiyle somut bağlantısının kurulması; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Yönetim Kurulu Üyesinin Bilgi Alma ve İnceleme Hakkı Bakımından Süre Çizelgesi Hangi Tarihler Esas Alınarak Hazırlanmalıdır?

Talep reddedildiğinde kanundaki yönetim kurulu ve mahkeme başvuru sırası gecikmeden işletilmeli; yaklaşan karar tarihleri ayrıca korunmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Görevle Bağlantılı Şirket Defter, Kayıt ve Belgelerinin Güvenli Koşullarda İncelenmesine İzin Verilmesi ile Diğer İstemler Nasıl Ayrılır?

Görevle bağlantılı şirket defter, kayıt ve belgelerinin güvenli koşullarda incelenmesine izin verilmesi, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Yönetim Kurulu Üyesinin Bilgi Alma ve İnceleme Hakkı bakımından hak kaybını önlemek için hangi tarihler, usul işlemleri ve talep sonuçları dosyanın başında netleştirilmelidir” sorusu, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu, 6698 Sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Yönetim kurulu üyesinin şirket iş ve işlemleri hakkında bilgi alma, soru sorma ve gerekli kayıtları inceleme hakkı görevini özenle yerine getirebilmesinin aracıdır; kurul veya başkan bu hakkı keyfi biçimde ortadan kaldıramaz.

Dosyanın ilk önceliği istenen her bilgi kümesinin yönetim görevi, karar gündemi ve sorumluluk riskiyle somut bağlantısının kurulması, delil omurgası ise bilgi ve inceleme talebi, yönetim kurulu gündem ve tutanakları, ret gerekçesi, istenen kayıtların görevle bağlantısı ve gizlilik tedbirleri ile Yönetim Kurulu Üyesinin Bilgi Alma ve İnceleme Hakkı uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Talep reddedildiğinde kanundaki yönetim kurulu ve mahkeme başvuru sırası gecikmeden işletilmeli; yaklaşan karar tarihleri ayrıca korunmalıdır. Görevle bağlantılı şirket defter, kayıt ve belgelerinin güvenli koşullarda incelenmesine izin verilmesi talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; yönetim kurulu üyesi sıfatını rakip işletmeye veya kişisel uyuşmazlığa veri aktarma yetkisi gibi kullanmak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

• Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2020/7083, K. 2022/2003, 16.03.2022 — resmî tam metin ve doğrulanmış alıntı — künye, karar sonucu ve kısa alıntı 31.08.2026 tarihinde resmî tam metinden doğrulandı; araştırma ölçütü: Yönetim kurulu üyesinin bilgi alma ve inceleme hakkı ihlal edilirse TTK m.392/4'teki özel yargısal yol kullanılmalı; başka dava türü bu yolu ikame etmez.
• 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu — m.392/1
• TBMM, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu kabul metni, m.392/1 — alıntı yeri: Türk Ticaret Kanunu m.392/1, ilk cümle
• 6698 Sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu — m.4 ve 12
• 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu — m.49 ve 506
• Hasan Karslıoğlu, “Anonim Şirket Yönetim Kurulu Üyelerine Tanınan Bilgi Alma Hakkı ve Bu Hakkın Üyelerin Görev ve Sorumlulukları ile İlişkisi”, Akdeniz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2021, C. 11, S. 2, s. 377-398
• Yargıtay Karar Arama
• Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru