Yabancı Hukuk Kararlarının Tanınması ve Tenfizi

Kapsam

Hukuk davası kararı, kesinleşme, yetkili yabancı mahkeme, karşılıklılık, aşırı yetki, savunma hakkı, kamu düzeni, apostil, tercüme, görev-yetki, basit yargılama ve kısmi tenfiz ele alınır. Tanıma yabancı kararın kesin hüküm ve kesin delil etkisini, tenfiz ise Türkiye'de cebri icra edilebilirliğini sağlar; MÖHUK koşulları kararın niteliğine göre uygulanır. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, yabancı hukuk kararlarının tanınması ve tenfizi konusunda 31 Ağustos 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Uyuşmazlığın Hukukî Niteliği

İncelemenin ilk ölçütü “tanıma yabancı kararın kesin hüküm ve kesin delil etkisini, tenfiz ise türkiye'de cebri icra edilebilirliğini sağlar; möhuk koşulları kararın niteliğine göre uygulanır” kuralıdır. Başvuruya karar aslı veya onaylı örneği, kesinleşme şerhi ve usulüne uygun tasdikli Türkçe tercüme eklenmeli; tenfiz engelleri somutlaştırılmalıdır. Ayrıca “tenfiz mahkemesi yabancı kararın esasını yeniden incelemez; ancak kamu düzeni, savunma hakkı ve kanundaki diğer tenfiz şartlarını kendine özgü sınırlar içinde denetler” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Yabancı Hukuk Kararlarının Tanınması ve Tenfizi bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

5718 Sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun: m.50/1

Doğrulanmış Kanun Alıntısı

“Yabancı mahkemelerden hukuk davalarına ilişkin olarak verilmiş ve o devlet kanunlarına göre kesinleşmiş bulunan ilâmların Türkiye'de icra olunabilmesi yetkili Türk mahkemesi tarafından tenfiz kararı verilmesine” — Alıntının yeri: Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun m.50/1, ilk cümle

Bu alıntı, TBMM, 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun kabul metni, m.50/1 üzerinden 31.08.2026 tarihinde doğrulanmıştır.

Yabancı hukuk kararlarının tanınması ve tenfizi kapsamında m.50/1 hükümleri yabancı mahkeme kararlarının tanınması ve tenfizi bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.224, 316-322

Yabancı hukuk kararlarının tanınması ve tenfizi kapsamında m.224, 316-322 hükümleri yabancı belge ve basit yargılama bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Damga Vergisi Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

488 Sayılı Damga Vergisi Kanunu: İlgili Hükümler

Yabancı hukuk kararlarının tanınması ve tenfizi kapsamında ilgili hükümler hükümleri yabancı belgelerin mali sonuçları bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Doktrindeki Yaklaşımlar

Aşağıdaki doktrin görüşü bağlayıcı değildir; doğrulanmış bibliyografik kaydından, eserin bağlamı korunarak aktarılmıştır.

Zeynep Derya Tarman: Yabancı Mahkeme Kararlarının Tanınması ve Tenfizinde Sıklıkla Karşılaşılan Hukuki Sorunlar ve Çözüm Önerileri

Tanıma ve tenfiz incelemesi esasa girme yasağı içinde yürütülür; kesinleşme, savunma hakkı, kamu düzeni, görev-yetki, teminat ve usul belgeleri ayrı kontrol edilmelidir. Bu yaklaşım, somut uyuşmazlık içinde somut vakıa ve yürürlükteki hükümle birlikte değerlendirilmelidir.

“uygulamada yaşanan başlıca sorunlar olan; görevli mahkemenin tespiti, harçlar, yabancılık teminatı, yargılama usulü ve dava dilekçesindeki eksiklikler” — Alıntının yeri: Öz

Yabancı hukuk kararlarının tanınması ve tenfizi konusunda yararlanılan eser: Zeynep Derya Tarman, “Yabancı Mahkeme Kararlarının Tanınması ve Tenfizinde Sıklıkla Karşılaşılan Hukuki Sorunlar ve Çözüm Önerileri”, İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2023, C. 14, S. 1, s. 73-86. Doğrulama tarihi: 31.08.2026.

Somut Dosyada Usul ve Delil Notu

Tenfiz istemi MÖHUK m.51 uyarınca kural olarak asliye mahkemesinde; aile hukukuna ilişkin kararlarda aile mahkemesinin uzmanlık görevi gözetilerek açılır. Yetki, karşı tarafın Türkiye'deki yerleşim yeri, sakin olduğu yer, bunlar yoksa Ankara, İstanbul veya İzmir mahkemelerindedir. Kesinleşme şerhi, usulüne uygun tebligat, apostil/tasdik ve onaylı tercüme tamamlanmalı; tanıma-tenfizde esasa girilmemeli ve dava şartı arabuluculuk kural olarak aranmaz. Resmî MBS PDF bağlantısı belirlenmiştir; mevzuat alıntısı aşağıda gösterilen TBMM kabul/değişiklik metniyle kelimesi kelimesine karşılaştırılmıştır. Ancak MBS PDF bu araştırma turunda satır düzeyinde açılamadığından bu doğrulama güncel konsolide metin veya yürürlük doğrulaması değildir; güncel metin, yürürlük ve olay tarihi ayrıca kontrol edilmelidir.

Kural, İstisna ve Değerlendirme

Tanıma Yabancı Kararın Kesin Hüküm ve Kesin Delil Etkisini, Tenfiz İse Türkiye'de Cebri İcra Edilebilirliğini Sağlar; MÖHUK Koşulları Kararın Niteliğine Göre Uygulanır.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden tanıma yabancı kararın kesin hüküm ve kesin delil etkisini, tenfiz ise Türkiye'de cebri icra edilebilirliğini sağlar; MÖHUK koşulları kararın niteliğine göre uygulanır. Bu ölçüt özellikle yabancı mahkeme kararının onaylı tam örneği üzerinden sınanır. Kararın hukuk davasına ve kesinleşmeye uygunluğunun kontrolü tamamlanmadan sonuca gidilmesi, tanıma ile tenfizi aynı sonuç sayıp yalnız karar fotokopisiyle başvuru yapmak ihtimalini güçlendirebilir.

Başvuruya Karar Aslı veya Onaylı Örneği, Kesinleşme Şerhi ve Usulüne Uygun Tasdikli Türkçe Tercüme Eklenmeli; Tenfiz Engelleri Somutlaştırılmalıdır.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için kesinleşme veya icra edilebilirlik belgesi ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden başvuruya karar aslı veya onaylı örneği, kesinleşme şerhi ve usulüne uygun tasdikli Türkçe tercüme eklenmeli; tenfiz engelleri somutlaştırılmalıdır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Tenfiz Mahkemesi Yabancı Kararın Esasını Yeniden İncelemez; Ancak Kamu Düzeni, Savunma Hakkı ve Kanundaki Diğer Tenfiz Şartlarını Kendine Özgü Sınırlar İçinde Denetler.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden tenfiz mahkemesi yabancı kararın esasını yeniden incelemez; ancak kamu düzeni, savunma hakkı ve kanundaki diğer tenfiz şartlarını kendine özgü sınırlar içinde denetler” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok apostil ya da diplomatik tasdik ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve somut uyuşmazlık bakımından maddi vakıa ile hukuki nitelendirmeyi aynı cümlede varsaymak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Somut Uyuşmazlık İncelemesinde Maddi Hak, Görevli Merci, Süre, İspat Yükü ve Uygulanabilir Talep Sonucu Birbirinden Ayrılarak Denetlenmelidir.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden somut uyuşmazlık incelemesinde maddi hak, görevli merci, süre, ispat yükü ve uygulanabilir talep sonucu birbirinden ayrılarak denetlenmelidir. Bu ölçüt özellikle tebligat ve savunma imkanını gösteren kayıtlar üzerinden sınanır. Görevli ve yetkili mahkemede basit yargılama tamamlanmadan sonuca gidilmesi, somut uyuşmazlık araştırmasında güncel resmi metin yerine ikincil özetle yetinmek ihtimalini güçlendirebilir.

Dosyanın Delil Omurgası

Yabancı Mahkeme Kararının Onaylı Tam Örneği.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden yabancı mahkeme kararının onaylı tam örneği” kaydı, “Tanıma yabancı kararın kesin hüküm ve kesin delil etkisini, tenfiz ise Türkiye'de cebri icra edilebilirliğini sağlar; MÖHUK koşulları kararın niteliğine göre uygulanır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Kesinleşme veya İcra Edilebilirlik Belgesi.

Bu delil öncelikle “başvuruya karar aslı veya onaylı örneği, kesinleşme şerhi ve usulüne uygun tasdikli türkçe tercüme eklenmeli; tenfiz engelleri somutlaştırılmalıdır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden kesinleşme veya icra edilebilirlik belgesi” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Apostil Ya Da Diplomatik Tasdik.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden apostil ya da diplomatik tasdik” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken apostil ya da diplomatik tasdik ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Tebligat ve Savunma İmkanını Gösteren Kayıtlar.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden tebligat ve savunma imkanını gösteren kayıtlar” kaydı, “somut uyuşmazlık incelemesinde maddi hak, görevli merci, süre, ispat yükü ve uygulanabilir talep sonucu birbirinden ayrılarak denetlenmelidir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Yeminli Tercüme ve Varsa Karşılıklılık Belgeleri.

Bu delil öncelikle “tanıma yabancı kararın kesin hüküm ve kesin delil etkisini, tenfiz ise türkiye'de cebri icra edilebilirliğini sağlar; möhuk koşulları kararın niteliğine göre uygulanır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden yeminli tercüme ve varsa karşılıklılık belgeleri” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Doğru Merci ve İzlenecek Yol

Kararın Hukuk Davasına ve Kesinleşmeye Uygunluğunun Kontrolü.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden kararın hukuk davasına ve kesinleşmeye uygunluğunun kontrolü” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Yabancı mahkeme kararının onaylı tam örneği dosyaya alınmalı ve yabancı mahkeme kararının Türkiye'de tanınması ve gerekiyorsa tenfizi talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Tanıma ile Tenfiz İhtiyacının Ayrılması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; kesinleşme veya icra edilebilirlik belgesi ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden tanıma ile tenfiz ihtiyacının ayrılması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Belge Tasdik ve Tercümelerinin Tamamlanması.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden belge tasdik ve tercümelerinin tamamlanması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik apostil ya da diplomatik tasdik, somut uyuşmazlık bakımından hukuka aykırılığın etkilerinin giderilmesi talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Görevli ve Yetkili Mahkemede Basit Yargılama.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden görevli ve yetkili mahkemede basit yargılama” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Tebligat ve savunma imkanını gösteren kayıtlar dosyaya alınmalı ve yabancı mahkeme kararının Türkiye'de tanınması ve gerekiyorsa tenfizi talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Kabul Kararının Kesin Hüküm veya İcra Sürecinde Kullanılması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; yeminli tercüme ve varsa karşılıklılık belgeleri ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden kabul kararının kesin hüküm veya icra sürecinde kullanılması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Kritik Tarihler ve Süre Çizelgesi

MÖHUK Özel Bir Kısa Başvuru Süresi Öngörmese De Yabancı İlamla Bağlantılı Alacağın Zamanaşımı ve Delil Temin Süreleri Gecikmeden İncelenmelidir.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden MÖHUK özel bir kısa başvuru süresi öngörmese de yabancı ilamla bağlantılı alacağın zamanaşımı ve delil temin süreleri gecikmeden incelenmelidir. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Zorunlu Ön Başvuru, Özel Şikayet veya İtiraz Yolu Varsa Genel Dava Yolundan Önce ve Kendi Süresinde Tamamlanmalıdır.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden somut uyuşmazlık bakımından zorunlu ön başvuru, özel şikayet veya itiraz yolu varsa genel dava yolundan önce ve kendi süresinde tamamlanmalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Tanıma ile tenfiz ihtiyacının ayrılması yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Somut Dosyada Tebliğ, Öğrenme, Elektronik Başvuru ve İşlem Tarihleri Resmi Kayıtla Doğrulanmalı; Süre Hesabı Varsayıma Bırakılmamalıdır.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden somut dosyada tebliğ, öğrenme, elektronik başvuru ve işlem tarihleri resmi kayıtla doğrulanmalı; süre hesabı varsayıma bırakılmamalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Hükümde Yer Alması Gereken Talepler

Yabancı Mahkeme Kararının Türkiye'de Tanınması ve Gerekiyorsa Tenfizi.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden yabancı mahkeme kararının Türkiye'de tanınması ve gerekiyorsa tenfizi” talebi, “Tanıma yabancı kararın kesin hüküm ve kesin delil etkisini, tenfiz ise Türkiye'de cebri icra edilebilirliğini sağlar; MÖHUK koşulları kararın niteliğine göre uygulanır” koşuluyla ve yabancı mahkeme kararının onaylı tam örneği deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Somut Uyuşmazlık Yönünden Ölçülü Geçici Hukuki Koruma.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden somut uyuşmazlık yönünden ölçülü geçici hukuki koruma olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil kesinleşme veya icra edilebilirlik belgesi, temel ölçüt ise “başvuruya karar aslı veya onaylı örneği, kesinleşme şerhi ve usulüne uygun tasdikli türkçe tercüme eklenmeli; tenfiz engelleri somutlaştırılmalıdır” olacaktır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Hukuka Aykırılığın Etkilerinin Giderilmesi.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden somut uyuşmazlık bakımından hukuka aykırılığın etkilerinin giderilmesi” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Apostil ya da diplomatik tasdik bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2011/10650, K. 2012/17028, 31.10.2012 — Resmî Tam Metin ve Doğrulanmış Alıntı

Doğrulanmış Karar Alıntısı

“aksi sabit oluncaya kadar geçerli olan, resmi kurumlarca düzenlenmiş tebliğ belgelerini sunmuş bulunduğundan” — Alıntının yeri: Gerekçe; yabancı kararın kesinleşmesi ve tebliğ belgelerindeki çelişkinin değerlendirildiği paragraf

Alıntı, resmî tam metin üzerinden 31.08.2026 tarihinde doğrulanmıştır. Kararın sonucu: bozma.

Yabancı hukuk kararlarının tanınması ve tenfizi bağlamında resmî karar kaynağı üzerinden doğrulanan hukuki ilke şöyle özetlenebilir: Yabancı kararın kesinleşmesi ve tebliğine ilişkin resmî belgeler ile karar başlığındaki bilgiler çelişiyorsa tenfiz doğrudan reddedilmemeli, çelişki ilgili mercilerden sorularak giderilmelidir. Bu özet doğrudan alıntı değildir; yukarıdaki kısa pasaj karar metninden kelimesi kelimesine alınmıştır. Karar, maddi olayı ve sonucu ile birlikte okunmalıdır.

Somut olayla benzerlik: Alman mahkemesi kararının tenfizinde kesinleşme, tebligat ve tercüme belgeleri arasındaki tarih çelişkisi doğrudan incelenmiştir.

Kararın uygulanma sınırı: Bozma yalnızca tebligat ve kesinleşme belgesindeki çelişkinin araştırılmasına ilişkindir; MÖHUK m.54'teki bütün tenfiz koşullarının gerçekleştiğine dair nihai hüküm değildir.

Muhtemel Savunmalar ve Ayrılan Durumlar

Tanıma ile Tenfizi Aynı Sonuç Sayıp Yalnız Karar Fotokopisiyle Başvuru Yapmak.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden tanıma ile tenfizi aynı sonuç sayıp yalnız karar fotokopisiyle başvuru yapmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Kararın hukuk davasına ve kesinleşmeye uygunluğunun kontrolü aşamasında yabancı mahkeme kararının onaylı tam örneği kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Görev ve Süre Ayrımını Belgeye Bağlamamak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden somut uyuşmazlıkta görev ve süre ayrımını belgeye bağlamamak”. Bu savunmaya verilecek cevap, kesinleşme veya icra edilebilirlik belgesi delili ve “Başvuruya karar aslı veya onaylı örneği, kesinleşme şerhi ve usulüne uygun tasdikli Türkçe tercüme eklenmeli; tenfiz engelleri somutlaştırılmalıdır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Maddi Vakıa ile Hukuki Nitelendirmeyi Aynı Cümlede Varsaymak.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden somut uyuşmazlık bakımından maddi vakıa ile hukuki nitelendirmeyi aynı cümlede varsaymak” riski gerçekleşirse somut uyuşmazlık bakımından hukuka aykırılığın etkilerinin giderilmesi talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Somut Uyuşmazlık Araştırmasında Güncel Resmi Metin Yerine İkincil Özetle Yetinmek.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden somut uyuşmazlık araştırmasında güncel resmi metin yerine ikincil özetle yetinmek” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Görevli ve yetkili mahkemede basit yargılama aşamasında tebligat ve savunma imkanını gösteren kayıtlar kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Somut Uyuşmazlık Talep Sonucunu Kabul Halinde Uygulanamayacak Belirsizlikte Kurmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2011/10650, K. 2012/17028 yönünden somut uyuşmazlık talep sonucunu kabul halinde uygulanamayacak belirsizlikte kurmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, yeminli tercüme ve varsa karşılıklılık belgeleri delili ve “Tanıma yabancı kararın kesin hüküm ve kesin delil etkisini, tenfiz ise Türkiye'de cebri icra edilebilirliğini sağlar; MÖHUK koşulları kararın niteliğine göre uygulanır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

• yabancı mahkeme kararının onaylı tam örneği
• kesinleşme veya icra edilebilirlik belgesi
• apostil ya da diplomatik tasdik
• tebligat ve savunma imkanını gösteren kayıtlar
• yeminli tercüme ve varsa karşılıklılık belgeleri

• kararın hukuk davasına ve kesinleşmeye uygunluğunun kontrolü
• tanıma ile tenfiz ihtiyacının ayrılması
• belge tasdik ve tercümelerinin tamamlanması
• görevli ve yetkili mahkemede basit yargılama
• kabul kararının kesin hüküm veya icra sürecinde kullanılması

• Süre çizelgesinde MÖHUK özel bir kısa başvuru süresi öngörmese de yabancı ilamla bağlantılı alacağın zamanaşımı ve delil temin süreleri gecikmeden incelenmelidir. Yabancı Hukuk Kararlarının Tanınması ve Tenfizi bakımından zorunlu ön başvuru, özel şikayet veya itiraz yolu varsa genel dava yolundan önce ve kendi süresinde tamamlanmalıdır. Yabancı Hukuk Kararlarının Tanınması ve Tenfizi dosyasında tebliğ, öğrenme, elektronik başvuru ve işlem tarihleri resmi kayıtla doğrulanmalı; süre hesabı varsayıma bırakılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Yabancı Ülkede Verilmiş Alacak, Tazminat veya Statü Kararı Türkiye'de Ne Zaman Kesin Hüküm veya İcra Kabiliyeti Kazanır?

Tanıma yabancı kararın kesin hüküm ve kesin delil etkisini, tenfiz ise Türkiye'de cebri icra edilebilirliğini sağlar; MÖHUK koşulları kararın niteliğine göre uygulanır. Dosyanın ilk işleminde görev, süre ve delil koruma planı kurulmalı; yabancı mahkeme kararının onaylı tam örneği ise mümkünse doğrudan düzenleyen kurum veya özgün kaynaktan alınmalıdır.

Yabancı Mahkeme Kararının Onaylı Tam Örneği Somut Olayın Hangi Unsurunu Kanıtlar?

Yabancı mahkeme kararının onaylı tam örneği, kesinleşme veya icra edilebilirlik belgesi, apostil ya da diplomatik tasdik birlikte okunmalıdır. Her kayıt yalnız bağlantılı olduğu çekişmeli vakıa bakımından kullanılır; düzenleyeni, tarihi ve bütünlüğü ayrıca denetlenir.

Yabancı Hukuk Kararlarının Tanınması ve Tenfizi Bakımından İlk Usul Adımından Sonra Hangi İşlemler Yapılmalıdır?

Kararın hukuk davasına ve kesinleşmeye uygunluğunun kontrolü; tanıma ile tenfiz ihtiyacının ayrılması; belge tasdik ve tercümelerinin tamamlanması; görevli ve yetkili mahkemede basit yargılama; kabul kararının kesin hüküm veya icra sürecinde kullanılması. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Yabancı Hukuk Kararlarının Tanınması ve Tenfizi Bakımından Kritik Tarihler Nasıl Belirlenir?

MÖHUK özel bir kısa başvuru süresi öngörmese de yabancı ilamla bağlantılı alacağın zamanaşımı ve delil temin süreleri gecikmeden incelenmelidir. Somut uyuşmazlık bakımından zorunlu ön başvuru, özel şikayet veya itiraz yolu varsa genel dava yolundan önce ve kendi süresinde tamamlanmalıdır. Somut dosyada tebliğ, öğrenme, elektronik başvuru ve işlem tarihleri resmi kayıtla doğrulanmalı; süre hesabı varsayıma bırakılmamalıdır.

Yabancı Mahkeme Kararının Türkiye'de Tanınması ve Gerekiyorsa Tenfizi Talebi Hangi Vakıa ve Delillerle Somutlaştırılmalıdır?

Yabancı mahkeme kararının Türkiye'de tanınması ve gerekiyorsa tenfizi, somut uyuşmazlık yönünden ölçülü geçici hukuki koruma, somut uyuşmazlık bakımından hukuka aykırılığın etkilerinin giderilmesi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Yabancı ülkede verilmiş alacak, tazminat veya statü kararı Türkiye'de ne zaman kesin hüküm veya icra kabiliyeti kazanır” sorusu, 5718 Sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 488 Sayılı Damga Vergisi Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Tanıma yabancı kararın kesin hüküm ve kesin delil etkisini, tenfiz ise Türkiye'de cebri icra edilebilirliğini sağlar; MÖHUK koşulları kararın niteliğine göre uygulanır.

Dosyanın ilk önceliği kararın hukuk davasına ve kesinleşmeye uygunluğunun kontrolü, delil omurgası ise yabancı mahkeme kararının onaylı tam örneği ile kesinleşme veya icra edilebilirlik belgesi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: MÖHUK özel bir kısa başvuru süresi öngörmese de yabancı ilamla bağlantılı alacağın zamanaşımı ve delil temin süreleri gecikmeden incelenmelidir. Yabancı mahkeme kararının Türkiye'de tanınması ve gerekiyorsa tenfizi talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; tanıma ile tenfizi aynı sonuç sayıp yalnız karar fotokopisiyle başvuru yapmak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

• Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2011/10650, K. 2012/17028, 31.10.2012 — resmî tam metin ve doğrulanmış alıntı — künye, karar sonucu ve kısa alıntı 31.08.2026 tarihinde resmî tam metinden doğrulandı; araştırma ölçütü: Yabancı kararın kesinleşmesi ve tebliğine ilişkin resmî belgeler ile karar başlığındaki bilgiler çelişiyorsa tenfiz doğrudan reddedilmemeli, çelişki ilgili mercilerden sorularak giderilmelidir.
• 5718 Sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun — m.50/1
• TBMM, 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun kabul metni, m.50/1 — alıntı yeri: Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun m.50/1, ilk cümle
• 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m.224, 316-322
• 488 Sayılı Damga Vergisi Kanunu — ilgili hükümler
• Zeynep Derya Tarman, “Yabancı Mahkeme Kararlarının Tanınması ve Tenfizinde Sıklıkla Karşılaşılan Hukuki Sorunlar ve Çözüm Önerileri”, İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2023, C. 14, S. 1, s. 73-86
• Yargıtay Karar Arama
• Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru