Patent Hakkına Tecavüz ve İhtiyati Tedbir

Kapsam

Patent ve faydalı model, istem yorumu, tarifname ve resimler, doğrudan-dolaylı tecavüz, eşdeğer unsur, hükümsüzlük, delil tespiti, tedbir ve tazminat incelenir. Patent tecavüzü ürünlerin genel benzerliğine değil istemlerdeki teknik unsurların karşılaştırılmasına dayanır; tedbir, geçerlilik itirazı ve ölçülülükle birlikte değerlendirilmelidir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, patent hakkına tecavüz ve ihtiyati tedbir konusunda 31 Ağustos 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Uyuşmazlığın Hukukî Niteliği

İncelemenin ilk ölçütü “koruma kapsamı patent istemleriyle belirlenir; tarifname ve resimler yorum aracıdır” kuralıdır. Her teknik unsurun karşı üründe aynen veya eşdeğer biçimde bulunup bulunmadığı gösterilmelidir. Ayrıca “tecavüz davasındaki hükümsüzlük savunması veya karşı davası tedbir dengesinde dikkate alınır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Patent Hakkına Tecavüz ve İhtiyati Tedbir bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu: m.159/1

Doğrulanmış Kanun Alıntısı

“dava konusu kullanımın, ülke içinde kendi sınai mülkiyet haklarına tecavüz teşkil edecek şekilde gerçekleşmekte olduğunu veya gerçekleşmesi için ciddi ve etkin çalışmalar yapıldığını” — Alıntının yeri: Sınai Mülkiyet Kanunu m.159/1

Bu alıntı, TBMM, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu kabul metni, m.159/1 üzerinden 31.08.2026 tarihinde doğrulanmıştır.

Patent hakkına tecavüz ve ihtiyati tedbir kapsamında m.159/1 hükümleri patent kapsamı, tecavüz ve tedbir bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.266-287, 389-406

Patent hakkına tecavüz ve ihtiyati tedbir kapsamında m.266-287, 389-406 hükümleri uzman incelemesi, tedbir ve delil tespiti bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.49-52

Patent hakkına tecavüz ve ihtiyati tedbir kapsamında m.49-52 hükümleri zarar ve tazminat hesabı bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Sınai Mülkiyet Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Doktrindeki Yaklaşımlar

Aşağıdaki doktrin görüşü bağlayıcı değildir; doğrulanmış bibliyografik kaydından, eserin bağlamı korunarak aktarılmıştır.

Ersin Erdoğan: 6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu Çerçevesinde Patent Hakları Açısından Öngörülen İhtiyati Tedbirlere İlişkin Bazı Düşünceler

Patent tedbiri, genel geçici koruma şartlarının patentin teknik ve münhasır hak yapısına göre somutlaştırılmasını gerektirir. Bu yaklaşım, somut uyuşmazlık içinde somut vakıa ve yürürlükteki hükümle birlikte değerlendirilmelidir.

“ihtiyati tedbirin amacı ve tedbir kararı verilebilmesinin şartları, patent hukukunun niteliği dikkate alınarak incelenmiştir.” — Alıntının yeri: Öz

Patent hakkına tecavüz ve ihtiyati tedbir konusunda yararlanılan eser: Ersin Erdoğan, “6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu Çerçevesinde Patent Hakları Açısından Öngörülen İhtiyati Tedbirlere İlişkin Bazı Düşünceler”, Ticaret ve Fikri Mülkiyet Hukuku Dergisi, 2017, C. 3, S. 1, s. 47-65. Doğrulama tarihi: 31.08.2026.

Somut Dosyada Usul ve Delil Notu

Görev fikrî ve sınaî haklar hukuk mahkemesindedir. Teknik tecavüzün delil tespiti, patent istemlerinin yorumlanması, hükümsüzlük savunması, tedbirin ölçülülüğü ve teminat birlikte değerlendirilmelidir. Para alacağı talebi yönünden dava şartı arabuluculuk saklıdır; delil kaybı veya piyasaya giriş tehlikesinde tedbir ve delil tespiti dava öncesinde de istenebilir. Resmî MBS PDF bağlantısı belirlenmiştir; mevzuat alıntısı aşağıda gösterilen TBMM kabul/değişiklik metniyle kelimesi kelimesine karşılaştırılmıştır. Ancak MBS PDF bu araştırma turunda satır düzeyinde açılamadığından alıntı yayında doğrulanmış konsolide mevzuat alıntısı olarak gösterilmemeli; güncel metin, yürürlük ve olay tarihi ayrıca kontrol edilmelidir.

Kural, İstisna ve Değerlendirme

Koruma Kapsamı Patent İstemleriyle Belirlenir; Tarifname ve Resimler Yorum Aracıdır.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden koruma kapsamı patent istemleriyle belirlenir; tarifname ve resimler yorum aracıdır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok patent tescil belgesi ve güncel sicil ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve ürün benzerliğini istem analizi yerine geçirmek savunması da ayrıca incelenmelidir.

Her Teknik Unsurun Karşı Üründe Aynen veya Eşdeğer Biçimde Bulunup Bulunmadığı Gösterilmelidir.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden her teknik unsurun karşı üründe aynen veya eşdeğer biçimde bulunup bulunmadığı gösterilmelidir. Bu ölçüt özellikle istemler, tarifname ve resimler üzerinden sınanır. İstem unsurları karşılaştırma çizelgesi hazırlanması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, patent sicil ve yıllık ücret durumunu kontrol etmemek ihtimalini güçlendirebilir.

Tecavüz Davasındaki Hükümsüzlük Savunması veya Karşı Davası Tedbir Dengesinde Dikkate Alınır.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için karşı ürün numunesi ile teknik doküman ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden tecavüz davasındaki hükümsüzlük savunması veya karşı davası tedbir dengesinde dikkate alınır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Tedbir, Yenilikçi Hakkı Korurken Rakibin Faaliyetine Gereksiz ve Ölçüsüz Zarar Vermemelidir.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden tedbir, yenilikçi hakkı korurken rakibin faaliyetine gereksiz ve ölçüsüz zarar vermemelidir” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok piyasa satış ve ithalat kayıtları ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve hükümsüzlük riskini tedbir değerlendirmesinden çıkarmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Dosyanın Delil Omurgası

Patent Tescil Belgesi ve Güncel Sicil.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden patent tescil belgesi ve güncel sicil” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken patent tescil belgesi ve güncel sicil ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

İstemler, Tarifname ve Resimler.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden istemler, tarifname ve resimler” kaydı, “Her teknik unsurun karşı üründe aynen veya eşdeğer biçimde bulunup bulunmadığı gösterilmelidir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Karşı Ürün Numunesi ile Teknik Doküman.

Bu delil öncelikle “tecavüz davasındaki hükümsüzlük savunması veya karşı davası tedbir dengesinde dikkate alınır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden karşı ürün numunesi ile teknik doküman” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Piyasa Satış ve İthalat Kayıtları.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden piyasa satış ve ithalat kayıtları” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken piyasa satış ve ithalat kayıtları ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Uzman Görüşü, Delil Tespiti ve Bilirkişi Raporu.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden uzman görüşü, delil tespiti ve bilirkişi raporu” kaydı, “Koruma kapsamı patent istemleriyle belirlenir; tarifname ve resimler yorum aracıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Doğru Merci ve İzlenecek Yol

Hak Sahipliği ve Patent Geçerlilik Durumunun Kontrolü.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden hak sahipliği ve patent geçerlilik durumunun kontrolü” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik patent tescil belgesi ve güncel sicil, patent tecavüzünün tespiti ve durdurulması talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

İstem Unsurları Karşılaştırma Çizelgesi Hazırlanması.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden istem unsurları karşılaştırma çizelgesi hazırlanması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. İstemler, tarifname ve resimler dosyaya alınmalı ve üretim, satış ve ithalatın ihtiyaten önlenmesi talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Numunenin Hukuka Uygun Yolla Korunması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; karşı ürün numunesi ile teknik doküman ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden numunenin hukuka uygun yolla korunması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Fikri ve Sınai Haklar Mahkemesinde Tedbir Talebi.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden fikri ve sınai haklar mahkemesinde tedbir talebi” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik piyasa satış ve ithalat kayıtları, maddi ve manevi tazminat talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Tecavüz ve Varsa Hükümsüzlük İncelemesinin Koordinasyonu.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden tecavüz ve varsa hükümsüzlük incelemesinin koordinasyonu” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Uzman görüşü, delil tespiti ve bilirkişi raporu dosyaya alınmalı ve kararın ilanı ile hükmün uygulanması talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Kritik Tarihler ve Süre Çizelgesi

Patent Korumasının Yıllık Ücret ve Sicil Durumu Dava Tarihinden Önce Doğrulanmalıdır.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden patent korumasının yıllık ücret ve sicil durumu dava tarihinden önce doğrulanmalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Devam Eden İhlalde Tedbir ve Delil Tespiti Gecikmeden İstenmelidir.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden devam eden ihlalde tedbir ve delil tespiti gecikmeden istenmelidir. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

Tazminat ve Hükümsüzlük Bağlantılı Süreler İhlalin Öğrenilmesi ile Hukuki Sebebe Göre Ayrı Hesaplanır.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden tazminat ve hükümsüzlük bağlantılı süreler ihlalin öğrenilmesi ile hukuki sebebe göre ayrı hesaplanır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Numunenin hukuka uygun yolla korunması yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Hükümde Yer Alması Gereken Talepler

Patent Tecavüzünün Tespiti ve Durdurulması.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden patent tecavüzünün tespiti ve durdurulması” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Patent tescil belgesi ve güncel sicil bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Üretim, Satış ve İthalatın İhtiyaten Önlenmesi.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden üretim, satış ve ithalatın ihtiyaten önlenmesi” talebi, “Her teknik unsurun karşı üründe aynen veya eşdeğer biçimde bulunup bulunmadığı gösterilmelidir” koşuluyla ve istemler, tarifname ve resimler deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Tecavüz Ürünlerine El Koyma veya Şekil Değiştirme.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden tecavüz ürünlerine el koyma veya şekil değiştirme olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil karşı ürün numunesi ile teknik doküman, temel ölçüt ise “tecavüz davasındaki hükümsüzlük savunması veya karşı davası tedbir dengesinde dikkate alınır” olacaktır.

Maddi ve Manevi Tazminat.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden maddi ve manevi tazminat” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Piyasa satış ve ithalat kayıtları bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Kararın İlanı ile Hükmün Uygulanması.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden kararın ilanı ile hükmün uygulanması” talebi, “Koruma kapsamı patent istemleriyle belirlenir; tarifname ve resimler yorum aracıdır” koşuluyla ve uzman görüşü, delil tespiti ve bilirkişi raporu deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2024/2264, K. 2025/710, 10.02.2025 — Resmî Tam Metin ve Doğrulanmış Alıntı

Doğrulanmış Karar Alıntısı

“aynı işlevi aynı şekilde görüp aynı sonuca ulaşan eşdeğerinin de suçlanan üründe olabileceği” — Alıntının yeri: V.B Değerlendirme ve Gerekçe; patent istemleri ve eşdeğer unsurlar paragrafı

Alıntı, resmî tam metin üzerinden 31.08.2026 tarihinde doğrulanmıştır. Kararın sonucu: kaldırma ve bozma.

Patent hakkına tecavüz ve ihtiyati tedbir bağlamında resmî karar kaynağı üzerinden doğrulanan hukuki ilke şöyle özetlenebilir: Patent tecavüzü incelemesinde istemler unsurlarına ayrılmalı; aynı işlevi aynı yolla aynı sonuçla sağlayan eşdeğer unsur da kapsam karşılaştırmasına alınmalıdır. Bu özet doğrudan alıntı değildir; yukarıdaki kısa pasaj karar metninden kelimesi kelimesine alınmıştır. Karar, maddi olayı ve sonucu ile birlikte okunmalıdır.

Somut olayla benzerlik: Patent istemlerinin suçlanan ürünle karşılaştırılması, eşdeğer unsurlar ve uzman bilirkişi incelemesinin kapsamı doğrudan değerlendirilmiştir.

Kararın uygulanma sınırı: Karar esas hakkında tecavüz tespiti için bozmadır; ihtiyati tedbirin yaklaşık ispat, aciliyet ve teminat koşullarına dair nihai bir tedbir kararı değildir.

Muhtemel Savunmalar ve Ayrılan Durumlar

Ürün Benzerliğini İstem Analizi Yerine Geçirmek.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden ürün benzerliğini istem analizi yerine geçirmek” riski gerçekleşirse patent tecavüzünün tespiti ve durdurulması talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Patent Sicil ve Yıllık Ücret Durumunu Kontrol Etmemek.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden patent sicil ve yıllık ücret durumunu kontrol etmemek” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. İstem unsurları karşılaştırma çizelgesi hazırlanması aşamasında istemler, tarifname ve resimler kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Numuneyi Kaynağı Belirsiz Biçimde Sunmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden numuneyi kaynağı belirsiz biçimde sunmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, karşı ürün numunesi ile teknik doküman delili ve “Tecavüz davasındaki hükümsüzlük savunması veya karşı davası tedbir dengesinde dikkate alınır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Hükümsüzlük Riskini Tedbir Değerlendirmesinden Çıkarmak.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden hükümsüzlük riskini tedbir değerlendirmesinden çıkarmak” riski gerçekleşirse maddi ve manevi tazminat talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Pazarın Tamamını Durduracak Ölçüsüz Talep Kurmak.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/2264, K. 2025/710 yönünden pazarın tamamını durduracak ölçüsüz talep kurmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Tecavüz ve varsa hükümsüzlük incelemesinin koordinasyonu aşamasında uzman görüşü, delil tespiti ve bilirkişi raporu kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

• patent tescil belgesi ve güncel sicil
• istemler, tarifname ve resimler
• karşı ürün numunesi ile teknik doküman
• piyasa satış ve ithalat kayıtları
• uzman görüşü, delil tespiti ve bilirkişi raporu

• hak sahipliği ve patent geçerlilik durumunun kontrolü
• istem unsurları karşılaştırma çizelgesi hazırlanması
• numunenin hukuka uygun yolla korunması
• fikri ve sınai haklar mahkemesinde tedbir talebi
• tecavüz ve varsa hükümsüzlük incelemesinin koordinasyonu

• Süre çizelgesinde Patent korumasının yıllık ücret ve sicil durumu dava tarihinden önce doğrulanmalıdır. Devam eden ihlalde tedbir ve delil tespiti gecikmeden istenmelidir. Tazminat ve hükümsüzlük bağlantılı süreler ihlalin öğrenilmesi ile hukuki sebebe göre ayrı hesaplanır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Rakip Ürün veya Yöntem Patent İstemlerinin Koruma Kapsamına Giriyor Mu, Teknik Eşdeğerlik Nasıl İspatlanır ve Piyasa Değişmeden Önce Hangi Geçici Korumalar İstenebilir?

Patent tecavüzü ürünlerin genel benzerliğine değil istemlerdeki teknik unsurların karşılaştırılmasına dayanır; tedbir, geçerlilik itirazı ve ölçülülükle birlikte değerlendirilmelidir. Dosyanın ilk işleminde görev, süre ve delil koruma planı kurulmalı; patent tescil belgesi ve güncel sicil ise mümkünse doğrudan düzenleyen kurum veya özgün kaynaktan alınmalıdır.

Patent Tescil Belgesi ve Güncel Sicil Somut Olayın Hangi Unsurunu Kanıtlar?

Patent tescil belgesi ve güncel sicil, istemler, tarifname ve resimler, karşı ürün numunesi ile teknik doküman birlikte okunmalıdır. Her kayıt yalnız bağlantılı olduğu çekişmeli vakıa bakımından kullanılır; düzenleyeni, tarihi ve bütünlüğü ayrıca denetlenir.

Patent Hakkına Tecavüz ve İhtiyati Tedbir Bakımından İlk Usul Adımından Sonra Hangi İşlemler Yapılmalıdır?

Hak sahipliği ve patent geçerlilik durumunun kontrolü; istem unsurları karşılaştırma çizelgesi hazırlanması; numunenin hukuka uygun yolla korunması; fikri ve sınai haklar mahkemesinde tedbir talebi; tecavüz ve varsa hükümsüzlük incelemesinin koordinasyonu. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Patent Hakkına Tecavüz ve İhtiyati Tedbir Bakımından Kritik Tarihler Nasıl Belirlenir?

Patent korumasının yıllık ücret ve sicil durumu dava tarihinden önce doğrulanmalıdır. Devam eden ihlalde tedbir ve delil tespiti gecikmeden istenmelidir. Tazminat ve hükümsüzlük bağlantılı süreler ihlalin öğrenilmesi ile hukuki sebebe göre ayrı hesaplanır.

Patent Tecavüzünün Tespiti ve Durdurulması Talebi Hangi Vakıa ve Delillerle Somutlaştırılmalıdır?

Patent tecavüzünün tespiti ve durdurulması, üretim, satış ve ithalatın ihtiyaten önlenmesi, tecavüz ürünlerine el koyma veya şekil değiştirme, maddi ve manevi tazminat, kararın ilanı ile hükmün uygulanması somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Rakip ürün veya yöntem patent istemlerinin koruma kapsamına giriyor mu, teknik eşdeğerlik nasıl ispatlanır ve piyasa değişmeden önce hangi geçici korumalar istenebilir” sorusu, 6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Patent tecavüzü ürünlerin genel benzerliğine değil istemlerdeki teknik unsurların karşılaştırılmasına dayanır; tedbir, geçerlilik itirazı ve ölçülülükle birlikte değerlendirilmelidir.

Dosyanın ilk önceliği hak sahipliği ve patent geçerlilik durumunun kontrolü, delil omurgası ise patent tescil belgesi ve güncel sicil ile istemler, tarifname ve resimler arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Patent korumasının yıllık ücret ve sicil durumu dava tarihinden önce doğrulanmalıdır. Patent tecavüzünün tespiti ve durdurulması talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; ürün benzerliğini istem analizi yerine geçirmek riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

• Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2024/2264, K. 2025/710, 10.02.2025 — resmî tam metin ve doğrulanmış alıntı — künye, karar sonucu ve kısa alıntı 31.08.2026 tarihinde resmî tam metinden doğrulandı; araştırma ölçütü: Patent tecavüzü incelemesinde istemler unsurlarına ayrılmalı; aynı işlevi aynı yolla aynı sonuçla sağlayan eşdeğer unsur da kapsam karşılaştırmasına alınmalıdır.
• 6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu — m.159/1
• TBMM, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu kabul metni, m.159/1 — alıntı yeri: Sınai Mülkiyet Kanunu m.159/1
• 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m.266-287, 389-406
• 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu — m.49-52
• Ersin Erdoğan, “6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu Çerçevesinde Patent Hakları Açısından Öngörülen İhtiyati Tedbirlere İlişkin Bazı Düşünceler”, Ticaret ve Fikri Mülkiyet Hukuku Dergisi, 2017, C. 3, S. 1, s. 47-65
• Yargıtay Karar Arama
• Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru