Markanın Kullanılmaması Nedeniyle İptal Talebi

Kapsam

Beş yıllık hoşgörü dönemi, tescil kapsamı, lisanslı kullanım, ihracat, farklı biçimde kullanım, haklı neden, kısmi iptal ve kararın etkisi ele alınır. Sembolik ve hakkı korumak için yaratılmış kullanım yeterli değildir; kullanım ticari hayatın gerçek koşullarında pazar payı yaratma veya koruma amacını taşımalıdır. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, markanın kullanılmaması nedeniyle iptal talebi konusunda 31 Ağustos 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Taraf Sıfatı, İşlem ve Hukukî Sonuç

İncelemenin ilk ölçütü “sembolik ve hakkı korumak için yaratılmış kullanım yeterli değildir; kullanım ticari hayatın gerçek koşullarında pazar payı yaratma veya koruma amacını taşımalıdır” kuralıdır. Kullanım ispatı tarih, coğrafya, hacim ve kullanım biçimi yönlerinden birbirini doğrulayan belgelerle kurulmalıdır. Ayrıca “düşük satış miktarı her durumda ciddi kullanımın yokluğunu göstermez; malın niteliği, pazar yapısı ve işletme ölçeği dikkate alınır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Markanın Kullanılmaması Nedeniyle İptal Talebi bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu: m.9/1

Doğrulanmış Kanun Alıntısı

“marka sahibi tarafından Türkiye’de ciddi biçimde kullanılmayan ya da kullanımına beş yıl kesintisiz ara verilen markanın iptaline karar verilir.” — Alıntının yeri: Sınai Mülkiyet Kanunu m.9/1

Bu alıntı, Mevzuat Bilgi Sistemi, Sınai Mülkiyet Kanunu Sınai Mülkiyet Kanunu m.9/1 resmî metni üzerinden 31.08.2026 tarihinde doğrulanmıştır. Alıntı 31.08.2026 tarihli güncel metni gösterir; somut olayın tarihindeki düzenleme ve geçiş hükümleri ayrıca kontrol edilmelidir.

Markanın kullanılmaması nedeniyle iptal talebi kapsamında m.9/1 hükümleri markanın kullanılması ve iptal bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.190, 199

Markanın kullanılmaması nedeniyle iptal talebi kapsamında m.190, 199 hükümleri ispat ve belge bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Sınai Mülkiyet Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Doktrindeki Yaklaşımlar

Aşağıdaki doktrin görüşü bağlayıcı değildir; doğrulanmış bibliyografik kaydından, eserin bağlamı korunarak aktarılmıştır.

İbrahim Bektaş: Sınai Mülkiyet Kanununa Göre Markanın Kullanmama Nedeniyle İptali: Ab Adalet Divanı'nın Güncel Kararları Işığında Bir Değerlendirme

Çalışma, ciddi kullanım, haklı sebep, kullanım biçimi ve kısmi iptali ABAD kararları ışığında değerlendirir. Bu yaklaşım, somut uyuşmazlık içinde somut vakıa ve yürürlükteki hükümle birlikte değerlendirilmelidir.

“Güncel kararların neredeyse tamamı “kullanmama” nedenine dayandığından, çalışma “kullanmama nedeni ile iptal” konusuna özgülenmiştir.” — Alıntının yeri: Öz

Markanın kullanılmaması nedeniyle iptal talebi konusunda yararlanılan eser: İbrahim Bektaş, “Sınai Mülkiyet Kanununa Göre Markanın Kullanmama Nedeniyle İptali: AB Adalet Divanı'nın Güncel Kararları Işığında Bir Değerlendirme”, Ankara Avrupa Çalışmaları Dergisi, 2018, C. 17, S. 2, s. 219-258. Doğrulama tarihi: 31.08.2026.

Somut Dosyada Usul ve Delil Notu

10.1.2024'ten beri kullanmama nedeniyle iptal talebi kural olarak TÜRKPATENT'in idari yetkisindedir; Kurum kararı ve buna karşı Ankara Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinde açılacak iptal davası ayrılmalıdır. Beş yıllık ciddi kullanım dönemi, iptal talebi öncesindeki üç aylık şüpheli kullanım ve kısmi iptal her mal-hizmet yönünden ayrı incelenir. Marka sahibi kullanım delillerini tarih, yer, kapsam ve ticari hacim itibarıyla sunmalıdır.

Somut Olayda Uygulanacak Kurallar

Sembolik ve Hakkı Korumak İçin Yaratılmış Kullanım Yeterli Değildir; Kullanım Ticari Hayatın Gerçek Koşullarında Pazar Payı Yaratma veya Koruma Amacını Taşımalıdır.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için marka tescil ve sınıf kayıtları ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden sembolik ve hakkı korumak için yaratılmış kullanım yeterli değildir; kullanım ticari hayatın gerçek koşullarında pazar payı yaratma veya koruma amacını taşımalıdır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Kullanım İspatı Tarih, Coğrafya, Hacim ve Kullanım Biçimi Yönlerinden Birbirini Doğrulayan Belgelerle Kurulmalıdır.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden kullanım ispatı tarih, coğrafya, hacim ve kullanım biçimi yönlerinden birbirini doğrulayan belgelerle kurulmalıdır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok tarihli faturalar ve sevk belgeleri ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve somut uyuşmazlıkta görev ve süre ayrımını belgeye bağlamamak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Düşük Satış Miktarı Her Durumda Ciddi Kullanımın Yokluğunu Göstermez; Malın Niteliği, Pazar Yapısı ve İşletme Ölçeği Dikkate Alınır.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden düşük satış miktarı her durumda ciddi kullanımın yokluğunu göstermez; malın niteliği, pazar yapısı ve işletme ölçeği dikkate alınır. Bu ölçüt özellikle reklam ve dijital kampanya kayıtları üzerinden sınanır. Kullanım delillerinin dönem ve ülke bazında sınıflandırılması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, somut uyuşmazlık bakımından maddi vakıa ile hukuki nitelendirmeyi aynı cümlede varsaymak ihtimalini güçlendirebilir.

Somut Uyuşmazlık İncelemesinde Görev, Süre, İspat Yükü, Gerekçe ve Ölçülülük Birbirinden Ayrılarak Denetlenmelidir.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için ürün ambalajı ile kataloglar ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden somut uyuşmazlık incelemesinde görev, süre, ispat yükü, gerekçe ve ölçülülük birbirinden ayrılarak denetlenmelidir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Belge, Kayıt ve İspat Yükü

Marka Tescil ve Sınıf Kayıtları.

Bu delil öncelikle “sembolik ve hakkı korumak için yaratılmış kullanım yeterli değildir; kullanım ticari hayatın gerçek koşullarında pazar payı yaratma veya koruma amacını taşımalıdır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden marka tescil ve sınıf kayıtları” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Tarihli Faturalar ve Sevk Belgeleri.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden tarihli faturalar ve sevk belgeleri” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken tarihli faturalar ve sevk belgeleri ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Reklam ve Dijital Kampanya Kayıtları.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden reklam ve dijital kampanya kayıtları” kaydı, “Düşük satış miktarı her durumda ciddi kullanımın yokluğunu göstermez; malın niteliği, pazar yapısı ve işletme ölçeği dikkate alınır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Ürün Ambalajı ile Kataloglar.

Bu delil öncelikle “somut uyuşmazlık incelemesinde görev, süre, ispat yükü, gerekçe ve ölçülülük birbirinden ayrılarak denetlenmelidir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden ürün ambalajı ile kataloglar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Lisans ve Distribütör Sözleşmeleri.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden lisans ve distribütör sözleşmeleri” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken lisans ve distribütör sözleşmeleri ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Dava Şartları ve Usul Adımları

Beş Yıllık Dönemin Başlangıcının Doğrulanması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; marka tescil ve sınıf kayıtları ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden beş yıllık dönemin başlangıcının doğrulanması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Talep Edilen Mal-Hizmetlerin Ayrıştırılması.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden talep edilen mal-hizmetlerin ayrıştırılması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik tarihli faturalar ve sevk belgeleri, somut uyuşmazlık yönünden geçici hukuki koruma talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Kullanım Delillerinin Dönem ve Ülke Bazında Sınıflandırılması.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden kullanım delillerinin dönem ve ülke bazında sınıflandırılması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Reklam ve dijital kampanya kayıtları dosyaya alınmalı ve somut uyuşmazlık yönünden maddi sonucun ve ferilerin belirlenmesi talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Haklı Neden İddiasının İncelenmesi.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; ürün ambalajı ile kataloglar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden haklı neden iddiasının incelenmesi” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Kısmi İptal Sonucunun Sicile Uygulanması.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden kısmi iptal sonucunun sicile uygulanması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik lisans ve distribütör sözleşmeleri, kullanılmayan marka tescilinin tamamen veya kısmen iptali talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Başvuru Takvimi ve Süre Riskleri

Kullanmama İçin Beş Yıllık Kesintisiz Dönem Tamamlanmalı; İptal Talebi ve Sonradan Başlayan Kullanımın Etkisi Kanundaki Zaman Ölçütleriyle Değerlendirilmelidir.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden kullanmama için beş yıllık kesintisiz dönem tamamlanmalı; iptal talebi ve sonradan başlayan kullanımın etkisi kanundaki zaman ölçütleriyle değerlendirilmelidir” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Beş yıllık dönemin başlangıcının doğrulanması yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Özel Başvuru veya Ön Karar Yolu Varsa Genel Dava Süresinden Önce Tamamlanmalıdır.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden somut uyuşmazlık bakımından özel başvuru veya ön karar yolu varsa genel dava süresinden önce tamamlanmalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Somut Dosyada Tebliğ, Öğrenme ve Elektronik Gönderim Tarihleri Ayrı Belgelerle Doğrulanmalı; Süre Hesabı Varsayıma Bırakılmamalıdır.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden somut dosyada tebliğ, öğrenme ve elektronik gönderim tarihleri ayrı belgelerle doğrulanmalı; süre hesabı varsayıma bırakılmamalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

İstenebilecek Hukukî Koruma

Kullanılmayan Marka Tescilinin Tamamen veya Kısmen İptali.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden kullanılmayan marka tescilinin tamamen veya kısmen iptali olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil marka tescil ve sınıf kayıtları, temel ölçüt ise “sembolik ve hakkı korumak için yaratılmış kullanım yeterli değildir; kullanım ticari hayatın gerçek koşullarında pazar payı yaratma veya koruma amacını taşımalıdır” olacaktır.

Somut Uyuşmazlık Yönünden Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden somut uyuşmazlık yönünden geçici hukuki koruma” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Tarihli faturalar ve sevk belgeleri bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Somut Uyuşmazlık Yönünden Maddi Sonucun ve Ferilerin Belirlenmesi.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden somut uyuşmazlık yönünden maddi sonucun ve ferilerin belirlenmesi” talebi, “Düşük satış miktarı her durumda ciddi kullanımın yokluğunu göstermez; malın niteliği, pazar yapısı ve işletme ölçeği dikkate alınır” koşuluyla ve reklam ve dijital kampanya kayıtları deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta İşlem, Sözleşme veya Kararın Hukuki Etkisinin Tespiti.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden somut uyuşmazlıkta işlem, sözleşme veya kararın hukuki etkisinin tespiti olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil ürün ambalajı ile kataloglar, temel ölçüt ise “somut uyuşmazlık incelemesinde görev, süre, ispat yükü, gerekçe ve ölçülülük birbirinden ayrılarak denetlenmelidir” olacaktır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2024/4990, K. 2025/3074, 05.05.2025 — Resmî Tam Metin ve Doğrulanmış Alıntı

Doğrulanmış Karar Alıntısı

“Üçüncü kişi tarafından gerçekleştirilen kullanım, marka sahibinin kullanımı gibi hüküm doğurur. Ancak bu kullanımın marka sahibi ile aynı kapsamında ve ciddi şekilde kullanılması zorunludur.” — Alıntının yeri: V.B Değerlendirme ve Gerekçe, SMK m.9/3 değerlendirmesi

Alıntı, resmî tam metin üzerinden 31.08.2026 tarihinde doğrulanmıştır. Kararın sonucu: onama.

Markanın kullanılmaması nedeniyle iptal talebi bağlamında resmî karar kaynağı üzerinden doğrulanan hukuki ilke şöyle özetlenebilir: Markanın üçüncü kişi eliyle kullanılması, marka sahibiyle aynı kapsamda ve ciddi kullanım oluşturmalı; dava öncesindeki tepkisel kullanım ayrıca denetlenmelidir. Bu özet doğrudan alıntı değildir; yukarıdaki kısa pasaj karar metninden kelimesi kelimesine alınmıştır. Karar, maddi olayı ve sonucu ile birlikte okunmalıdır.

Somut olayla benzerlik: Markanın kullanmama nedeniyle iptali, ciddi kullanım ve lisans ilişkisinin etkisini doğrudan incelemektedir.

Kararın uygulanma sınırı: Grup şirketine verilen lisans ve kullanım delilleri dava öncesindeki son üç ayda oluşturulmuştur; karar özellikle SMK m.26/4'teki tepkisel kullanım yasağına ilişkindir.

İtirazlar, İstisnalar ve Uygulama Hataları

Şirketin Genel Cirosunu Marka ve Mal-Hizmet Bazında Ayırmadan Kullanım Kanıtı Olarak Sunmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden şirketin genel cirosunu marka ve mal-hizmet bazında ayırmadan kullanım kanıtı olarak sunmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, marka tescil ve sınıf kayıtları delili ve “Sembolik ve hakkı korumak için yaratılmış kullanım yeterli değildir; kullanım ticari hayatın gerçek koşullarında pazar payı yaratma veya koruma amacını taşımalıdır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Görev ve Süre Ayrımını Belgeye Bağlamamak.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden somut uyuşmazlıkta görev ve süre ayrımını belgeye bağlamamak” riski gerçekleşirse somut uyuşmazlık yönünden geçici hukuki koruma talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Maddi Vakıa ile Hukuki Nitelendirmeyi Aynı Cümlede Varsaymak.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden somut uyuşmazlık bakımından maddi vakıa ile hukuki nitelendirmeyi aynı cümlede varsaymak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Kullanım delillerinin dönem ve ülke bazında sınıflandırılması aşamasında reklam ve dijital kampanya kayıtları kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Somut Uyuşmazlık Araştırmasında Resmi Kaynağın Güncel Metni Yerine İkincil Özetle Yetinmek.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden somut uyuşmazlık araştırmasında resmi kaynağın güncel metni yerine ikincil özetle yetinmek”. Bu savunmaya verilecek cevap, ürün ambalajı ile kataloglar delili ve “somut uyuşmazlık incelemesinde görev, süre, ispat yükü, gerekçe ve ölçülülük birbirinden ayrılarak denetlenmelidir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlık Talep Sonucunu Kabul Halinde Uygulanamayacak Belirsizlikte Kurmak.

“Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E. 2024/4990, K. 2025/3074 yönünden somut uyuşmazlık talep sonucunu kabul halinde uygulanamayacak belirsizlikte kurmak” riski gerçekleşirse kullanılmayan marka tescilinin tamamen veya kısmen iptali talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

• marka tescil ve sınıf kayıtları
• tarihli faturalar ve sevk belgeleri
• reklam ve dijital kampanya kayıtları
• ürün ambalajı ile kataloglar
• lisans ve distribütör sözleşmeleri

• beş yıllık dönemin başlangıcının doğrulanması
• talep edilen mal-hizmetlerin ayrıştırılması
• kullanım delillerinin dönem ve ülke bazında sınıflandırılması
• haklı neden iddiasının incelenmesi
• kısmi iptal sonucunun sicile uygulanması

• Süre çizelgesinde Kullanmama için beş yıllık kesintisiz dönem tamamlanmalı; iptal talebi ve sonradan başlayan kullanımın etkisi kanundaki zaman ölçütleriyle değerlendirilmelidir. Markanın Kullanılmaması Nedeniyle İptal Talebi bakımından özel başvuru veya ön karar yolu varsa genel dava süresinden önce tamamlanmalıdır. Markanın Kullanılmaması Nedeniyle İptal Talebi dosyasında tebliğ, öğrenme ve elektronik gönderim tarihleri ayrı belgelerle doğrulanmalı; süre hesabı varsayıma bırakılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Marka Sahibi Hangi Satış, Reklam ve Ticari Kullanım Kayıtlarıyla Markasını Tescilli Mal veya Hizmetler Bakımından Ciddi Biçimde Kullandığını Kanıtlayabilir?

Sembolik ve hakkı korumak için yaratılmış kullanım yeterli değildir; kullanım ticari hayatın gerçek koşullarında pazar payı yaratma veya koruma amacını taşımalıdır. Dosyanın ilk işleminde görev, süre ve delil koruma planı kurulmalı; marka tescil ve sınıf kayıtları ise mümkünse doğrudan düzenleyen kurum veya özgün kaynaktan alınmalıdır.

İspat Planında Marka Tescil ve Sınıf Kayıtları Neden Önemlidir?

Marka tescil ve sınıf kayıtları, tarihli faturalar ve sevk belgeleri, reklam ve dijital kampanya kayıtları birlikte okunmalıdır. Her kayıt yalnız bağlantılı olduğu çekişmeli vakıa bakımından kullanılır; düzenleyeni, tarihi ve bütünlüğü ayrıca denetlenir.

Markanın Kullanılmaması Nedeniyle İptal Talebi Bakımından Başvuru Sırası Nasıl Kurulmalıdır?

Beş yıllık dönemin başlangıcının doğrulanması; talep edilen mal-hizmetlerin ayrıştırılması; kullanım delillerinin dönem ve ülke bazında sınıflandırılması; haklı neden iddiasının incelenmesi; kısmi iptal sonucunun sicile uygulanması. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Markanın Kullanılmaması Nedeniyle İptal Talebi Bakımından Süre Kaybını Önlemek İçin Hangi Tarihler Resmî Kayıtla Belgelenmelidir?

Kullanmama için beş yıllık kesintisiz dönem tamamlanmalı; iptal talebi ve sonradan başlayan kullanımın etkisi kanundaki zaman ölçütleriyle değerlendirilmelidir. Somut uyuşmazlık bakımından özel başvuru veya ön karar yolu varsa genel dava süresinden önce tamamlanmalıdır. Somut dosyada tebliğ, öğrenme ve elektronik gönderim tarihleri ayrı belgelerle doğrulanmalı; süre hesabı varsayıma bırakılmamalıdır.

Kullanılmayan Marka Tescilinin Tamamen veya Kısmen İptali Talep Sonucunda Nasıl Somutlaştırılır?

Kullanılmayan marka tescilinin tamamen veya kısmen iptali, somut uyuşmazlık yönünden geçici hukuki koruma, somut uyuşmazlık yönünden maddi sonucun ve ferilerin belirlenmesi, somut uyuşmazlıkta işlem, sözleşme veya kararın hukuki etkisinin tespiti somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Marka sahibi hangi satış, reklam ve ticari kullanım kayıtlarıyla markasını tescilli mal veya hizmetler bakımından ciddi biçimde kullandığını kanıtlayabilir” sorusu, 6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Sembolik ve hakkı korumak için yaratılmış kullanım yeterli değildir; kullanım ticari hayatın gerçek koşullarında pazar payı yaratma veya koruma amacını taşımalıdır.

Dosyanın ilk önceliği beş yıllık dönemin başlangıcının doğrulanması, delil omurgası ise marka tescil ve sınıf kayıtları ile tarihli faturalar ve sevk belgeleri arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Kullanmama için beş yıllık kesintisiz dönem tamamlanmalı; iptal talebi ve sonradan başlayan kullanımın etkisi kanundaki zaman ölçütleriyle değerlendirilmelidir. Kullanılmayan marka tescilinin tamamen veya kısmen iptali talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; şirketin genel cirosunu marka ve mal-hizmet bazında ayırmadan kullanım kanıtı olarak sunmak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

• Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2024/4990, K. 2025/3074, 05.05.2025 — resmî tam metin ve doğrulanmış alıntı — künye, karar sonucu ve kısa alıntı 31.08.2026 tarihinde resmî tam metinden doğrulandı; araştırma ölçütü: Markanın üçüncü kişi eliyle kullanılması, marka sahibiyle aynı kapsamda ve ciddi kullanım oluşturmalı; dava öncesindeki tepkisel kullanım ayrıca denetlenmelidir.
• 6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu — m.9/1
• 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m.190, 199
• İbrahim Bektaş, “Sınai Mülkiyet Kanununa Göre Markanın Kullanmama Nedeniyle İptali: AB Adalet Divanı'nın Güncel Kararları Işığında Bir Değerlendirme”, Ankara Avrupa Çalışmaları Dergisi, 2018, C. 17, S. 2, s. 219-258
• Yargıtay Karar Arama
• Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru