Arabuluculuk ve Uyuşmazlık Çözümü

Hâkimin Reddi Talebinin Kötüye Kullanılması ve Disiplin Para Cezası

Hâkimin Reddi Talebinin Kötüye Kullanılması ve Disiplin Para Cezası; Hâkimin reddi talebi tarafsızlığa ilişkin somut ve kanuni sebebe dayanmalıdır; talep esas hükmü geciktirmek amacıyla, tekraren veya kabul edilebilir delil olmadan kötüye kullanılırsa ret yanında disiplin para cezası uygulanabilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

Sorumlu yazarAv. Ali Armağan KILIÇ
Yayın tarihi
Son güncelleme
Okuma süresi3.412 kelime · 16 dk

Kapsam

Hâkimin Reddi Talebinin Kötüye Kullanılması ve Disiplin Para Cezası yönünden başvurunun usul hukuku içindeki amacı, görevli mahkeme, taraf ve hukuki yarar, yapılması istenen işlem, karşı tarafın dinlenilmesi, özel süre ve verilecek kararın sonraki yargılamaya etkisi birlikte ele alınır. Hâkimin reddi talebi tarafsızlığa ilişkin somut ve kanuni sebebe dayanmalıdır; talep esas hükmü geciktirmek amacıyla, tekraren veya kabul edilebilir delil olmadan kötüye kullanılırsa ret yanında disiplin para cezası uygulanabilir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, hâkimin reddi talebinin kötüye kullanılması ve disiplin para cezası konusunda 25 Ekim 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Usul İşleminin Amacı ve İnceleme Sınırı

İncelemenin ilk ölçütü “hâkimin reddi talebi tarafsızlığa ilişkin somut ve kanuni sebebe dayanmalıdır; talep esas hükmü geciktirmek amacıyla, tekraren veya kabul edilebilir delil olmadan kötüye kullanılırsa ret yanında disiplin para cezası uygulanabilir” kuralıdır. Ret talebinin reddedilmesi tek başına kötüye kullanım anlamına gelmez; sebebin ne zaman öğrenildiği, ilk işlemden önce ileri sürülüp sürülmediği, dilekçenin somutluğu, hâkimin açıklaması, daha önceki talep, kurulacak merci ve para cezasında ölçülülük ayrı incelenmelidir. Ayrıca “ret dilekçesi ve dayanak belgeler, duruşma tutanakları, sebebin öğrenme tarihi, hâkimin açıklaması, önceki ret talepleri ve kararları, dosya işlem çizelgesi, tarafsızlık şüphesini doğuran yazışma veya ilişki kaydı, merci kararı, tebligat ve ödeme kaydı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Hâkimin Reddi Talebinin Kötüye Kullanılması ve Disiplin Para Cezası bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.34-44

Hâkimin reddi talebinin kötüye kullanılması ve disiplin para cezası kapsamında m.34-44 hükümleri hâkimin reddi, usul ve kötüye kullanım yaptırımı bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

2709 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası: m.36 ve 138

Hâkimin reddi talebinin kötüye kullanılması ve disiplin para cezası kapsamında m.36 ve 138 hükümleri adil yargılanma ve hâkim bağımsızlığı bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Tebligat Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

7201 Sayılı Tebligat Kanunu: m.7/A ve 10-32

Hâkimin reddi talebinin kötüye kullanılması ve disiplin para cezası kapsamında m.7/A ve 10-32 hükümleri merci kararının tebliği ve süre bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Başvuru Koşulları ve Mahkemenin Yetkisi

Hâkimin reddi talebi tarafsızlığa ilişkin somut ve kanuni sebebe dayanmalıdır; talep esas hükmü geciktirmek amacıyla, tekraren veya kabul edilebilir delil olmadan kötüye kullanılırsa ret yanında disiplin para cezası uygulanabilir.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için ret dilekçesi ve dayanak belgeler, duruşma tutanakları, sebebin öğrenme tarihi, hâkimin açıklaması, önceki ret talepleri ve kararları, dosya işlem çizelgesi, tarafsızlık şüphesini doğuran yazışma veya ilişki kaydı, merci kararı, tebligat ve ödeme kaydı ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay hâkimin reddi para cezası resmî kayıtları yönünden hâkimin reddi talebi tarafsızlığa ilişkin somut ve kanuni sebebe dayanmalıdır; talep esas hükmü geciktirmek amacıyla, tekraren veya kabul edilebilir delil olmadan kötüye kullanılırsa ret yanında disiplin para cezası uygulanabilir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Ret talebinin reddedilmesi tek başına kötüye kullanım anlamına gelmez; sebebin ne zaman öğrenildiği, ilk işlemden önce ileri sürülüp sürülmediği, dilekçenin somutluğu, hâkimin açıklaması, daha önceki talep, kurulacak merci ve para cezasında ölçülülük ayrı incelenmelidir.

“Yargıtay hâkimin reddi para cezası emsal taraması yönünden ret talebinin reddedilmesi tek başına kötüye kullanım anlamına gelmez; sebebin ne zaman öğrenildiği, ilk işlemden önce ileri sürülüp sürülmediği, dilekçenin somutluğu, hâkimin açıklaması, daha önceki talep, kurulacak merci ve para cezasında ölçülülük ayrı incelenmelidir” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Ret dilekçesi ve dayanak belgeler, duruşma tutanakları, sebebin öğrenme tarihi, hâkimin açıklaması, önceki ret talepleri ve kararları, dosya işlem çizelgesi, tarafsızlık şüphesini doğuran yazışma veya ilişki kaydı, merci kararı, tebligat ve ödeme kaydı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

Resmî Gazete hâkimin reddi para cezası yürürlük denetimi yönünden ret dilekçesi ve dayanak belgeler, duruşma tutanakları, sebebin öğrenme tarihi, hâkimin açıklaması, önceki ret talepleri ve kararları, dosya işlem çizelgesi, tarafsızlık şüphesini doğuran yazışma veya ilişki kaydı, merci kararı, tebligat ve ödeme kaydı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır. Bu ölçüt özellikle tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar üzerinden sınanır. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak ihtimalini güçlendirebilir.

İşlemle Bağlantılı Belge ve Kayıtlar

Ret dilekçesi ve dayanak belgeler, duruşma tutanakları, sebebin öğrenme tarihi, hâkimin açıklaması, önceki ret talepleri ve kararları, dosya işlem çizelgesi, tarafsızlık şüphesini doğuran yazışma veya ilişki kaydı, merci kararı, tebligat ve ödeme kaydı.

Bu delil öncelikle “hâkimin reddi talebi tarafsızlığa ilişkin somut ve kanuni sebebe dayanmalıdır; talep esas hükmü geciktirmek amacıyla, tekraren veya kabul edilebilir delil olmadan kötüye kullanılırsa ret yanında disiplin para cezası uygulanabilir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay hâkimin reddi para cezası resmî kayıtları yönünden ret dilekçesi ve dayanak belgeler, duruşma tutanakları, sebebin öğrenme tarihi, hâkimin açıklaması, önceki ret talepleri ve kararları, dosya işlem çizelgesi, tarafsızlık şüphesini doğuran yazışma veya ilişki kaydı, merci kararı, tebligat ve ödeme kaydı” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.

“Yargıtay hâkimin reddi para cezası emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

“Resmî Gazete hâkimin reddi para cezası yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” kaydı, “ret dilekçesi ve dayanak belgeler, duruşma tutanakları, sebebin öğrenme tarihi, hâkimin açıklaması, önceki ret talepleri ve kararları, dosya işlem çizelgesi, tarafsızlık şüphesini doğuran yazışma veya ilişki kaydı, merci kararı, tebligat ve ödeme kaydı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Görevli Mahkeme ve İzlenecek Usul

İleri sürülen her ret sebebini kanundaki kategori, öğrenme tarihi ve destekleyen delille eşleştirip talebin yargılamanın hangi aşamasında ve önceki işlemlerden sonra yapıldığını kronolojik olarak göstermek.

“Yargıtay hâkimin reddi para cezası resmî kayıtları yönünden ileri sürülen her ret sebebini kanundaki kategori, öğrenme tarihi ve destekleyen delille eşleştirip talebin yargılamanın hangi aşamasında ve önceki işlemlerden sonra yapıldığını kronolojik olarak göstermek” aşamasında usul işleminin kanuni amacı, görevli mahkeme, hukuki yarar ve dayanak kayıtlar birlikte denetlenmelidir. İstenen işlem esası peşinen çözecek ölçüde genişletilmemelidir.

Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.

“Yargıtay hâkimin reddi para cezası emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” aşamasında usul işleminin kanuni amacı, görevli mahkeme, hukuki yarar ve dayanak kayıtlar birlikte denetlenmelidir. İstenen işlem esası peşinen çözecek ölçüde genişletilmemelidir.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

“Resmî Gazete hâkimin reddi para cezası yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” aşamasında usul işleminin kanuni amacı, görevli mahkeme, hukuki yarar ve dayanak kayıtlar birlikte denetlenmelidir. İstenen işlem esası peşinen çözecek ölçüde genişletilmemelidir.

Özel Süre, Tebligat ve Hak Kaybı

Ret sebebi öğrenildikten sonra ilk dilekçe veya duruşmada derhal ileri sürülmeli; merci kararına karşı kanun yolu, esas hükmün kesinlik durumu ve para cezasına ilişkin başvuru süresi birlikte korunmalıdır.

“Yargıtay hâkimin reddi para cezası resmî kayıtları yönünden ret sebebi öğrenildikten sonra ilk dilekçe veya duruşmada derhal ileri sürülmeli; merci kararına karşı kanun yolu, esas hükmün kesinlik durumu ve para cezasına ilişkin başvuru süresi birlikte korunmalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. İleri sürülen her ret sebebini kanundaki kategori, öğrenme tarihi ve destekleyen delille eşleştirip talebin yargılamanın hangi aşamasında ve önceki işlemlerden sonra yapıldığını kronolojik olarak göstermek yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

“Yargıtay hâkimin reddi para cezası emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

İstenen Usul İşleminin Açıkça Kurulması

Hâkimin reddi, reddedilen hâkimin yapabileceği işlemlerin sınırlandırılması, kötüye kullanım cezasının kaldırılması veya ölçülü belirlenmesi, ret sonrası işlemlerin iptali, kanun yolu incelemesi ve gider.

“Yargıtay hâkimin reddi para cezası resmî kayıtları yönünden hâkimin reddi, reddedilen hâkimin yapabileceği işlemlerin sınırlandırılması, kötüye kullanım cezasının kaldırılması veya ölçülü belirlenmesi, ret sonrası işlemlerin iptali, kanun yolu incelemesi ve gider” istemi, usul işleminin amacı, kapsamı ve ret dilekçesi ve dayanak belgeler, duruşma tutanakları, sebebin öğrenme tarihi, hâkimin açıklaması, önceki ret talepleri ve kararları, dosya işlem çizelgesi, tarafsızlık şüphesini doğuran yazışma veya ilişki kaydı, merci kararı, tebligat ve ödeme kaydı ile ilişkilendirilmelidir. Kararın hangi belge, vakıa veya işlem hakkında ve ne şekilde uygulanacağı tereddütsüz gösterilmelidir.

Bu Usul Meselesi Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay hâkimin reddi para cezası emsal taraması yönünden bu usul meselesi bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” istemi, usul işleminin amacı, kapsamı ve somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile ilişkilendirilmelidir. Kararın hangi belge, vakıa veya işlem hakkında ve ne şekilde uygulanacağı tereddütsüz gösterilmelidir.

Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.

“Resmî Gazete hâkimin reddi para cezası yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi” istemi, usul işleminin amacı, kapsamı ve tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile ilişkilendirilmelidir. Kararın hangi belge, vakıa veya işlem hakkında ve ne şekilde uygulanacağı tereddütsüz gösterilmelidir.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay — Hâkimin Reddi Para Cezası Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “hâkimin reddi para cezası resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu usul meselesi bakımından hâkimin reddi talebi tarafsızlığa ilişkin somut ve kanuni sebebe dayanmalıdır; talep esas hükmü geciktirmek amacıyla, tekraren veya kabul edilebilir delil olmadan kötüye kullanılırsa ret yanında disiplin para cezası uygulanabilir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Hâkimin Reddi Para Cezası Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “hâkimin reddi para cezası emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu usul meselesi içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; ret talebinin reddedilmesi tek başına kötüye kullanım anlamına gelmez; sebebin ne zaman öğrenildiği, ilk işlemden önce ileri sürülüp sürülmediği, dilekçenin somutluğu, hâkimin açıklaması, daha önceki talep, kurulacak merci ve para cezasında ölçülülük ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Hâkimin Reddi Para Cezası Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “hâkimin reddi para cezası yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu usul meselesi için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Hukuki Yarar, Kapsam ve Usul Hatası Riskleri

Aleyhe ara karar veya olumsuz kanaati tek başına tarafsızlık ihlali saymak ya da somut ret sebebi bulunan başvuruyu sırf reddedildiği için kötü niyetli kabul etmek.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay hâkimin reddi para cezası resmî kayıtları yönünden aleyhe ara karar veya olumsuz kanaati tek başına tarafsızlık ihlali saymak ya da somut ret sebebi bulunan başvuruyu sırf reddedildiği için kötü niyetli kabul etmek”. Bu savunmaya verilecek cevap, ret dilekçesi ve dayanak belgeler, duruşma tutanakları, sebebin öğrenme tarihi, hâkimin açıklaması, önceki ret talepleri ve kararları, dosya işlem çizelgesi, tarafsızlık şüphesini doğuran yazışma veya ilişki kaydı, merci kararı, tebligat ve ödeme kaydı delili ve “Hâkimin reddi talebi tarafsızlığa ilişkin somut ve kanuni sebebe dayanmalıdır; talep esas hükmü geciktirmek amacıyla, tekraren veya kabul edilebilir delil olmadan kötüye kullanılırsa ret yanında disiplin para cezası uygulanabilir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay hâkimin reddi para cezası emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski gerçekleşirse bu usul meselesi bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Resmî Gazete hâkimin reddi para cezası yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması aşamasında tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

  • ret dilekçesi ve dayanak belgeler, duruşma tutanakları, sebebin öğrenme tarihi, hâkimin açıklaması, önceki ret talepleri ve kararları, dosya işlem çizelgesi, tarafsızlık şüphesini doğuran yazışma veya ilişki kaydı, merci kararı, tebligat ve ödeme kaydı
  • Hâkimin Reddi Talebinin Kötüye Kullanılması ve Disiplin Para Cezası uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
  • tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
  • ileri sürülen her ret sebebini kanundaki kategori, öğrenme tarihi ve destekleyen delille eşleştirip talebin yargılamanın hangi aşamasında ve önceki işlemlerden sonra yapıldığını kronolojik olarak göstermek
  • görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
  • çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
  • Süre çizelgesinde Ret sebebi öğrenildikten sonra ilk dilekçe veya duruşmada derhal ileri sürülmeli; merci kararına karşı kanun yolu, esas hükmün kesinlik durumu ve para cezasına ilişkin başvuru süresi birlikte korunmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Hâkimin reddi talebinin kötüye kullanılması ve disiplin para cezası bakımından başvuru sırası nasıl kurulmalıdır?

İleri sürülen her ret sebebini kanundaki kategori, öğrenme tarihi ve destekleyen delille eşleştirip talebin yargılamanın hangi aşamasında ve önceki işlemlerden sonra yapıldığını kronolojik olarak göstermek; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması. Usul işleminin amacı, görevli mahkeme, hukuki yarar, karşı tarafın dinlenilmesi ve kararın sonraki yargılamaya etkisi ayrı ayrı doğrulanmalıdır.

Hâkimin reddi talebinin kötüye kullanılması ve disiplin para cezası bakımından süre kaybını önlemek için hangi tarihler resmî kayıtla belgelenmelidir?

Ret sebebi öğrenildikten sonra ilk dilekçe veya duruşmada derhal ileri sürülmeli; merci kararına karşı kanun yolu, esas hükmün kesinlik durumu ve para cezasına ilişkin başvuru süresi birlikte korunmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Hâkimin reddi, reddedilen hâkimin yapabileceği işlemlerin sınırlandırılması, kötüye kullanım cezasının kaldırılması veya ölçülü belirlenmesi, ret sonrası işlemlerin iptali, kanun yolu incelemesi ve gider talep sonucunda nasıl somutlaştırılır?

Hâkimin reddi, reddedilen hâkimin yapabileceği işlemlerin sınırlandırılması, kötüye kullanım cezasının kaldırılması veya ölçülü belirlenmesi, ret sonrası işlemlerin iptali, kanun yolu incelemesi ve gider, bu usul meselesi bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi usul işleminin amacıyla sınırlı kurulmalıdır. Esas hakkındaki hüküm, para alacağı veya faiz sonucu kendiliğinden bu başvurunun parçası sayılmamalıdır.

Sonuç

Bu usul meselesi bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Hâkimin Reddi Talebinin Kötüye Kullanılması ve Disiplin Para Cezası dosyasında sonucu belirleyen deliller, görevli merci ve süre çizelgesi nasıl birlikte kurulmalıdır” sorusu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 2709 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası, 7201 Sayılı Tebligat Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Hâkimin reddi talebi tarafsızlığa ilişkin somut ve kanuni sebebe dayanmalıdır; talep esas hükmü geciktirmek amacıyla, tekraren veya kabul edilebilir delil olmadan kötüye kullanılırsa ret yanında disiplin para cezası uygulanabilir.

Dosyanın ilk önceliği ileri sürülen her ret sebebini kanundaki kategori, öğrenme tarihi ve destekleyen delille eşleştirip talebin yargılamanın hangi aşamasında ve önceki işlemlerden sonra yapıldığını kronolojik olarak göstermek, delil omurgası ise ret dilekçesi ve dayanak belgeler, duruşma tutanakları, sebebin öğrenme tarihi, hâkimin açıklaması, önceki ret talepleri ve kararları, dosya işlem çizelgesi, tarafsızlık şüphesini doğuran yazışma veya ilişki kaydı, merci kararı, tebligat ve ödeme kaydı ile Hâkimin Reddi Talebinin Kötüye Kullanılması ve Disiplin Para Cezası uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Ret sebebi öğrenildikten sonra ilk dilekçe veya duruşmada derhal ileri sürülmeli; merci kararına karşı kanun yolu, esas hükmün kesinlik durumu ve para cezasına ilişkin başvuru süresi birlikte korunmalıdır. Hâkimin reddi, reddedilen hâkimin yapabileceği işlemlerin sınırlandırılması, kötüye kullanım cezasının kaldırılması veya ölçülü belirlenmesi, ret sonrası işlemlerin iptali, kanun yolu incelemesi ve gider talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; aleyhe ara karar veya olumsuz kanaati tek başına tarafsızlık ihlali saymak ya da somut ret sebebi bulunan başvuruyu sırf reddedildiği için kötü niyetli kabul etmek riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

Arabuluculuk ve Uyuşmazlık Çözümü6 mevzuat, içtihat ve doktrin bağlantısıYayın ilkelerimiz
Hâkimin Reddi Talebinin Kötüye Kullanılması ve Disiplin Para Cezası konulu makale görseli
Makale görseli
AYNI ALANDA
Arabuluculuk ve Uyuşmazlık ÇözümüAdli Tatilde Görülecek Hukuk Davaları ve Sürelerin Uzaması

Adli Tatilde Görülecek Hukuk Davaları ve Sürelerin Uzaması; Adli tatilde kanunda sayılan ivedi hukuk işleri görülmeye devam eder; adli tatile tabi olup son günü tatil dönemine rastlayan kanuni süreler ise ayrıca karar gerekmeksizin tatilin bitiminden sonraki kanuni uzama gününe taşınır. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Arabuluculuk ve Uyuşmazlık ÇözümüFer'î Müdahilin Kanun Yoluna Başvurması ve Hükmün Etkisi

Fer'î Müdahilin Kanun Yoluna Başvurması ve Hükmün Etkisi; Fer'î müdahil yanında katıldığı tarafın yardımcısıdır; tarafın usul işlemleriyle çelişmemek kaydıyla savunma ve delil sunabilir, ancak asıl taraf kanun yoluna başvurmadığında kural olarak tek başına hükmü istinaf veya temyize götüremez. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Arabuluculuk ve Uyuşmazlık ÇözümüDosyanın İşlemden Kaldırılması, Yenilenmesi ve Açılmamış Sayılması

Dosyanın İşlemden Kaldırılması, Yenilenmesi ve Açılmamış Sayılması; Usulüne uygun çağrıya rağmen tarafların duruşmaya gelmemesi veya takip iradesini göstermemesi halinde dosya işlemden kaldırılabilir; kanuni süre içinde yenilenmeyen ya da ikinci kez takipsiz bırakılan dava açılmamış sayılarak usuli sonuçları geriye etkili biçimde ortadan kalkar. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →