Aile ve Boşanma Hukuku

Vesayet Altındaki Kişinin Evlenme İzni ve Ayırt Etme Gücü

Vesayet Altındaki Kişinin Evlenme İzni ve Ayırt Etme Gücü; Kısıtlı kişi ayırt etme gücüne sahipse evlenme iradesini bizzat açıklar; yasal temsilcinin izni gerekir ve haksız ret halinde hâkim, kişinin serbest iradesi ile korunma ihtiyacını değerlendirerek evlenmeye izin verebilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

Sorumlu yazarAv. Ali Armağan KILIÇ
Yayın tarihi
Son güncelleme
Okuma süresi3.539 kelime · 17 dk

Kapsam

Vesayet Altındaki Kişinin Evlenme İzni ve Ayırt Etme Gücü yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Kısıtlı kişi ayırt etme gücüne sahipse evlenme iradesini bizzat açıklar; yasal temsilcinin izni gerekir ve haksız ret halinde hâkim, kişinin serbest iradesi ile korunma ihtiyacını değerlendirerek evlenmeye izin verebilir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, vesayet altındaki kişinin evlenme izni ve ayırt etme gücü konusunda 20 Ekim 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Taraf Sıfatı, İşlem ve Hukukî Sonuç

İncelemenin ilk ölçütü “kısıtlı kişi ayırt etme gücüne sahipse evlenme iradesini bizzat açıklar; yasal temsilcinin izni gerekir ve haksız ret halinde hâkim, kişinin serbest iradesi ile korunma ihtiyacını değerlendirerek evlenmeye izin verebilir” kuralıdır. Vesayet kararı tek başına sürekli ayırt etme gücü yokluğu anlamına gelmez; evlenme anındaki yeti, temsilci izni, sağlık durumu, baskı veya sömürü riski ve evlenme engelleri ayrı incelenmelidir. Ayrıca “vesayet ve kısıtlama kararları, vasi atama belgesi, nüfus kayıt örneği, evlenme başvurusu, vasi görüşü veya ret yazısı, sağlık ve uzman raporları, kişinin dinlenme tutanağı, sosyal inceleme ve iletişim kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Vesayet Altındaki Kişinin Evlenme İzni ve Ayırt Etme Gücü bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu: m.10-16, 124-133 ve 396-494

Vesayet altındaki kişinin evlenme izni ve ayırt etme gücü kapsamında m.10-16, 124-133 ve 396-494 hükümleri ayırt etme gücü, evlenme ve vesayet bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.382-388

Vesayet altındaki kişinin evlenme izni ve ayırt etme gücü kapsamında m.382-388 hükümleri çekişmesiz yargı ve izin işlemi bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Nüfus Hizmetleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

5490 Sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu: m.22-27

Vesayet altındaki kişinin evlenme izni ve ayırt etme gücü kapsamında m.22-27 hükümleri evlenme ve aile kütüğü kayıtları bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Medeni Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Somut Olayda Uygulanacak Kurallar

Kısıtlı kişi ayırt etme gücüne sahipse evlenme iradesini bizzat açıklar; yasal temsilcinin izni gerekir ve haksız ret halinde hâkim, kişinin serbest iradesi ile korunma ihtiyacını değerlendirerek evlenmeye izin verebilir.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için vesayet ve kısıtlama kararları, vasi atama belgesi, nüfus kayıt örneği, evlenme başvurusu, vasi görüşü veya ret yazısı, sağlık ve uzman raporları, kişinin dinlenme tutanağı, sosyal inceleme ve iletişim kayıtları ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay vesayet altındaki etme gücü resmî kayıtları yönünden kısıtlı kişi ayırt etme gücüne sahipse evlenme iradesini bizzat açıklar; yasal temsilcinin izni gerekir ve haksız ret halinde hâkim, kişinin serbest iradesi ile korunma ihtiyacını değerlendirerek evlenmeye izin verebilir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Vesayet kararı tek başına sürekli ayırt etme gücü yokluğu anlamına gelmez; evlenme anındaki yeti, temsilci izni, sağlık durumu, baskı veya sömürü riski ve evlenme engelleri ayrı incelenmelidir.

“Yargıtay vesayet altındaki etme gücü emsal taraması yönünden vesayet kararı tek başına sürekli ayırt etme gücü yokluğu anlamına gelmez; evlenme anındaki yeti, temsilci izni, sağlık durumu, baskı veya sömürü riski ve evlenme engelleri ayrı incelenmelidir” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Vesayet ve kısıtlama kararları, vasi atama belgesi, nüfus kayıt örneği, evlenme başvurusu, vasi görüşü veya ret yazısı, sağlık ve uzman raporları, kişinin dinlenme tutanağı, sosyal inceleme ve iletişim kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

Resmî Gazete vesayet altındaki etme gücü yürürlük denetimi yönünden vesayet ve kısıtlama kararları, vasi atama belgesi, nüfus kayıt örneği, evlenme başvurusu, vasi görüşü veya ret yazısı, sağlık ve uzman raporları, kişinin dinlenme tutanağı, sosyal inceleme ve iletişim kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır. Bu ölçüt özellikle tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar üzerinden sınanır. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak ihtimalini güçlendirebilir.

Belge, Kayıt ve İspat Yükü

Vesayet ve kısıtlama kararları, vasi atama belgesi, nüfus kayıt örneği, evlenme başvurusu, vasi görüşü veya ret yazısı, sağlık ve uzman raporları, kişinin dinlenme tutanağı, sosyal inceleme ve iletişim kayıtları.

Bu delil öncelikle “kısıtlı kişi ayırt etme gücüne sahipse evlenme iradesini bizzat açıklar; yasal temsilcinin izni gerekir ve haksız ret halinde hâkim, kişinin serbest iradesi ile korunma ihtiyacını değerlendirerek evlenmeye izin verebilir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay vesayet altındaki etme gücü resmî kayıtları yönünden vesayet ve kısıtlama kararları, vasi atama belgesi, nüfus kayıt örneği, evlenme başvurusu, vasi görüşü veya ret yazısı, sağlık ve uzman raporları, kişinin dinlenme tutanağı, sosyal inceleme ve iletişim kayıtları” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.

“Yargıtay vesayet altındaki etme gücü emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

“Resmî Gazete vesayet altındaki etme gücü yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” kaydı, “vesayet ve kısıtlama kararları, vasi atama belgesi, nüfus kayıt örneği, evlenme başvurusu, vasi görüşü veya ret yazısı, sağlık ve uzman raporları, kişinin dinlenme tutanağı, sosyal inceleme ve iletişim kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

Bu delil öncelikle “kısıtlı kişi ayırt etme gücüne sahipse evlenme iradesini bizzat açıklar; yasal temsilcinin izni gerekir ve haksız ret halinde hâkim, kişinin serbest iradesi ile korunma ihtiyacını değerlendirerek evlenmeye izin verebilir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay vesayet altındaki etme gücü resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Dava Şartları ve Usul Adımları

Kişinin evlenme iradesini doğrudan tespit edip ayırt etme gücünü evlenme işlemi bakımından güncel sağlık ve sosyal inceleme verileriyle değerlendirmek.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; vesayet ve kısıtlama kararları, vasi atama belgesi, nüfus kayıt örneği, evlenme başvurusu, vasi görüşü veya ret yazısı, sağlık ve uzman raporları, kişinin dinlenme tutanağı, sosyal inceleme ve iletişim kayıtları ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay vesayet altındaki etme gücü resmî kayıtları yönünden kişinin evlenme iradesini doğrudan tespit edip ayırt etme gücünü evlenme işlemi bakımından güncel sağlık ve sosyal inceleme verileriyle değerlendirmek” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.

“Yargıtay vesayet altındaki etme gücü emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

“Resmî Gazete vesayet altındaki etme gücü yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar dosyaya alınmalı ve asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay vesayet altındaki etme gücü resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Başvuru Takvimi ve Süre Riskleri

Evlenme başvurusu öncesi izin tamamlanmalı; vesayet makamı kararına itiraz ve kanun yolu süreleri tebliğden, evlenmenin iptali süreleri ise özel hükümden hesaplanmalıdır.

“Yargıtay vesayet altındaki etme gücü resmî kayıtları yönünden evlenme başvurusu öncesi izin tamamlanmalı; vesayet makamı kararına itiraz ve kanun yolu süreleri tebliğden, evlenmenin iptali süreleri ise özel hükümden hesaplanmalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Kişinin evlenme iradesini doğrudan tespit edip ayırt etme gücünü evlenme işlemi bakımından güncel sağlık ve sosyal inceleme verileriyle değerlendirmek yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

“Yargıtay vesayet altındaki etme gücü emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

İstenebilecek Hukukî Koruma

Evlenmeye izin, vasinin ret kararının kaldırılması, kişinin dinlenmesi, güncel uzman incelemesi, vesayet tedbirinin uyarlanması ve kanun yolu.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay vesayet altındaki etme gücü resmî kayıtları yönünden evlenmeye izin, vasinin ret kararının kaldırılması, kişinin dinlenmesi, güncel uzman incelemesi, vesayet tedbirinin uyarlanması ve kanun yolu olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil vesayet ve kısıtlama kararları, vasi atama belgesi, nüfus kayıt örneği, evlenme başvurusu, vasi görüşü veya ret yazısı, sağlık ve uzman raporları, kişinin dinlenme tutanağı, sosyal inceleme ve iletişim kayıtları, temel ölçüt ise “kısıtlı kişi ayırt etme gücüne sahipse evlenme iradesini bizzat açıklar; yasal temsilcinin izni gerekir ve haksız ret halinde hâkim, kişinin serbest iradesi ile korunma ihtiyacını değerlendirerek evlenmeye izin verebilir” olacaktır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay vesayet altındaki etme gücü emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.

“Resmî Gazete vesayet altındaki etme gücü yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi” talebi, “vesayet ve kısıtlama kararları, vasi atama belgesi, nüfus kayıt örneği, evlenme başvurusu, vasi görüşü veya ret yazısı, sağlık ve uzman raporları, kişinin dinlenme tutanağı, sosyal inceleme ve iletişim kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” koşuluyla ve tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay — Vesayet Altındaki Etme Gücü Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “vesayet altındaki etme gücü resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından kısıtlı kişi ayırt etme gücüne sahipse evlenme iradesini bizzat açıklar; yasal temsilcinin izni gerekir ve haksız ret halinde hâkim, kişinin serbest iradesi ile korunma ihtiyacını değerlendirerek evlenmeye izin verebilir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Vesayet Altındaki Etme Gücü Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “vesayet altındaki etme gücü emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; vesayet kararı tek başına sürekli ayırt etme gücü yokluğu anlamına gelmez; evlenme anındaki yeti, temsilci izni, sağlık durumu, baskı veya sömürü riski ve evlenme engelleri ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Vesayet Altındaki Etme Gücü Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “vesayet altındaki etme gücü yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

İtirazlar, İstisnalar ve Uygulama Hataları

Kısıtlılığı evlenme ehliyetinin otomatik kaybı saymak veya vasinin iznini kişinin kendi evlenme iradesinin yerine geçirmek.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay vesayet altındaki etme gücü resmî kayıtları yönünden kısıtlılığı evlenme ehliyetinin otomatik kaybı saymak veya vasinin iznini kişinin kendi evlenme iradesinin yerine geçirmek”. Bu savunmaya verilecek cevap, vesayet ve kısıtlama kararları, vasi atama belgesi, nüfus kayıt örneği, evlenme başvurusu, vasi görüşü veya ret yazısı, sağlık ve uzman raporları, kişinin dinlenme tutanağı, sosyal inceleme ve iletişim kayıtları delili ve “Kısıtlı kişi ayırt etme gücüne sahipse evlenme iradesini bizzat açıklar; yasal temsilcinin izni gerekir ve haksız ret halinde hâkim, kişinin serbest iradesi ile korunma ihtiyacını değerlendirerek evlenmeye izin verebilir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay vesayet altındaki etme gücü emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski gerçekleşirse somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Resmî Gazete vesayet altındaki etme gücü yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması aşamasında tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

  • vesayet ve kısıtlama kararları, vasi atama belgesi, nüfus kayıt örneği, evlenme başvurusu, vasi görüşü veya ret yazısı, sağlık ve uzman raporları, kişinin dinlenme tutanağı, sosyal inceleme ve iletişim kayıtları
  • Vesayet Altındaki Kişinin Evlenme İzni ve Ayırt Etme Gücü uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
  • tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
  • taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar
  • kişinin evlenme iradesini doğrudan tespit edip ayırt etme gücünü evlenme işlemi bakımından güncel sağlık ve sosyal inceleme verileriyle değerlendirmek
  • görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
  • çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
  • somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi
  • Süre çizelgesinde Evlenme başvurusu öncesi izin tamamlanmalı; vesayet makamı kararına itiraz ve kanun yolu süreleri tebliğden, evlenmenin iptali süreleri ise özel hükümden hesaplanmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Vesayet Altındaki Kişinin Evlenme İzni ve Ayırt Etme Gücü Bakımından İlk Usul Adımı Neden Önemlidir?

Kişinin evlenme iradesini doğrudan tespit edip ayırt etme gücünü evlenme işlemi bakımından güncel sağlık ve sosyal inceleme verileriyle değerlendirmek; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Vesayet altındaki kişinin evlenme izni ve ayırt etme gücü bakımından tebliğ ve öğrenme kayıtları nasıl tutulmalıdır?

Evlenme başvurusu öncesi izin tamamlanmalı; vesayet makamı kararına itiraz ve kanun yolu süreleri tebliğden, evlenmenin iptali süreleri ise özel hükümden hesaplanmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Evlenmeye izin, vasinin ret kararının kaldırılması, kişinin dinlenmesi, güncel uzman incelemesi, vesayet tedbirinin uyarlanması ve kanun yolu hangi delillere dayanmalıdır?

Evlenmeye izin, vasinin ret kararının kaldırılması, kişinin dinlenmesi, güncel uzman incelemesi, vesayet tedbirinin uyarlanması ve kanun yolu, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Vesayet Altındaki Kişinin Evlenme İzni ve Ayırt Etme Gücü konusunda ilk hukuki adım nedir; hangi kayıtlar korunmalı ve hangi savunma veya kabul edilebilirlik engeli önceden değerlendirilmelidir” sorusu, 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 5490 Sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Kısıtlı kişi ayırt etme gücüne sahipse evlenme iradesini bizzat açıklar; yasal temsilcinin izni gerekir ve haksız ret halinde hâkim, kişinin serbest iradesi ile korunma ihtiyacını değerlendirerek evlenmeye izin verebilir.

Dosyanın ilk önceliği kişinin evlenme iradesini doğrudan tespit edip ayırt etme gücünü evlenme işlemi bakımından güncel sağlık ve sosyal inceleme verileriyle değerlendirmek, delil omurgası ise vesayet ve kısıtlama kararları, vasi atama belgesi, nüfus kayıt örneği, evlenme başvurusu, vasi görüşü veya ret yazısı, sağlık ve uzman raporları, kişinin dinlenme tutanağı, sosyal inceleme ve iletişim kayıtları ile Vesayet Altındaki Kişinin Evlenme İzni ve Ayırt Etme Gücü uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Evlenme başvurusu öncesi izin tamamlanmalı; vesayet makamı kararına itiraz ve kanun yolu süreleri tebliğden, evlenmenin iptali süreleri ise özel hükümden hesaplanmalıdır. Evlenmeye izin, vasinin ret kararının kaldırılması, kişinin dinlenmesi, güncel uzman incelemesi, vesayet tedbirinin uyarlanması ve kanun yolu talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; kısıtlılığı evlenme ehliyetinin otomatik kaybı saymak veya vasinin iznini kişinin kendi evlenme iradesinin yerine geçirmek riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

Aile ve Boşanma Hukuku6 mevzuat, içtihat ve doktrin bağlantısıYayın ilkelerimiz
Vesayet Altındaki Kişinin Evlenme İzni ve Ayırt Etme Gücü konulu makale görseli
Makale görseli
AYNI ALANDA
Aile ve Boşanma HukukuAile Mahkemesinde Sosyal İnceleme Raporuna İtiraz

Aile Mahkemesinde Sosyal İnceleme Raporuna İtiraz; Velayet ve kişisel ilişki uyuşmazlığında sosyal inceleme raporu hakimin çocuğun üstün yararını değerlendirmesine yardımcı takdiri bir delildir; taraflar raporun yöntemi, veri kaynağı, güncelliği, uzmanlığı ve sonuçları hakkında açıklama ve itiraz sunabilmeli, hakim raporu diğer delillerle birlikte tartışmalıdır. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Aile ve Boşanma HukukuEvlat Edinme Kayıtlarında Gizlilik ve Bilgiye Erişim

Evlat Edinme Kayıtlarında Gizlilik ve Bilgiye Erişim; Evlat edinmeye ilişkin mahkeme ve nüfus kayıtları özel gizlilik korumasındadır; bilgiye erişim evlatlığın kimliği, kökenini öğrenme ve kişisel verilerine erişme menfaati ile biyolojik aile ve üçüncü kişilerin mahremiyeti dengelenerek yetkili makam ve kanuni usulle sağlanır. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Aile ve Boşanma HukukuEvlenmenin Butlanında İyi Niyetli Eşin Hakları

Evlenmenin Butlanında İyi Niyetli Eşin Hakları; Mutlak veya nispi butlan sebebiyle evlilik sona erdirildiğinde, evlenirken butlan sebebini bilmeyen ve bilmesi beklenmeyen eş, boşanmaya ilişkin mali sonuçlardan ve kişisel durumun korunmasından koşulları ölçüsünde yararlanabilir; çocukların evlilik içindeki statüsü de butlandan etkilenmez. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →