Mahkeme İçi Sulhun Hükme ve İcraya Etkisi

Kapsam

Mahkeme İçi Sulhun Hükme ve İcraya Etkisi yönünden başvurunun usul hukuku içindeki amacı, görevli mahkeme, taraf ve hukuki yarar, yapılması istenen işlem, karşı tarafın dinlenilmesi, özel süre ve verilecek kararın sonraki yargılamaya etkisi birlikte ele alınır. Tarafların görülmekte olan davada serbestçe tasarruf edebilecekleri uyuşmazlık üzerinde yaptıkları mahkeme içi sulh, davayı sona erdirir ve tutanağa geçirilen kapsamına göre ilam gibi icra edilebilir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, mahkeme içi sulhun hükme ve icraya etkisi konusunda 18 Ekim 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Usul İşleminin Amacı ve İnceleme Sınırı

İncelemenin ilk ölçütü “tarafların görülmekte olan davada serbestçe tasarruf edebilecekleri uyuşmazlık üzerinde yaptıkları mahkeme içi sulh, davayı sona erdirir ve tutanağa geçirilen kapsamına göre ilam gibi icra edilebilir” kuralıdır. Her uzlaşma mahkeme içi sulh değildir; taraf ve vekil yetkisi, dava konusu, üçüncü kişi hakkı, kamu düzeni, şarta bağlı edim, harç-gider, feragat-kabul ayrımı ve irade sakatlığı ayrı incelenmelidir. Ayrıca “dava ve cevap dilekçeleri, duruşma tutanağı, imzalı sulh metni, vekaletname ve özel yetki, ödeme ve devir planı, tapu veya sicil kayıtları, harç-gider hesabı, mahkeme kararı, kesinleşme şerhi ve icra dosyası hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Mahkeme İçi Sulhun Hükme ve İcraya Etkisi bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.74 ve 313-315

Mahkeme içi sulhun hükme ve icraya etkisi kapsamında m.74 ve 313-315 hükümleri özel yetki, mahkeme içi sulh ve sonuçları bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.1-39 ve 112-125

Mahkeme içi sulhun hükme ve icraya etkisi kapsamında m.1-39 ve 112-125 hükümleri sözleşme, irade bozukluğu ve ifa bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve İcra ve İflas Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu: m.32-41

Mahkeme içi sulhun hükme ve icraya etkisi kapsamında m.32-41 hükümleri ilamlı icra ve icranın geri bırakılması bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Başvuru Koşulları ve Mahkemenin Yetkisi

Tarafların görülmekte olan davada serbestçe tasarruf edebilecekleri uyuşmazlık üzerinde yaptıkları mahkeme içi sulh, davayı sona erdirir ve tutanağa geçirilen kapsamına göre ilam gibi icra edilebilir.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için dava ve cevap dilekçeleri, duruşma tutanağı, imzalı sulh metni, vekaletname ve özel yetki, ödeme ve devir planı, tapu veya sicil kayıtları, harç-gider hesabı, mahkeme kararı, kesinleşme şerhi ve icra dosyası ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay mahkeme içi icraya etkisi resmî kayıtları yönünden tarafların görülmekte olan davada serbestçe tasarruf edebilecekleri uyuşmazlık üzerinde yaptıkları mahkeme içi sulh, davayı sona erdirir ve tutanağa geçirilen kapsamına göre ilam gibi icra edilebilir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Her uzlaşma mahkeme içi sulh değildir; taraf ve vekil yetkisi, dava konusu, üçüncü kişi hakkı, kamu düzeni, şarta bağlı edim, harç-gider, feragat-kabul ayrımı ve irade sakatlığı ayrı incelenmelidir.

“Yargıtay mahkeme içi icraya etkisi emsal taraması yönünden her uzlaşma mahkeme içi sulh değildir; taraf ve vekil yetkisi, dava konusu, üçüncü kişi hakkı, kamu düzeni, şarta bağlı edim, harç-gider, feragat-kabul ayrımı ve irade sakatlığı ayrı incelenmelidir” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Dava ve cevap dilekçeleri, duruşma tutanağı, imzalı sulh metni, vekaletname ve özel yetki, ödeme ve devir planı, tapu veya sicil kayıtları, harç-gider hesabı, mahkeme kararı, kesinleşme şerhi ve icra dosyası hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

Resmî Gazete mahkeme içi icraya etkisi yürürlük denetimi yönünden dava ve cevap dilekçeleri, duruşma tutanağı, imzalı sulh metni, vekaletname ve özel yetki, ödeme ve devir planı, tapu veya sicil kayıtları, harç-gider hesabı, mahkeme kararı, kesinleşme şerhi ve icra dosyası hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır. Bu ölçüt özellikle tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar üzerinden sınanır. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak ihtimalini güçlendirebilir.

İşlemle Bağlantılı Belge ve Kayıtlar

Dava ve cevap dilekçeleri, duruşma tutanağı, imzalı sulh metni, vekaletname ve özel yetki, ödeme ve devir planı, tapu veya sicil kayıtları, harç-gider hesabı, mahkeme kararı, kesinleşme şerhi ve icra dosyası.

Bu delil öncelikle “tarafların görülmekte olan davada serbestçe tasarruf edebilecekleri uyuşmazlık üzerinde yaptıkları mahkeme içi sulh, davayı sona erdirir ve tutanağa geçirilen kapsamına göre ilam gibi icra edilebilir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay mahkeme içi icraya etkisi resmî kayıtları yönünden dava ve cevap dilekçeleri, duruşma tutanağı, imzalı sulh metni, vekaletname ve özel yetki, ödeme ve devir planı, tapu veya sicil kayıtları, harç-gider hesabı, mahkeme kararı, kesinleşme şerhi ve icra dosyası” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.

“Yargıtay mahkeme içi icraya etkisi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

“Resmî Gazete mahkeme içi icraya etkisi yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” kaydı, “dava ve cevap dilekçeleri, duruşma tutanağı, imzalı sulh metni, vekaletname ve özel yetki, ödeme ve devir planı, tapu veya sicil kayıtları, harç-gider hesabı, mahkeme kararı, kesinleşme şerhi ve icra dosyası hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Görevli Mahkeme ve İzlenecek Usul

Sulh maddelerini taraf, edim, vade ve dava talepleriyle eşleştirip vekillerin özel yetkisini ve üçüncü kişi veya kamu düzeni engelini kontrol etmek.

“Yargıtay mahkeme içi icraya etkisi resmî kayıtları yönünden sulh maddelerini taraf, edim, vade ve dava talepleriyle eşleştirip vekillerin özel yetkisini ve üçüncü kişi veya kamu düzeni engelini kontrol etmek” aşamasında usul işleminin kanuni amacı, görevli mahkeme, hukuki yarar ve dayanak kayıtlar birlikte denetlenmelidir. İstenen işlem esası peşinen çözecek ölçüde genişletilmemelidir.

Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.

“Yargıtay mahkeme içi icraya etkisi emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” aşamasında usul işleminin kanuni amacı, görevli mahkeme, hukuki yarar ve dayanak kayıtlar birlikte denetlenmelidir. İstenen işlem esası peşinen çözecek ölçüde genişletilmemelidir.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

“Resmî Gazete mahkeme içi icraya etkisi yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” aşamasında usul işleminin kanuni amacı, görevli mahkeme, hukuki yarar ve dayanak kayıtlar birlikte denetlenmelidir. İstenen işlem esası peşinen çözecek ölçüde genişletilmemelidir.

Özel Süre, Tebligat ve Hak Kaybı

Sulh hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir; tutanak ve kararın tebliği sonrasında tavzih, irade bozukluğu iddiası, kanun yolu ve ilamlı icra süreleri somut işleme göre ayrılmalıdır.

“Yargıtay mahkeme içi icraya etkisi resmî kayıtları yönünden sulh hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir; tutanak ve kararın tebliği sonrasında tavzih, irade bozukluğu iddiası, kanun yolu ve ilamlı icra süreleri somut işleme göre ayrılmalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Sulh maddelerini taraf, edim, vade ve dava talepleriyle eşleştirip vekillerin özel yetkisini ve üçüncü kişi veya kamu düzeni engelini kontrol etmek yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

“Yargıtay mahkeme içi icraya etkisi emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

İstenen Usul İşleminin Açıkça Kurulması

Sulh nedeniyle davanın sona ermesi, edimlerin ilamlı icrası, tapu veya sicil işlemi, cezai şart ve faiz, irade sakatlığı nedeniyle sulhun iptali, gider ve vekalet ücreti.

“Yargıtay mahkeme içi icraya etkisi resmî kayıtları yönünden sulh nedeniyle davanın sona ermesi, edimlerin ilamlı icrası, tapu veya sicil işlemi, cezai şart ve faiz, irade sakatlığı nedeniyle sulhun iptali, gider ve vekalet ücreti” istemi, usul işleminin amacı, kapsamı ve dava ve cevap dilekçeleri, duruşma tutanağı, imzalı sulh metni, vekaletname ve özel yetki, ödeme ve devir planı, tapu veya sicil kayıtları, harç-gider hesabı, mahkeme kararı, kesinleşme şerhi ve icra dosyası ile ilişkilendirilmelidir. Kararın hangi belge, vakıa veya işlem hakkında ve ne şekilde uygulanacağı tereddütsüz gösterilmelidir.

Bu Usul Meselesi Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay mahkeme içi icraya etkisi emsal taraması yönünden bu usul meselesi bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” istemi, usul işleminin amacı, kapsamı ve somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile ilişkilendirilmelidir. Kararın hangi belge, vakıa veya işlem hakkında ve ne şekilde uygulanacağı tereddütsüz gösterilmelidir.

Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.

“Resmî Gazete mahkeme içi icraya etkisi yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi” istemi, usul işleminin amacı, kapsamı ve tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile ilişkilendirilmelidir. Kararın hangi belge, vakıa veya işlem hakkında ve ne şekilde uygulanacağı tereddütsüz gösterilmelidir.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay — Mahkeme İçi İcraya Etkisi Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “mahkeme içi icraya etkisi resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu usul meselesi bakımından tarafların görülmekte olan davada serbestçe tasarruf edebilecekleri uyuşmazlık üzerinde yaptıkları mahkeme içi sulh, davayı sona erdirir ve tutanağa geçirilen kapsamına göre ilam gibi icra edilebilir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Mahkeme İçi İcraya Etkisi Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “mahkeme içi icraya etkisi emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu usul meselesi içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; her uzlaşma mahkeme içi sulh değildir; taraf ve vekil yetkisi, dava konusu, üçüncü kişi hakkı, kamu düzeni, şarta bağlı edim, harç-gider, feragat-kabul ayrımı ve irade sakatlığı ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Mahkeme İçi İcraya Etkisi Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “mahkeme içi icraya etkisi yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu usul meselesi için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Hukuki Yarar, Kapsam ve Usul Hatası Riskleri

Vekilde özel yetki bulunmadan sulh yapmak veya dava dışı karmaşık edimleri mahkeme tutanağında açıkça göstermeden icra edilebilir saymak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay mahkeme içi icraya etkisi resmî kayıtları yönünden vekilde özel yetki bulunmadan sulh yapmak veya dava dışı karmaşık edimleri mahkeme tutanağında açıkça göstermeden icra edilebilir saymak”. Bu savunmaya verilecek cevap, dava ve cevap dilekçeleri, duruşma tutanağı, imzalı sulh metni, vekaletname ve özel yetki, ödeme ve devir planı, tapu veya sicil kayıtları, harç-gider hesabı, mahkeme kararı, kesinleşme şerhi ve icra dosyası delili ve “Tarafların görülmekte olan davada serbestçe tasarruf edebilecekleri uyuşmazlık üzerinde yaptıkları mahkeme içi sulh, davayı sona erdirir ve tutanağa geçirilen kapsamına göre ilam gibi icra edilebilir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay mahkeme içi icraya etkisi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski gerçekleşirse bu usul meselesi bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Resmî Gazete mahkeme içi icraya etkisi yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması aşamasında tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

• dava ve cevap dilekçeleri, duruşma tutanağı, imzalı sulh metni, vekaletname ve özel yetki, ödeme ve devir planı, tapu veya sicil kayıtları, harç-gider hesabı, mahkeme kararı, kesinleşme şerhi ve icra dosyası
• Mahkeme İçi Sulhun Hükme ve İcraya Etkisi uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
• tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar

• sulh maddelerini taraf, edim, vade ve dava talepleriyle eşleştirip vekillerin özel yetkisini ve üçüncü kişi veya kamu düzeni engelini kontrol etmek
• görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
• çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması

• Süre çizelgesinde Sulh hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir; tutanak ve kararın tebliği sonrasında tavzih, irade bozukluğu iddiası, kanun yolu ve ilamlı icra süreleri somut işleme göre ayrılmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Mahkeme İçi Sulhun Hükme ve İcraya Etkisi Bakımından İlk Usul Adımı Hangisidir?

Sulh maddelerini taraf, edim, vade ve dava talepleriyle eşleştirip vekillerin özel yetkisini ve üçüncü kişi veya kamu düzeni engelini kontrol etmek; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması. Usul işleminin amacı, görevli mahkeme, hukuki yarar, karşı tarafın dinlenilmesi ve kararın sonraki yargılamaya etkisi ayrı ayrı doğrulanmalıdır.

Mahkeme içi sulhun hükme ve icraya etkisi bakımından süre çizelgesi hangi tarihler esas alınarak hazırlanmalıdır?

Sulh hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir; tutanak ve kararın tebliği sonrasında tavzih, irade bozukluğu iddiası, kanun yolu ve ilamlı icra süreleri somut işleme göre ayrılmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sulh nedeniyle davanın sona ermesi, edimlerin ilamlı icrası, tapu veya sicil işlemi, cezai şart ve faiz, irade sakatlığı nedeniyle sulhun iptali, gider ve vekalet ücreti ile diğer istemler nasıl ayrılır?

Sulh nedeniyle davanın sona ermesi, edimlerin ilamlı icrası, tapu veya sicil işlemi, cezai şart ve faiz, irade sakatlığı nedeniyle sulhun iptali, gider ve vekalet ücreti, bu usul meselesi bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi usul işleminin amacıyla sınırlı kurulmalıdır. Esas hakkındaki hüküm, para alacağı veya faiz sonucu kendiliğinden bu başvurunun parçası sayılmamalıdır.

Sonuç

Bu usul meselesi bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Mahkeme İçi Sulhun Hükme ve İcraya Etkisi bakımından hak kaybını önlemek için hangi tarihler, usul işlemleri ve talep sonuçları dosyanın başında netleştirilmelidir” sorusu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu, 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Tarafların görülmekte olan davada serbestçe tasarruf edebilecekleri uyuşmazlık üzerinde yaptıkları mahkeme içi sulh, davayı sona erdirir ve tutanağa geçirilen kapsamına göre ilam gibi icra edilebilir.

Dosyanın ilk önceliği sulh maddelerini taraf, edim, vade ve dava talepleriyle eşleştirip vekillerin özel yetkisini ve üçüncü kişi veya kamu düzeni engelini kontrol etmek, delil omurgası ise dava ve cevap dilekçeleri, duruşma tutanağı, imzalı sulh metni, vekaletname ve özel yetki, ödeme ve devir planı, tapu veya sicil kayıtları, harç-gider hesabı, mahkeme kararı, kesinleşme şerhi ve icra dosyası ile Mahkeme İçi Sulhun Hükme ve İcraya Etkisi uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Sulh hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir; tutanak ve kararın tebliği sonrasında tavzih, irade bozukluğu iddiası, kanun yolu ve ilamlı icra süreleri somut işleme göre ayrılmalıdır. Sulh nedeniyle davanın sona ermesi, edimlerin ilamlı icrası, tapu veya sicil işlemi, cezai şart ve faiz, irade sakatlığı nedeniyle sulhun iptali, gider ve vekalet ücreti talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; vekilde özel yetki bulunmadan sulh yapmak veya dava dışı karmaşık edimleri mahkeme tutanağında açıkça göstermeden icra edilebilir saymak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

• Yargıtay — mahkeme içi icraya etkisi resmî kayıtları — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: bu usul meselesi bakımından tarafların görülmekte olan davada serbestçe tasarruf edebilecekleri uyuşmazlık üzerinde yaptıkları mahkeme içi sulh, davayı sona erdirir ve tutanağa geçirilen kapsamına göre ilam gibi icra edilebilir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
• Yargıtay — mahkeme içi icraya etkisi emsal taraması — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: bu usul meselesi içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; her uzlaşma mahkeme içi sulh değildir; taraf ve vekil yetkisi, dava konusu, üçüncü kişi hakkı, kamu düzeni, şarta bağlı edim, harç-gider, feragat-kabul ayrımı ve irade sakatlığı ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
• Resmî Gazete — mahkeme içi icraya etkisi yürürlük denetimi — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: bu usul meselesi için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
• 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m.74 ve 313-315
• 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu — m.1-39 ve 112-125
• 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu — m.32-41
• Yargıtay Karar Arama
• Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru