Aile ve Boşanma Hukuku

Vesayet Altındaki Kişinin İşletmesinin Devamı veya Tasfiyesi

Vesayet Altındaki Kişinin İşletmesinin Devamı veya Tasfiyesi; Vesayet altındaki kişinin malvarlığındaki ticari veya sınai işletmenin sürdürülmesi yahut tasfiyesi, yalnız vasinin ticari tercihiyle değil vesayet makamının talimatı ve önemli işlemlerde denetim makamının izniyle, kişinin menfaati esas alınarak yürütülür. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

Sorumlu yazarAv. Ali Armağan KILIÇ
Yayın tarihi
Son güncelleme
Okuma süresi3.756 kelime · 18 dk

Kapsam

Vesayet Altındaki Kişinin İşletmesinin Devamı veya Tasfiyesi yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Vesayet altındaki kişinin malvarlığındaki ticari veya sınai işletmenin sürdürülmesi yahut tasfiyesi, yalnız vasinin ticari tercihiyle değil vesayet makamının talimatı ve önemli işlemlerde denetim makamının izniyle, kişinin menfaati esas alınarak yürütülür. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, vesayet altındaki kişinin işletmesinin devamı veya tasfiyesi konusunda 14 Ekim 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Uyuşmazlığın Hukukî Niteliği

İncelemenin ilk ölçütü “vesayet altındaki kişinin malvarlığındaki ticari veya sınai işletmenin sürdürülmesi yahut tasfiyesi, yalnız vasinin ticari tercihiyle değil vesayet makamının talimatı ve önemli işlemlerde denetim makamının izniyle, kişinin menfaati esas alınarak yürütülür” kuralıdır. İşletmenin kârlı olması devam kararını, zarar etmesi de derhâl tasfiyeyi tek başına zorunlu kılmaz; nakit akışı, kişisel sorumluluk, çalışanlar, sözleşmeler, ruhsat, değerleme, devir, vergi ve izin kademeleri ayrı incelenmelidir. Ayrıca “vesayet ve vasi atama kararları, işletme sicil ve ruhsatları, son mali tablolar, vergi ve sgk kayıtları, stok ve demirbaş listesi, sözleşmeler, çalışan dosyaları, borç-alacak dökümü, değerleme raporu, vasi raporu, vesayet ve denetim makamı kararları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Vesayet Altındaki Kişinin İşletmesinin Devamı veya Tasfiyesi bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu: m.396-494 ve Özellikle 443, 462-463

Vesayet altındaki kişinin işletmesinin devamı veya tasfiyesi kapsamında m.396-494 ve özellikle 443, 462-463 hükümleri vesayet, işletme yönetimi, izin ve denetim bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Ticaret Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu: m.11-40 ve 64-88

Vesayet altındaki kişinin işletmesinin devamı veya tasfiyesi kapsamında m.11-40 ve 64-88 hükümleri ticari işletme, sicil, defter ve finansal durum bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.382-388 ve 389-399

Vesayet altındaki kişinin işletmesinin devamı veya tasfiyesi kapsamında m.382-388 ve 389-399 hükümleri çekişmesiz yargı ve geçici koruma bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Medeni Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Kural, İstisna ve Değerlendirme

Vesayet altındaki kişinin malvarlığındaki ticari veya sınai işletmenin sürdürülmesi yahut tasfiyesi, yalnız vasinin ticari tercihiyle değil vesayet makamının talimatı ve önemli işlemlerde denetim makamının izniyle, kişinin menfaati esas alınarak yürütülür.

“Adalet Bakanlığı vesayet altındaki veya tasfiyesi resmî kayıtları yönünden vesayet altındaki kişinin malvarlığındaki ticari veya sınai işletmenin sürdürülmesi yahut tasfiyesi, yalnız vasinin ticari tercihiyle değil vesayet makamının talimatı ve önemli işlemlerde denetim makamının izniyle, kişinin menfaati esas alınarak yürütülür” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok vesayet ve vasi atama kararları, işletme sicil ve ruhsatları, son mali tablolar, vergi ve SGK kayıtları, stok ve demirbaş listesi, sözleşmeler, çalışan dosyaları, borç-alacak dökümü, değerleme raporu, vasi raporu, vesayet ve denetim makamı kararları ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve vasinin temsil yetkisini sınırsız işletme yetkisi sanmak veya denetim makamı izni gereken devir ve tasfiye işlemini yalnız vesayet makamı kararıyla tamamlamak savunması da ayrıca incelenmelidir.

İşletmenin kârlı olması devam kararını, zarar etmesi de derhâl tasfiyeyi tek başına zorunlu kılmaz; nakit akışı, kişisel sorumluluk, çalışanlar, sözleşmeler, ruhsat, değerleme, devir, vergi ve izin kademeleri ayrı incelenmelidir.

Yargıtay vesayet altındaki veya tasfiyesi emsal taraması yönünden işletmenin kârlı olması devam kararını, zarar etmesi de derhâl tasfiyeyi tek başına zorunlu kılmaz; nakit akışı, kişisel sorumluluk, çalışanlar, sözleşmeler, ruhsat, değerleme, devir, vergi ve izin kademeleri ayrı incelenmelidir. Bu ölçüt özellikle somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi üzerinden sınanır. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak ihtimalini güçlendirebilir.

Vesayet ve vasi atama kararları, işletme sicil ve ruhsatları, son mali tablolar, vergi ve SGK kayıtları, stok ve demirbaş listesi, sözleşmeler, çalışan dosyaları, borç-alacak dökümü, değerleme raporu, vasi raporu, vesayet ve denetim makamı kararları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Resmî Gazete vesayet altındaki veya tasfiyesi yürürlük denetimi yönünden vesayet ve vasi atama kararları, işletme sicil ve ruhsatları, son mali tablolar, vergi ve SGK kayıtları, stok ve demirbaş listesi, sözleşmeler, çalışan dosyaları, borç-alacak dökümü, değerleme raporu, vasi raporu, vesayet ve denetim makamı kararları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Dosyanın Delil Omurgası

Vesayet ve vasi atama kararları, işletme sicil ve ruhsatları, son mali tablolar, vergi ve SGK kayıtları, stok ve demirbaş listesi, sözleşmeler, çalışan dosyaları, borç-alacak dökümü, değerleme raporu, vasi raporu, vesayet ve denetim makamı kararları.

“Adalet Bakanlığı vesayet altındaki veya tasfiyesi resmî kayıtları yönünden vesayet ve vasi atama kararları, işletme sicil ve ruhsatları, son mali tablolar, vergi ve SGK kayıtları, stok ve demirbaş listesi, sözleşmeler, çalışan dosyaları, borç-alacak dökümü, değerleme raporu, vasi raporu, vesayet ve denetim makamı kararları” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken vesayet ve vasi atama kararları, işletme sicil ve ruhsatları, son mali tablolar, vergi ve SGK kayıtları, stok ve demirbaş listesi, sözleşmeler, çalışan dosyaları, borç-alacak dökümü, değerleme raporu, vasi raporu, vesayet ve denetim makamı kararları ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.

“Yargıtay vesayet altındaki veya tasfiyesi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” kaydı, “İşletmenin kârlı olması devam kararını, zarar etmesi de derhâl tasfiyeyi tek başına zorunlu kılmaz; nakit akışı, kişisel sorumluluk, çalışanlar, sözleşmeler, ruhsat, değerleme, devir, vergi ve izin kademeleri ayrı incelenmelidir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

Bu delil öncelikle “vesayet ve vasi atama kararları, işletme sicil ve ruhsatları, son mali tablolar, vergi ve sgk kayıtları, stok ve demirbaş listesi, sözleşmeler, çalışan dosyaları, borç-alacak dökümü, değerleme raporu, vasi raporu, vesayet ve denetim makamı kararları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Resmî Gazete vesayet altındaki veya tasfiyesi yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

“Adalet Bakanlığı vesayet altındaki veya tasfiyesi resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Doğru Merci ve İzlenecek Yol

İşletmenin net malvarlığını, devam halinde nakit ihtiyacını ve tasfiye halinde gerçekleşecek değeri karşılaştıran rapor hazırlayıp talep edilen işlemleri izin türüne göre sınıflandırmak.

“Adalet Bakanlığı vesayet altındaki veya tasfiyesi resmî kayıtları yönünden işletmenin net malvarlığını, devam halinde nakit ihtiyacını ve tasfiye halinde gerçekleşecek değeri karşılaştıran rapor hazırlayıp talep edilen işlemleri izin türüne göre sınıflandırmak” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik vesayet ve vasi atama kararları, işletme sicil ve ruhsatları, son mali tablolar, vergi ve SGK kayıtları, stok ve demirbaş listesi, sözleşmeler, çalışan dosyaları, borç-alacak dökümü, değerleme raporu, vasi raporu, vesayet ve denetim makamı kararları, işletmenin devamı, geçici yönetici veya uzman atanması, devir ya da tasfiye izni, işlemin onaylanması veya iptali, hesap verme, zararın tazmini, tedbir ve sicil düzeltmesi talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.

“Yargıtay vesayet altındaki veya tasfiyesi emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi dosyaya alınmalı ve somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Resmî Gazete vesayet altındaki veya tasfiyesi yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi.

“Adalet Bakanlığı vesayet altındaki veya tasfiyesi resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar, işletmenin devamı, geçici yönetici veya uzman atanması, devir ya da tasfiye izni, işlemin onaylanması veya iptali, hesap verme, zararın tazmini, tedbir ve sicil düzeltmesi talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Kritik Tarihler ve Süre Çizelgesi

Olağan yönetim dışındaki işlemler izin alınmadan tamamlanmamalı; hesap verme, dönemsel rapor, işçi ve alacaklı bildirimleri, vergi-SGK kapanışı ve karara karşı kanun yolu süreleri korunmalıdır.

“Adalet Bakanlığı vesayet altındaki veya tasfiyesi resmî kayıtları yönünden olağan yönetim dışındaki işlemler izin alınmadan tamamlanmamalı; hesap verme, dönemsel rapor, işçi ve alacaklı bildirimleri, vergi-SGK kapanışı ve karara karşı kanun yolu süreleri korunmalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Yargıtay vesayet altındaki veya tasfiyesi emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

Hükümde Yer Alması Gereken Talepler

İşletmenin devamı, geçici yönetici veya uzman atanması, devir ya da tasfiye izni, işlemin onaylanması veya iptali, hesap verme, zararın tazmini, tedbir ve sicil düzeltmesi.

“Adalet Bakanlığı vesayet altındaki veya tasfiyesi resmî kayıtları yönünden işletmenin devamı, geçici yönetici veya uzman atanması, devir ya da tasfiye izni, işlemin onaylanması veya iptali, hesap verme, zararın tazmini, tedbir ve sicil düzeltmesi” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Vesayet ve vasi atama kararları, işletme sicil ve ruhsatları, son mali tablolar, vergi ve SGK kayıtları, stok ve demirbaş listesi, sözleşmeler, çalışan dosyaları, borç-alacak dökümü, değerleme raporu, vasi raporu, vesayet ve denetim makamı kararları bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay vesayet altındaki veya tasfiyesi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” talebi, “İşletmenin kârlı olması devam kararını, zarar etmesi de derhâl tasfiyeyi tek başına zorunlu kılmaz; nakit akışı, kişisel sorumluluk, çalışanlar, sözleşmeler, ruhsat, değerleme, devir, vergi ve izin kademeleri ayrı incelenmelidir” koşuluyla ve somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Resmî Gazete vesayet altındaki veya tasfiyesi yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar, temel ölçüt ise “vesayet ve vasi atama kararları, işletme sicil ve ruhsatları, son mali tablolar, vergi ve sgk kayıtları, stok ve demirbaş listesi, sözleşmeler, çalışan dosyaları, borç-alacak dökümü, değerleme raporu, vasi raporu, vesayet ve denetim makamı kararları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” olacaktır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Adalet Bakanlığı — Vesayet Altındaki veya Tasfiyesi Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “vesayet altındaki veya tasfiyesi resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından vesayet altındaki kişinin malvarlığındaki ticari veya sınai işletmenin sürdürülmesi yahut tasfiyesi, yalnız vasinin ticari tercihiyle değil vesayet makamının talimatı ve önemli işlemlerde denetim makamının izniyle, kişinin menfaati esas alınarak yürütülür yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Vesayet Altındaki veya Tasfiyesi Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “vesayet altındaki veya tasfiyesi emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; işletmenin kârlı olması devam kararını, zarar etmesi de derhâl tasfiyeyi tek başına zorunlu kılmaz; nakit akışı, kişisel sorumluluk, çalışanlar, sözleşmeler, ruhsat, değerleme, devir, vergi ve izin kademeleri ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Vesayet Altındaki veya Tasfiyesi Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “vesayet altındaki veya tasfiyesi yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Muhtemel Savunmalar ve Ayrılan Durumlar

Vasinin temsil yetkisini sınırsız işletme yetkisi sanmak veya denetim makamı izni gereken devir ve tasfiye işlemini yalnız vesayet makamı kararıyla tamamlamak.

“Adalet Bakanlığı vesayet altındaki veya tasfiyesi resmî kayıtları yönünden vasinin temsil yetkisini sınırsız işletme yetkisi sanmak veya denetim makamı izni gereken devir ve tasfiye işlemini yalnız vesayet makamı kararıyla tamamlamak” riski gerçekleşirse işletmenin devamı, geçici yönetici veya uzman atanması, devir ya da tasfiye izni, işlemin onaylanması veya iptali, hesap verme, zararın tazmini, tedbir ve sicil düzeltmesi talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay vesayet altındaki veya tasfiyesi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması aşamasında somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Resmî Gazete vesayet altındaki veya tasfiyesi yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar delili ve “vesayet ve vasi atama kararları, işletme sicil ve ruhsatları, son mali tablolar, vergi ve SGK kayıtları, stok ve demirbaş listesi, sözleşmeler, çalışan dosyaları, borç-alacak dökümü, değerleme raporu, vasi raporu, vesayet ve denetim makamı kararları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

  • vesayet ve vasi atama kararları, işletme sicil ve ruhsatları, son mali tablolar, vergi ve SGK kayıtları, stok ve demirbaş listesi, sözleşmeler, çalışan dosyaları, borç-alacak dökümü, değerleme raporu, vasi raporu, vesayet ve denetim makamı kararları
  • Vesayet Altındaki Kişinin İşletmesinin Devamı veya Tasfiyesi uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
  • tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
  • taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar
  • işletmenin net malvarlığını, devam halinde nakit ihtiyacını ve tasfiye halinde gerçekleşecek değeri karşılaştıran rapor hazırlayıp talep edilen işlemleri izin türüne göre sınıflandırmak
  • görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
  • çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
  • somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi
  • Süre çizelgesinde Olağan yönetim dışındaki işlemler izin alınmadan tamamlanmamalı; hesap verme, dönemsel rapor, işçi ve alacaklı bildirimleri, vergi-SGK kapanışı ve karara karşı kanun yolu süreleri korunmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Vesayet altındaki kişinin işletmesinin devamı veya tasfiyesi bakımından doğru merci ve usul yolu hangi verilerle belirlenir?

İşletmenin net malvarlığını, devam halinde nakit ihtiyacını ve tasfiye halinde gerçekleşecek değeri karşılaştıran rapor hazırlayıp talep edilen işlemleri izin türüne göre sınıflandırmak; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Vesayet Altındaki Kişinin İşletmesinin Devamı veya Tasfiyesi Bakımından Hangi Başlangıç Olayı Süreyi Başlatır?

Olağan yönetim dışındaki işlemler izin alınmadan tamamlanmamalı; hesap verme, dönemsel rapor, işçi ve alacaklı bildirimleri, vergi-SGK kapanışı ve karara karşı kanun yolu süreleri korunmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

İşletmenin devamı, geçici yönetici veya uzman atanması, devir ya da tasfiye izni, işlemin onaylanması veya iptali, hesap verme, zararın tazmini, tedbir ve sicil düzeltmesi istemi mahkemeden veya yetkili merciden nasıl istenmelidir?

İşletmenin devamı, geçici yönetici veya uzman atanması, devir ya da tasfiye izni, işlemin onaylanması veya iptali, hesap verme, zararın tazmini, tedbir ve sicil düzeltmesi, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Vesayet Altındaki Kişinin İşletmesinin Devamı veya Tasfiyesi incelemesinde iddia, karşı görüş, kanun dayanağı ve içtihat somut olayla nasıl eşleştirilmelidir” sorusu, 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Vesayet altındaki kişinin malvarlığındaki ticari veya sınai işletmenin sürdürülmesi yahut tasfiyesi, yalnız vasinin ticari tercihiyle değil vesayet makamının talimatı ve önemli işlemlerde denetim makamının izniyle, kişinin menfaati esas alınarak yürütülür.

Dosyanın ilk önceliği işletmenin net malvarlığını, devam halinde nakit ihtiyacını ve tasfiye halinde gerçekleşecek değeri karşılaştıran rapor hazırlayıp talep edilen işlemleri izin türüne göre sınıflandırmak, delil omurgası ise vesayet ve vasi atama kararları, işletme sicil ve ruhsatları, son mali tablolar, vergi ve SGK kayıtları, stok ve demirbaş listesi, sözleşmeler, çalışan dosyaları, borç-alacak dökümü, değerleme raporu, vasi raporu, vesayet ve denetim makamı kararları ile Vesayet Altındaki Kişinin İşletmesinin Devamı veya Tasfiyesi uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Olağan yönetim dışındaki işlemler izin alınmadan tamamlanmamalı; hesap verme, dönemsel rapor, işçi ve alacaklı bildirimleri, vergi-SGK kapanışı ve karara karşı kanun yolu süreleri korunmalıdır. İşletmenin devamı, geçici yönetici veya uzman atanması, devir ya da tasfiye izni, işlemin onaylanması veya iptali, hesap verme, zararın tazmini, tedbir ve sicil düzeltmesi talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; vasinin temsil yetkisini sınırsız işletme yetkisi sanmak veya denetim makamı izni gereken devir ve tasfiye işlemini yalnız vesayet makamı kararıyla tamamlamak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

Aile ve Boşanma Hukuku7 mevzuat, içtihat ve doktrin bağlantısıYayın ilkelerimiz
Vesayet Altındaki Kişinin İşletmesinin Devamı veya Tasfiyesi konulu makale görseli
Makale görseli
AYNI ALANDA
Aile ve Boşanma HukukuAile Mahkemesinde Sosyal İnceleme Raporuna İtiraz

Aile Mahkemesinde Sosyal İnceleme Raporuna İtiraz; Velayet ve kişisel ilişki uyuşmazlığında sosyal inceleme raporu hakimin çocuğun üstün yararını değerlendirmesine yardımcı takdiri bir delildir; taraflar raporun yöntemi, veri kaynağı, güncelliği, uzmanlığı ve sonuçları hakkında açıklama ve itiraz sunabilmeli, hakim raporu diğer delillerle birlikte tartışmalıdır. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Aile ve Boşanma HukukuEvlat Edinme Kayıtlarında Gizlilik ve Bilgiye Erişim

Evlat Edinme Kayıtlarında Gizlilik ve Bilgiye Erişim; Evlat edinmeye ilişkin mahkeme ve nüfus kayıtları özel gizlilik korumasındadır; bilgiye erişim evlatlığın kimliği, kökenini öğrenme ve kişisel verilerine erişme menfaati ile biyolojik aile ve üçüncü kişilerin mahremiyeti dengelenerek yetkili makam ve kanuni usulle sağlanır. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Aile ve Boşanma HukukuEvlenmenin Butlanında İyi Niyetli Eşin Hakları

Evlenmenin Butlanında İyi Niyetli Eşin Hakları; Mutlak veya nispi butlan sebebiyle evlilik sona erdirildiğinde, evlenirken butlan sebebini bilmeyen ve bilmesi beklenmeyen eş, boşanmaya ilişkin mali sonuçlardan ve kişisel durumun korunmasından koşulları ölçüsünde yararlanabilir; çocukların evlilik içindeki statüsü de butlandan etkilenmez. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →