Ticaret ve Şirketler Hukuku

Dikey Anlaşmada Beş Yılı Aşan Rekabet Etmeme Yükümlülüğü

Dikey Anlaşmada Beş Yılı Aşan Rekabet Etmeme Yükümlülüğü; Alıcıya getirilen belirsiz süreli veya beş yılı aşan rekabet etmeme yükümlülüğü, dar istisnalar dışında dikey anlaşmalara tanınan grup muafiyetinden yararlanamaz. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

Sorumlu yazarAv. Ali Armağan KILIÇ
Yayın tarihi
Son güncelleme
Okuma süresi3.250 kelime · 15 dk

Kapsam

Dikey Anlaşmada Beş Yılı Aşan Rekabet Etmeme Yükümlülüğü yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Alıcıya getirilen belirsiz süreli veya beş yılı aşan rekabet etmeme yükümlülüğü, dar istisnalar dışında dikey anlaşmalara tanınan grup muafiyetinden yararlanamaz. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, dikey anlaşmada beş yılı aşan rekabet etmeme yükümlülüğü konusunda 8 Ekim 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Uyuşmazlığın Hukukî Niteliği

İncelemenin ilk ölçütü “alıcıya getirilen belirsiz süreli veya beş yılı aşan rekabet etmeme yükümlülüğü, dar istisnalar dışında dikey anlaşmalara tanınan grup muafiyetinden yararlanamaz” kuralıdır. Uzun sözleşme her zaman rekabet etmeme değildir; alımların yüzde seksen eşiği, başlangıç ve yenileme, açık irade, tesisin sağlayıcı mülkiyeti, sözleşme sonrası dönem, pazar payı ve bireysel muafiyet ayrıştırılmalıdır. Ayrıca “bayilik ve dağıtım sözleşmeleri, ek protokoller, kira-intifa ve kredi belgeleri, ürün alım oranları, ciro ve pazar verileri, yenileme bildirimleri, fesih engelleri, rakip alımlar, kurul yazışmaları ve elektronik kayıtlar hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Dikey Anlaşmada Beş Yılı Aşan Rekabet Etmeme Yükümlülüğü bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

4054 Sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun: m.4, 5 ve 9

Dikey anlaşmada beş yılı aşan rekabet etmeme yükümlülüğü kapsamında m.4, 5 ve 9 hükümleri dikey anlaşma ve muafiyet bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.26-27 ve 112

Dikey anlaşmada beş yılı aşan rekabet etmeme yükümlülüğü kapsamında m.26-27 ve 112 hükümleri geçerlilik ve zarar bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve İdari Yargılama Usulü Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu: m.7 ve 27

Dikey anlaşmada beş yılı aşan rekabet etmeme yükümlülüğü kapsamında m.7 ve 27 hükümleri Kurul kararının yargısal denetimi bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Kural, İstisna ve Değerlendirme

Alıcıya getirilen belirsiz süreli veya beş yılı aşan rekabet etmeme yükümlülüğü, dar istisnalar dışında dikey anlaşmalara tanınan grup muafiyetinden yararlanamaz.

“Rekabet Kurulu dikey anlaşmada etmeme yükümlülüğü resmî kayıtları yönünden alıcıya getirilen belirsiz süreli veya beş yılı aşan rekabet etmeme yükümlülüğü, dar istisnalar dışında dikey anlaşmalara tanınan grup muafiyetinden yararlanamaz” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok bayilik ve dağıtım sözleşmeleri, ek protokoller, kira-intifa ve kredi belgeleri, ürün alım oranları, ciro ve pazar verileri, yenileme bildirimleri, fesih engelleri, rakip alımlar, kurul yazışmaları ve elektronik kayıtlar ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve her yıl otomatik yenilenen sözleşmeyi yalnız bir yıllık saymak veya kira-intifa düzenini bayilik ilişkisinden bağımsız değerlendirmek savunması da ayrıca incelenmelidir.

Uzun sözleşme her zaman rekabet etmeme değildir; alımların yüzde seksen eşiği, başlangıç ve yenileme, açık irade, tesisin sağlayıcı mülkiyeti, sözleşme sonrası dönem, pazar payı ve bireysel muafiyet ayrıştırılmalıdır.

Yargıtay dikey anlaşmada etmeme yükümlülüğü emsal taraması yönünden uzun sözleşme her zaman rekabet etmeme değildir; alımların yüzde seksen eşiği, başlangıç ve yenileme, açık irade, tesisin sağlayıcı mülkiyeti, sözleşme sonrası dönem, pazar payı ve bireysel muafiyet ayrıştırılmalıdır. Bu ölçüt özellikle somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi üzerinden sınanır. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak ihtimalini güçlendirebilir.

Bayilik ve dağıtım sözleşmeleri, ek protokoller, kira-intifa ve kredi belgeleri, ürün alım oranları, ciro ve pazar verileri, yenileme bildirimleri, fesih engelleri, rakip alımlar, kurul yazışmaları ve elektronik kayıtlar hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Resmî Gazete dikey anlaşmada etmeme yükümlülüğü yürürlük denetimi yönünden bayilik ve dağıtım sözleşmeleri, ek protokoller, kira-intifa ve kredi belgeleri, ürün alım oranları, ciro ve pazar verileri, yenileme bildirimleri, fesih engelleri, rakip alımlar, kurul yazışmaları ve elektronik kayıtlar hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Dosyanın Delil Omurgası

Bayilik ve dağıtım sözleşmeleri, ek protokoller, kira-intifa ve kredi belgeleri, ürün alım oranları, ciro ve pazar verileri, yenileme bildirimleri, fesih engelleri, rakip alımlar, kurul yazışmaları ve elektronik kayıtlar.

“Rekabet Kurulu dikey anlaşmada etmeme yükümlülüğü resmî kayıtları yönünden bayilik ve dağıtım sözleşmeleri, ek protokoller, kira-intifa ve kredi belgeleri, ürün alım oranları, ciro ve pazar verileri, yenileme bildirimleri, fesih engelleri, rakip alımlar, kurul yazışmaları ve elektronik kayıtlar” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken bayilik ve dağıtım sözleşmeleri, ek protokoller, kira-intifa ve kredi belgeleri, ürün alım oranları, ciro ve pazar verileri, yenileme bildirimleri, fesih engelleri, rakip alımlar, kurul yazışmaları ve elektronik kayıtlar ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.

“Yargıtay dikey anlaşmada etmeme yükümlülüğü emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” kaydı, “Uzun sözleşme her zaman rekabet etmeme değildir; alımların yüzde seksen eşiği, başlangıç ve yenileme, açık irade, tesisin sağlayıcı mülkiyeti, sözleşme sonrası dönem, pazar payı ve bireysel muafiyet ayrıştırılmalıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

Bu delil öncelikle “bayilik ve dağıtım sözleşmeleri, ek protokoller, kira-intifa ve kredi belgeleri, ürün alım oranları, ciro ve pazar verileri, yenileme bildirimleri, fesih engelleri, rakip alımlar, kurul yazışmaları ve elektronik kayıtlar hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Resmî Gazete dikey anlaşmada etmeme yükümlülüğü yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Doğru Merci ve İzlenecek Yol

Doğrudan ve dolaylı tedarik sınırlamalarını çıkarıp alım oranı, fiilî başlangıç, yenileme mekanizması ve bağlantılı sözleşmelerle toplam süreyi hesaplamak.

“Rekabet Kurulu dikey anlaşmada etmeme yükümlülüğü resmî kayıtları yönünden doğrudan ve dolaylı tedarik sınırlamalarını çıkarıp alım oranı, fiilî başlangıç, yenileme mekanizması ve bağlantılı sözleşmelerle toplam süreyi hesaplamak” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik bayilik ve dağıtım sözleşmeleri, ek protokoller, kira-intifa ve kredi belgeleri, ürün alım oranları, ciro ve pazar verileri, yenileme bildirimleri, fesih engelleri, rakip alımlar, kurul yazışmaları ve elektronik kayıtlar, grup muafiyeti dışında kalma, bireysel muafiyet değerlendirmesi, rekabet etmeme hükmünün uygulanmaması, sözleşme uyarlaması, tazminat ve Kurul başvurusu talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.

“Yargıtay dikey anlaşmada etmeme yükümlülüğü emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi dosyaya alınmalı ve somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Resmî Gazete dikey anlaşmada etmeme yükümlülüğü yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Kritik Tarihler ve Süre Çizelgesi

Kurul bilgi talepleri zamanında karşılanmalı; taahhüt, savunma, sözleşme feshi, tazminat ve idari dava süreleri ayrı takvimlenmelidir.

“Rekabet Kurulu dikey anlaşmada etmeme yükümlülüğü resmî kayıtları yönünden kurul bilgi talepleri zamanında karşılanmalı; taahhüt, savunma, sözleşme feshi, tazminat ve idari dava süreleri ayrı takvimlenmelidir” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Yargıtay dikey anlaşmada etmeme yükümlülüğü emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

Hükümde Yer Alması Gereken Talepler

Grup muafiyeti dışında kalma, bireysel muafiyet değerlendirmesi, rekabet etmeme hükmünün uygulanmaması, sözleşme uyarlaması, tazminat ve Kurul başvurusu.

“Rekabet Kurulu dikey anlaşmada etmeme yükümlülüğü resmî kayıtları yönünden grup muafiyeti dışında kalma, bireysel muafiyet değerlendirmesi, rekabet etmeme hükmünün uygulanmaması, sözleşme uyarlaması, tazminat ve Kurul başvurusu” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Bayilik ve dağıtım sözleşmeleri, ek protokoller, kira-intifa ve kredi belgeleri, ürün alım oranları, ciro ve pazar verileri, yenileme bildirimleri, fesih engelleri, rakip alımlar, kurul yazışmaları ve elektronik kayıtlar bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay dikey anlaşmada etmeme yükümlülüğü emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” talebi, “Uzun sözleşme her zaman rekabet etmeme değildir; alımların yüzde seksen eşiği, başlangıç ve yenileme, açık irade, tesisin sağlayıcı mülkiyeti, sözleşme sonrası dönem, pazar payı ve bireysel muafiyet ayrıştırılmalıdır” koşuluyla ve somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Resmî Gazete dikey anlaşmada etmeme yükümlülüğü yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar, temel ölçüt ise “bayilik ve dağıtım sözleşmeleri, ek protokoller, kira-intifa ve kredi belgeleri, ürün alım oranları, ciro ve pazar verileri, yenileme bildirimleri, fesih engelleri, rakip alımlar, kurul yazışmaları ve elektronik kayıtlar hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” olacaktır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Rekabet Kurulu — Dikey Anlaşmada Etmeme Yükümlülüğü Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “dikey anlaşmada etmeme yükümlülüğü resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından alıcıya getirilen belirsiz süreli veya beş yılı aşan rekabet etmeme yükümlülüğü, dar istisnalar dışında dikey anlaşmalara tanınan grup muafiyetinden yararlanamaz yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Dikey Anlaşmada Etmeme Yükümlülüğü Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “dikey anlaşmada etmeme yükümlülüğü emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; uzun sözleşme her zaman rekabet etmeme değildir; alımların yüzde seksen eşiği, başlangıç ve yenileme, açık irade, tesisin sağlayıcı mülkiyeti, sözleşme sonrası dönem, pazar payı ve bireysel muafiyet ayrıştırılmalıdır savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Dikey Anlaşmada Etmeme Yükümlülüğü Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “dikey anlaşmada etmeme yükümlülüğü yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Muhtemel Savunmalar ve Ayrılan Durumlar

Her yıl otomatik yenilenen sözleşmeyi yalnız bir yıllık saymak veya kira-intifa düzenini bayilik ilişkisinden bağımsız değerlendirmek.

“Rekabet Kurulu dikey anlaşmada etmeme yükümlülüğü resmî kayıtları yönünden her yıl otomatik yenilenen sözleşmeyi yalnız bir yıllık saymak veya kira-intifa düzenini bayilik ilişkisinden bağımsız değerlendirmek” riski gerçekleşirse grup muafiyeti dışında kalma, bireysel muafiyet değerlendirmesi, rekabet etmeme hükmünün uygulanmaması, sözleşme uyarlaması, tazminat ve Kurul başvurusu talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay dikey anlaşmada etmeme yükümlülüğü emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması aşamasında somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Resmî Gazete dikey anlaşmada etmeme yükümlülüğü yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar delili ve “bayilik ve dağıtım sözleşmeleri, ek protokoller, kira-intifa ve kredi belgeleri, ürün alım oranları, ciro ve pazar verileri, yenileme bildirimleri, fesih engelleri, rakip alımlar, kurul yazışmaları ve elektronik kayıtlar hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

  • bayilik ve dağıtım sözleşmeleri, ek protokoller, kira-intifa ve kredi belgeleri, ürün alım oranları, ciro ve pazar verileri, yenileme bildirimleri, fesih engelleri, rakip alımlar, kurul yazışmaları ve elektronik kayıtlar
  • Dikey Anlaşmada Beş Yılı Aşan Rekabet Etmeme Yükümlülüğü uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
  • tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
  • doğrudan ve dolaylı tedarik sınırlamalarını çıkarıp alım oranı, fiilî başlangıç, yenileme mekanizması ve bağlantılı sözleşmelerle toplam süreyi hesaplamak
  • görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
  • çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
  • Süre çizelgesinde Kurul bilgi talepleri zamanında karşılanmalı; taahhüt, savunma, sözleşme feshi, tazminat ve idari dava süreleri ayrı takvimlenmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Dikey anlaşmada beş yılı aşan rekabet etmeme yükümlülüğü bakımından ilk usul adımından sonra hangi işlemler yapılmalıdır?

Doğrudan ve dolaylı tedarik sınırlamalarını çıkarıp alım oranı, fiilî başlangıç, yenileme mekanizması ve bağlantılı sözleşmelerle toplam süreyi hesaplamak; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Dikey Anlaşmada Beş Yılı Aşan Rekabet Etmeme Yükümlülüğü Bakımından Kritik Tarihler Nasıl Belirlenir?

Kurul bilgi talepleri zamanında karşılanmalı; taahhüt, savunma, sözleşme feshi, tazminat ve idari dava süreleri ayrı takvimlenmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Grup muafiyeti dışında kalma, bireysel muafiyet değerlendirmesi, rekabet etmeme hükmünün uygulanmaması, sözleşme uyarlaması, tazminat ve Kurul başvurusu talebi hangi vakıa ve delillerle somutlaştırılmalıdır?

Grup muafiyeti dışında kalma, bireysel muafiyet değerlendirmesi, rekabet etmeme hükmünün uygulanmaması, sözleşme uyarlaması, tazminat ve Kurul başvurusu, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Dikey Anlaşmada Beş Yılı Aşan Rekabet Etmeme Yükümlülüğü bakımından uygulanacak ana kural, ispatlanması gereken maddi vakıalar ve doğru başvuru sırası nasıl belirlenir” sorusu, 4054 Sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu, 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Alıcıya getirilen belirsiz süreli veya beş yılı aşan rekabet etmeme yükümlülüğü, dar istisnalar dışında dikey anlaşmalara tanınan grup muafiyetinden yararlanamaz.

Dosyanın ilk önceliği doğrudan ve dolaylı tedarik sınırlamalarını çıkarıp alım oranı, fiilî başlangıç, yenileme mekanizması ve bağlantılı sözleşmelerle toplam süreyi hesaplamak, delil omurgası ise bayilik ve dağıtım sözleşmeleri, ek protokoller, kira-intifa ve kredi belgeleri, ürün alım oranları, ciro ve pazar verileri, yenileme bildirimleri, fesih engelleri, rakip alımlar, kurul yazışmaları ve elektronik kayıtlar ile Dikey Anlaşmada Beş Yılı Aşan Rekabet Etmeme Yükümlülüğü uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Kurul bilgi talepleri zamanında karşılanmalı; taahhüt, savunma, sözleşme feshi, tazminat ve idari dava süreleri ayrı takvimlenmelidir. Grup muafiyeti dışında kalma, bireysel muafiyet değerlendirmesi, rekabet etmeme hükmünün uygulanmaması, sözleşme uyarlaması, tazminat ve Kurul başvurusu talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; her yıl otomatik yenilenen sözleşmeyi yalnız bir yıllık saymak veya kira-intifa düzenini bayilik ilişkisinden bağımsız değerlendirmek riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

Ticaret ve Şirketler Hukuku7 mevzuat, içtihat ve doktrin bağlantısıYayın ilkelerimiz
Dikey Anlaşmada Beş Yılı Aşan Rekabet Etmeme Yükümlülüğü konulu makale görseli
Makale görseli
AYNI ALANDA
Ticaret ve Şirketler HukukuÇalışanın Haksız Rekabet Fiilinden İşletme Sahibinin Sorumluluğu

Çalışanın Haksız Rekabet Fiilinden İşletme Sahibinin Sorumluluğu; Çalışan veya işçinin hizmetini yürütürken işlediği haksız rekabet fiilinin durdurulması, önlenmesi ve ortadan kaldırılması işletme sahibinden de istenebilir; tazminat sorumluluğu ise çalıştıranın özen yükümlülüğü, fiille görev arasındaki bağ ve kusur hükümleriyle ayrıca belirlenir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Ticaret ve Şirketler HukukuAdi Ortaklıkta Ortağın Rekabet Yasağı ve Kazancın Ortaklığa Devri

Adi Ortaklıkta Ortağın Rekabet Yasağı ve Kazancın Ortaklığa Devri; Adi ortak, kendisinin veya üçüncü kişinin yararına ortaklığın amacını engelleyen ya da zarar veren işler yapamaz; ihlal halinde faaliyetin durdurulması, zararın giderilmesi ve ortaklık fırsatından elde edilen kazancın ortaklık hesabına verilmesi gündeme gelebilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Ticaret ve Şirketler HukukuPerakende Ticarette Fahiş Fiyat ve Haksız Ticari Uygulama

Perakende Ticarette Fahiş Fiyat ve Haksız Ticari Uygulama; Üretici, tedarikçi ve perakende işletme; piyasa dengesini bozan, tüketicinin mala ulaşmasını engelleyen fahiş fiyat artışı, stokçuluk ve tedarik zincirindeki güç dengesizliğini kötüye kullanan haksız ticari uygulamalardan kaçınmalıdır; inceleme somut maliyet, piyasa ve sözleşme verisine dayanmalıdır. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →