Olağanüstü Evlenme İzni ve Hakimin Değerlendirmesi

Kapsam

Olağanüstü Evlenme İzni ve Hakimin Değerlendirmesi yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. On altı yaşını doldurmuş küçük, olağanüstü durum ve pek önemli sebep varsa hâkim izniyle evlenebilir; izin istisnaidir ve hâkim küçüğü dinleyerek olgunluk, özgür irade, güvenlik, eğitim, sağlık ve üstün yararı somut delillerle değerlendirmelidir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, olağanüstü evlenme izni ve hakimin değerlendirmesi konusunda 6 Ekim 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Uyuşmazlığın Hukukî Niteliği

İncelemenin ilk ölçütü “on altı yaşını doldurmuş küçük, olağanüstü durum ve pek önemli sebep varsa hâkim izniyle evlenebilir; izin istisnaidir ve hâkim küçüğü dinleyerek olgunluk, özgür irade, güvenlik, eğitim, sağlık ve üstün yararı somut delillerle değerlendirmelidir” kuralıdır. Gebelik, nişan veya ailelerin istemesi tek başına otomatik izin sebebi değildir; yaşın doğru hesabı, evlenme ehliyeti, baskı veya şiddet riski, tıbbi ve sosyal inceleme, yasal temsilcinin görüşü, eğitim planı ve çocuk koruma ihtiyacı ayrı ele alınmalıdır. Ayrıca “nüfus kayıt örneği, küçüğün bizzat beyanı, yasal temsilci görüşü, sosyal inceleme raporu, okul kayıtları, sağlık raporu, gebelik varsa tıbbi belgeler, kolluk veya koruma kayıtları, nişan ve yaşam planına ilişkin belgeler, uzman görüşü ve duruşma tutanağı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Olağanüstü Evlenme İzni ve Hakimin Değerlendirmesi bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu: m.124-128

Olağanüstü evlenme izni ve hakimin değerlendirmesi kapsamında m.124-128 hükümleri evlenme yaşı ve ehliyeti bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Çocuk Koruma Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

5395 Sayılı Çocuk Koruma Kanunu: m.4-7

Olağanüstü evlenme izni ve hakimin değerlendirmesi kapsamında m.4-7 hükümleri çocuğun üstün yararı ve tedbirler bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.382-388

Olağanüstü evlenme izni ve hakimin değerlendirmesi kapsamında m.382-388 hükümleri çekişmesiz yargı usulü bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Medeni Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Kural, İstisna ve Değerlendirme

On altı yaşını doldurmuş küçük, olağanüstü durum ve pek önemli sebep varsa hâkim izniyle evlenebilir; izin istisnaidir ve hâkim küçüğü dinleyerek olgunluk, özgür irade, güvenlik, eğitim, sağlık ve üstün yararı somut delillerle değerlendirmelidir.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için nüfus kayıt örneği, küçüğün bizzat beyanı, yasal temsilci görüşü, sosyal inceleme raporu, okul kayıtları, sağlık raporu, gebelik varsa tıbbi belgeler, kolluk veya koruma kayıtları, nişan ve yaşam planına ilişkin belgeler, uzman görüşü ve duruşma tutanağı ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi resmî kayıtları yönünden on altı yaşını doldurmuş küçük, olağanüstü durum ve pek önemli sebep varsa hâkim izniyle evlenebilir; izin istisnaidir ve hâkim küçüğü dinleyerek olgunluk, özgür irade, güvenlik, eğitim, sağlık ve üstün yararı somut delillerle değerlendirmelidir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Gebelik, nişan veya ailelerin istemesi tek başına otomatik izin sebebi değildir; yaşın doğru hesabı, evlenme ehliyeti, baskı veya şiddet riski, tıbbi ve sosyal inceleme, yasal temsilcinin görüşü, eğitim planı ve çocuk koruma ihtiyacı ayrı ele alınmalıdır.

“Yargıtay olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi emsal taraması yönünden gebelik, nişan veya ailelerin istemesi tek başına otomatik izin sebebi değildir; yaşın doğru hesabı, evlenme ehliyeti, baskı veya şiddet riski, tıbbi ve sosyal inceleme, yasal temsilcinin görüşü, eğitim planı ve çocuk koruma ihtiyacı ayrı ele alınmalıdır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Nüfus kayıt örneği, küçüğün bizzat beyanı, yasal temsilci görüşü, sosyal inceleme raporu, okul kayıtları, sağlık raporu, gebelik varsa tıbbi belgeler, kolluk veya koruma kayıtları, nişan ve yaşam planına ilişkin belgeler, uzman görüşü ve duruşma tutanağı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

Resmî Gazete olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi yürürlük denetimi yönünden nüfus kayıt örneği, küçüğün bizzat beyanı, yasal temsilci görüşü, sosyal inceleme raporu, okul kayıtları, sağlık raporu, gebelik varsa tıbbi belgeler, kolluk veya koruma kayıtları, nişan ve yaşam planına ilişkin belgeler, uzman görüşü ve duruşma tutanağı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır. Bu ölçüt özellikle tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar üzerinden sınanır. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak ihtimalini güçlendirebilir.

Dosyanın Delil Omurgası

Nüfus kayıt örneği, küçüğün bizzat beyanı, yasal temsilci görüşü, sosyal inceleme raporu, okul kayıtları, sağlık raporu, gebelik varsa tıbbi belgeler, kolluk veya koruma kayıtları, nişan ve yaşam planına ilişkin belgeler, uzman görüşü ve duruşma tutanağı.

Bu delil öncelikle “on altı yaşını doldurmuş küçük, olağanüstü durum ve pek önemli sebep varsa hâkim izniyle evlenebilir; izin istisnaidir ve hâkim küçüğü dinleyerek olgunluk, özgür irade, güvenlik, eğitim, sağlık ve üstün yararı somut delillerle değerlendirmelidir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi resmî kayıtları yönünden nüfus kayıt örneği, küçüğün bizzat beyanı, yasal temsilci görüşü, sosyal inceleme raporu, okul kayıtları, sağlık raporu, gebelik varsa tıbbi belgeler, kolluk veya koruma kayıtları, nişan ve yaşam planına ilişkin belgeler, uzman görüşü ve duruşma tutanağı” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.

“Yargıtay olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

“Resmî Gazete olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” kaydı, “nüfus kayıt örneği, küçüğün bizzat beyanı, yasal temsilci görüşü, sosyal inceleme raporu, okul kayıtları, sağlık raporu, gebelik varsa tıbbi belgeler, kolluk veya koruma kayıtları, nişan ve yaşam planına ilişkin belgeler, uzman görüşü ve duruşma tutanağı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

Bu delil öncelikle “on altı yaşını doldurmuş küçük, olağanüstü durum ve pek önemli sebep varsa hâkim izniyle evlenebilir; izin istisnaidir ve hâkim küçüğü dinleyerek olgunluk, özgür irade, güvenlik, eğitim, sağlık ve üstün yararı somut delillerle değerlendirmelidir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Doğru Merci ve İzlenecek Yol

Yaşı gün hesabıyla doğrulayıp küçüğün dış etkiden uzak biçimde dinlenmesini, sosyal inceleme yapılmasını ve iddia edilen olağanüstü sebebin güvenlik-eğitim-sağlık etkileriyle belgelenmesini istemek.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; nüfus kayıt örneği, küçüğün bizzat beyanı, yasal temsilci görüşü, sosyal inceleme raporu, okul kayıtları, sağlık raporu, gebelik varsa tıbbi belgeler, kolluk veya koruma kayıtları, nişan ve yaşam planına ilişkin belgeler, uzman görüşü ve duruşma tutanağı ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi resmî kayıtları yönünden yaşı gün hesabıyla doğrulayıp küçüğün dış etkiden uzak biçimde dinlenmesini, sosyal inceleme yapılmasını ve iddia edilen olağanüstü sebebin güvenlik-eğitim-sağlık etkileriyle belgelenmesini istemek” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.

“Yargıtay olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

“Resmî Gazete olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar dosyaya alınmalı ve asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Kritik Tarihler ve Süre Çizelgesi

Evlenme başvurusu ve izin kararı nikâhtan önce tamamlanmalıdır; kanun yolu süresi kararın tebliğinden itibaren, koruma tedbirleri ise risk ortaya çıktığında gecikmeksizin işletilmelidir.

“Yargıtay olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi resmî kayıtları yönünden evlenme başvurusu ve izin kararı nikâhtan önce tamamlanmalıdır; kanun yolu süresi kararın tebliğinden itibaren, koruma tedbirleri ise risk ortaya çıktığında gecikmeksizin işletilmelidir” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Yaşı gün hesabıyla doğrulayıp küçüğün dış etkiden uzak biçimde dinlenmesini, sosyal inceleme yapılmasını ve iddia edilen olağanüstü sebebin güvenlik-eğitim-sağlık etkileriyle belgelenmesini istemek yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

“Yargıtay olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Hükümde Yer Alması Gereken Talepler

Olağanüstü evlenme izni verilmesi veya reddi, sosyal inceleme ve uzman raporu, küçüğün dinlenmesi, yasal temsilci görüşü, koruyucu-destekleyici tedbir, gizlilik, kararın istinafı ve nüfus işlemleri.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi resmî kayıtları yönünden olağanüstü evlenme izni verilmesi veya reddi, sosyal inceleme ve uzman raporu, küçüğün dinlenmesi, yasal temsilci görüşü, koruyucu-destekleyici tedbir, gizlilik, kararın istinafı ve nüfus işlemleri olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil nüfus kayıt örneği, küçüğün bizzat beyanı, yasal temsilci görüşü, sosyal inceleme raporu, okul kayıtları, sağlık raporu, gebelik varsa tıbbi belgeler, kolluk veya koruma kayıtları, nişan ve yaşam planına ilişkin belgeler, uzman görüşü ve duruşma tutanağı, temel ölçüt ise “on altı yaşını doldurmuş küçük, olağanüstü durum ve pek önemli sebep varsa hâkim izniyle evlenebilir; izin istisnaidir ve hâkim küçüğü dinleyerek olgunluk, özgür irade, güvenlik, eğitim, sağlık ve üstün yararı somut delillerle değerlendirmelidir” olacaktır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.

“Resmî Gazete olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi” talebi, “nüfus kayıt örneği, küçüğün bizzat beyanı, yasal temsilci görüşü, sosyal inceleme raporu, okul kayıtları, sağlık raporu, gebelik varsa tıbbi belgeler, kolluk veya koruma kayıtları, nişan ve yaşam planına ilişkin belgeler, uzman görüşü ve duruşma tutanağı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” koşuluyla ve tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay — Olağanüstü Evlenme Hakimin Değerlendirmesi Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından on altı yaşını doldurmuş küçük, olağanüstü durum ve pek önemli sebep varsa hâkim izniyle evlenebilir; izin istisnaidir ve hâkim küçüğü dinleyerek olgunluk, özgür irade, güvenlik, eğitim, sağlık ve üstün yararı somut delillerle değerlendirmelidir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Olağanüstü Evlenme Hakimin Değerlendirmesi Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; gebelik, nişan veya ailelerin istemesi tek başına otomatik izin sebebi değildir; yaşın doğru hesabı, evlenme ehliyeti, baskı veya şiddet riski, tıbbi ve sosyal inceleme, yasal temsilcinin görüşü, eğitim planı ve çocuk koruma ihtiyacı ayrı ele alınmalıdır savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Olağanüstü Evlenme Hakimin Değerlendirmesi Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Muhtemel Savunmalar ve Ayrılan Durumlar

Çocuğun üstün yararı incelemesini ailelerin anlaşmasına indirgemek veya olağanüstü sebebi kanıtlamadan evliliği sosyal bir zorunluluk gibi kabul etmek.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi resmî kayıtları yönünden çocuğun üstün yararı incelemesini ailelerin anlaşmasına indirgemek veya olağanüstü sebebi kanıtlamadan evliliği sosyal bir zorunluluk gibi kabul etmek”. Bu savunmaya verilecek cevap, nüfus kayıt örneği, küçüğün bizzat beyanı, yasal temsilci görüşü, sosyal inceleme raporu, okul kayıtları, sağlık raporu, gebelik varsa tıbbi belgeler, kolluk veya koruma kayıtları, nişan ve yaşam planına ilişkin belgeler, uzman görüşü ve duruşma tutanağı delili ve “On altı yaşını doldurmuş küçük, olağanüstü durum ve pek önemli sebep varsa hâkim izniyle evlenebilir; izin istisnaidir ve hâkim küçüğü dinleyerek olgunluk, özgür irade, güvenlik, eğitim, sağlık ve üstün yararı somut delillerle değerlendirmelidir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski gerçekleşirse somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Resmî Gazete olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması aşamasında tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

• nüfus kayıt örneği, küçüğün bizzat beyanı, yasal temsilci görüşü, sosyal inceleme raporu, okul kayıtları, sağlık raporu, gebelik varsa tıbbi belgeler, kolluk veya koruma kayıtları, nişan ve yaşam planına ilişkin belgeler, uzman görüşü ve duruşma tutanağı
• Olağanüstü Evlenme İzni ve Hakimin Değerlendirmesi uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
• tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
• taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar

• yaşı gün hesabıyla doğrulayıp küçüğün dış etkiden uzak biçimde dinlenmesini, sosyal inceleme yapılmasını ve iddia edilen olağanüstü sebebin güvenlik-eğitim-sağlık etkileriyle belgelenmesini istemek
• görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
• çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
• somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi

• Süre çizelgesinde Evlenme başvurusu ve izin kararı nikâhtan önce tamamlanmalıdır; kanun yolu süresi kararın tebliğinden itibaren, koruma tedbirleri ise risk ortaya çıktığında gecikmeksizin işletilmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Olağanüstü evlenme izni ve hakimin değerlendirmesi bakımından ilk usul adımından sonra hangi işlemler yapılmalıdır?

Yaşı gün hesabıyla doğrulayıp küçüğün dış etkiden uzak biçimde dinlenmesini, sosyal inceleme yapılmasını ve iddia edilen olağanüstü sebebin güvenlik-eğitim-sağlık etkileriyle belgelenmesini istemek; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Olağanüstü Evlenme İzni ve Hakimin Değerlendirmesi Bakımından Kritik Tarihler Nasıl Belirlenir?

Evlenme başvurusu ve izin kararı nikâhtan önce tamamlanmalıdır; kanun yolu süresi kararın tebliğinden itibaren, koruma tedbirleri ise risk ortaya çıktığında gecikmeksizin işletilmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Olağanüstü evlenme izni verilmesi veya reddi, sosyal inceleme ve uzman raporu, küçüğün dinlenmesi, yasal temsilci görüşü, koruyucu-destekleyici tedbir, gizlilik, kararın istinafı ve nüfus işlemleri talebi hangi vakıa ve delillerle somutlaştırılmalıdır?

Olağanüstü evlenme izni verilmesi veya reddi, sosyal inceleme ve uzman raporu, küçüğün dinlenmesi, yasal temsilci görüşü, koruyucu-destekleyici tedbir, gizlilik, kararın istinafı ve nüfus işlemleri, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Olağanüstü Evlenme İzni ve Hakimin Değerlendirmesi bakımından uygulanacak ana kural, ispatlanması gereken maddi vakıalar ve doğru başvuru sırası nasıl belirlenir” sorusu, 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu, 5395 Sayılı Çocuk Koruma Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. On altı yaşını doldurmuş küçük, olağanüstü durum ve pek önemli sebep varsa hâkim izniyle evlenebilir; izin istisnaidir ve hâkim küçüğü dinleyerek olgunluk, özgür irade, güvenlik, eğitim, sağlık ve üstün yararı somut delillerle değerlendirmelidir.

Dosyanın ilk önceliği yaşı gün hesabıyla doğrulayıp küçüğün dış etkiden uzak biçimde dinlenmesini, sosyal inceleme yapılmasını ve iddia edilen olağanüstü sebebin güvenlik-eğitim-sağlık etkileriyle belgelenmesini istemek, delil omurgası ise nüfus kayıt örneği, küçüğün bizzat beyanı, yasal temsilci görüşü, sosyal inceleme raporu, okul kayıtları, sağlık raporu, gebelik varsa tıbbi belgeler, kolluk veya koruma kayıtları, nişan ve yaşam planına ilişkin belgeler, uzman görüşü ve duruşma tutanağı ile Olağanüstü Evlenme İzni ve Hakimin Değerlendirmesi uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Evlenme başvurusu ve izin kararı nikâhtan önce tamamlanmalıdır; kanun yolu süresi kararın tebliğinden itibaren, koruma tedbirleri ise risk ortaya çıktığında gecikmeksizin işletilmelidir. Olağanüstü evlenme izni verilmesi veya reddi, sosyal inceleme ve uzman raporu, küçüğün dinlenmesi, yasal temsilci görüşü, koruyucu-destekleyici tedbir, gizlilik, kararın istinafı ve nüfus işlemleri talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; çocuğun üstün yararı incelemesini ailelerin anlaşmasına indirgemek veya olağanüstü sebebi kanıtlamadan evliliği sosyal bir zorunluluk gibi kabul etmek riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

• Yargıtay — olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi resmî kayıtları — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık bakımından on altı yaşını doldurmuş küçük, olağanüstü durum ve pek önemli sebep varsa hâkim izniyle evlenebilir; izin istisnaidir ve hâkim küçüğü dinleyerek olgunluk, özgür irade, güvenlik, eğitim, sağlık ve üstün yararı somut delillerle değerlendirmelidir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
• Yargıtay — olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi emsal taraması — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; gebelik, nişan veya ailelerin istemesi tek başına otomatik izin sebebi değildir; yaşın doğru hesabı, evlenme ehliyeti, baskı veya şiddet riski, tıbbi ve sosyal inceleme, yasal temsilcinin görüşü, eğitim planı ve çocuk koruma ihtiyacı ayrı ele alınmalıdır savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
• Resmî Gazete — olağanüstü evlenme hakimin değerlendirmesi yürürlük denetimi — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
• 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu — m.124-128
• 5395 Sayılı Çocuk Koruma Kanunu — m.4-7
• 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m.382-388
• Yargıtay Karar Arama
• Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru