Avukatın Hapis Hakkı ve Müvekkile Hesap Verme Borcu

Kapsam

Avukatın Hapis Hakkı ve Müvekkile Hesap Verme Borcu yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Avukat, müvekkili adına aldığı para ve kıymetleri gecikmeksizin bildirmek ve hesap vermekle yükümlüdür; muaccel ücret ve gider alacağı için koşulları varsa elindeki para veya mallar üzerinde hapis hakkı kullanabilse de mahsup, bildirim, orantı ve emanet niteliği sınırlarına uymalıdır. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, avukatın hapis hakkı ve müvekkile hesap verme borcu konusunda 28 Eylül 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Taraf Sıfatı, İşlem ve Hukukî Sonuç

İncelemenin ilk ölçütü “avukat, müvekkili adına aldığı para ve kıymetleri gecikmeksizin bildirmek ve hesap vermekle yükümlüdür; muaccel ücret ve gider alacağı için koşulları varsa elindeki para veya mallar üzerinde hapis hakkı kullanabilse de mahsup, bildirim, orantı ve emanet niteliği sınırlarına uymalıdır” kuralıdır. Avukatın ücret alacağı bulunduğu iddiası müvekkile ait bütün para ve belgeleri süresiz tutma yetkisi vermez; yazılı ücret sözleşmesi, tahsilat yetkisi, masraf, karşı vekalet ücreti, muacceliyet, hesap bildirimi, mahsup iradesi, dosya evrakının savunmaya etkisi ve çekişmesiz miktar ayrı incelenmelidir. Ayrıca “vekaletname, avukatlık ve ücret sözleşmesi, tahsilat makbuzları, banka ve icra dosyası hareketleri, serbest meslek makbuzları, gider belgeleri, karşı vekalet ücreti kayıtları, hesap bildirimleri, mahsup ve hapis hakkı beyanları, teslim tutanağı, azil-istifa yazıları ve dosya listesi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Avukatın Hapis Hakkı ve Müvekkile Hesap Verme Borcu bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

1136 Sayılı Avukatlık Kanunu: m.34, 164-166, 171-174

Avukatın hapis hakkı ve müvekkile hesap verme borcu kapsamında m.34, 164-166, 171-174 hükümleri özen, ücret, hapis hakkı ve hesap bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.502-514 ve 139-145

Avukatın hapis hakkı ve müvekkile hesap verme borcu kapsamında m.502-514 ve 139-145 hükümleri vekalet, hesap verme ve takas bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.190, 199 ve 219-222

Avukatın hapis hakkı ve müvekkile hesap verme borcu kapsamında m.190, 199 ve 219-222 hükümleri ispat, elektronik kayıt ve belge ibrazı bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Avukatlık Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Somut Olayda Uygulanacak Kurallar

Avukat, müvekkili adına aldığı para ve kıymetleri gecikmeksizin bildirmek ve hesap vermekle yükümlüdür; muaccel ücret ve gider alacağı için koşulları varsa elindeki para veya mallar üzerinde hapis hakkı kullanabilse de mahsup, bildirim, orantı ve emanet niteliği sınırlarına uymalıdır.

“Yargıtay avukatın hapis verme borcu resmî kayıtları yönünden avukat, müvekkili adına aldığı para ve kıymetleri gecikmeksizin bildirmek ve hesap vermekle yükümlüdür; muaccel ücret ve gider alacağı için koşulları varsa elindeki para veya mallar üzerinde hapis hakkı kullanabilse de mahsup, bildirim, orantı ve emanet niteliği sınırlarına uymalıdır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok vekaletname, avukatlık ve ücret sözleşmesi, tahsilat makbuzları, banka ve icra dosyası hareketleri, serbest meslek makbuzları, gider belgeleri, karşı vekalet ücreti kayıtları, hesap bildirimleri, mahsup ve hapis hakkı beyanları, teslim tutanağı, azil-istifa yazıları ve dosya listesi ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve karşı vekalet ücretini her durumda müvekkile ait para ile aynı hesapta eritmek veya tartışmalı ücretin tamamı kesinleşmiş gibi müvekkilin dava dosyasını ve savunma için zorunlu belgelerini alıkoymak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Avukatın ücret alacağı bulunduğu iddiası müvekkile ait bütün para ve belgeleri süresiz tutma yetkisi vermez; yazılı ücret sözleşmesi, tahsilat yetkisi, masraf, karşı vekalet ücreti, muacceliyet, hesap bildirimi, mahsup iradesi, dosya evrakının savunmaya etkisi ve çekişmesiz miktar ayrı incelenmelidir.

Yargıtay avukatın hapis verme borcu emsal taraması yönünden avukatın ücret alacağı bulunduğu iddiası müvekkile ait bütün para ve belgeleri süresiz tutma yetkisi vermez; yazılı ücret sözleşmesi, tahsilat yetkisi, masraf, karşı vekalet ücreti, muacceliyet, hesap bildirimi, mahsup iradesi, dosya evrakının savunmaya etkisi ve çekişmesiz miktar ayrı incelenmelidir. Bu ölçüt özellikle somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi üzerinden sınanır. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak ihtimalini güçlendirebilir.

Vekaletname, avukatlık ve ücret sözleşmesi, tahsilat makbuzları, banka ve icra dosyası hareketleri, serbest meslek makbuzları, gider belgeleri, karşı vekalet ücreti kayıtları, hesap bildirimleri, mahsup ve hapis hakkı beyanları, teslim tutanağı, azil-istifa yazıları ve dosya listesi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Resmî Gazete avukatın hapis verme borcu yürürlük denetimi yönünden vekaletname, avukatlık ve ücret sözleşmesi, tahsilat makbuzları, banka ve icra dosyası hareketleri, serbest meslek makbuzları, gider belgeleri, karşı vekalet ücreti kayıtları, hesap bildirimleri, mahsup ve hapis hakkı beyanları, teslim tutanağı, azil-istifa yazıları ve dosya listesi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Belge, Kayıt ve İspat Yükü

Vekaletname, avukatlık ve ücret sözleşmesi, tahsilat makbuzları, banka ve icra dosyası hareketleri, serbest meslek makbuzları, gider belgeleri, karşı vekalet ücreti kayıtları, hesap bildirimleri, mahsup ve hapis hakkı beyanları, teslim tutanağı, azil-istifa yazıları ve dosya listesi.

“Yargıtay avukatın hapis verme borcu resmî kayıtları yönünden vekaletname, avukatlık ve ücret sözleşmesi, tahsilat makbuzları, banka ve icra dosyası hareketleri, serbest meslek makbuzları, gider belgeleri, karşı vekalet ücreti kayıtları, hesap bildirimleri, mahsup ve hapis hakkı beyanları, teslim tutanağı, azil-istifa yazıları ve dosya listesi” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken vekaletname, avukatlık ve ücret sözleşmesi, tahsilat makbuzları, banka ve icra dosyası hareketleri, serbest meslek makbuzları, gider belgeleri, karşı vekalet ücreti kayıtları, hesap bildirimleri, mahsup ve hapis hakkı beyanları, teslim tutanağı, azil-istifa yazıları ve dosya listesi ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.

“Yargıtay avukatın hapis verme borcu emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” kaydı, “Avukatın ücret alacağı bulunduğu iddiası müvekkile ait bütün para ve belgeleri süresiz tutma yetkisi vermez; yazılı ücret sözleşmesi, tahsilat yetkisi, masraf, karşı vekalet ücreti, muacceliyet, hesap bildirimi, mahsup iradesi, dosya evrakının savunmaya etkisi ve çekişmesiz miktar ayrı incelenmelidir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

Bu delil öncelikle “vekaletname, avukatlık ve ücret sözleşmesi, tahsilat makbuzları, banka ve icra dosyası hareketleri, serbest meslek makbuzları, gider belgeleri, karşı vekalet ücreti kayıtları, hesap bildirimleri, mahsup ve hapis hakkı beyanları, teslim tutanağı, azil-istifa yazıları ve dosya listesi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Resmî Gazete avukatın hapis verme borcu yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

“Yargıtay avukatın hapis verme borcu resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Dava Şartları ve Usul Adımları

Müvekkil adına tahsil edilen her kalemi tarih, kaynak dosya, brüt tutar, vergi-gider, sözleşmesel ücret, karşı vekalet ücreti, müvekkile ödenen miktar ve elde tutma gerekçesiyle hesap cetveline işlemek.

“Yargıtay avukatın hapis verme borcu resmî kayıtları yönünden müvekkil adına tahsil edilen her kalemi tarih, kaynak dosya, brüt tutar, vergi-gider, sözleşmesel ücret, karşı vekalet ücreti, müvekkile ödenen miktar ve elde tutma gerekçesiyle hesap cetveline işlemek” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik vekaletname, avukatlık ve ücret sözleşmesi, tahsilat makbuzları, banka ve icra dosyası hareketleri, serbest meslek makbuzları, gider belgeleri, karşı vekalet ücreti kayıtları, hesap bildirimleri, mahsup ve hapis hakkı beyanları, teslim tutanağı, azil-istifa yazıları ve dosya listesi, hesap ve belge verilmesi, çekişmesiz paranın ödenmesi, avukatlık ücretinin ve giderin tespiti, mahsup ve hapis hakkının sınırlandırılması, alacak veya istirdat, faiz, tazminat ve disiplin incelemesi talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.

“Yargıtay avukatın hapis verme borcu emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi dosyaya alınmalı ve somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Resmî Gazete avukatın hapis verme borcu yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi.

“Yargıtay avukatın hapis verme borcu resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar, hesap ve belge verilmesi, çekişmesiz paranın ödenmesi, avukatlık ücretinin ve giderin tespiti, mahsup ve hapis hakkının sınırlandırılması, alacak veya istirdat, faiz, tazminat ve disiplin incelemesi talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Başvuru Takvimi ve Süre Riskleri

Tahsilat müvekkile gecikmeksizin bildirilmeli; çekişmesiz bakiye ödenmeli, zamanaşımı, azil-istifa, disiplin şikayeti ve alacak davası süreleri ayrı korunmalıdır.

“Yargıtay avukatın hapis verme borcu resmî kayıtları yönünden tahsilat müvekkile gecikmeksizin bildirilmeli; çekişmesiz bakiye ödenmeli, zamanaşımı, azil-istifa, disiplin şikayeti ve alacak davası süreleri ayrı korunmalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Yargıtay avukatın hapis verme borcu emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

İstenebilecek Hukukî Koruma

Hesap ve belge verilmesi, çekişmesiz paranın ödenmesi, avukatlık ücretinin ve giderin tespiti, mahsup ve hapis hakkının sınırlandırılması, alacak veya istirdat, faiz, tazminat ve disiplin incelemesi.

“Yargıtay avukatın hapis verme borcu resmî kayıtları yönünden hesap ve belge verilmesi, çekişmesiz paranın ödenmesi, avukatlık ücretinin ve giderin tespiti, mahsup ve hapis hakkının sınırlandırılması, alacak veya istirdat, faiz, tazminat ve disiplin incelemesi” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Vekaletname, avukatlık ve ücret sözleşmesi, tahsilat makbuzları, banka ve icra dosyası hareketleri, serbest meslek makbuzları, gider belgeleri, karşı vekalet ücreti kayıtları, hesap bildirimleri, mahsup ve hapis hakkı beyanları, teslim tutanağı, azil-istifa yazıları ve dosya listesi bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay avukatın hapis verme borcu emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” talebi, “Avukatın ücret alacağı bulunduğu iddiası müvekkile ait bütün para ve belgeleri süresiz tutma yetkisi vermez; yazılı ücret sözleşmesi, tahsilat yetkisi, masraf, karşı vekalet ücreti, muacceliyet, hesap bildirimi, mahsup iradesi, dosya evrakının savunmaya etkisi ve çekişmesiz miktar ayrı incelenmelidir” koşuluyla ve somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Resmî Gazete avukatın hapis verme borcu yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar, temel ölçüt ise “vekaletname, avukatlık ve ücret sözleşmesi, tahsilat makbuzları, banka ve icra dosyası hareketleri, serbest meslek makbuzları, gider belgeleri, karşı vekalet ücreti kayıtları, hesap bildirimleri, mahsup ve hapis hakkı beyanları, teslim tutanağı, azil-istifa yazıları ve dosya listesi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” olacaktır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay — Avukatın Hapis Verme Borcu Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “avukatın hapis verme borcu resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından avukat, müvekkili adına aldığı para ve kıymetleri gecikmeksizin bildirmek ve hesap vermekle yükümlüdür; muaccel ücret ve gider alacağı için koşulları varsa elindeki para veya mallar üzerinde hapis hakkı kullanabilse de mahsup, bildirim, orantı ve emanet niteliği sınırlarına uymalıdır yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Avukatın Hapis Verme Borcu Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “avukatın hapis verme borcu emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; avukatın ücret alacağı bulunduğu iddiası müvekkile ait bütün para ve belgeleri süresiz tutma yetkisi vermez; yazılı ücret sözleşmesi, tahsilat yetkisi, masraf, karşı vekalet ücreti, muacceliyet, hesap bildirimi, mahsup iradesi, dosya evrakının savunmaya etkisi ve çekişmesiz miktar ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Avukatın Hapis Verme Borcu Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “avukatın hapis verme borcu yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

İtirazlar, İstisnalar ve Uygulama Hataları

Karşı vekalet ücretini her durumda müvekkile ait para ile aynı hesapta eritmek veya tartışmalı ücretin tamamı kesinleşmiş gibi müvekkilin dava dosyasını ve savunma için zorunlu belgelerini alıkoymak.

“Yargıtay avukatın hapis verme borcu resmî kayıtları yönünden karşı vekalet ücretini her durumda müvekkile ait para ile aynı hesapta eritmek veya tartışmalı ücretin tamamı kesinleşmiş gibi müvekkilin dava dosyasını ve savunma için zorunlu belgelerini alıkoymak” riski gerçekleşirse hesap ve belge verilmesi, çekişmesiz paranın ödenmesi, avukatlık ücretinin ve giderin tespiti, mahsup ve hapis hakkının sınırlandırılması, alacak veya istirdat, faiz, tazminat ve disiplin incelemesi talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay avukatın hapis verme borcu emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması aşamasında somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Resmî Gazete avukatın hapis verme borcu yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar delili ve “vekaletname, avukatlık ve ücret sözleşmesi, tahsilat makbuzları, banka ve icra dosyası hareketleri, serbest meslek makbuzları, gider belgeleri, karşı vekalet ücreti kayıtları, hesap bildirimleri, mahsup ve hapis hakkı beyanları, teslim tutanağı, azil-istifa yazıları ve dosya listesi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

• vekaletname, avukatlık ve ücret sözleşmesi, tahsilat makbuzları, banka ve icra dosyası hareketleri, serbest meslek makbuzları, gider belgeleri, karşı vekalet ücreti kayıtları, hesap bildirimleri, mahsup ve hapis hakkı beyanları, teslim tutanağı, azil-istifa yazıları ve dosya listesi
• Avukatın Hapis Hakkı ve Müvekkile Hesap Verme Borcu uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
• tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
• taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar

• müvekkil adına tahsil edilen her kalemi tarih, kaynak dosya, brüt tutar, vergi-gider, sözleşmesel ücret, karşı vekalet ücreti, müvekkile ödenen miktar ve elde tutma gerekçesiyle hesap cetveline işlemek
• görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
• çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
• somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi

• Süre çizelgesinde Tahsilat müvekkile gecikmeksizin bildirilmeli; çekişmesiz bakiye ödenmeli, zamanaşımı, azil-istifa, disiplin şikayeti ve alacak davası süreleri ayrı korunmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Avukatın Hapis Hakkı ve Müvekkile Hesap Verme Borcu Bakımından İlk Usul Adımı Hangisidir?

Müvekkil adına tahsil edilen her kalemi tarih, kaynak dosya, brüt tutar, vergi-gider, sözleşmesel ücret, karşı vekalet ücreti, müvekkile ödenen miktar ve elde tutma gerekçesiyle hesap cetveline işlemek; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Avukatın hapis hakkı ve müvekkile hesap verme borcu bakımından süre çizelgesi hangi tarihler esas alınarak hazırlanmalıdır?

Tahsilat müvekkile gecikmeksizin bildirilmeli; çekişmesiz bakiye ödenmeli, zamanaşımı, azil-istifa, disiplin şikayeti ve alacak davası süreleri ayrı korunmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Hesap ve belge verilmesi, çekişmesiz paranın ödenmesi, avukatlık ücretinin ve giderin tespiti, mahsup ve hapis hakkının sınırlandırılması, alacak veya istirdat, faiz, tazminat ve disiplin incelemesi ile diğer istemler nasıl ayrılır?

Hesap ve belge verilmesi, çekişmesiz paranın ödenmesi, avukatlık ücretinin ve giderin tespiti, mahsup ve hapis hakkının sınırlandırılması, alacak veya istirdat, faiz, tazminat ve disiplin incelemesi, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Avukatın Hapis Hakkı ve Müvekkile Hesap Verme Borcu bakımından hak kaybını önlemek için hangi tarihler, usul işlemleri ve talep sonuçları dosyanın başında netleştirilmelidir” sorusu, 1136 Sayılı Avukatlık Kanunu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Avukat, müvekkili adına aldığı para ve kıymetleri gecikmeksizin bildirmek ve hesap vermekle yükümlüdür; muaccel ücret ve gider alacağı için koşulları varsa elindeki para veya mallar üzerinde hapis hakkı kullanabilse de mahsup, bildirim, orantı ve emanet niteliği sınırlarına uymalıdır.

Dosyanın ilk önceliği müvekkil adına tahsil edilen her kalemi tarih, kaynak dosya, brüt tutar, vergi-gider, sözleşmesel ücret, karşı vekalet ücreti, müvekkile ödenen miktar ve elde tutma gerekçesiyle hesap cetveline işlemek, delil omurgası ise vekaletname, avukatlık ve ücret sözleşmesi, tahsilat makbuzları, banka ve icra dosyası hareketleri, serbest meslek makbuzları, gider belgeleri, karşı vekalet ücreti kayıtları, hesap bildirimleri, mahsup ve hapis hakkı beyanları, teslim tutanağı, azil-istifa yazıları ve dosya listesi ile Avukatın Hapis Hakkı ve Müvekkile Hesap Verme Borcu uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Tahsilat müvekkile gecikmeksizin bildirilmeli; çekişmesiz bakiye ödenmeli, zamanaşımı, azil-istifa, disiplin şikayeti ve alacak davası süreleri ayrı korunmalıdır. Hesap ve belge verilmesi, çekişmesiz paranın ödenmesi, avukatlık ücretinin ve giderin tespiti, mahsup ve hapis hakkının sınırlandırılması, alacak veya istirdat, faiz, tazminat ve disiplin incelemesi talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; karşı vekalet ücretini her durumda müvekkile ait para ile aynı hesapta eritmek veya tartışmalı ücretin tamamı kesinleşmiş gibi müvekkilin dava dosyasını ve savunma için zorunlu belgelerini alıkoymak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

• Yargıtay — avukatın hapis verme borcu resmî kayıtları — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık bakımından avukat, müvekkili adına aldığı para ve kıymetleri gecikmeksizin bildirmek ve hesap vermekle yükümlüdür; muaccel ücret ve gider alacağı için koşulları varsa elindeki para veya mallar üzerinde hapis hakkı kullanabilse de mahsup, bildirim, orantı ve emanet niteliği sınırlarına uymalıdır yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
• Yargıtay — avukatın hapis verme borcu emsal taraması — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; avukatın ücret alacağı bulunduğu iddiası müvekkile ait bütün para ve belgeleri süresiz tutma yetkisi vermez; yazılı ücret sözleşmesi, tahsilat yetkisi, masraf, karşı vekalet ücreti, muacceliyet, hesap bildirimi, mahsup iradesi, dosya evrakının savunmaya etkisi ve çekişmesiz miktar ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
• Resmî Gazete — avukatın hapis verme borcu yürürlük denetimi — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
• 1136 Sayılı Avukatlık Kanunu — m.34, 164-166, 171-174
• 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu — m.502-514 ve 139-145
• 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m.190, 199 ve 219-222
• Yargıtay Karar Arama
• Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru