Yurt dışında ölen kişinin vasiyet tenfizinde Türkiye’deki son yerleşim yeri

5. Hukuk Dairesi 2026/9271 E. , 2026/12296 K.

"İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2025/57 Esas, 2025/160 Karar

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR A. ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 08.01.2025 Tarihli ve 2024/128 Esas, 2025/2 Karar Sayılı Kararı 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanunun (5718 sayılı Kanun) 41 inci maddesinde düzenlenen "Türk vatandaşlarının kişi hallerine ilişkin davaları yabancı ülke mahkemelerinde açılmadığı veya açılamadığı takdirde Türkiye' de yer itibariyle yetkili mahkemede bulunmaması halinde ilgilinin sakin olduğu yer, Türkiye' de sakin değilse Türkiye' deki son yerleşim yeri mahkemesinde, o da bulunmadığı takdirde Ankara, İstanbul veya İzmir mahkemelerinden birinde görülür" hükmü gereğince tarafların murisi ...' ın en son ikametgahının .../İsviçre Konfederasyonu olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. Ankara 27. Asliye Hukuk Mahkemesinin 08.05.2025 Tarihli ve 2025/57 Esas, 2025/160 Karar Sayılı Kararı Dava konusu mirasa ilişkin olup 5718 sayılı Kanunun 43 üncü maddesinde " Mirasa ilişkin davalar ölenin Türkiye'deki son yerleşim yeri mahkemesinde, son yerleşim yerinin Türkiye'de olmaması halinde terekeye dahil malların bulunduğu yer mahkemesinde görülür" şeklinde düzenleme gereğince murisin öncelikle Türkiye'deki son yerleşim yerinin araştırılması gerektiği ve mahkemece murisin Türkiye'de adres kayıt sisteminde kayıtlı son adresinin Bolu ili ... İlçesi olarak tespit edildiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE A. Uyuşmazlık Uyuşmazlık, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu (4721 sayılı Kanun) uyarınca vasiyetnamenin tenfizi istemine ilişkindir. B. İlgili Hukuk 1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir. 2. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.” 3. 6100 sayılı Kanun’un “Mirastan doğan davalarda yetki” başlıklı 11 inci maddesinin birinci fıkrasının a bendi şöyledir: "Aşağıdaki davalarda, ölen kimsenin son yerleşim yeri mahkemesi kesin yetkilidir: a) Terekenin paylaşılmasına, yapılan paylaşma sözleşmesinin geçersizliğine, ölüme bağlı tasarrufların iptali ve tenkisine, miras sebebiyle istihkaka ilişkin davalar ile mirasçılar arasında terekenin yönetiminden kaynaklanan davalar."

4. 5718 sayılı Kanun’un “Miras davaları” başlıklı 43 üncü maddesi şöyledir: “Mirasa ilişkin davalar ölenin Türkiye'deki son yerleşim yeri mahkemesinde, son yerleşim yerinin Türkiye'de olmaması hâlinde terekeye dâhil malların bulunduğu yer mahkemesinde görülür.”

5. 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun’un “Miras davaları” başlıklı 43 üncü maddesi şöyledir: “Mirasa ilişkin davalar ölenin Türkiye'deki son yerleşim yeri mahkemesinde, son yerleşim yerinin Türkiye'de olmaması hâlinde terekeye dâhil malların bulunduğu yer mahkemesinde görülür.” C. Değerlendirme Dosya kapsamından, murisin Türkiye'deki son yerleşim yeri adresinin .../Bolu olduğu anlaşıldığından, uyuşmazlığın ... Asliye Hukuk Mahkemesince sonuçlandırılması gerekmektedir.

III.KARAR Açıklanan sebeplerle; 6100 sayılı Kanun’un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince ... Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 07.09.2026 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.