Otelin bulunduğu ilçe adını coğrafi açıklama olarak dürüst kullanımının marka sahibi tarafından engellenememesi

11. Hukuk Dairesi 2026/49 E. , 2026/4323 K.

"İçtihat Metni" MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/995 Esas, 2025/1528 Karar HÜKÜM : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Bakırköy 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2021/198 E., 2023/29 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin, 1963 yılında İspanya’da kurulan, pek çok firmayı bünyesinde barındıran ve sektöründe lider bir şirketler grubu olduğunu, müvekkilinin ülkemizde en çok tercih edilen hazır giyim mağazalarından olan ve içlerinde "..." ve "... " markalarının da bulunduğu toplam sekiz farklı marka grubu altında faaliyet gösterdiğini, müvekkilinin "..." markasını ilk kez 1979’da İspanya’da, Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) nezdinde ise ilk defa 1994 yılında tescil ettirdiğini, tanınmış marka olarak özel koruma altında olduğunu, dava konusu "..." ibareli markanın davalı adına tescilli olduğunu ve davalının bu marka tescili ve kullanımının müvekkilinin tüm dünya çapında tanınmış ve tescilli "..." esas unsurlu markaları ile iltibas düzeyinde benzerlik içerdiğini, müvekkili markası kapsamındaki ürün ve hizmetler ile ilişkilendirilebilir ve bağlantılı nitelikte hizmetler üzerinde tescil ettirdiğini, ticaret hayatında "..." kelimesini ön plana çıkararak kullandığını, müvekkilinin tanınmış "..." markasını kullanabilmek için bir takım tali ve jenerik unsurlar ekleyerek bu markayı tescil ettirdiğini, hem "..." hem de otel hizmeti olarak faaliyet gerçekleştirdiğini, davalı eylemlerinin müvekkilinin markadan doğan haklarını ihlal ettiğini ileri sürerek davalı eyleminin müvekkilinin markadan doğan haklarına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitine, durdurulmasına, önlenmesine, davalıya ait "..." alan adının iptaline ve davalı adına 2015/34074 sayı ile tescilli "..." ibareli markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin Sivas ilinin ... ilçesi doğumlu olup, memleketinde faaliyete geçirdiği oteline, ilçesi olan "..." ismini verdiğini, davacının dayanak ettiği "..." markasının tekstil ve giyim alanında tescil edilmiş bir marka olduğunu, müvekkilinin ise konaklama hizmeti verdiğini, işaretler arasında benzerlik olmadığını, iltibasın doğmadığını, markalar arasında herhangi bir benzerlik bulunmadığı gibi faaliyet alanlarının ve iştigal konularının da birbirlerinden tamamen farklılaştığını, Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisinde idari bir yerleşim yeri olan ... ilçesinde sırf ilçe ismini kullandığı gerekçesi ile herhangi bir işletmenin faaliyet göstermesine engel olma riskinin serbest piyasa ekonomisine zarar verebileceğini, bu bağlamda davacının iddialarının mesnetsiz olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalının fiili marka kullanımının dosyadaki fotoğraflarda görüldüğü, fiili kullanımın gerçekleştirildiği yerin Sivas İlinin ... İlçesi olduğu, ibarenin otel tabelalarında davacı markası ile yakınlaşma amacıyla kullanıldığının kabulü mümkün olmayıp hayatın olağan akşına uygun olan otelin bulunduğu ... ilçesinin ismini belirtmek amaçlı olduğunun kabulü gerektiği, bu itibarla davacının kötüniyetli tescile dair hükümsüzlük talebinin de yerinde görülmediği, davalının Sivas ili ... ilçesinde verdiği otelcilik hizmetinde “...” ilçesinin adını kullanmasının tanınmış markaya dayalı tecavüz sebebinin şartlarını gerçekleştirmediği gibi 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (SMK) 7/5 hükmü kapsamında dürüst kullanım olarak değerlendirilmesi ve hukuka uygun kabul edilmesi gerektiği, bu itibarla davacının marka haklarına tecavüz ve haksız rekabete ilişkin talebi yönünden de davanın reddi gerektiği, davalı kullanımının marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil etmediği için, davalının 01.09.2016 tahsis başvuru tarihli "..." alan adının iptali koşullarının da oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, karar davacı vekilince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalının Sivas ili, ... ilçesinde bulunan otelinde “...” adını kullandığı, ''...'' ibaresinin ilçe adı olarak tercih edildiği, hizmetin coğrafi kaynağına ilişkin açıklama mahiyetinde olduğu, ''...'' ibaresinin ... şeklinde tanımlayıcı ibarelerle kullanıldığı, gereklilik olmadığı halde davacı markasının esas unsuru olan ''...'' ibaresinin tek başına kullanılıp ön plana çıkarılmadığı, bu kapsamda davalının davacı markasının esas unsurunu dürüst ticari kullanım amacını aşar şekilde markasal kullanımının bulunmadığı, dolayısıyla SMK'nın 7/5 hükmü düzenlemesi gereğince dürüst ticari kullanımların marka sahibi tarafından engellenemeyeceği, bu nedenle davalı kullanımının marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet oluşturmayacağından İlk Derece Mahkemesi tarafından davanın reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ A. Dava ve Hukuki Nitelendirme Dava, davalı adına tescilli "..." ibareli markanın hükümsüzlüğü, davacı adına tescilli "..." markasına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, önlenmesi, durdurulması, "....." ibareli alan adının iptali istemlerine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 07.09.2026 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.