İş makinesindeki giderilebilir arızada üretim ayıbı kanıtlanmayınca bedel iadesi ve kullanım kaybı taleplerinin reddi

11. Hukuk Dairesi 2026/1975 E. , 2026/4037 K.

"İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2023/911 Esas, 2025/322 Karar HÜKÜM : Davanın reddi

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin dava dışı finansal kiralama şirketi ile akdettiği finansal kiralama sözleşmesi ile davalılardan bir adet iş makinesi satın aldığını, iş makinesinin satın alma tarihi itibariyle değerinin 195.784,50 euro olduğunu, davalı .... San. ve Tic. A.Ş.'nin 09.05.2012 tarihli garanti belgesini imzaladığını, davalı satıcı .... Tic. A.Ş. ile 17.04.2012 tarihli satış sonrası sözleşmenin imzalandığını, iş makinesinin kullanılmaya başlamasından kısa bir süre sonra arıza verdiğini makine içerisindeki palet sistemindeki dişli takımının aşırı bir aşınma sonucu kullanılmaz hale geldiğini, arızanın ihtarname ile her iki davalıya da bildirilerek makinenin yenisi ile değiştirilmesinin talep edildiğini, davalı ... Mak. Tic. A.Ş.'nin cevabi yazısında arızanın kullanım hatasından kaynaklandığını bildirdiğini, bunun üzerine Adıyaman Sulh Hukuk Mahkemesinin 2013/9 Değişik İş sayılı dosyasında tespit yaptırdıklarını, alınan bilirkişinin raporunda arızanın rim dişlisindeki ve paletlerdeki bir boşluktan kaynaklandığının ve üretim kaynaklı olduğunun tespit edildiğini, makinenin işleyemez hale gelip müvekkilinin zarara uğramasına sebebiyet verdiğini, iş makinesi kiralamak zorunda kaldıklarını ileri sürerek makinedeki gizli ayıp nedeniyle davaya konu iş makinesinin bedeli olan 195.784,50 euronun işleyecek en yüksek mevduat faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, bunun mümkün görülmemesi halinde aynı nitelik ve özelliklerdeki misli ile değiştirilmesine karar verilmesini, iş makinesi kiralanması nedeniyle davacının uğradığı zarar için fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere şimdilik 10.000,00 TL, kiralamaya kadar geçen sürede uğranılan kâr kaybı için şimdilik 5.000,00 TL olmak üzere 15.000,00 TL zararın bankalarca uygulanan en yüksek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP 1.Davalı ... San. Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; hak düşürücü süreler ve yasal ihbar süreleri geçtikten sonra davanın açıldığını, araçtaki ayıpların davacının hatalı ve kusurlu kullanımından meydana geldiğini, müvekkilinin araca ilişkin şikayetlerden üretici olmaması nedeniyle sorumlu tutulamayacağını, davacının seçimlik hak kullanmak için yeterli ve gerekli koşulların oluşmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2.Davalı ... Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin davaya konu makineyi finansal kiralama şirketine sattığını, davacı tarafından makinenin kiralandığını, iş makinesini yetkili servis diğer davalı tarafından eksiksiz ve çalışır olarak davacıya teslim edildiğini, sözleşmeye göre İstanbul Anadolu Mahkemelerinin yetkili kılındığını, müvekkilinin davacı ile arasında bir alım satım ilişkisinin bulunmaması nedeniyle davacının taraf sıfatı bulunmadığından davanın husumet yönünden reddi gerektiğini, iş makinesinin ayıplı olmadığını, tespit dosyasındaki bilirkişi raporuna itiraz ettiklerini, tazminat kalemlerinin afaki olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde, 05.12.2024 tarihli bilirkişi heyet raporunda dava konusu iş makinesinde açık veya gizli ayıbın bulunmadığının, iddia edilen arızaların giderilebilir nitelikte bir arıza olduğunun belirtildiği, başka bir deyişle, dosya kapsamında alınan 28.07.2017 tarihli bilirkişi heyet raporu ile bozma ilamı sonrasında dava konusu makine üzerinde inceleme yapılarak alınan 25.12.2024 tarihli bilirkişi raporunda dava konusu iş makinesinin ayıplı olmadığının tespit edildiği, davacı tarafça ayıp iddiasının ispat edilememesi sebebiyle 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunun (6098 sayılı TBK) 227/1 hükmünde belirtilen ayıba bağlı hakların kullanılamayacağı, her ne kadar 25.12.2024 tarihli birikişi raporunda dava konusu iş makinesinin tamir edilmemesi sebebiyle değer kaybına uğradığı tespit edilmiş ise de; dava ve cevap dilekçeleri içeriği dikkate alındığında davalı tarafından dava konusu iş makinesi incelendikten sonra gerekli tamir işlemlerinin yapılması gerektiği davacıya iletilmesine rağmen davacının iş makinesinin misli ile değiştirilmesi talebi sebebiyle herhangi bir tamir işlemi yapılamadığından meydana gelen değer kaybından davalıların sorumluluğunun bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

IV. TEMYİZ A. Dava ve Hukuki Nitelendirme Dava, ayıp nedeniyle sözleşmenin feshi ile bedel iadesi ve ayıplı malın kullanılamaması nedeniyle yerine kiralanan aracın kira bedelinin tahsili ve davacının zararlarının tazmini istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe İlk Derece Mahkemesince 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 373/4 hükmü uyarınca uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.

V. SONUÇ: Yukarda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile İlk Derece Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, alınmadığı anlaşılan 732,00 TL temyiz ilam harcı ile 3.608,50 TL temyiz başvuru harcının temyiz eden davacıdan alınmasına, 30.06.2026 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.