Ticaret ve Şirketler Hukuku

Deniz Taşımacılığında Sürastarya Ücreti ve Gecikme

Deniz Taşımacılığında Sürastarya Ücreti ve Gecikme; Yolculuk çarterinde yükleme veya boşaltma için kararlaştırılan süre aşıldığında sürastarya ücreti, sözleşme ve kanundaki başlangıç, kesilme ve hesap kurallarına göre doğabilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

Sorumlu yazarAv. Ali Armağan KILIÇ
Yayın tarihi
Son güncelleme
Okuma süresi3.474 kelime · 16 dk

Kapsam

Deniz Taşımacılığında Sürastarya Ücreti ve Gecikme yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Yolculuk çarterinde yükleme veya boşaltma için kararlaştırılan süre aşıldığında sürastarya ücreti, sözleşme ve kanundaki başlangıç, kesilme ve hesap kurallarına göre doğabilir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, deniz taşımacılığında sürastarya ücreti ve gecikme konusunda 19 Eylül 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Taraf Sıfatı, İşlem ve Hukukî Sonuç

İncelemenin ilk ölçütü “yolculuk çarterinde yükleme veya boşaltma için kararlaştırılan süre aşıldığında sürastarya ücreti, sözleşme ve kanundaki başlangıç, kesilme ve hesap kurallarına göre doğabilir” kuralıdır. Geminin limanda bulunması sürenin her durumda başladığı anlamına gelmez; hazırlık ihbarı, güvenli rıhtım, hava ve liman koşulları, taşıyanın kusuru, tatil günleri, laytime istisnaları ve kısmi yükleme ayrı incelenir. Ayrıca “çarter parti ve ekleri, konşimento, hazırlık ihbarı, liman ve acente kayıtları, statement of facts ve zaman çizelgesi, hava-liman raporları, yükleme-boşaltma belgeleri, e-posta ve protestolar, sürastarya faturası ve hesap tablosu hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Deniz Taşımacılığında Sürastarya Ücreti ve Gecikme bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu: m.1138-1169 ve 1350-1400

Deniz taşımacılığında sürastarya ücreti ve gecikme kapsamında m.1138-1169 ve 1350-1400 hükümleri çarter, yükleme süresi ve deniz alacakları bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.117-126

Deniz taşımacılığında sürastarya ücreti ve gecikme kapsamında m.117-126 hükümleri temerrüt ve zarar bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.389-405

Deniz taşımacılığında sürastarya ücreti ve gecikme kapsamında m.389-405 hükümleri geçici koruma ve delil tespiti bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Ticaret Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Somut Olayda Uygulanacak Kurallar

Yolculuk çarterinde yükleme veya boşaltma için kararlaştırılan süre aşıldığında sürastarya ücreti, sözleşme ve kanundaki başlangıç, kesilme ve hesap kurallarına göre doğabilir.

“Yargıtay deniz taşımacılığında ücreti gecikme resmî kayıtları yönünden yolculuk çarterinde yükleme veya boşaltma için kararlaştırılan süre aşıldığında sürastarya ücreti, sözleşme ve kanundaki başlangıç, kesilme ve hesap kurallarına göre doğabilir” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok çarter parti ve ekleri, konşimento, hazırlık ihbarı, liman ve acente kayıtları, statement of facts ve zaman çizelgesi, hava-liman raporları, yükleme-boşaltma belgeleri, e-posta ve protestolar, sürastarya faturası ve hesap tablosu ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve limandaki bütün bekleme süresini otomatik olarak sürastaryaya eklemek veya hazırlık ihbarının geçerliliğini ve sözleşmedeki istisna klozlarını incelememek savunması da ayrıca incelenmelidir.

Geminin limanda bulunması sürenin her durumda başladığı anlamına gelmez; hazırlık ihbarı, güvenli rıhtım, hava ve liman koşulları, taşıyanın kusuru, tatil günleri, laytime istisnaları ve kısmi yükleme ayrı incelenir.

Yargıtay deniz taşımacılığında ücreti gecikme emsal taraması yönünden geminin limanda bulunması sürenin her durumda başladığı anlamına gelmez; hazırlık ihbarı, güvenli rıhtım, hava ve liman koşulları, taşıyanın kusuru, tatil günleri, laytime istisnaları ve kısmi yükleme ayrı incelenir. Bu ölçüt özellikle somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi üzerinden sınanır. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak ihtimalini güçlendirebilir.

Çarter parti ve ekleri, konşimento, hazırlık ihbarı, liman ve acente kayıtları, statement of facts ve zaman çizelgesi, hava-liman raporları, yükleme-boşaltma belgeleri, e-posta ve protestolar, sürastarya faturası ve hesap tablosu hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Resmî Gazete deniz taşımacılığında ücreti gecikme yürürlük denetimi yönünden çarter parti ve ekleri, konşimento, hazırlık ihbarı, liman ve acente kayıtları, statement of facts ve zaman çizelgesi, hava-liman raporları, yükleme-boşaltma belgeleri, e-posta ve protestolar, sürastarya faturası ve hesap tablosu hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Belge, Kayıt ve İspat Yükü

Çarter parti ve ekleri, konşimento, hazırlık ihbarı, liman ve acente kayıtları, statement of facts ve zaman çizelgesi, hava-liman raporları, yükleme-boşaltma belgeleri, e-posta ve protestolar, sürastarya faturası ve hesap tablosu.

“Yargıtay deniz taşımacılığında ücreti gecikme resmî kayıtları yönünden çarter parti ve ekleri, konşimento, hazırlık ihbarı, liman ve acente kayıtları, statement of facts ve zaman çizelgesi, hava-liman raporları, yükleme-boşaltma belgeleri, e-posta ve protestolar, sürastarya faturası ve hesap tablosu” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken çarter parti ve ekleri, konşimento, hazırlık ihbarı, liman ve acente kayıtları, statement of facts ve zaman çizelgesi, hava-liman raporları, yükleme-boşaltma belgeleri, e-posta ve protestolar, sürastarya faturası ve hesap tablosu ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.

“Yargıtay deniz taşımacılığında ücreti gecikme emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” kaydı, “Geminin limanda bulunması sürenin her durumda başladığı anlamına gelmez; hazırlık ihbarı, güvenli rıhtım, hava ve liman koşulları, taşıyanın kusuru, tatil günleri, laytime istisnaları ve kısmi yükleme ayrı incelenir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

Bu delil öncelikle “çarter parti ve ekleri, konşimento, hazırlık ihbarı, liman ve acente kayıtları, statement of facts ve zaman çizelgesi, hava-liman raporları, yükleme-boşaltma belgeleri, e-posta ve protestolar, sürastarya faturası ve hesap tablosu hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Resmî Gazete deniz taşımacılığında ücreti gecikme yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

“Yargıtay deniz taşımacılığında ücreti gecikme resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Dava Şartları ve Usul Adımları

Sözleşmedeki süre klozunu liman olay çizelgesiyle dakika veya saat bazında karşılaştırıp sayılan ve sayılmayan dönemleri gerekçeli hesaplamak.

“Yargıtay deniz taşımacılığında ücreti gecikme resmî kayıtları yönünden sözleşmedeki süre klozunu liman olay çizelgesiyle dakika veya saat bazında karşılaştırıp sayılan ve sayılmayan dönemleri gerekçeli hesaplamak” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik çarter parti ve ekleri, konşimento, hazırlık ihbarı, liman ve acente kayıtları, statement of facts ve zaman çizelgesi, hava-liman raporları, yükleme-boşaltma belgeleri, e-posta ve protestolar, sürastarya faturası ve hesap tablosu, sürastarya ücretinin tahsili veya reddi, hesap düzeltmesi, gecikme zararı, teminatın çözülmesi, gemi veya yük üzerinde ihtiyati haciz ve tespit talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.

“Yargıtay deniz taşımacılığında ücreti gecikme emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi dosyaya alınmalı ve somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Resmî Gazete deniz taşımacılığında ücreti gecikme yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi.

“Yargıtay deniz taşımacılığında ücreti gecikme resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar, sürastarya ücretinin tahsili veya reddi, hesap düzeltmesi, gecikme zararı, teminatın çözülmesi, gemi veya yük üzerinde ihtiyati haciz ve tespit talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Başvuru Takvimi ve Süre Riskleri

Sürastarya ihbar ve belge sunma süreleri sözleşmeden ayrıca kontrol edilmeli; deniz ticareti alacaklarının özel zamanaşımı ve tahkim-yetki koşulları gecikmeden incelenmelidir.

“Yargıtay deniz taşımacılığında ücreti gecikme resmî kayıtları yönünden sürastarya ihbar ve belge sunma süreleri sözleşmeden ayrıca kontrol edilmeli; deniz ticareti alacaklarının özel zamanaşımı ve tahkim-yetki koşulları gecikmeden incelenmelidir” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Yargıtay deniz taşımacılığında ücreti gecikme emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

İstenebilecek Hukukî Koruma

Sürastarya ücretinin tahsili veya reddi, hesap düzeltmesi, gecikme zararı, teminatın çözülmesi, gemi veya yük üzerinde ihtiyati haciz ve tespit.

“Yargıtay deniz taşımacılığında ücreti gecikme resmî kayıtları yönünden sürastarya ücretinin tahsili veya reddi, hesap düzeltmesi, gecikme zararı, teminatın çözülmesi, gemi veya yük üzerinde ihtiyati haciz ve tespit” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Çarter parti ve ekleri, konşimento, hazırlık ihbarı, liman ve acente kayıtları, statement of facts ve zaman çizelgesi, hava-liman raporları, yükleme-boşaltma belgeleri, e-posta ve protestolar, sürastarya faturası ve hesap tablosu bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay deniz taşımacılığında ücreti gecikme emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” talebi, “Geminin limanda bulunması sürenin her durumda başladığı anlamına gelmez; hazırlık ihbarı, güvenli rıhtım, hava ve liman koşulları, taşıyanın kusuru, tatil günleri, laytime istisnaları ve kısmi yükleme ayrı incelenir” koşuluyla ve somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Resmî Gazete deniz taşımacılığında ücreti gecikme yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar, temel ölçüt ise “çarter parti ve ekleri, konşimento, hazırlık ihbarı, liman ve acente kayıtları, statement of facts ve zaman çizelgesi, hava-liman raporları, yükleme-boşaltma belgeleri, e-posta ve protestolar, sürastarya faturası ve hesap tablosu hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” olacaktır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay — Deniz Taşımacılığında Ücreti Gecikme Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “deniz taşımacılığında ücreti gecikme resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından yolculuk çarterinde yükleme veya boşaltma için kararlaştırılan süre aşıldığında sürastarya ücreti, sözleşme ve kanundaki başlangıç, kesilme ve hesap kurallarına göre doğabilir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Deniz Taşımacılığında Ücreti Gecikme Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “deniz taşımacılığında ücreti gecikme emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; geminin limanda bulunması sürenin her durumda başladığı anlamına gelmez; hazırlık ihbarı, güvenli rıhtım, hava ve liman koşulları, taşıyanın kusuru, tatil günleri, laytime istisnaları ve kısmi yükleme ayrı incelenir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Deniz Taşımacılığında Ücreti Gecikme Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “deniz taşımacılığında ücreti gecikme yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

İtirazlar, İstisnalar ve Uygulama Hataları

Limandaki bütün bekleme süresini otomatik olarak sürastaryaya eklemek veya hazırlık ihbarının geçerliliğini ve sözleşmedeki istisna klozlarını incelememek.

“Yargıtay deniz taşımacılığında ücreti gecikme resmî kayıtları yönünden limandaki bütün bekleme süresini otomatik olarak sürastaryaya eklemek veya hazırlık ihbarının geçerliliğini ve sözleşmedeki istisna klozlarını incelememek” riski gerçekleşirse sürastarya ücretinin tahsili veya reddi, hesap düzeltmesi, gecikme zararı, teminatın çözülmesi, gemi veya yük üzerinde ihtiyati haciz ve tespit talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay deniz taşımacılığında ücreti gecikme emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması aşamasında somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Resmî Gazete deniz taşımacılığında ücreti gecikme yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar delili ve “çarter parti ve ekleri, konşimento, hazırlık ihbarı, liman ve acente kayıtları, statement of facts ve zaman çizelgesi, hava-liman raporları, yükleme-boşaltma belgeleri, e-posta ve protestolar, sürastarya faturası ve hesap tablosu hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

  • çarter parti ve ekleri, konşimento, hazırlık ihbarı, liman ve acente kayıtları, statement of facts ve zaman çizelgesi, hava-liman raporları, yükleme-boşaltma belgeleri, e-posta ve protestolar, sürastarya faturası ve hesap tablosu
  • Deniz Taşımacılığında Sürastarya Ücreti ve Gecikme uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
  • tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
  • taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar
  • sözleşmedeki süre klozunu liman olay çizelgesiyle dakika veya saat bazında karşılaştırıp sayılan ve sayılmayan dönemleri gerekçeli hesaplamak
  • görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
  • çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
  • somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi
  • Süre çizelgesinde Sürastarya ihbar ve belge sunma süreleri sözleşmeden ayrıca kontrol edilmeli; deniz ticareti alacaklarının özel zamanaşımı ve tahkim-yetki koşulları gecikmeden incelenmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Deniz Taşımacılığında Sürastarya Ücreti ve Gecikme Bakımından İlk Usul Adımı Hangisidir?

Sözleşmedeki süre klozunu liman olay çizelgesiyle dakika veya saat bazında karşılaştırıp sayılan ve sayılmayan dönemleri gerekçeli hesaplamak; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Deniz taşımacılığında sürastarya ücreti ve gecikme bakımından süre çizelgesi hangi tarihler esas alınarak hazırlanmalıdır?

Sürastarya ihbar ve belge sunma süreleri sözleşmeden ayrıca kontrol edilmeli; deniz ticareti alacaklarının özel zamanaşımı ve tahkim-yetki koşulları gecikmeden incelenmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sürastarya ücretinin tahsili veya reddi, hesap düzeltmesi, gecikme zararı, teminatın çözülmesi, gemi veya yük üzerinde ihtiyati haciz ve tespit ile diğer istemler nasıl ayrılır?

Sürastarya ücretinin tahsili veya reddi, hesap düzeltmesi, gecikme zararı, teminatın çözülmesi, gemi veya yük üzerinde ihtiyati haciz ve tespit, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Deniz Taşımacılığında Sürastarya Ücreti ve Gecikme bakımından hak kaybını önlemek için hangi tarihler, usul işlemleri ve talep sonuçları dosyanın başında netleştirilmelidir” sorusu, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Yolculuk çarterinde yükleme veya boşaltma için kararlaştırılan süre aşıldığında sürastarya ücreti, sözleşme ve kanundaki başlangıç, kesilme ve hesap kurallarına göre doğabilir.

Dosyanın ilk önceliği sözleşmedeki süre klozunu liman olay çizelgesiyle dakika veya saat bazında karşılaştırıp sayılan ve sayılmayan dönemleri gerekçeli hesaplamak, delil omurgası ise çarter parti ve ekleri, konşimento, hazırlık ihbarı, liman ve acente kayıtları, statement of facts ve zaman çizelgesi, hava-liman raporları, yükleme-boşaltma belgeleri, e-posta ve protestolar, sürastarya faturası ve hesap tablosu ile Deniz Taşımacılığında Sürastarya Ücreti ve Gecikme uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Sürastarya ihbar ve belge sunma süreleri sözleşmeden ayrıca kontrol edilmeli; deniz ticareti alacaklarının özel zamanaşımı ve tahkim-yetki koşulları gecikmeden incelenmelidir. Sürastarya ücretinin tahsili veya reddi, hesap düzeltmesi, gecikme zararı, teminatın çözülmesi, gemi veya yük üzerinde ihtiyati haciz ve tespit talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; limandaki bütün bekleme süresini otomatik olarak sürastaryaya eklemek veya hazırlık ihbarının geçerliliğini ve sözleşmedeki istisna klozlarını incelememek riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

Ticaret ve Şirketler Hukuku6 mevzuat, içtihat ve doktrin bağlantısıYayın ilkelerimiz
Deniz Taşımacılığında Sürastarya Ücreti ve Gecikme konulu makale görseli
Makale görseli
AYNI ALANDA
Ticaret ve Şirketler HukukuKambiyo Senedinde Yetkisiz Temsil ve Şirketin Sorumluluğu

Kambiyo Senedinde Yetkisiz Temsil ve Şirketin Sorumluluğu; Temsil yetkisi olmadan kambiyo senedini imzalayan kişi kural olarak senetten şahsen sorumlu olur; şirketin sorumluluğu organ veya temsil yetkisi, imza düzeni, sonradan onay ve somut görünüşe güven koşullarına göre belirlenir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Ticaret ve Şirketler HukukuLimited Şirkette Haklı Sebeple Fesih ve Tasfiye

Limited Şirkette Haklı Sebeple Fesih ve Tasfiye; Ortaklık ilişkisinin sürdürülmesini dürüstlük kuralı gereği çekilmez kılan ağır ve sürekli nedenler varsa ortak limited şirketin feshini isteyebilir; mahkeme fesih yerine davacı ortağa payının gerçek değerinin ödenmesi gibi uygun çözüme karar verebilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Ticaret ve Şirketler HukukuTicari Satışta Alıcının Temerrüdü ve Satıcının Seçimlik Hakları

Ticari Satışta Alıcının Temerrüdü ve Satıcının Seçimlik Hakları; Ticari satışta alıcının bedeli ödememesi veya malı teslim almaması, sözleşme ve kanundaki muacceliyet koşulları gerçekleştiğinde satıcıya aynen ifa, gecikme zararı, sözleşmeden dönme veya uygun koşullarda fark zararı talepleri sağlayabilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →