Ticari Temsilcinin Azli ve Sicile Tescili

Kapsam

Ticari Temsilcinin Azli ve Sicile Tescili yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. İşletme sahibi ticari temsil yetkisini geri alabilir; azlin üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilmesi ve görünüşe dayalı işlemlerin önlenmesi için sicil ilanı, belge ve dijital yetki iptalleri birlikte yürütülmelidir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, ticari temsilcinin azli ve sicile tescili konusunda 18 Eylül 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Maddî Hukuk ve Usulün Birlikte Değerlendirilmesi

İncelemenin ilk ölçütü “işletme sahibi ticari temsil yetkisini geri alabilir; azlin üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilmesi ve görünüşe dayalı işlemlerin önlenmesi için sicil ilanı, belge ve dijital yetki iptalleri birlikte yürütülmelidir” kuralıdır. İç ilişkide azil kararı alınması daha önce iyi niyetle işlem yapan üçüncü kişilere her durumda karşı konulamaz; tescil, bildirim, işlem tarihi, yetki belgesi ve karşı tarafın bilgisi ayrı incelenir. Ayrıca “temsil yetkisi ve atama kararı, ticaret sicili ilanları, azil kararı ve tebliği, imza sirküleri, banka ve elektronik sistem yetkileri, üçüncü kişi sözleşmeleri, e-posta ve mesajlar, teslim ve hesap kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Ticari Temsilcinin Azli ve Sicile Tescili bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.547-554

Ticari temsilcinin azli ve sicile tescili kapsamında m.547-554 hükümleri ticari temsil yetkisi, kapsamı ve sona ermesi bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Ticaret Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu: m.40 ve 53-64

Ticari temsilcinin azli ve sicile tescili kapsamında m.40 ve 53-64 hükümleri ticaret sicili, tescil ve ilan bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.190, 199 ve 389-399

Ticari temsilcinin azli ve sicile tescili kapsamında m.190, 199 ve 389-399 hükümleri ispat ve geçici koruma bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Uyuşmazlığı Çözen Hukukî Kriterler

İşletme sahibi ticari temsil yetkisini geri alabilir; azlin üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilmesi ve görünüşe dayalı işlemlerin önlenmesi için sicil ilanı, belge ve dijital yetki iptalleri birlikte yürütülmelidir.

Yargıtay ticari temsilcinin sicile tescili resmî kayıtları yönünden işletme sahibi ticari temsil yetkisini geri alabilir; azlin üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilmesi ve görünüşe dayalı işlemlerin önlenmesi için sicil ilanı, belge ve dijital yetki iptalleri birlikte yürütülmelidir. Bu ölçüt özellikle temsil yetkisi ve atama kararı, ticaret sicili ilanları, azil kararı ve tebliği, imza sirküleri, banka ve elektronik sistem yetkileri, üçüncü kişi sözleşmeleri, e-posta ve mesajlar, teslim ve hesap kayıtları üzerinden sınanır. Azil kararının tarihini sicil ilanı, üçüncü kişi bildirimi ve tüm fiziksel-dijital erişimlerin kapatılma zamanı ile eşleştirmek tamamlanmadan sonuca gidilmesi, yalnız yönetim kararıyla dış dünyadaki yetkinin sona erdiğini varsaymak veya banka, e-imza ve platform erişimlerini açık bırakmak ihtimalini güçlendirebilir.

İç ilişkide azil kararı alınması daha önce iyi niyetle işlem yapan üçüncü kişilere her durumda karşı konulamaz; tescil, bildirim, işlem tarihi, yetki belgesi ve karşı tarafın bilgisi ayrı incelenir.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay ticari temsilcinin sicile tescili emsal taraması yönünden iç ilişkide azil kararı alınması daha önce iyi niyetle işlem yapan üçüncü kişilere her durumda karşı konulamaz; tescil, bildirim, işlem tarihi, yetki belgesi ve karşı tarafın bilgisi ayrı incelenir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Temsil yetkisi ve atama kararı, ticaret sicili ilanları, azil kararı ve tebliği, imza sirküleri, banka ve elektronik sistem yetkileri, üçüncü kişi sözleşmeleri, e-posta ve mesajlar, teslim ve hesap kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

“Resmî Gazete ticari temsilcinin sicile tescili yürürlük denetimi yönünden temsil yetkisi ve atama kararı, ticaret sicili ilanları, azil kararı ve tebliği, imza sirküleri, banka ve elektronik sistem yetkileri, üçüncü kişi sözleşmeleri, e-posta ve mesajlar, teslim ve hesap kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Çekişmeli Vakıalar Nasıl İspatlanır?

Temsil yetkisi ve atama kararı, ticaret sicili ilanları, azil kararı ve tebliği, imza sirküleri, banka ve elektronik sistem yetkileri, üçüncü kişi sözleşmeleri, e-posta ve mesajlar, teslim ve hesap kayıtları.

“Yargıtay ticari temsilcinin sicile tescili resmî kayıtları yönünden temsil yetkisi ve atama kararı, ticaret sicili ilanları, azil kararı ve tebliği, imza sirküleri, banka ve elektronik sistem yetkileri, üçüncü kişi sözleşmeleri, e-posta ve mesajlar, teslim ve hesap kayıtları” kaydı, “İşletme sahibi ticari temsil yetkisini geri alabilir; azlin üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilmesi ve görünüşe dayalı işlemlerin önlenmesi için sicil ilanı, belge ve dijital yetki iptalleri birlikte yürütülmelidir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.

Bu delil öncelikle “iç ilişkide azil kararı alınması daha önce iyi niyetle işlem yapan üçüncü kişilere her durumda karşı konulamaz; tescil, bildirim, işlem tarihi, yetki belgesi ve karşı tarafın bilgisi ayrı incelenir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay ticari temsilcinin sicile tescili emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

“Resmî Gazete ticari temsilcinin sicile tescili yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

“Yargıtay ticari temsilcinin sicile tescili resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” kaydı, “İşletme sahibi ticari temsil yetkisini geri alabilir; azlin üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilmesi ve görünüşe dayalı işlemlerin önlenmesi için sicil ilanı, belge ve dijital yetki iptalleri birlikte yürütülmelidir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Başvurudan Hükme Usul Haritası

Azil kararının tarihini sicil ilanı, üçüncü kişi bildirimi ve tüm fiziksel-dijital erişimlerin kapatılma zamanı ile eşleştirmek.

“Yargıtay ticari temsilcinin sicile tescili resmî kayıtları yönünden azil kararının tarihini sicil ilanı, üçüncü kişi bildirimi ve tüm fiziksel-dijital erişimlerin kapatılma zamanı ile eşleştirmek” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Temsil yetkisi ve atama kararı, ticaret sicili ilanları, azil kararı ve tebliği, imza sirküleri, banka ve elektronik sistem yetkileri, üçüncü kişi sözleşmeleri, e-posta ve mesajlar, teslim ve hesap kayıtları dosyaya alınmalı ve temsil yetkisinin sona erdiğinin tescil ve ilanı, yetkisiz işlemin bağlayıcılığının tespiti, hesap ve belgelerin teslimi, tazminat ve ihtiyati tedbir talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay ticari temsilcinin sicile tescili emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

“Resmî Gazete ticari temsilcinin sicile tescili yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi.

“Yargıtay ticari temsilcinin sicile tescili resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar dosyaya alınmalı ve temsil yetkisinin sona erdiğinin tescil ve ilanı, yetkisiz işlemin bağlayıcılığının tespiti, hesap ve belgelerin teslimi, tazminat ve ihtiyati tedbir talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Zamanaşımı, Hak Düşürücü Süre ve Tebligat

Sicil başvurusu ve üçüncü kişi bildirimi gecikmeden yapılmalı; yetkisiz işlem, hesap verme ve tazminat zamanaşımı her işlem tarihine göre izlenmelidir.

Yargıtay ticari temsilcinin sicile tescili resmî kayıtları yönünden sicil başvurusu ve üçüncü kişi bildirimi gecikmeden yapılmalı; yetkisiz işlem, hesap verme ve tazminat zamanaşımı her işlem tarihine göre izlenmelidir. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

“Yargıtay ticari temsilcinin sicile tescili emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Asıl, Ferî ve Geçici Talepler

Temsil yetkisinin sona erdiğinin tescil ve ilanı, yetkisiz işlemin bağlayıcılığının tespiti, hesap ve belgelerin teslimi, tazminat ve ihtiyati tedbir.

“Yargıtay ticari temsilcinin sicile tescili resmî kayıtları yönünden temsil yetkisinin sona erdiğinin tescil ve ilanı, yetkisiz işlemin bağlayıcılığının tespiti, hesap ve belgelerin teslimi, tazminat ve ihtiyati tedbir” talebi, “İşletme sahibi ticari temsil yetkisini geri alabilir; azlin üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilmesi ve görünüşe dayalı işlemlerin önlenmesi için sicil ilanı, belge ve dijital yetki iptalleri birlikte yürütülmelidir” koşuluyla ve temsil yetkisi ve atama kararı, ticaret sicili ilanları, azil kararı ve tebliği, imza sirküleri, banka ve elektronik sistem yetkileri, üçüncü kişi sözleşmeleri, e-posta ve mesajlar, teslim ve hesap kayıtları deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay ticari temsilcinin sicile tescili emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi, temel ölçüt ise “iç ilişkide azil kararı alınması daha önce iyi niyetle işlem yapan üçüncü kişilere her durumda karşı konulamaz; tescil, bildirim, işlem tarihi, yetki belgesi ve karşı tarafın bilgisi ayrı incelenir” olacaktır.

Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.

“Resmî Gazete ticari temsilcinin sicile tescili yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay — Ticari Temsilcinin Sicile Tescili Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “ticari temsilcinin sicile tescili resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından işletme sahibi ticari temsil yetkisini geri alabilir; azlin üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilmesi ve görünüşe dayalı işlemlerin önlenmesi için sicil ilanı, belge ve dijital yetki iptalleri birlikte yürütülmelidir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Ticari Temsilcinin Sicile Tescili Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “ticari temsilcinin sicile tescili emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; iç ilişkide azil kararı alınması daha önce iyi niyetle işlem yapan üçüncü kişilere her durumda karşı konulamaz; tescil, bildirim, işlem tarihi, yetki belgesi ve karşı tarafın bilgisi ayrı incelenir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Ticari Temsilcinin Sicile Tescili Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “ticari temsilcinin sicile tescili yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Dosyanın Zayıf Noktaları ve Savunmalar

Yalnız yönetim kararıyla dış dünyadaki yetkinin sona erdiğini varsaymak veya banka, e-imza ve platform erişimlerini açık bırakmak.

“Yargıtay ticari temsilcinin sicile tescili resmî kayıtları yönünden yalnız yönetim kararıyla dış dünyadaki yetkinin sona erdiğini varsaymak veya banka, e-imza ve platform erişimlerini açık bırakmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Azil kararının tarihini sicil ilanı, üçüncü kişi bildirimi ve tüm fiziksel-dijital erişimlerin kapatılma zamanı ile eşleştirmek aşamasında temsil yetkisi ve atama kararı, ticaret sicili ilanları, azil kararı ve tebliği, imza sirküleri, banka ve elektronik sistem yetkileri, üçüncü kişi sözleşmeleri, e-posta ve mesajlar, teslim ve hesap kayıtları kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay ticari temsilcinin sicile tescili emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi delili ve “İç ilişkide azil kararı alınması daha önce iyi niyetle işlem yapan üçüncü kişilere her durumda karşı konulamaz; tescil, bildirim, işlem tarihi, yetki belgesi ve karşı tarafın bilgisi ayrı incelenir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Resmî Gazete ticari temsilcinin sicile tescili yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski gerçekleşirse asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

• temsil yetkisi ve atama kararı, ticaret sicili ilanları, azil kararı ve tebliği, imza sirküleri, banka ve elektronik sistem yetkileri, üçüncü kişi sözleşmeleri, e-posta ve mesajlar, teslim ve hesap kayıtları
• Ticari Temsilcinin Azli ve Sicile Tescili uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
• tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
• taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar

• azil kararının tarihini sicil ilanı, üçüncü kişi bildirimi ve tüm fiziksel-dijital erişimlerin kapatılma zamanı ile eşleştirmek
• görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
• çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
• somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi

• Süre çizelgesinde Sicil başvurusu ve üçüncü kişi bildirimi gecikmeden yapılmalı; yetkisiz işlem, hesap verme ve tazminat zamanaşımı her işlem tarihine göre izlenmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Ticari Temsilcinin Azli ve Sicile Tescili Bakımından İlk Usul Adımı Neden Önemlidir?

Azil kararının tarihini sicil ilanı, üçüncü kişi bildirimi ve tüm fiziksel-dijital erişimlerin kapatılma zamanı ile eşleştirmek; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Ticari Temsilcinin Azli ve Sicile Tescili Bakımından Tebliğ ve Öğrenme Kayıtları Nasıl Tutulmalıdır?

Sicil başvurusu ve üçüncü kişi bildirimi gecikmeden yapılmalı; yetkisiz işlem, hesap verme ve tazminat zamanaşımı her işlem tarihine göre izlenmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Temsil yetkisinin sona erdiğinin tescil ve ilanı, yetkisiz işlemin bağlayıcılığının tespiti, hesap ve belgelerin teslimi, tazminat ve ihtiyati tedbir hangi delillere dayanmalıdır?

Temsil yetkisinin sona erdiğinin tescil ve ilanı, yetkisiz işlemin bağlayıcılığının tespiti, hesap ve belgelerin teslimi, tazminat ve ihtiyati tedbir, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Ticari Temsilcinin Azli ve Sicile Tescili konusunda ilk hukuki adım nedir; hangi kayıtlar korunmalı ve hangi savunma veya kabul edilebilirlik engeli önceden değerlendirilmelidir” sorusu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. İşletme sahibi ticari temsil yetkisini geri alabilir; azlin üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilmesi ve görünüşe dayalı işlemlerin önlenmesi için sicil ilanı, belge ve dijital yetki iptalleri birlikte yürütülmelidir.

Dosyanın ilk önceliği azil kararının tarihini sicil ilanı, üçüncü kişi bildirimi ve tüm fiziksel-dijital erişimlerin kapatılma zamanı ile eşleştirmek, delil omurgası ise temsil yetkisi ve atama kararı, ticaret sicili ilanları, azil kararı ve tebliği, imza sirküleri, banka ve elektronik sistem yetkileri, üçüncü kişi sözleşmeleri, e-posta ve mesajlar, teslim ve hesap kayıtları ile Ticari Temsilcinin Azli ve Sicile Tescili uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Sicil başvurusu ve üçüncü kişi bildirimi gecikmeden yapılmalı; yetkisiz işlem, hesap verme ve tazminat zamanaşımı her işlem tarihine göre izlenmelidir. Temsil yetkisinin sona erdiğinin tescil ve ilanı, yetkisiz işlemin bağlayıcılığının tespiti, hesap ve belgelerin teslimi, tazminat ve ihtiyati tedbir talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; yalnız yönetim kararıyla dış dünyadaki yetkinin sona erdiğini varsaymak veya banka, e-imza ve platform erişimlerini açık bırakmak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

• Yargıtay — ticari temsilcinin sicile tescili resmî kayıtları — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık bakımından işletme sahibi ticari temsil yetkisini geri alabilir; azlin üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilmesi ve görünüşe dayalı işlemlerin önlenmesi için sicil ilanı, belge ve dijital yetki iptalleri birlikte yürütülmelidir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
• Yargıtay — ticari temsilcinin sicile tescili emsal taraması — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; iç ilişkide azil kararı alınması daha önce iyi niyetle işlem yapan üçüncü kişilere her durumda karşı konulamaz; tescil, bildirim, işlem tarihi, yetki belgesi ve karşı tarafın bilgisi ayrı incelenir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
• Resmî Gazete — ticari temsilcinin sicile tescili yürürlük denetimi — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
• 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu — m.547-554
• 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu — m.40 ve 53-64
• 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m.190, 199 ve 389-399
• Yargıtay Karar Arama
• Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru