Sözleşmeler ve Borçlar Hukuku

Noterlik İşleminden Doğan Zararda Noterin Sorumluluğu

Noterlik İşleminden Doğan Zararda Noterin Sorumluluğu; Noterlik işleminin yapılmaması ya da hatalı veya eksik düzenlenmesi nedeniyle doğan zarar, Noterlik Kanunundaki özel sorumluluk düzeni, uygun illiyet ve zarar ispatı çerçevesinde noterden talep edilebilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

Sorumlu yazarAv. Ali Armağan KILIÇ
Yayın tarihi
Son güncelleme
Okuma süresi3.381 kelime · 16 dk

Kapsam

Noterlik İşleminden Doğan Zararda Noterin Sorumluluğu yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Noterlik işleminin yapılmaması ya da hatalı veya eksik düzenlenmesi nedeniyle doğan zarar, Noterlik Kanunundaki özel sorumluluk düzeni, uygun illiyet ve zarar ispatı çerçevesinde noterden talep edilebilir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, noterlik işleminden doğan zararda noterin sorumluluğu konusunda 8 Eylül 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Taraf Sıfatı, İşlem ve Hukukî Sonuç

İncelemenin ilk ölçütü “noterlik işleminin yapılmaması ya da hatalı veya eksik düzenlenmesi nedeniyle doğan zarar, noterlik kanunundaki özel sorumluluk düzeni, uygun illiyet ve zarar ispatı çerçevesinde noterden talep edilebilir” kuralıdır. İşlemin sonradan geçersiz çıkması tek başına tazminat için yeterli değildir; noterlik faaliyetiyle zarar arasındaki uygun illiyet, zarar görenin ve üçüncü kişinin kusuru ile gerçek zarar belirlenir. Ayrıca “noterlik işlem aslı ve yevmiye kaydı, kimlik ve yetki doğrulama belgeleri, vekaletname, sahtecilik incelemesi, tapu veya sicil kayıtları, ceza dosyası, ödeme ve zarar belgeleri, denetim kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Noterlik İşleminden Doğan Zararda Noterin Sorumluluğu bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

1512 Sayılı Noterlik Kanunu: m.1, 72, 82, 151 ve 162

Noterlik işleminden doğan zararda noterin sorumluluğu kapsamında m.1, 72, 82, 151 ve 162 hükümleri noterlik işlemi ve noterin sorumluluğu bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.49-76 ve 112-126

Noterlik işleminden doğan zararda noterin sorumluluğu kapsamında m.49-76 ve 112-126 hükümleri zarar, kusur ve illiyet bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.190, 199 ve 266-293

Noterlik işleminden doğan zararda noterin sorumluluğu kapsamında m.190, 199 ve 266-293 hükümleri ispat ve bilirkişi bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Noterlik Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Somut Olayda Uygulanacak Kurallar

Noterlik İşleminin Yapılmaması Ya Da Hatalı veya Eksik Düzenlenmesi Nedeniyle Doğan Zarar, Noterlik Kanunundaki Özel Sorumluluk Düzeni, Uygun İlliyet ve Zarar İspatı Çerçevesinde Noterden Talep Edilebilir.

“Yargıtay noterlik işleminden noterin sorumluluğu resmî kayıtları yönünden noterlik işleminin yapılmaması ya da hatalı veya eksik düzenlenmesi nedeniyle doğan zarar, Noterlik Kanunundaki özel sorumluluk düzeni, uygun illiyet ve zarar ispatı çerçevesinde noterden talep edilebilir” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok noterlik işlem aslı ve yevmiye kaydı, kimlik ve yetki doğrulama belgeleri, vekaletname, sahtecilik incelemesi, tapu veya sicil kayıtları, ceza dosyası, ödeme ve zarar belgeleri, denetim kayıtları ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve asıl failin dolandırıcılık eylemi ile noterlik görevinin ihlalini ve zarara katkı oranlarını ayırmamak savunması da ayrıca incelenmelidir.

İşlemin Sonradan Geçersiz Çıkması Tek Başına Tazminat İçin Yeterli Değildir; Noterlik Faaliyetiyle Zarar Arasındaki Uygun İlliyet, Zarar Görenin ve Üçüncü Kişinin Kusuru ile Gerçek Zarar Belirlenir.

Yargıtay noterlik işleminden noterin sorumluluğu emsal taraması yönünden işlemin sonradan geçersiz çıkması tek başına tazminat için yeterli değildir; noterlik faaliyetiyle zarar arasındaki uygun illiyet, zarar görenin ve üçüncü kişinin kusuru ile gerçek zarar belirlenir. Bu ölçüt özellikle somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi üzerinden sınanır. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak ihtimalini güçlendirebilir.

Noterlik İşlem Aslı ve Yevmiye Kaydı, Kimlik ve Yetki Doğrulama Belgeleri, Vekaletname, Sahtecilik İncelemesi, Tapu veya Sicil Kayıtları, Ceza Dosyası, Ödeme ve Zarar Belgeleri, Denetim Kayıtları Hukuki Sonuca Bağlanmadan Önce Kaynağı, Tarihi, Kapsamı ve Karşı Kayıtlarla Uyumu Bakımından Doğrulanmalıdır.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Resmî Gazete noterlik işleminden noterin sorumluluğu yürürlük denetimi yönünden noterlik işlem aslı ve yevmiye kaydı, kimlik ve yetki doğrulama belgeleri, vekaletname, sahtecilik incelemesi, tapu veya sicil kayıtları, ceza dosyası, ödeme ve zarar belgeleri, denetim kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Belge, Kayıt ve İspat Yükü

Noterlik İşlem Aslı ve Yevmiye Kaydı, Kimlik ve Yetki Doğrulama Belgeleri, Vekaletname, Sahtecilik İncelemesi, Tapu veya Sicil Kayıtları, Ceza Dosyası, Ödeme ve Zarar Belgeleri, Denetim Kayıtları.

“Yargıtay noterlik işleminden noterin sorumluluğu resmî kayıtları yönünden noterlik işlem aslı ve yevmiye kaydı, kimlik ve yetki doğrulama belgeleri, vekaletname, sahtecilik incelemesi, tapu veya sicil kayıtları, ceza dosyası, ödeme ve zarar belgeleri, denetim kayıtları” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken noterlik işlem aslı ve yevmiye kaydı, kimlik ve yetki doğrulama belgeleri, vekaletname, sahtecilik incelemesi, tapu veya sicil kayıtları, ceza dosyası, ödeme ve zarar belgeleri, denetim kayıtları ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Somut Uyuşmazlığa Dayanak Sözleşme, Karar, Bildirim veya Sicil Kaydının Tam Metni, Ekleri ve Değişiklik Geçmişi.

“Yargıtay noterlik işleminden noterin sorumluluğu emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” kaydı, “İşlemin sonradan geçersiz çıkması tek başına tazminat için yeterli değildir; noterlik faaliyetiyle zarar arasındaki uygun illiyet, zarar görenin ve üçüncü kişinin kusuru ile gerçek zarar belirlenir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

Bu delil öncelikle “noterlik işlem aslı ve yevmiye kaydı, kimlik ve yetki doğrulama belgeleri, vekaletname, sahtecilik incelemesi, tapu veya sicil kayıtları, ceza dosyası, ödeme ve zarar belgeleri, denetim kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Resmî Gazete noterlik işleminden noterin sorumluluğu yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

“Yargıtay noterlik işleminden noterin sorumluluğu resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Dava Şartları ve Usul Adımları

Zarara Yol Açtığı İleri Sürülen Noterlik Yükümlülüğünü, İşlem Tarihindeki Belge ve Doğrulama Adımlarıyla Somutlaştırmak.

“Yargıtay noterlik işleminden noterin sorumluluğu resmî kayıtları yönünden zarara yol açtığı ileri sürülen noterlik yükümlülüğünü, işlem tarihindeki belge ve doğrulama adımlarıyla somutlaştırmak” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik noterlik işlem aslı ve yevmiye kaydı, kimlik ve yetki doğrulama belgeleri, vekaletname, sahtecilik incelemesi, tapu veya sicil kayıtları, ceza dosyası, ödeme ve zarar belgeleri, denetim kayıtları, noterlik işlemiyle uygun illiyet içindeki maddi ve koşulları varsa manevi zararın noterden faiziyle tazmini talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Görev, Yetki, Taraf Sıfatı, Harç ve Yalnız Kanunun Açıkça Aradığı Hâllerde Dava Şartı veya Zorunlu Ön Başvurunun Ayrı Ayrı Doğrulanması.

“Yargıtay noterlik işleminden noterin sorumluluğu emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi dosyaya alınmalı ve somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Resmî Gazete noterlik işleminden noterin sorumluluğu yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Somut Tehlike Varsa Geçici Hukuki Koruma İhtiyacının Yaklaşık İspat, Ölçülülük, Teminat ve Karşı Tarafın Dinlenilmesi Yönlerinden Değerlendirilmesi.

“Yargıtay noterlik işleminden noterin sorumluluğu resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar, noterlik işlemiyle uygun illiyet içindeki maddi ve koşulları varsa manevi zararın noterden faiziyle tazmini talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Başvuru Takvimi ve Süre Riskleri

Genel Zamanaşımı Hükümleri Olay, Zarar ve Sorumlunun Öğrenilme Tarihine Göre Hesaplanmalı; Deliller Noter Arşivinden Gecikmeden Korunmalıdır.

“Yargıtay noterlik işleminden noterin sorumluluğu resmî kayıtları yönünden genel zamanaşımı hükümleri olay, zarar ve sorumlunun öğrenilme tarihine göre hesaplanmalı; deliller noter arşivinden gecikmeden korunmalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Tebliğ, Öğrenme, İlan, Ödeme ve Elektronik Erişim Tarihlerinden Hangisinin Süreyi Başlattığı İlgili Özel Hükümle Eşleştirilmeli; Hak Düşürücü Süre, Zamanaşımı ve Kanun Yolu Süresi Birbirine Karıştırılmamalıdır.

Yargıtay noterlik işleminden noterin sorumluluğu emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

İstenebilecek Hukukî Koruma

Noterlik İşlemiyle Uygun İlliyet İçindeki Maddi ve Koşulları Varsa Manevi Zararın Noterden Faiziyle Tazmini.

“Yargıtay noterlik işleminden noterin sorumluluğu resmî kayıtları yönünden noterlik işlemiyle uygun illiyet içindeki maddi ve koşulları varsa manevi zararın noterden faiziyle tazmini” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Noterlik işlem aslı ve yevmiye kaydı, kimlik ve yetki doğrulama belgeleri, vekaletname, sahtecilik incelemesi, tapu veya sicil kayıtları, ceza dosyası, ödeme ve zarar belgeleri, denetim kayıtları bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay noterlik işleminden noterin sorumluluğu emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” talebi, “İşlemin sonradan geçersiz çıkması tek başına tazminat için yeterli değildir; noterlik faaliyetiyle zarar arasındaki uygun illiyet, zarar görenin ve üçüncü kişinin kusuru ile gerçek zarar belirlenir” koşuluyla ve somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Asıl Talebe Bağlı Faiz, Tazminat, Gider veya Diğer Ferilerin Her Biri İçin Ayrı Hukuki Dayanak ve Başlangıç Tarihi.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Resmî Gazete noterlik işleminden noterin sorumluluğu yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar, temel ölçüt ise “noterlik işlem aslı ve yevmiye kaydı, kimlik ve yetki doğrulama belgeleri, vekaletname, sahtecilik incelemesi, tapu veya sicil kayıtları, ceza dosyası, ödeme ve zarar belgeleri, denetim kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” olacaktır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay — Noterlik İşleminden Noterin Sorumluluğu Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “noterlik işleminden noterin sorumluluğu resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından noterlik işleminin yapılmaması ya da hatalı veya eksik düzenlenmesi nedeniyle doğan zarar, noterlik kanunundaki özel sorumluluk düzeni, uygun illiyet ve zarar ispatı çerçevesinde noterden talep edilebilir. yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Noterlik İşleminden Noterin Sorumluluğu Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “noterlik işleminden noterin sorumluluğu emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; işlemin sonradan geçersiz çıkması tek başına tazminat için yeterli değildir; noterlik faaliyetiyle zarar arasındaki uygun illiyet, zarar görenin ve üçüncü kişinin kusuru ile gerçek zarar belirlenir. savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Noterlik İşleminden Noterin Sorumluluğu Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “noterlik işleminden noterin sorumluluğu yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

İtirazlar, İstisnalar ve Uygulama Hataları

Asıl Failin Dolandırıcılık Eylemi ile Noterlik Görevinin İhlalini ve Zarara Katkı Oranlarını Ayırmamak.

“Yargıtay noterlik işleminden noterin sorumluluğu resmî kayıtları yönünden asıl failin dolandırıcılık eylemi ile noterlik görevinin ihlalini ve zarara katkı oranlarını ayırmamak” riski gerçekleşirse noterlik işlemiyle uygun illiyet içindeki maddi ve koşulları varsa manevi zararın noterden faiziyle tazmini talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay noterlik işleminden noterin sorumluluğu emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması aşamasında somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Resmî Gazete noterlik işleminden noterin sorumluluğu yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar delili ve “noterlik işlem aslı ve yevmiye kaydı, kimlik ve yetki doğrulama belgeleri, vekaletname, sahtecilik incelemesi, tapu veya sicil kayıtları, ceza dosyası, ödeme ve zarar belgeleri, denetim kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

  • noterlik işlem aslı ve yevmiye kaydı, kimlik ve yetki doğrulama belgeleri, vekaletname, sahtecilik incelemesi, tapu veya sicil kayıtları, ceza dosyası, ödeme ve zarar belgeleri, denetim kayıtları
  • Noterlik İşleminden Doğan Zararda Noterin Sorumluluğu uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
  • tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
  • taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar
  • zarara yol açtığı ileri sürülen noterlik yükümlülüğünü, işlem tarihindeki belge ve doğrulama adımlarıyla somutlaştırmak
  • görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
  • çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
  • somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi
  • Süre çizelgesinde Genel zamanaşımı hükümleri olay, zarar ve sorumlunun öğrenilme tarihine göre hesaplanmalı; deliller noter arşivinden gecikmeden korunmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Noterlik İşleminden Doğan Zararda Noterin Sorumluluğu Bakımından Doğru Merci ve Usul Yolu Hangi Verilerle Belirlenir?

Zarara yol açtığı ileri sürülen noterlik yükümlülüğünü, işlem tarihindeki belge ve doğrulama adımlarıyla somutlaştırmak; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Noterlik İşleminden Doğan Zararda Noterin Sorumluluğu Bakımından Hangi Başlangıç Olayı Süreyi Başlatır?

Genel zamanaşımı hükümleri olay, zarar ve sorumlunun öğrenilme tarihine göre hesaplanmalı; deliller noter arşivinden gecikmeden korunmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Noterlik İşlemiyle Uygun İlliyet İçindeki Maddi ve Koşulları Varsa Manevi Zararın Noterden Faiziyle Tazmini İstemi Mahkemeden veya Yetkili Merciden Nasıl İstenmelidir?

Noterlik işlemiyle uygun illiyet içindeki maddi ve koşulları varsa manevi zararın noterden faiziyle tazmini, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Noterlik İşleminden Doğan Zararda Noterin Sorumluluğu incelemesinde iddia, karşı görüş, kanun dayanağı ve içtihat somut olayla nasıl eşleştirilmelidir” sorusu, 1512 Sayılı Noterlik Kanunu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Noterlik işleminin yapılmaması ya da hatalı veya eksik düzenlenmesi nedeniyle doğan zarar, Noterlik Kanunundaki özel sorumluluk düzeni, uygun illiyet ve zarar ispatı çerçevesinde noterden talep edilebilir.

Dosyanın ilk önceliği zarara yol açtığı ileri sürülen noterlik yükümlülüğünü, işlem tarihindeki belge ve doğrulama adımlarıyla somutlaştırmak, delil omurgası ise noterlik işlem aslı ve yevmiye kaydı, kimlik ve yetki doğrulama belgeleri, vekaletname, sahtecilik incelemesi, tapu veya sicil kayıtları, ceza dosyası, ödeme ve zarar belgeleri, denetim kayıtları ile Noterlik İşleminden Doğan Zararda Noterin Sorumluluğu uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Genel zamanaşımı hükümleri olay, zarar ve sorumlunun öğrenilme tarihine göre hesaplanmalı; deliller noter arşivinden gecikmeden korunmalıdır. Noterlik işlemiyle uygun illiyet içindeki maddi ve koşulları varsa manevi zararın noterden faiziyle tazmini talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; asıl failin dolandırıcılık eylemi ile noterlik görevinin ihlalini ve zarara katkı oranlarını ayırmamak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

Sözleşmeler ve Borçlar Hukuku6 mevzuat, içtihat ve doktrin bağlantısıYayın ilkelerimiz
Noterlik İşleminden Doğan Zararda Noterin Sorumluluğu konulu makale görseli
Makale görseli
AYNI ALANDA
Sözleşmeler ve Borçlar HukukuSaklama Sözleşmesinde Eşyanın Kaybı ve Saklayanın Sorumluluğu

Saklama Sözleşmesinde Eşyanın Kaybı ve Saklayanın Sorumluluğu; Saklayan, teslim aldığı taşınırı güvenle koruyup kararlaştırılan zamanda geri vermekle yükümlüdür; kayıp hâlinde teslim, sözleşme kapsamı, özen, kurtuluş kanıtı ve eşyanın gerçek değeri belirlenir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Sözleşmeler ve Borçlar HukukuAdi Kefalette Önce Asıl Borçluya Başvuru Defi

Adi Kefalette Önce Asıl Borçluya Başvuru Defi; Adi kefil, kural olarak alacaklının önce asıl borçluyu takip etmesini ve rehinleri paraya çevirmesini isteyebilir; kanundaki istisnalar oluşmadan doğrudan kefile yönelme erken başvuru defiyle karşılaşır. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Sözleşmeler ve Borçlar HukukuSimsarlık Sözleşmesinde Ücrete Hak Kazanma

Simsarlık Sözleşmesinde Ücrete Hak Kazanma; Simsar, faaliyeti sonucunda amaçlanan sözleşme kurulmuşsa ücrete hak kazanır; uygun nedensellik bağı, ücret anlaşması, giderler ve özel şekil koşulları somut aracılık faaliyetine göre belirlenir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →