Bankacılık ve Finans Hukuku

Faktoring Şirketinin Kambiyo Senedine Dayalı Alacağı

Faktoring Şirketinin Kambiyo Senedine Dayalı Alacağı; Faktoring şirketi mal veya hizmet satışından doğmuş ve fatura ya da benzeri belgeyle tevsik edilen alacağı devralabilir; kambiyo senediyle birlikte devrin ekonomik temeli, müşteri bildirimi, mükerrer finansman yasağı ve senet üzerindeki hak sahipliği takipte gösterilmelidir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

Sorumlu yazarAv. Ali Armağan KILIÇ
Yayın tarihi
Son güncelleme
Okuma süresi3.705 kelime · 17 dk

Kapsam

Faktoring Şirketinin Kambiyo Senedine Dayalı Alacağı yönünden takip yolu, taraf sıfatı, icra dairesi ve icra mahkemesinin görev sınırı, şikâyet veya itiraz, özel süreler, deliller ve takibin somut sonucu birlikte ele alınır. Faktoring şirketi mal veya hizmet satışından doğmuş ve fatura ya da benzeri belgeyle tevsik edilen alacağı devralabilir; kambiyo senediyle birlikte devrin ekonomik temeli, müşteri bildirimi, mükerrer finansman yasağı ve senet üzerindeki hak sahipliği takipte gösterilmelidir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, faktoring şirketinin kambiyo senedine dayalı alacağı konusunda 30 Ekim 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Takip Yolunun ve İcra İşleminin Niteliği

İncelemenin ilk ölçütü “faktoring şirketi mal veya hizmet satışından doğmuş ve fatura ya da benzeri belgeyle tevsik edilen alacağı devralabilir; kambiyo senediyle birlikte devrin ekonomik temeli, müşteri bildirimi, mükerrer finansman yasağı ve senet üzerindeki hak sahipliği takipte gösterilmelidir” kuralıdır. Senette düzgün ciro zinciri bulunması faktoring işleminin kanuni belge koşullarını gereksiz kılmaz ve faturanın varlığı da senedi temel ilişkideki bütün defilere kapatmaz; alacağın doğumu, teslim-ifası, fatura, senet bağlantısı, ihbar, garanti, rücu, sahtecilik, mükerrer devir ve tüketici işlemi ayrı incelenmelidir. Ayrıca “faktoring sözleşmesi ve limit tahsisi, alacak devir bildirimi, fatura ve sevk-teslim belgeleri, kambiyo senedi aslı ve ciro zinciri, ödeme kayıtları, borçlu teyidi, merkezi fatura kaydı, diğer finansman sorguları, ihtar, protesto, ekspertiz ve icra takip dosyası hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Faktoring Şirketinin Kambiyo Senedine Dayalı Alacağı bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu: m.9, 38-41 ve 50

Faktoring şirketinin kambiyo senedine dayalı alacağı kapsamında m.9, 38-41 ve 50 hükümleri faktoring faaliyeti, belge ve denetim bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Ticaret Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu: m.645-778

Faktoring şirketinin kambiyo senedine dayalı alacağı kapsamında m.645-778 hükümleri kambiyo senedi, ciro, defiler ve başvuru bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve İcra ve İflas Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu: m.167-176/B ve 72

Faktoring şirketinin kambiyo senedine dayalı alacağı kapsamında m.167-176/b ve 72 hükümleri kambiyo takibi, itiraz ve menfi tespit bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Takibe Uygulanacak Özel Kurallar

Faktoring şirketi mal veya hizmet satışından doğmuş ve fatura ya da benzeri belgeyle tevsik edilen alacağı devralabilir; kambiyo senediyle birlikte devrin ekonomik temeli, müşteri bildirimi, mükerrer finansman yasağı ve senet üzerindeki hak sahipliği takipte gösterilmelidir.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için faktoring sözleşmesi ve limit tahsisi, alacak devir bildirimi, fatura ve sevk-teslim belgeleri, kambiyo senedi aslı ve ciro zinciri, ödeme kayıtları, borçlu teyidi, merkezi fatura kaydı, diğer finansman sorguları, ihtar, protesto, ekspertiz ve icra takip dosyası ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu faktoring şirketinin dayalı alacağı resmî kayıtları yönünden faktoring şirketi mal veya hizmet satışından doğmuş ve fatura ya da benzeri belgeyle tevsik edilen alacağı devralabilir; kambiyo senediyle birlikte devrin ekonomik temeli, müşteri bildirimi, mükerrer finansman yasağı ve senet üzerindeki hak sahipliği takipte gösterilmelidir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Senette düzgün ciro zinciri bulunması faktoring işleminin kanuni belge koşullarını gereksiz kılmaz ve faturanın varlığı da senedi temel ilişkideki bütün defilere kapatmaz; alacağın doğumu, teslim-ifası, fatura, senet bağlantısı, ihbar, garanti, rücu, sahtecilik, mükerrer devir ve tüketici işlemi ayrı incelenmelidir.

“Yargıtay faktoring şirketinin dayalı alacağı emsal taraması yönünden senette düzgün ciro zinciri bulunması faktoring işleminin kanuni belge koşullarını gereksiz kılmaz ve faturanın varlığı da senedi temel ilişkideki bütün defilere kapatmaz; alacağın doğumu, teslim-ifası, fatura, senet bağlantısı, ihbar, garanti, rücu, sahtecilik, mükerrer devir ve tüketici işlemi ayrı incelenmelidir” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok bu takip uyuşmazlığı bakımından takip talebi, ödeme veya icra emri, dayanak belge ve güncel dosya hesabı ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Faktoring sözleşmesi ve limit tahsisi, alacak devir bildirimi, fatura ve sevk-teslim belgeleri, kambiyo senedi aslı ve ciro zinciri, ödeme kayıtları, borçlu teyidi, merkezi fatura kaydı, diğer finansman sorguları, ihtar, protesto, ekspertiz ve icra takip dosyası hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

Resmî Gazete faktoring şirketinin dayalı alacağı yürürlük denetimi yönünden faktoring sözleşmesi ve limit tahsisi, alacak devir bildirimi, fatura ve sevk-teslim belgeleri, kambiyo senedi aslı ve ciro zinciri, ödeme kayıtları, borçlu teyidi, merkezi fatura kaydı, diğer finansman sorguları, ihtar, protesto, ekspertiz ve icra takip dosyası hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır. Bu ölçüt özellikle tebligat mazbataları, haciz ve satış tutanakları ile UYAP işlem zamanlarını gösteren resmî kayıtlar üzerinden sınanır. Şikâyet, itiraz, menfi tespit veya istirdat yolundan somut işleme uygun olanın özel süresi içinde seçilmesi tamamlanmadan sonuca gidilmesi, maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak ihtimalini güçlendirebilir.

Takip Dosyası, Tebligat ve İspat

Faktoring sözleşmesi ve limit tahsisi, alacak devir bildirimi, fatura ve sevk-teslim belgeleri, kambiyo senedi aslı ve ciro zinciri, ödeme kayıtları, borçlu teyidi, merkezi fatura kaydı, diğer finansman sorguları, ihtar, protesto, ekspertiz ve icra takip dosyası.

Bu delil öncelikle “faktoring şirketi mal veya hizmet satışından doğmuş ve fatura ya da benzeri belgeyle tevsik edilen alacağı devralabilir; kambiyo senediyle birlikte devrin ekonomik temeli, müşteri bildirimi, mükerrer finansman yasağı ve senet üzerindeki hak sahipliği takipte gösterilmelidir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu faktoring şirketinin dayalı alacağı resmî kayıtları yönünden faktoring sözleşmesi ve limit tahsisi, alacak devir bildirimi, fatura ve sevk-teslim belgeleri, kambiyo senedi aslı ve ciro zinciri, ödeme kayıtları, borçlu teyidi, merkezi fatura kaydı, diğer finansman sorguları, ihtar, protesto, ekspertiz ve icra takip dosyası” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Bu Takip Uyuşmazlığı Bakımından Takip Talebi, Ödeme veya İcra Emri, Dayanak Belge ve Güncel Dosya Hesabı.

“Yargıtay faktoring şirketinin dayalı alacağı emsal taraması yönünden bu takip uyuşmazlığı bakımından takip talebi, ödeme veya icra emri, dayanak belge ve güncel dosya hesabı” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken bu takip uyuşmazlığı bakımından takip talebi, ödeme veya icra emri, dayanak belge ve güncel dosya hesabı ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Tebligat Mazbataları, Haciz ve Satış Tutanakları ile UYAP İşlem Zamanlarını Gösteren Resmî Kayıtlar.

“Resmî Gazete faktoring şirketinin dayalı alacağı yürürlük denetimi yönünden tebligat mazbataları, haciz ve satış tutanakları ile UYAP işlem zamanlarını gösteren resmî kayıtlar” kaydı, “faktoring sözleşmesi ve limit tahsisi, alacak devir bildirimi, fatura ve sevk-teslim belgeleri, kambiyo senedi aslı ve ciro zinciri, ödeme kayıtları, borçlu teyidi, merkezi fatura kaydı, diğer finansman sorguları, ihtar, protesto, ekspertiz ve icra takip dosyası hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

İcra Dairesi, İcra Mahkemesi ve Genel Mahkeme Ayrımı

Takibe konan her senedi dayanak fatura, mal-hizmet teslimi, devir tarihi, ciro ve borçlu bildirimine bağlayıp aynı alacağın başka kuruluşa devredilip devredilmediğini kontrol etmek.

Bu aşamanın amacı faktoring sözleşmesi ve limit tahsisi, alacak devir bildirimi, fatura ve sevk-teslim belgeleri, kambiyo senedi aslı ve ciro zinciri, ödeme kayıtları, borçlu teyidi, merkezi fatura kaydı, diğer finansman sorguları, ihtar, protesto, ekspertiz ve icra takip dosyası ile takip işlemi arasındaki bağı denetlemektir. “Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu faktoring şirketinin dayalı alacağı resmî kayıtları yönünden takibe konan her senedi dayanak fatura, mal-hizmet teslimi, devir tarihi, ciro ve borçlu bildirimine bağlayıp aynı alacağın başka kuruluşa devredilip devredilmediğini kontrol etmek” adımından sonra şikâyet, itiraz veya dava süresi ile takibin durup durmadığı ayrıca kaydedilmelidir.

Takip yolunun, icra dairesi ile icra mahkemesi veya genel mahkeme arasındaki görev ayrımının ve taraf sıfatlarının doğrulanması.

“Yargıtay faktoring şirketinin dayalı alacağı emsal taraması yönünden takip yolunun, icra dairesi ile icra mahkemesi veya genel mahkeme arasındaki görev ayrımının ve taraf sıfatlarının doğrulanması” işlemi yürütülürken takip türü, taraf sıfatı, tebligat ve özel süre birlikte incelenir. Eksik bu takip uyuşmazlığı bakımından takip talebi, ödeme veya icra emri, dayanak belge ve güncel dosya hesabı, bu takip uyuşmazlığı bakımından hukuka aykırı icra işleminin kaldırılması veya düzeltilmesi ve takibin kanuni sınırda sürdürülmesi talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Şikâyet, itiraz, menfi tespit veya istirdat yolundan somut işleme uygun olanın özel süresi içinde seçilmesi.

“Resmî Gazete faktoring şirketinin dayalı alacağı yürürlük denetimi yönünden şikâyet, itiraz, menfi tespit veya istirdat yolundan somut işleme uygun olanın özel süresi içinde seçilmesi” işlemi, takip yolunun ayrı bir aşamasıdır. Tebligat mazbataları, haciz ve satış tutanakları ile UYAP işlem zamanlarını gösteren resmî kayıtlar dosyaya alınmalı; icra dairesi, icra mahkemesi ve genel mahkeme arasındaki görev ayrımı somut işleme göre yapılmalıdır.

Şikâyet, İtiraz ve Dava Süreleri

Senet ibraz, protesto ve kambiyo zamanaşımı süreleri korunmalı; ödeme emrine karşı kısa şikayet ve itiraz süresi ile temel ilişki ve faktoring sözleşmesinden doğan taleplerin süreleri ayrı hesaplanmalıdır.

“Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu faktoring şirketinin dayalı alacağı resmî kayıtları yönünden senet ibraz, protesto ve kambiyo zamanaşımı süreleri korunmalı; ödeme emrine karşı kısa şikayet ve itiraz süresi ile temel ilişki ve faktoring sözleşmesinden doğan taleplerin süreleri ayrı hesaplanmalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Takibe konan her senedi dayanak fatura, mal-hizmet teslimi, devir tarihi, ciro ve borçlu bildirimine bağlayıp aynı alacağın başka kuruluşa devredilip devredilmediğini kontrol etmek yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

“Yargıtay faktoring şirketinin dayalı alacağı emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Takibin ve İcra İşleminin Somut Sonucu

Kambiyo alacağının tahsili, takibin devamı veya iptali, borçlu olmadığının tespiti, senedin iadesi, mükerrer tahsilin önlenmesi, faktoring bedeli ve komisyonun düzeltilmesi, tazminat, faiz ve gider.

“Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu faktoring şirketinin dayalı alacağı resmî kayıtları yönünden kambiyo alacağının tahsili, takibin devamı veya iptali, borçlu olmadığının tespiti, senedin iadesi, mükerrer tahsilin önlenmesi, faktoring bedeli ve komisyonun düzeltilmesi, tazminat, faiz ve gider” sonucu isteniyorsa hüküm veya karar, takip dosyasında uygulanabilecek açıklıkta kurulmalıdır. Dayanak kayıt faktoring sözleşmesi ve limit tahsisi, alacak devir bildirimi, fatura ve sevk-teslim belgeleri, kambiyo senedi aslı ve ciro zinciri, ödeme kayıtları, borçlu teyidi, merkezi fatura kaydı, diğer finansman sorguları, ihtar, protesto, ekspertiz ve icra takip dosyası, temel ölçüt ise “faktoring şirketi mal veya hizmet satışından doğmuş ve fatura ya da benzeri belgeyle tevsik edilen alacağı devralabilir; kambiyo senediyle birlikte devrin ekonomik temeli, müşteri bildirimi, mükerrer finansman yasağı ve senet üzerindeki hak sahipliği takipte gösterilmelidir” olacaktır.

Bu takip uyuşmazlığı bakımından hukuka aykırı icra işleminin kaldırılması veya düzeltilmesi ve takibin kanuni sınırda sürdürülmesi.

“Yargıtay faktoring şirketinin dayalı alacağı emsal taraması yönünden bu takip uyuşmazlığı bakımından hukuka aykırı icra işleminin kaldırılması veya düzeltilmesi ve takibin kanuni sınırda sürdürülmesi” isteminin şikâyet, itiraz veya dava yolundan hangisine ait olduğu belirtilmelidir. Bu takip uyuşmazlığı bakımından takip talebi, ödeme veya icra emri, dayanak belge ve güncel dosya hesabı bulunmadığında takip sonucu varsayımla genişletilmemelidir.

Özel düzenleme izin veriyorsa satışın veya takibin geçici olarak durdurulması ve teminatın somutlaştırılması.

“Resmî Gazete faktoring şirketinin dayalı alacağı yürürlük denetimi yönünden özel düzenleme izin veriyorsa satışın veya takibin geçici olarak durdurulması ve teminatın somutlaştırılması” istemi, “faktoring sözleşmesi ve limit tahsisi, alacak devir bildirimi, fatura ve sevk-teslim belgeleri, kambiyo senedi aslı ve ciro zinciri, ödeme kayıtları, borçlu teyidi, merkezi fatura kaydı, diğer finansman sorguları, ihtar, protesto, ekspertiz ve icra takip dosyası hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” koşuluyla ve tebligat mazbataları, haciz ve satış tutanakları ile UYAP işlem zamanlarını gösteren resmî kayıtlar ile ilişkilendirilmelidir. İşlemin kaldırılması, düzeltilmesi veya takibin durması sonucu açıkça gösterilmelidir.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu — Faktoring Şirketinin Dayalı Alacağı Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “faktoring şirketinin dayalı alacağı resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu takip uyuşmazlığı bakımından faktoring şirketi mal veya hizmet satışından doğmuş ve fatura ya da benzeri belgeyle tevsik edilen alacağı devralabilir; kambiyo senediyle birlikte devrin ekonomik temeli, müşteri bildirimi, mükerrer finansman yasağı ve senet üzerindeki hak sahipliği takipte gösterilmelidir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Faktoring Şirketinin Dayalı Alacağı Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “faktoring şirketinin dayalı alacağı emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu takip uyuşmazlığı içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; senette düzgün ciro zinciri bulunması faktoring işleminin kanuni belge koşullarını gereksiz kılmaz ve faturanın varlığı da senedi temel ilişkideki bütün defilere kapatmaz; alacağın doğumu, teslim-ifası, fatura, senet bağlantısı, ihbar, garanti, rücu, sahtecilik, mükerrer devir ve tüketici işlemi ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Faktoring Şirketinin Dayalı Alacağı Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “faktoring şirketinin dayalı alacağı yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu takip uyuşmazlığı için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Takip Yolu, Süre ve Sıfat Hataları

Faktoring şirketini yalnız senet hamili gibi değerlendirip alacağın fatura ve gerçek ticari işlemle tevsikini hiç incelememek veya temel ilişkiye ait her defi borçlusunu kambiyo takibinde otomatik olarak kurtarır sanmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu faktoring şirketinin dayalı alacağı resmî kayıtları yönünden faktoring şirketini yalnız senet hamili gibi değerlendirip alacağın fatura ve gerçek ticari işlemle tevsikini hiç incelememek veya temel ilişkiye ait her defi borçlusunu kambiyo takibinde otomatik olarak kurtarır sanmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, faktoring sözleşmesi ve limit tahsisi, alacak devir bildirimi, fatura ve sevk-teslim belgeleri, kambiyo senedi aslı ve ciro zinciri, ödeme kayıtları, borçlu teyidi, merkezi fatura kaydı, diğer finansman sorguları, ihtar, protesto, ekspertiz ve icra takip dosyası delili ve “Faktoring şirketi mal veya hizmet satışından doğmuş ve fatura ya da benzeri belgeyle tevsik edilen alacağı devralabilir; kambiyo senediyle birlikte devrin ekonomik temeli, müşteri bildirimi, mükerrer finansman yasağı ve senet üzerindeki hak sahipliği takipte gösterilmelidir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay faktoring şirketinin dayalı alacağı emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski gerçekleşirse bu takip uyuşmazlığı bakımından hukuka aykırı icra işleminin kaldırılması veya düzeltilmesi ve takibin kanuni sınırda sürdürülmesi talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Resmî Gazete faktoring şirketinin dayalı alacağı yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Şikâyet, itiraz, menfi tespit veya istirdat yolundan somut işleme uygun olanın özel süresi içinde seçilmesi aşamasında tebligat mazbataları, haciz ve satış tutanakları ile UYAP işlem zamanlarını gösteren resmî kayıtlar kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

  • faktoring sözleşmesi ve limit tahsisi, alacak devir bildirimi, fatura ve sevk-teslim belgeleri, kambiyo senedi aslı ve ciro zinciri, ödeme kayıtları, borçlu teyidi, merkezi fatura kaydı, diğer finansman sorguları, ihtar, protesto, ekspertiz ve icra takip dosyası
  • Faktoring Şirketinin Kambiyo Senedine Dayalı Alacağı bakımından takip talebi, ödeme veya icra emri, dayanak belge ve güncel dosya hesabı
  • tebligat mazbataları, haciz ve satış tutanakları ile UYAP işlem zamanlarını gösteren resmî kayıtlar
  • takibe konan her senedi dayanak fatura, mal-hizmet teslimi, devir tarihi, ciro ve borçlu bildirimine bağlayıp aynı alacağın başka kuruluşa devredilip devredilmediğini kontrol etmek
  • takip yolunun, icra dairesi ile icra mahkemesi veya genel mahkeme arasındaki görev ayrımının ve taraf sıfatlarının doğrulanması
  • şikâyet, itiraz, menfi tespit veya istirdat yolundan somut işleme uygun olanın özel süresi içinde seçilmesi
  • Süre çizelgesinde Senet ibraz, protesto ve kambiyo zamanaşımı süreleri korunmalı; ödeme emrine karşı kısa şikayet ve itiraz süresi ile temel ilişki ve faktoring sözleşmesinden doğan taleplerin süreleri ayrı hesaplanmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Faktoring Şirketinin Kambiyo Senedine Dayalı Alacağı Bakımından İlk Usul Adımı Neden Önemlidir?

Takibe konan her senedi dayanak fatura, mal-hizmet teslimi, devir tarihi, ciro ve borçlu bildirimine bağlayıp aynı alacağın başka kuruluşa devredilip devredilmediğini kontrol etmek; takip yolunun, icra dairesi ile icra mahkemesi veya genel mahkeme arasındaki görev ayrımının ve taraf sıfatlarının doğrulanması; şikâyet, itiraz, menfi tespit veya istirdat yolundan somut işleme uygun olanın özel süresi içinde seçilmesi. Takip yolu, icra dairesi ile mahkeme arasındaki görev ayrımı, tebligat ve özel şikâyet veya itiraz süresi ayrıca doğrulanmalıdır.

Faktoring şirketinin kambiyo senedine dayalı alacağı bakımından tebliğ ve öğrenme kayıtları nasıl tutulmalıdır?

Senet ibraz, protesto ve kambiyo zamanaşımı süreleri korunmalı; ödeme emrine karşı kısa şikayet ve itiraz süresi ile temel ilişki ve faktoring sözleşmesinden doğan taleplerin süreleri ayrı hesaplanmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Kambiyo alacağının tahsili, takibin devamı veya iptali, borçlu olmadığının tespiti, senedin iadesi, mükerrer tahsilin önlenmesi, faktoring bedeli ve komisyonun düzeltilmesi, tazminat, faiz ve gider hangi delillere dayanmalıdır?

Kambiyo alacağının tahsili, takibin devamı veya iptali, borçlu olmadığının tespiti, senedin iadesi, mükerrer tahsilin önlenmesi, faktoring bedeli ve komisyonun düzeltilmesi, tazminat, faiz ve gider, bu takip uyuşmazlığı bakımından hukuka aykırı icra işleminin kaldırılması veya düzeltilmesi ve takibin kanuni sınırda sürdürülmesi, özel düzenleme izin veriyorsa satışın veya takibin geçici olarak durdurulması ve teminatın somutlaştırılması somut takip işlemiyle ilişkilendirilmelidir. İşlemin kaldırılması, düzeltilmesi, takibin durması veya sürmesi sonucu infaza elverişli açıklıkta gösterilmelidir.

Sonuç

Bu takip uyuşmazlığı bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Faktoring Şirketinin Kambiyo Senedine Dayalı Alacağı konusunda ilk hukuki adım nedir; hangi kayıtlar korunmalı ve hangi savunma veya kabul edilebilirlik engeli önceden değerlendirilmelidir” sorusu, 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu, 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Faktoring şirketi mal veya hizmet satışından doğmuş ve fatura ya da benzeri belgeyle tevsik edilen alacağı devralabilir; kambiyo senediyle birlikte devrin ekonomik temeli, müşteri bildirimi, mükerrer finansman yasağı ve senet üzerindeki hak sahipliği takipte gösterilmelidir.

Dosyanın ilk önceliği takibe konan her senedi dayanak fatura, mal-hizmet teslimi, devir tarihi, ciro ve borçlu bildirimine bağlayıp aynı alacağın başka kuruluşa devredilip devredilmediğini kontrol etmek, delil omurgası ise faktoring sözleşmesi ve limit tahsisi, alacak devir bildirimi, fatura ve sevk-teslim belgeleri, kambiyo senedi aslı ve ciro zinciri, ödeme kayıtları, borçlu teyidi, merkezi fatura kaydı, diğer finansman sorguları, ihtar, protesto, ekspertiz ve icra takip dosyası ile Faktoring Şirketinin Kambiyo Senedine Dayalı Alacağı bakımından takip talebi, ödeme veya icra emri, dayanak belge ve güncel dosya hesabı arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Senet ibraz, protesto ve kambiyo zamanaşımı süreleri korunmalı; ödeme emrine karşı kısa şikayet ve itiraz süresi ile temel ilişki ve faktoring sözleşmesinden doğan taleplerin süreleri ayrı hesaplanmalıdır. Kambiyo alacağının tahsili, takibin devamı veya iptali, borçlu olmadığının tespiti, senedin iadesi, mükerrer tahsilin önlenmesi, faktoring bedeli ve komisyonun düzeltilmesi, tazminat, faiz ve gider talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; faktoring şirketini yalnız senet hamili gibi değerlendirip alacağın fatura ve gerçek ticari işlemle tevsikini hiç incelememek veya temel ilişkiye ait her defi borçlusunu kambiyo takibinde otomatik olarak kurtarır sanmak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

Bankacılık ve Finans Hukuku6 mevzuat, içtihat ve doktrin bağlantısıYayın ilkelerimiz
Faktoring Şirketinin Kambiyo Senedine Dayalı Alacağı konulu makale görseli
Makale görseli
AYNI ALANDA
Bankacılık ve Finans HukukuHazine Destekli Kefalette Tazmin ve Rücu

Hazine Destekli Kefalette Tazmin ve Rücu; Hazine destekli kredi kefaletinde kefalet kurumu, yararlanıcı, kredi veren ve Hazine arasındaki sorumluluk; program kararı, kefalet limiti, risk paylaşım oranı, kredi kullandırım koşulları ve takip sonucu çerçevesinde belirlenir; tazmin ödemesi asıl borcu sona erdirmeyip rücu ilişkisini doğurabilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Bankacılık ve Finans HukukuÖdeme Hizmetinde Yetkilendirilmemiş İşlem ve Bedel İadesi

Ödeme Hizmetinde Yetkilendirilmemiş İşlem ve Bedel İadesi; Ödeme hizmeti kullanıcısı yetkilendirmediği işlemi gecikmeksizin bildirdiğinde, işlemin usulüne uygun onaylandığını, kaydedildiğini ve teknik arızadan etkilenmediğini ispat yükü ödeme hizmeti sağlayıcısındadır; kanuni istisnalar yoksa tutar derhal iade edilerek hesap eski duruma getirilmelidir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Bankacılık ve Finans HukukuTaşınır Rehnine Konu Varlığın Devri ve Rehin Hakkının Devamı

Taşınır Rehnine Konu Varlığın Devri ve Rehin Hakkının Devamı; Ticari işlemlerde taşınır rehniyle güvence altına alınan varlığın üçüncü kişiye devri, rehin hakkını kural olarak kendiliğinden ortadan kaldırmaz; devralanın sicilden araştırma yükümlülüğü, rehin sözleşmesindeki tasarruf sınırı ve iyi niyet koşulları birlikte değerlendirilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →