Ticaret ve Şirketler Hukuku

Dernekte Olağanüstü Genel Kurul İçin Kayyım Atanması

Dernekte Olağanüstü Genel Kurul İçin Kayyım Atanması; Dernek yönetim kurulu, üyelerin kanunda veya tüzükte öngörülen yeterli sayıdaki yazılı istemine rağmen olağanüstü genel kurulu süresinde toplantıya çağırmazsa sulh hakimi, istem sahibi üyeler arasından çağrıyı yapmak üzere üç kişilik bir heyeti görevlendirebilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

Sorumlu yazarAv. Ali Armağan KILIÇ
Yayın tarihi
Son güncelleme
Okuma süresi3.815 kelime · 18 dk

Kapsam

Dernekte Olağanüstü Genel Kurul İçin Kayyım Atanması yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Dernek yönetim kurulu, üyelerin kanunda veya tüzükte öngörülen yeterli sayıdaki yazılı istemine rağmen olağanüstü genel kurulu süresinde toplantıya çağırmazsa sulh hakimi, istem sahibi üyeler arasından çağrıyı yapmak üzere üç kişilik bir heyeti görevlendirebilir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, dernekte olağanüstü genel kurul için kayyım atanması konusunda 29 Ekim 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Maddî Hukuk ve Usulün Birlikte Değerlendirilmesi

İncelemenin ilk ölçütü “dernek yönetim kurulu, üyelerin kanunda veya tüzükte öngörülen yeterli sayıdaki yazılı istemine rağmen olağanüstü genel kurulu süresinde toplantıya çağırmazsa sulh hakimi, istem sahibi üyeler arasından çağrıyı yapmak üzere üç kişilik bir heyeti görevlendirebilir” kuralıdır. Her yönetim anlaşmazlığı kayyım veya çağrı heyeti atanmasını gerektirmez; üye sıfatı, istem sayısı, imza ve gündem, başvurunun yönetime ulaşması, otuz günlük süre, zaten alınmış çağrı kararı, tüzük kuralı ve derneğin organsız kalması ayrı incelenmelidir. Ayrıca “dernek tüzüğü, güncel üye ve yönetim listesi, olağanüstü toplantı istemi ve imzalar, teslim-tebliğ kayıtları, yönetim kurulu karar defteri, cevap ve çağrı ilanları, önceki toplantı tutanakları, derbis kayıtları, çağrı masrafları ve sulh hukuk dosyası hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Dernekte Olağanüstü Genel Kurul İçin Kayyım Atanması bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu: m.73-84 ve Özellikle 75

Dernekte olağanüstü genel kurul için kayyım atanması kapsamında m.73-84 ve özellikle 75 hükümleri dernek genel kurulu, olağanüstü çağrı ve hakim görevlendirmesi bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Dernekler Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

5253 Sayılı Dernekler Kanunu: m.9, 23-32

Dernekte olağanüstü genel kurul için kayyım atanması kapsamında m.9, 23-32 hükümleri defter, bildirim, genel kurul ve yaptırım bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.382-388 ve 389-399

Dernekte olağanüstü genel kurul için kayyım atanması kapsamında m.382-388 ve 389-399 hükümleri çekişmesiz yargı ve geçici koruma bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Medeni Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Uyuşmazlığı Çözen Hukukî Kriterler

Dernek yönetim kurulu, üyelerin kanunda veya tüzükte öngörülen yeterli sayıdaki yazılı istemine rağmen olağanüstü genel kurulu süresinde toplantıya çağırmazsa sulh hakimi, istem sahibi üyeler arasından çağrıyı yapmak üzere üç kişilik bir heyeti görevlendirebilir.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için dernek tüzüğü, güncel üye ve yönetim listesi, olağanüstü toplantı istemi ve imzalar, teslim-tebliğ kayıtları, yönetim kurulu karar defteri, cevap ve çağrı ilanları, önceki toplantı tutanakları, DERBİS kayıtları, çağrı masrafları ve sulh hukuk dosyası ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğü dernekte olağanüstü kayyım atanması resmî kayıtları yönünden dernek yönetim kurulu, üyelerin kanunda veya tüzükte öngörülen yeterli sayıdaki yazılı istemine rağmen olağanüstü genel kurulu süresinde toplantıya çağırmazsa sulh hakimi, istem sahibi üyeler arasından çağrıyı yapmak üzere üç kişilik bir heyeti görevlendirebilir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Her yönetim anlaşmazlığı kayyım veya çağrı heyeti atanmasını gerektirmez; üye sıfatı, istem sayısı, imza ve gündem, başvurunun yönetime ulaşması, otuz günlük süre, zaten alınmış çağrı kararı, tüzük kuralı ve derneğin organsız kalması ayrı incelenmelidir.

“Yargıtay dernekte olağanüstü kayyım atanması emsal taraması yönünden her yönetim anlaşmazlığı kayyım veya çağrı heyeti atanmasını gerektirmez; üye sıfatı, istem sayısı, imza ve gündem, başvurunun yönetime ulaşması, otuz günlük süre, zaten alınmış çağrı kararı, tüzük kuralı ve derneğin organsız kalması ayrı incelenmelidir” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Dernek tüzüğü, güncel üye ve yönetim listesi, olağanüstü toplantı istemi ve imzalar, teslim-tebliğ kayıtları, yönetim kurulu karar defteri, cevap ve çağrı ilanları, önceki toplantı tutanakları, DERBİS kayıtları, çağrı masrafları ve sulh hukuk dosyası hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

Resmî Gazete dernekte olağanüstü kayyım atanması yürürlük denetimi yönünden dernek tüzüğü, güncel üye ve yönetim listesi, olağanüstü toplantı istemi ve imzalar, teslim-tebliğ kayıtları, yönetim kurulu karar defteri, cevap ve çağrı ilanları, önceki toplantı tutanakları, DERBİS kayıtları, çağrı masrafları ve sulh hukuk dosyası hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır. Bu ölçüt özellikle tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar üzerinden sınanır. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak ihtimalini güçlendirebilir.

Çekişmeli Vakıalar Nasıl İspatlanır?

Dernek tüzüğü, güncel üye ve yönetim listesi, olağanüstü toplantı istemi ve imzalar, teslim-tebliğ kayıtları, yönetim kurulu karar defteri, cevap ve çağrı ilanları, önceki toplantı tutanakları, DERBİS kayıtları, çağrı masrafları ve sulh hukuk dosyası.

Bu delil öncelikle “dernek yönetim kurulu, üyelerin kanunda veya tüzükte öngörülen yeterli sayıdaki yazılı istemine rağmen olağanüstü genel kurulu süresinde toplantıya çağırmazsa sulh hakimi, istem sahibi üyeler arasından çağrıyı yapmak üzere üç kişilik bir heyeti görevlendirebilir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğü dernekte olağanüstü kayyım atanması resmî kayıtları yönünden dernek tüzüğü, güncel üye ve yönetim listesi, olağanüstü toplantı istemi ve imzalar, teslim-tebliğ kayıtları, yönetim kurulu karar defteri, cevap ve çağrı ilanları, önceki toplantı tutanakları, DERBİS kayıtları, çağrı masrafları ve sulh hukuk dosyası” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.

“Yargıtay dernekte olağanüstü kayyım atanması emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

“Resmî Gazete dernekte olağanüstü kayyım atanması yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” kaydı, “dernek tüzüğü, güncel üye ve yönetim listesi, olağanüstü toplantı istemi ve imzalar, teslim-tebliğ kayıtları, yönetim kurulu karar defteri, cevap ve çağrı ilanları, önceki toplantı tutanakları, DERBİS kayıtları, çağrı masrafları ve sulh hukuk dosyası hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

Bu delil öncelikle “dernek yönetim kurulu, üyelerin kanunda veya tüzükte öngörülen yeterli sayıdaki yazılı istemine rağmen olağanüstü genel kurulu süresinde toplantıya çağırmazsa sulh hakimi, istem sahibi üyeler arasından çağrıyı yapmak üzere üç kişilik bir heyeti görevlendirebilir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğü dernekte olağanüstü kayyım atanması resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Başvurudan Hükme Usul Haritası

İstemde bulunanların başvuru tarihindeki üyeliğini ve kanuni oranı doğrulayıp gündemli yazılı istemin yönetim kuruluna ulaştığı tarih ile otuz günlük çağrı yükümlülüğünü belgelemek.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; dernek tüzüğü, güncel üye ve yönetim listesi, olağanüstü toplantı istemi ve imzalar, teslim-tebliğ kayıtları, yönetim kurulu karar defteri, cevap ve çağrı ilanları, önceki toplantı tutanakları, DERBİS kayıtları, çağrı masrafları ve sulh hukuk dosyası ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğü dernekte olağanüstü kayyım atanması resmî kayıtları yönünden istemde bulunanların başvuru tarihindeki üyeliğini ve kanuni oranı doğrulayıp gündemli yazılı istemin yönetim kuruluna ulaştığı tarih ile otuz günlük çağrı yükümlülüğünü belgelemek” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.

“Yargıtay dernekte olağanüstü kayyım atanması emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

“Resmî Gazete dernekte olağanüstü kayyım atanması yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar dosyaya alınmalı ve asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğü dernekte olağanüstü kayyım atanması resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Zamanaşımı, Hak Düşürücü Süre ve Tebligat

Yönetim kurulu istemin alınmasından itibaren otuz gün içinde çağrı yapmalı; hareketsizlik halinde sulh hukuk başvurusu toplantı ve üyelik delilleri kaybolmadan yapılmalı, karar iptali süreleri ayrı izlenmelidir.

“Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğü dernekte olağanüstü kayyım atanması resmî kayıtları yönünden yönetim kurulu istemin alınmasından itibaren otuz gün içinde çağrı yapmalı; hareketsizlik halinde sulh hukuk başvurusu toplantı ve üyelik delilleri kaybolmadan yapılmalı, karar iptali süreleri ayrı izlenmelidir” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. İstemde bulunanların başvuru tarihindeki üyeliğini ve kanuni oranı doğrulayıp gündemli yazılı istemin yönetim kuruluna ulaştığı tarih ile otuz günlük çağrı yükümlülüğünü belgelemek yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

“Yargıtay dernekte olağanüstü kayyım atanması emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Asıl, Ferî ve Geçici Talepler

Olağanüstü genel kurulu çağırmak üzere üç üyelik heyet atanması, üye listesinin ve defterlerin heyete verilmesi, çağrı giderinin dernekçe karşılanması, geçici tedbir, toplantı yapılması ve yargılama gideri.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğü dernekte olağanüstü kayyım atanması resmî kayıtları yönünden olağanüstü genel kurulu çağırmak üzere üç üyelik heyet atanması, üye listesinin ve defterlerin heyete verilmesi, çağrı giderinin dernekçe karşılanması, geçici tedbir, toplantı yapılması ve yargılama gideri olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil dernek tüzüğü, güncel üye ve yönetim listesi, olağanüstü toplantı istemi ve imzalar, teslim-tebliğ kayıtları, yönetim kurulu karar defteri, cevap ve çağrı ilanları, önceki toplantı tutanakları, DERBİS kayıtları, çağrı masrafları ve sulh hukuk dosyası, temel ölçüt ise “dernek yönetim kurulu, üyelerin kanunda veya tüzükte öngörülen yeterli sayıdaki yazılı istemine rağmen olağanüstü genel kurulu süresinde toplantıya çağırmazsa sulh hakimi, istem sahibi üyeler arasından çağrıyı yapmak üzere üç kişilik bir heyeti görevlendirebilir” olacaktır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay dernekte olağanüstü kayyım atanması emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.

“Resmî Gazete dernekte olağanüstü kayyım atanması yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi” talebi, “dernek tüzüğü, güncel üye ve yönetim listesi, olağanüstü toplantı istemi ve imzalar, teslim-tebliğ kayıtları, yönetim kurulu karar defteri, cevap ve çağrı ilanları, önceki toplantı tutanakları, DERBİS kayıtları, çağrı masrafları ve sulh hukuk dosyası hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” koşuluyla ve tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğü — Dernekte Olağanüstü Kayyım Atanması Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “dernekte olağanüstü kayyım atanması resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından dernek yönetim kurulu, üyelerin kanunda veya tüzükte öngörülen yeterli sayıdaki yazılı istemine rağmen olağanüstü genel kurulu süresinde toplantıya çağırmazsa sulh hakimi, istem sahibi üyeler arasından çağrıyı yapmak üzere üç kişilik bir heyeti görevlendirebilir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Dernekte Olağanüstü Kayyım Atanması Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “dernekte olağanüstü kayyım atanması emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; her yönetim anlaşmazlığı kayyım veya çağrı heyeti atanmasını gerektirmez; üye sıfatı, istem sayısı, imza ve gündem, başvurunun yönetime ulaşması, otuz günlük süre, zaten alınmış çağrı kararı, tüzük kuralı ve derneğin organsız kalması ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Dernekte Olağanüstü Kayyım Atanması Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “dernekte olağanüstü kayyım atanması yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Dosyanın Zayıf Noktaları ve Savunmalar

Üyelerin doğrudan kendi ilanıyla genel kurul toplamasını kanuni çağrı heyeti yerine geçirmek veya organsızlık için gereken yönetim kayyımıyla yalnız çağrı yapacak geçici heyeti birbirine karıştırmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğü dernekte olağanüstü kayyım atanması resmî kayıtları yönünden üyelerin doğrudan kendi ilanıyla genel kurul toplamasını kanuni çağrı heyeti yerine geçirmek veya organsızlık için gereken yönetim kayyımıyla yalnız çağrı yapacak geçici heyeti birbirine karıştırmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, dernek tüzüğü, güncel üye ve yönetim listesi, olağanüstü toplantı istemi ve imzalar, teslim-tebliğ kayıtları, yönetim kurulu karar defteri, cevap ve çağrı ilanları, önceki toplantı tutanakları, DERBİS kayıtları, çağrı masrafları ve sulh hukuk dosyası delili ve “Dernek yönetim kurulu, üyelerin kanunda veya tüzükte öngörülen yeterli sayıdaki yazılı istemine rağmen olağanüstü genel kurulu süresinde toplantıya çağırmazsa sulh hakimi, istem sahibi üyeler arasından çağrıyı yapmak üzere üç kişilik bir heyeti görevlendirebilir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay dernekte olağanüstü kayyım atanması emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski gerçekleşirse somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Resmî Gazete dernekte olağanüstü kayyım atanması yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması aşamasında tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

  • dernek tüzüğü, güncel üye ve yönetim listesi, olağanüstü toplantı istemi ve imzalar, teslim-tebliğ kayıtları, yönetim kurulu karar defteri, cevap ve çağrı ilanları, önceki toplantı tutanakları, DERBİS kayıtları, çağrı masrafları ve sulh hukuk dosyası
  • Dernekte Olağanüstü Genel Kurul İçin Kayyım Atanması uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
  • tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
  • taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar
  • istemde bulunanların başvuru tarihindeki üyeliğini ve kanuni oranı doğrulayıp gündemli yazılı istemin yönetim kuruluna ulaştığı tarih ile otuz günlük çağrı yükümlülüğünü belgelemek
  • görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
  • çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
  • somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi
  • Süre çizelgesinde Yönetim kurulu istemin alınmasından itibaren otuz gün içinde çağrı yapmalı; hareketsizlik halinde sulh hukuk başvurusu toplantı ve üyelik delilleri kaybolmadan yapılmalı, karar iptali süreleri ayrı izlenmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Dernekte olağanüstü genel kurul için kayyım atanması bakımından ilk usul adımından sonra hangi işlemler yapılmalıdır?

İstemde bulunanların başvuru tarihindeki üyeliğini ve kanuni oranı doğrulayıp gündemli yazılı istemin yönetim kuruluna ulaştığı tarih ile otuz günlük çağrı yükümlülüğünü belgelemek; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Dernekte Olağanüstü Genel Kurul İçin Kayyım Atanması Bakımından Kritik Tarihler Nasıl Belirlenir?

Yönetim kurulu istemin alınmasından itibaren otuz gün içinde çağrı yapmalı; hareketsizlik halinde sulh hukuk başvurusu toplantı ve üyelik delilleri kaybolmadan yapılmalı, karar iptali süreleri ayrı izlenmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Olağanüstü genel kurulu çağırmak üzere üç üyelik heyet atanması, üye listesinin ve defterlerin heyete verilmesi, çağrı giderinin dernekçe karşılanması, geçici tedbir, toplantı yapılması ve yargılama gideri talebi hangi vakıa ve delillerle somutlaştırılmalıdır?

Olağanüstü genel kurulu çağırmak üzere üç üyelik heyet atanması, üye listesinin ve defterlerin heyete verilmesi, çağrı giderinin dernekçe karşılanması, geçici tedbir, toplantı yapılması ve yargılama gideri, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Dernekte Olağanüstü Genel Kurul İçin Kayyım Atanması bakımından uygulanacak ana kural, ispatlanması gereken maddi vakıalar ve doğru başvuru sırası nasıl belirlenir” sorusu, 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu, 5253 Sayılı Dernekler Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Dernek yönetim kurulu, üyelerin kanunda veya tüzükte öngörülen yeterli sayıdaki yazılı istemine rağmen olağanüstü genel kurulu süresinde toplantıya çağırmazsa sulh hakimi, istem sahibi üyeler arasından çağrıyı yapmak üzere üç kişilik bir heyeti görevlendirebilir.

Dosyanın ilk önceliği istemde bulunanların başvuru tarihindeki üyeliğini ve kanuni oranı doğrulayıp gündemli yazılı istemin yönetim kuruluna ulaştığı tarih ile otuz günlük çağrı yükümlülüğünü belgelemek, delil omurgası ise dernek tüzüğü, güncel üye ve yönetim listesi, olağanüstü toplantı istemi ve imzalar, teslim-tebliğ kayıtları, yönetim kurulu karar defteri, cevap ve çağrı ilanları, önceki toplantı tutanakları, DERBİS kayıtları, çağrı masrafları ve sulh hukuk dosyası ile Dernekte Olağanüstü Genel Kurul İçin Kayyım Atanması uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Yönetim kurulu istemin alınmasından itibaren otuz gün içinde çağrı yapmalı; hareketsizlik halinde sulh hukuk başvurusu toplantı ve üyelik delilleri kaybolmadan yapılmalı, karar iptali süreleri ayrı izlenmelidir. Olağanüstü genel kurulu çağırmak üzere üç üyelik heyet atanması, üye listesinin ve defterlerin heyete verilmesi, çağrı giderinin dernekçe karşılanması, geçici tedbir, toplantı yapılması ve yargılama gideri talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; üyelerin doğrudan kendi ilanıyla genel kurul toplamasını kanuni çağrı heyeti yerine geçirmek veya organsızlık için gereken yönetim kayyımıyla yalnız çağrı yapacak geçici heyeti birbirine karıştırmak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

Ticaret ve Şirketler Hukuku7 mevzuat, içtihat ve doktrin bağlantısıYayın ilkelerimiz
Dernekte Olağanüstü Genel Kurul İçin Kayyım Atanması konulu makale görseli
Makale görseli
AYNI ALANDA
Ticaret ve Şirketler HukukuAnonim Şirket Genel Kurulunda Gündeme Bağlılık İlkesinin İstisnaları

Anonim Şirket Genel Kurulunda Gündeme Bağlılık İlkesinin İstisnaları; Anonim şirket genel kurulunda kural olarak yalnız usulüne uygun ilan edilen gündem maddeleri karara bağlanabilir; buna karşılık yönetim kurulunun görevden alınması ve yenisinin seçilmesi, özel denetim ve kanunun açıkça izin verdiği bağlantılı konular gündeme bağlılığın sınırlı istisnalarını oluşturur.

İncele →
Ticaret ve Şirketler HukukuKooperatif Genel Kurulunda Ek Ödeme Kararı ve Ortağın Sorumluluğu

Kooperatif Genel Kurulunda Ek Ödeme Kararı ve Ortağın Sorumluluğu; Kooperatif ortağına ek ödeme yükümlülüğü ancak ana sözleşmede açık dayanak ve kanuni karar nisabı varsa yüklenebilir; genel kurul kararı ihtiyacı, tutarı, dağıtım ölçütünü ve ödeme zamanını denetlenebilir biçimde göstermelidir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Ticaret ve Şirketler HukukuPerakende Ticarette Fahiş Fiyat ve Haksız Ticari Uygulama

Perakende Ticarette Fahiş Fiyat ve Haksız Ticari Uygulama; Üretici, tedarikçi ve perakende işletme; piyasa dengesini bozan, tüketicinin mala ulaşmasını engelleyen fahiş fiyat artışı, stokçuluk ve tedarik zincirindeki güç dengesizliğini kötüye kullanan haksız ticari uygulamalardan kaçınmalıdır; inceleme somut maliyet, piyasa ve sözleşme verisine dayanmalıdır. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →