İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku

İş Kazasında Üçüncü Kişiye Karşı SGK Rücu Davası

İş Kazasında Üçüncü Kişiye Karşı SGK Rücu Davası; İş kazası üçüncü kişinin kusurlu eylemiyle meydana gelmişse SGK, bağladığı gelir ve yaptığı ödemelerin kanuni sınır içindeki bölümünü sorumlu üçüncü kişiye ve koşulları varsa onu çalıştırana rücu edebilir; sigortalının tazminat davası ile Kurum alacağı aynı değildir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

Sorumlu yazarAv. Ali Armağan KILIÇ
Yayın tarihi
Son güncelleme
Okuma süresi3.738 kelime · 17 dk

Kapsam

İş Kazasında Üçüncü Kişiye Karşı SGK Rücu Davası yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. İş kazası üçüncü kişinin kusurlu eylemiyle meydana gelmişse SGK, bağladığı gelir ve yaptığı ödemelerin kanuni sınır içindeki bölümünü sorumlu üçüncü kişiye ve koşulları varsa onu çalıştırana rücu edebilir; sigortalının tazminat davası ile Kurum alacağı aynı değildir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, iş kazasında üçüncü kişiye karşı SGK rücu davası konusunda 25 Ekim 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Hukukî Sorunun Çerçevesi ve Ayrımlar

İncelemenin ilk ölçütü “iş kazası üçüncü kişinin kusurlu eylemiyle meydana gelmişse sgk, bağladığı gelir ve yaptığı ödemelerin kanuni sınır içindeki bölümünü sorumlu üçüncü kişiye ve koşulları varsa onu çalıştırana rücu edebilir; sigortalının tazminat davası ile kurum alacağı aynı değildir” kuralıdır. Üçüncü kişinin olayda bulunması tek başına rücu için yeterli değildir; iş kazası niteliği, kusur ve illiyet, kaçınılmazlık, işverenin ayrı ihlali, ceza dosyası, ilk peşin sermaye değeri, gerçek zarar tavanı ve önceki ödemeler ayrı hesaplanmalıdır. Ayrıca “iş kazası bildirimi ve sgk tahkikatı, olay yeri tutanağı, ceza dosyası, kamera ve tanıklar, iş güvenliği kayıtları, hizmet ve görev ilişkisi, kusur raporları, gelir bağlama ve ödeme kararları, ilk peşin sermaye değeri hesabı, sigortalının tazminat dosyası ve tahsilat kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

İş Kazasında Üçüncü Kişiye Karşı SGK Rücu Davası bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu: m.13, 21 ve 23

İş kazasında üçüncü kişiye karşı SGK rücu davası kapsamında m.13, 21 ve 23 hükümleri iş kazası, işveren ve üçüncü kişiye rücu bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.49-76 ve 116

İş kazasında üçüncü kişiye karşı SGK rücu davası kapsamında m.49-76 ve 116 hükümleri haksız fiil, adam çalıştıran ve zarar bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve İş Mahkemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

7036 Sayılı İş Mahkemeleri Kanunu: m.4-8

İş kazasında üçüncü kişiye karşı SGK rücu davası kapsamında m.4-8 hükümleri SGK uyuşmazlığında görev ve yargılama bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Uygulanacak Ölçütler

İş kazası üçüncü kişinin kusurlu eylemiyle meydana gelmişse SGK, bağladığı gelir ve yaptığı ödemelerin kanuni sınır içindeki bölümünü sorumlu üçüncü kişiye ve koşulları varsa onu çalıştırana rücu edebilir; sigortalının tazminat davası ile Kurum alacağı aynı değildir.

“Sosyal Güvenlik Kurumu iş kazasında rücu davası resmî kayıtları yönünden iş kazası üçüncü kişinin kusurlu eylemiyle meydana gelmişse SGK, bağladığı gelir ve yaptığı ödemelerin kanuni sınır içindeki bölümünü sorumlu üçüncü kişiye ve koşulları varsa onu çalıştırana rücu edebilir; sigortalının tazminat davası ile Kurum alacağı aynı değildir” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok iş kazası bildirimi ve SGK tahkikatı, olay yeri tutanağı, ceza dosyası, kamera ve tanıklar, iş güvenliği kayıtları, hizmet ve görev ilişkisi, kusur raporları, gelir bağlama ve ödeme kararları, ilk peşin sermaye değeri hesabı, sigortalının tazminat dosyası ve tahsilat kayıtları ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve sigortalıya bağlanan gelirin tamamını otomatik olarak üçüncü kişiye yüklemek veya SGK rücu davasındaki hesap ile sigortalının maddi tazminat hesabını özdeş saymak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Üçüncü kişinin olayda bulunması tek başına rücu için yeterli değildir; iş kazası niteliği, kusur ve illiyet, kaçınılmazlık, işverenin ayrı ihlali, ceza dosyası, ilk peşin sermaye değeri, gerçek zarar tavanı ve önceki ödemeler ayrı hesaplanmalıdır.

Yargıtay iş kazasında rücu davası emsal taraması yönünden üçüncü kişinin olayda bulunması tek başına rücu için yeterli değildir; iş kazası niteliği, kusur ve illiyet, kaçınılmazlık, işverenin ayrı ihlali, ceza dosyası, ilk peşin sermaye değeri, gerçek zarar tavanı ve önceki ödemeler ayrı hesaplanmalıdır. Bu ölçüt özellikle somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi üzerinden sınanır. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak ihtimalini güçlendirebilir.

İş kazası bildirimi ve SGK tahkikatı, olay yeri tutanağı, ceza dosyası, kamera ve tanıklar, iş güvenliği kayıtları, hizmet ve görev ilişkisi, kusur raporları, gelir bağlama ve ödeme kararları, ilk peşin sermaye değeri hesabı, sigortalının tazminat dosyası ve tahsilat kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Resmî Gazete iş kazasında rücu davası yürürlük denetimi yönünden iş kazası bildirimi ve SGK tahkikatı, olay yeri tutanağı, ceza dosyası, kamera ve tanıklar, iş güvenliği kayıtları, hizmet ve görev ilişkisi, kusur raporları, gelir bağlama ve ödeme kararları, ilk peşin sermaye değeri hesabı, sigortalının tazminat dosyası ve tahsilat kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

İspat Planı ve Deliller

İş kazası bildirimi ve SGK tahkikatı, olay yeri tutanağı, ceza dosyası, kamera ve tanıklar, iş güvenliği kayıtları, hizmet ve görev ilişkisi, kusur raporları, gelir bağlama ve ödeme kararları, ilk peşin sermaye değeri hesabı, sigortalının tazminat dosyası ve tahsilat kayıtları.

“Sosyal Güvenlik Kurumu iş kazasında rücu davası resmî kayıtları yönünden iş kazası bildirimi ve SGK tahkikatı, olay yeri tutanağı, ceza dosyası, kamera ve tanıklar, iş güvenliği kayıtları, hizmet ve görev ilişkisi, kusur raporları, gelir bağlama ve ödeme kararları, ilk peşin sermaye değeri hesabı, sigortalının tazminat dosyası ve tahsilat kayıtları” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken iş kazası bildirimi ve SGK tahkikatı, olay yeri tutanağı, ceza dosyası, kamera ve tanıklar, iş güvenliği kayıtları, hizmet ve görev ilişkisi, kusur raporları, gelir bağlama ve ödeme kararları, ilk peşin sermaye değeri hesabı, sigortalının tazminat dosyası ve tahsilat kayıtları ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.

“Yargıtay iş kazasında rücu davası emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” kaydı, “Üçüncü kişinin olayda bulunması tek başına rücu için yeterli değildir; iş kazası niteliği, kusur ve illiyet, kaçınılmazlık, işverenin ayrı ihlali, ceza dosyası, ilk peşin sermaye değeri, gerçek zarar tavanı ve önceki ödemeler ayrı hesaplanmalıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

Bu delil öncelikle “iş kazası bildirimi ve sgk tahkikatı, olay yeri tutanağı, ceza dosyası, kamera ve tanıklar, iş güvenliği kayıtları, hizmet ve görev ilişkisi, kusur raporları, gelir bağlama ve ödeme kararları, ilk peşin sermaye değeri hesabı, sigortalının tazminat dosyası ve tahsilat kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Resmî Gazete iş kazasında rücu davası yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Görevli Merci ve Başvuru Sırası

Kazanın 5510 sayılı Kanun kapsamındaki niteliğini ve taraf rollerini belirleyip işveren, üçüncü kişi ve sigortalı kusurunu aynı maddi olay üzerinden; Kurum ödemelerini ise kalem ve tarih bazında ayırmak.

“Sosyal Güvenlik Kurumu iş kazasında rücu davası resmî kayıtları yönünden kazanın 5510 sayılı Kanun kapsamındaki niteliğini ve taraf rollerini belirleyip işveren, üçüncü kişi ve sigortalı kusurunu aynı maddi olay üzerinden; Kurum ödemelerini ise kalem ve tarih bazında ayırmak” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik iş kazası bildirimi ve SGK tahkikatı, olay yeri tutanağı, ceza dosyası, kamera ve tanıklar, iş güvenliği kayıtları, hizmet ve görev ilişkisi, kusur raporları, gelir bağlama ve ödeme kararları, ilk peşin sermaye değeri hesabı, sigortalının tazminat dosyası ve tahsilat kayıtları, Kurumca yapılan gider ve gelirlerin kanuni sınırda rücuen tahsili, kusur ve sorumluluk oranının tespiti, gerçek zarar tavanı uygulaması, mükerrer tahsilin önlenmesi, faiz, teminat ve gider talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.

“Yargıtay iş kazasında rücu davası emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi dosyaya alınmalı ve somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Resmî Gazete iş kazasında rücu davası yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Sürelerin Hesabı

Kaza ve deliller gecikmeden kayda alınmalı; Kurum tahkikatı, ceza zamanaşımıyla uzayan süre ihtimali, iş mahkemesi görevi, arabuluculuk istisnası ve rücu zamanaşımı ayrı kontrol edilmelidir.

“Sosyal Güvenlik Kurumu iş kazasında rücu davası resmî kayıtları yönünden kaza ve deliller gecikmeden kayda alınmalı; Kurum tahkikatı, ceza zamanaşımıyla uzayan süre ihtimali, iş mahkemesi görevi, arabuluculuk istisnası ve rücu zamanaşımı ayrı kontrol edilmelidir” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Yargıtay iş kazasında rücu davası emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

Talep Sonucunun Kurulması

Kurumca yapılan gider ve gelirlerin kanuni sınırda rücuen tahsili, kusur ve sorumluluk oranının tespiti, gerçek zarar tavanı uygulaması, mükerrer tahsilin önlenmesi, faiz, teminat ve gider.

“Sosyal Güvenlik Kurumu iş kazasında rücu davası resmî kayıtları yönünden kurumca yapılan gider ve gelirlerin kanuni sınırda rücuen tahsili, kusur ve sorumluluk oranının tespiti, gerçek zarar tavanı uygulaması, mükerrer tahsilin önlenmesi, faiz, teminat ve gider” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. İş kazası bildirimi ve SGK tahkikatı, olay yeri tutanağı, ceza dosyası, kamera ve tanıklar, iş güvenliği kayıtları, hizmet ve görev ilişkisi, kusur raporları, gelir bağlama ve ödeme kararları, ilk peşin sermaye değeri hesabı, sigortalının tazminat dosyası ve tahsilat kayıtları bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay iş kazasında rücu davası emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” talebi, “Üçüncü kişinin olayda bulunması tek başına rücu için yeterli değildir; iş kazası niteliği, kusur ve illiyet, kaçınılmazlık, işverenin ayrı ihlali, ceza dosyası, ilk peşin sermaye değeri, gerçek zarar tavanı ve önceki ödemeler ayrı hesaplanmalıdır” koşuluyla ve somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Resmî Gazete iş kazasında rücu davası yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar, temel ölçüt ise “iş kazası bildirimi ve sgk tahkikatı, olay yeri tutanağı, ceza dosyası, kamera ve tanıklar, iş güvenliği kayıtları, hizmet ve görev ilişkisi, kusur raporları, gelir bağlama ve ödeme kararları, ilk peşin sermaye değeri hesabı, sigortalının tazminat dosyası ve tahsilat kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” olacaktır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Sosyal Güvenlik Kurumu — İş Kazasında Rücu Davası Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “iş kazasında rücu davası resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından iş kazası üçüncü kişinin kusurlu eylemiyle meydana gelmişse sgk, bağladığı gelir ve yaptığı ödemelerin kanuni sınır içindeki bölümünü sorumlu üçüncü kişiye ve koşulları varsa onu çalıştırana rücu edebilir; sigortalının tazminat davası ile kurum alacağı aynı değildir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — İş Kazasında Rücu Davası Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “iş kazasında rücu davası emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; üçüncü kişinin olayda bulunması tek başına rücu için yeterli değildir; iş kazası niteliği, kusur ve illiyet, kaçınılmazlık, işverenin ayrı ihlali, ceza dosyası, ilk peşin sermaye değeri, gerçek zarar tavanı ve önceki ödemeler ayrı hesaplanmalıdır savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — İş Kazasında Rücu Davası Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “iş kazasında rücu davası yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Karşı Görüşler ve Ret Riskleri

Sigortalıya bağlanan gelirin tamamını otomatik olarak üçüncü kişiye yüklemek veya SGK rücu davasındaki hesap ile sigortalının maddi tazminat hesabını özdeş saymak.

“Sosyal Güvenlik Kurumu iş kazasında rücu davası resmî kayıtları yönünden sigortalıya bağlanan gelirin tamamını otomatik olarak üçüncü kişiye yüklemek veya SGK rücu davasındaki hesap ile sigortalının maddi tazminat hesabını özdeş saymak” riski gerçekleşirse Kurumca yapılan gider ve gelirlerin kanuni sınırda rücuen tahsili, kusur ve sorumluluk oranının tespiti, gerçek zarar tavanı uygulaması, mükerrer tahsilin önlenmesi, faiz, teminat ve gider talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay iş kazasında rücu davası emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması aşamasında somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Resmî Gazete iş kazasında rücu davası yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar delili ve “iş kazası bildirimi ve SGK tahkikatı, olay yeri tutanağı, ceza dosyası, kamera ve tanıklar, iş güvenliği kayıtları, hizmet ve görev ilişkisi, kusur raporları, gelir bağlama ve ödeme kararları, ilk peşin sermaye değeri hesabı, sigortalının tazminat dosyası ve tahsilat kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

  • iş kazası bildirimi ve SGK tahkikatı, olay yeri tutanağı, ceza dosyası, kamera ve tanıklar, iş güvenliği kayıtları, hizmet ve görev ilişkisi, kusur raporları, gelir bağlama ve ödeme kararları, ilk peşin sermaye değeri hesabı, sigortalının tazminat dosyası ve tahsilat kayıtları
  • İş Kazasında Üçüncü Kişiye Karşı SGK Rücu Davası uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
  • tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
  • kazanın 5510 sayılı Kanun kapsamındaki niteliğini ve taraf rollerini belirleyip işveren, üçüncü kişi ve sigortalı kusurunu aynı maddi olay üzerinden; Kurum ödemelerini ise kalem ve tarih bazında ayırmak
  • görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
  • çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
  • Süre çizelgesinde Kaza ve deliller gecikmeden kayda alınmalı; Kurum tahkikatı, ceza zamanaşımıyla uzayan süre ihtimali, iş mahkemesi görevi, arabuluculuk istisnası ve rücu zamanaşımı ayrı kontrol edilmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

İş kazasında üçüncü kişiye karşı SGK rücu davası bakımından doğru merci ve usul yolu hangi verilerle belirlenir?

Kazanın 5510 sayılı Kanun kapsamındaki niteliğini ve taraf rollerini belirleyip işveren, üçüncü kişi ve sigortalı kusurunu aynı maddi olay üzerinden; Kurum ödemelerini ise kalem ve tarih bazında ayırmak; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

İş Kazasında Üçüncü Kişiye Karşı SGK Rücu Davası Bakımından Hangi Başlangıç Olayı Süreyi Başlatır?

Kaza ve deliller gecikmeden kayda alınmalı; Kurum tahkikatı, ceza zamanaşımıyla uzayan süre ihtimali, iş mahkemesi görevi, arabuluculuk istisnası ve rücu zamanaşımı ayrı kontrol edilmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Kurumca yapılan gider ve gelirlerin kanuni sınırda rücuen tahsili, kusur ve sorumluluk oranının tespiti, gerçek zarar tavanı uygulaması, mükerrer tahsilin önlenmesi, faiz, teminat ve gider istemi mahkemeden veya yetkili merciden nasıl istenmelidir?

Kurumca yapılan gider ve gelirlerin kanuni sınırda rücuen tahsili, kusur ve sorumluluk oranının tespiti, gerçek zarar tavanı uygulaması, mükerrer tahsilin önlenmesi, faiz, teminat ve gider, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “İş Kazasında Üçüncü Kişiye Karşı SGK Rücu Davası incelemesinde iddia, karşı görüş, kanun dayanağı ve içtihat somut olayla nasıl eşleştirilmelidir” sorusu, 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu, 7036 Sayılı İş Mahkemeleri Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. İş kazası üçüncü kişinin kusurlu eylemiyle meydana gelmişse SGK, bağladığı gelir ve yaptığı ödemelerin kanuni sınır içindeki bölümünü sorumlu üçüncü kişiye ve koşulları varsa onu çalıştırana rücu edebilir; sigortalının tazminat davası ile Kurum alacağı aynı değildir.

Dosyanın ilk önceliği kazanın 5510 sayılı Kanun kapsamındaki niteliğini ve taraf rollerini belirleyip işveren, üçüncü kişi ve sigortalı kusurunu aynı maddi olay üzerinden; Kurum ödemelerini ise kalem ve tarih bazında ayırmak, delil omurgası ise iş kazası bildirimi ve SGK tahkikatı, olay yeri tutanağı, ceza dosyası, kamera ve tanıklar, iş güvenliği kayıtları, hizmet ve görev ilişkisi, kusur raporları, gelir bağlama ve ödeme kararları, ilk peşin sermaye değeri hesabı, sigortalının tazminat dosyası ve tahsilat kayıtları ile İş Kazasında Üçüncü Kişiye Karşı SGK Rücu Davası uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Kaza ve deliller gecikmeden kayda alınmalı; Kurum tahkikatı, ceza zamanaşımıyla uzayan süre ihtimali, iş mahkemesi görevi, arabuluculuk istisnası ve rücu zamanaşımı ayrı kontrol edilmelidir. Kurumca yapılan gider ve gelirlerin kanuni sınırda rücuen tahsili, kusur ve sorumluluk oranının tespiti, gerçek zarar tavanı uygulaması, mükerrer tahsilin önlenmesi, faiz, teminat ve gider talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; sigortalıya bağlanan gelirin tamamını otomatik olarak üçüncü kişiye yüklemek veya SGK rücu davasındaki hesap ile sigortalının maddi tazminat hesabını özdeş saymak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku7 mevzuat, içtihat ve doktrin bağlantısıYayın ilkelerimiz
İş Kazasında Üçüncü Kişiye Karşı SGK Rücu Davası konulu makale görseli
Makale görseli
AYNI ALANDA
İş ve Sosyal Güvenlik HukukuPrime Esas Kazançta Yemek Bedeli ve SGK Matrahı

Prime Esas Kazançta Yemek Bedeli ve SGK Matrahı; İşyerinde yemek verilmediği durumda nakit veya yemek kartı, çeki ya da kuponuyla sağlanan menfaatin prime esas kazanca girip girmediği; ödeme aracının yemek dışında kullanılabilirliği, fiilen çalışılan gün sayısı ve SGK tarafından ilgili yıl için belirlenen günlük istisna tutarı üzerinden hesaplanır. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
İş ve Sosyal Güvenlik HukukuGeçici İş Göremezlik Ödeneğinin İşveren Ücretinden Mahsubu

Geçici İş Göremezlik Ödeneğinin İşveren Ücretinden Mahsubu; Hastalık veya iş kazası raporu döneminde SGK tarafından ödenen geçici iş göremezlik ödeneğinin işveren ücretinden mahsubu, iş sözleşmesi, toplu iş sözleşmesi ve kanundaki mahsup koşullarına bağlıdır; aynı dönem için çifte ödeme ya da eksik ücret yaratılmamalıdır. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
İş ve Sosyal Güvenlik HukukuGemiadamının Yurda İade Hakkı ve Armatör Güvencesi

Gemiadamının Yurda İade Hakkı ve Armatör Güvencesi; Gemiadamının hizmet sözleşmesinin kanuni nedenlerle sona ermesi, hastalık, geminin kaybı veya gemiadamının kusuru olmaksızın yabancı limanda çalışamaz hale gelmesi gibi durumlarda yurda iade giderleri işverenin sorumluluğundadır; mali güvence gemiadamının terk edilmesi riskini karşılamalıdır. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →