Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcının Haksız Ticari Uygulamaları

Kapsam

Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcının Haksız Ticari Uygulamaları yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcı, satıcı veya hizmet sağlayıcının ticari faaliyetini önemli ölçüde bozan, makul karar verme yeteneğini azaltan ya da normalde taraf olmayacağı sözleşmeye zorlayan uygulamalardan kaçınmalıdır. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcının haksız ticari uygulamaları konusunda 20 Ekim 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Maddî Hukuk ve Usulün Birlikte Değerlendirilmesi

İncelemenin ilk ölçütü “elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcı, satıcı veya hizmet sağlayıcının ticari faaliyetini önemli ölçüde bozan, makul karar verme yeteneğini azaltan ya da normalde taraf olmayacağı sözleşmeye zorlayan uygulamalardan kaçınmalıdır” kuralıdır. Platformun her sözleşme değişikliği haksız uygulama değildir; ekonomik bütünlük, pazar gücü, aracılık sözleşmesi, ön bildirim, sıralama ve veri erişimi, ödeme bekletme, indirim finansmanı ve objektif gerekçe ayrı incelenmelidir. Ayrıca “aracılık sözleşmesi ve sürümleri, değişiklik ve fesih bildirimleri, panel ve algoritma kayıtları, sıralama kriterleri, komisyon ve indirim hesapları, ödeme blokesi, sipariş-iade verisi, yazışmalar, satıcı performans raporu, denetim ve savunma belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcının Haksız Ticari Uygulamaları bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

6563 Sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun: m.9-13 ve Ek m.1-4

Elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcının haksız ticari uygulamaları kapsamında m.9-13 ve ek m.1-4 hükümleri aracı hizmet sağlayıcı ve haksız ticari uygulamalar bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.20-27 ve 112-125

Elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcının haksız ticari uygulamaları kapsamında m.20-27 ve 112-125 hükümleri genel işlem koşulları ve sözleşme sorumluluğu bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Ticaret Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu: m.18, 54-63

Elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcının haksız ticari uygulamaları kapsamında m.18, 54-63 hükümleri tacir özeni ve haksız rekabet bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Uyuşmazlığı Çözen Hukukî Kriterler

Elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcı, satıcı veya hizmet sağlayıcının ticari faaliyetini önemli ölçüde bozan, makul karar verme yeteneğini azaltan ya da normalde taraf olmayacağı sözleşmeye zorlayan uygulamalardan kaçınmalıdır.

“Ticaret Bakanlığı elektronik ticaret ticari uygulamaları resmî kayıtları yönünden elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcı, satıcı veya hizmet sağlayıcının ticari faaliyetini önemli ölçüde bozan, makul karar verme yeteneğini azaltan ya da normalde taraf olmayacağı sözleşmeye zorlayan uygulamalardan kaçınmalıdır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok aracılık sözleşmesi ve sürümleri, değişiklik ve fesih bildirimleri, panel ve algoritma kayıtları, sıralama kriterleri, komisyon ve indirim hesapları, ödeme blokesi, sipariş-iade verisi, yazışmalar, satıcı performans raporu, denetim ve savunma belgeleri ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve platformla satıcı arasındaki her uyuşmazlığı tüketici şikayeti saymak veya haksızlığı ekonomik etki ve sözleşme kayıtları olmadan yalnız memnuniyetsizlikle temellendirmek savunması da ayrıca incelenmelidir.

Platformun her sözleşme değişikliği haksız uygulama değildir; ekonomik bütünlük, pazar gücü, aracılık sözleşmesi, ön bildirim, sıralama ve veri erişimi, ödeme bekletme, indirim finansmanı ve objektif gerekçe ayrı incelenmelidir.

Yargıtay elektronik ticaret ticari uygulamaları emsal taraması yönünden platformun her sözleşme değişikliği haksız uygulama değildir; ekonomik bütünlük, pazar gücü, aracılık sözleşmesi, ön bildirim, sıralama ve veri erişimi, ödeme bekletme, indirim finansmanı ve objektif gerekçe ayrı incelenmelidir. Bu ölçüt özellikle somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi üzerinden sınanır. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak ihtimalini güçlendirebilir.

Aracılık sözleşmesi ve sürümleri, değişiklik ve fesih bildirimleri, panel ve algoritma kayıtları, sıralama kriterleri, komisyon ve indirim hesapları, ödeme blokesi, sipariş-iade verisi, yazışmalar, satıcı performans raporu, denetim ve savunma belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Resmî Gazete elektronik ticaret ticari uygulamaları yürürlük denetimi yönünden aracılık sözleşmesi ve sürümleri, değişiklik ve fesih bildirimleri, panel ve algoritma kayıtları, sıralama kriterleri, komisyon ve indirim hesapları, ödeme blokesi, sipariş-iade verisi, yazışmalar, satıcı performans raporu, denetim ve savunma belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Çekişmeli Vakıalar Nasıl İspatlanır?

Aracılık sözleşmesi ve sürümleri, değişiklik ve fesih bildirimleri, panel ve algoritma kayıtları, sıralama kriterleri, komisyon ve indirim hesapları, ödeme blokesi, sipariş-iade verisi, yazışmalar, satıcı performans raporu, denetim ve savunma belgeleri.

“Ticaret Bakanlığı elektronik ticaret ticari uygulamaları resmî kayıtları yönünden aracılık sözleşmesi ve sürümleri, değişiklik ve fesih bildirimleri, panel ve algoritma kayıtları, sıralama kriterleri, komisyon ve indirim hesapları, ödeme blokesi, sipariş-iade verisi, yazışmalar, satıcı performans raporu, denetim ve savunma belgeleri” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken aracılık sözleşmesi ve sürümleri, değişiklik ve fesih bildirimleri, panel ve algoritma kayıtları, sıralama kriterleri, komisyon ve indirim hesapları, ödeme blokesi, sipariş-iade verisi, yazışmalar, satıcı performans raporu, denetim ve savunma belgeleri ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.

“Yargıtay elektronik ticaret ticari uygulamaları emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” kaydı, “Platformun her sözleşme değişikliği haksız uygulama değildir; ekonomik bütünlük, pazar gücü, aracılık sözleşmesi, ön bildirim, sıralama ve veri erişimi, ödeme bekletme, indirim finansmanı ve objektif gerekçe ayrı incelenmelidir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

Bu delil öncelikle “aracılık sözleşmesi ve sürümleri, değişiklik ve fesih bildirimleri, panel ve algoritma kayıtları, sıralama kriterleri, komisyon ve indirim hesapları, ödeme blokesi, sipariş-iade verisi, yazışmalar, satıcı performans raporu, denetim ve savunma belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Resmî Gazete elektronik ticaret ticari uygulamaları yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

“Ticaret Bakanlığı elektronik ticaret ticari uygulamaları resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Başvurudan Hükme Usul Haritası

Şikayet edilen platform uygulamasını sözleşmedeki dayanak, yürürlük tarihi ve satıcının ciro-maliyet-erişim üzerindeki somut etkisiyle birlikte olay bazında belgelemek.

“Ticaret Bakanlığı elektronik ticaret ticari uygulamaları resmî kayıtları yönünden şikayet edilen platform uygulamasını sözleşmedeki dayanak, yürürlük tarihi ve satıcının ciro-maliyet-erişim üzerindeki somut etkisiyle birlikte olay bazında belgelemek” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik aracılık sözleşmesi ve sürümleri, değişiklik ve fesih bildirimleri, panel ve algoritma kayıtları, sıralama kriterleri, komisyon ve indirim hesapları, ödeme blokesi, sipariş-iade verisi, yazışmalar, satıcı performans raporu, denetim ve savunma belgeleri, uygulamanın durdurulması, sözleşme hükmünün geçersizliği, bloke bedelin ödenmesi, hesap erişiminin açılması, idari yaptırımın iptali, zarar ve yoksun kalınan kâr tazmini talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.

“Yargıtay elektronik ticaret ticari uygulamaları emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi dosyaya alınmalı ve somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Resmî Gazete elektronik ticaret ticari uygulamaları yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi.

“Ticaret Bakanlığı elektronik ticaret ticari uygulamaları resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar, uygulamanın durdurulması, sözleşme hükmünün geçersizliği, bloke bedelin ödenmesi, hesap erişiminin açılması, idari yaptırımın iptali, zarar ve yoksun kalınan kâr tazmini talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Zamanaşımı, Hak Düşürücü Süre ve Tebligat

Sözleşme değişikliği ve fesih için özel bildirim süreleri kontrol edilmeli; Bakanlık savunması, idari dava, ticari dava ve zamanaşımı takvimi ayrı kurulmalıdır.

“Ticaret Bakanlığı elektronik ticaret ticari uygulamaları resmî kayıtları yönünden sözleşme değişikliği ve fesih için özel bildirim süreleri kontrol edilmeli; Bakanlık savunması, idari dava, ticari dava ve zamanaşımı takvimi ayrı kurulmalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Yargıtay elektronik ticaret ticari uygulamaları emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

Asıl, Ferî ve Geçici Talepler

Uygulamanın durdurulması, sözleşme hükmünün geçersizliği, bloke bedelin ödenmesi, hesap erişiminin açılması, idari yaptırımın iptali, zarar ve yoksun kalınan kâr tazmini.

“Ticaret Bakanlığı elektronik ticaret ticari uygulamaları resmî kayıtları yönünden uygulamanın durdurulması, sözleşme hükmünün geçersizliği, bloke bedelin ödenmesi, hesap erişiminin açılması, idari yaptırımın iptali, zarar ve yoksun kalınan kâr tazmini” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Aracılık sözleşmesi ve sürümleri, değişiklik ve fesih bildirimleri, panel ve algoritma kayıtları, sıralama kriterleri, komisyon ve indirim hesapları, ödeme blokesi, sipariş-iade verisi, yazışmalar, satıcı performans raporu, denetim ve savunma belgeleri bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay elektronik ticaret ticari uygulamaları emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” talebi, “Platformun her sözleşme değişikliği haksız uygulama değildir; ekonomik bütünlük, pazar gücü, aracılık sözleşmesi, ön bildirim, sıralama ve veri erişimi, ödeme bekletme, indirim finansmanı ve objektif gerekçe ayrı incelenmelidir” koşuluyla ve somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Resmî Gazete elektronik ticaret ticari uygulamaları yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar, temel ölçüt ise “aracılık sözleşmesi ve sürümleri, değişiklik ve fesih bildirimleri, panel ve algoritma kayıtları, sıralama kriterleri, komisyon ve indirim hesapları, ödeme blokesi, sipariş-iade verisi, yazışmalar, satıcı performans raporu, denetim ve savunma belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” olacaktır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Ticaret Bakanlığı — Elektronik Ticaret Ticari Uygulamaları Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “elektronik ticaret ticari uygulamaları resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcı, satıcı veya hizmet sağlayıcının ticari faaliyetini önemli ölçüde bozan, makul karar verme yeteneğini azaltan ya da normalde taraf olmayacağı sözleşmeye zorlayan uygulamalardan kaçınmalıdır yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Elektronik Ticaret Ticari Uygulamaları Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “elektronik ticaret ticari uygulamaları emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; platformun her sözleşme değişikliği haksız uygulama değildir; ekonomik bütünlük, pazar gücü, aracılık sözleşmesi, ön bildirim, sıralama ve veri erişimi, ödeme bekletme, indirim finansmanı ve objektif gerekçe ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Elektronik Ticaret Ticari Uygulamaları Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “elektronik ticaret ticari uygulamaları yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Dosyanın Zayıf Noktaları ve Savunmalar

Platformla satıcı arasındaki her uyuşmazlığı tüketici şikayeti saymak veya haksızlığı ekonomik etki ve sözleşme kayıtları olmadan yalnız memnuniyetsizlikle temellendirmek.

“Ticaret Bakanlığı elektronik ticaret ticari uygulamaları resmî kayıtları yönünden platformla satıcı arasındaki her uyuşmazlığı tüketici şikayeti saymak veya haksızlığı ekonomik etki ve sözleşme kayıtları olmadan yalnız memnuniyetsizlikle temellendirmek” riski gerçekleşirse uygulamanın durdurulması, sözleşme hükmünün geçersizliği, bloke bedelin ödenmesi, hesap erişiminin açılması, idari yaptırımın iptali, zarar ve yoksun kalınan kâr tazmini talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay elektronik ticaret ticari uygulamaları emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması aşamasında somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Resmî Gazete elektronik ticaret ticari uygulamaları yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar delili ve “aracılık sözleşmesi ve sürümleri, değişiklik ve fesih bildirimleri, panel ve algoritma kayıtları, sıralama kriterleri, komisyon ve indirim hesapları, ödeme blokesi, sipariş-iade verisi, yazışmalar, satıcı performans raporu, denetim ve savunma belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

• aracılık sözleşmesi ve sürümleri, değişiklik ve fesih bildirimleri, panel ve algoritma kayıtları, sıralama kriterleri, komisyon ve indirim hesapları, ödeme blokesi, sipariş-iade verisi, yazışmalar, satıcı performans raporu, denetim ve savunma belgeleri
• Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcının Haksız Ticari Uygulamaları uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
• tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
• taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar

• şikayet edilen platform uygulamasını sözleşmedeki dayanak, yürürlük tarihi ve satıcının ciro-maliyet-erişim üzerindeki somut etkisiyle birlikte olay bazında belgelemek
• görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
• çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
• somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi

• Süre çizelgesinde Sözleşme değişikliği ve fesih için özel bildirim süreleri kontrol edilmeli; Bakanlık savunması, idari dava, ticari dava ve zamanaşımı takvimi ayrı kurulmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcının Haksız Ticari Uygulamaları Bakımından İlk Usul Adımı Hangisidir?

Şikayet edilen platform uygulamasını sözleşmedeki dayanak, yürürlük tarihi ve satıcının ciro-maliyet-erişim üzerindeki somut etkisiyle birlikte olay bazında belgelemek; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcının haksız ticari uygulamaları bakımından süre çizelgesi hangi tarihler esas alınarak hazırlanmalıdır?

Sözleşme değişikliği ve fesih için özel bildirim süreleri kontrol edilmeli; Bakanlık savunması, idari dava, ticari dava ve zamanaşımı takvimi ayrı kurulmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Uygulamanın durdurulması, sözleşme hükmünün geçersizliği, bloke bedelin ödenmesi, hesap erişiminin açılması, idari yaptırımın iptali, zarar ve yoksun kalınan kâr tazmini ile diğer istemler nasıl ayrılır?

Uygulamanın durdurulması, sözleşme hükmünün geçersizliği, bloke bedelin ödenmesi, hesap erişiminin açılması, idari yaptırımın iptali, zarar ve yoksun kalınan kâr tazmini, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcının Haksız Ticari Uygulamaları bakımından hak kaybını önlemek için hangi tarihler, usul işlemleri ve talep sonuçları dosyanın başında netleştirilmelidir” sorusu, 6563 Sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcı, satıcı veya hizmet sağlayıcının ticari faaliyetini önemli ölçüde bozan, makul karar verme yeteneğini azaltan ya da normalde taraf olmayacağı sözleşmeye zorlayan uygulamalardan kaçınmalıdır.

Dosyanın ilk önceliği şikayet edilen platform uygulamasını sözleşmedeki dayanak, yürürlük tarihi ve satıcının ciro-maliyet-erişim üzerindeki somut etkisiyle birlikte olay bazında belgelemek, delil omurgası ise aracılık sözleşmesi ve sürümleri, değişiklik ve fesih bildirimleri, panel ve algoritma kayıtları, sıralama kriterleri, komisyon ve indirim hesapları, ödeme blokesi, sipariş-iade verisi, yazışmalar, satıcı performans raporu, denetim ve savunma belgeleri ile Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcının Haksız Ticari Uygulamaları uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Sözleşme değişikliği ve fesih için özel bildirim süreleri kontrol edilmeli; Bakanlık savunması, idari dava, ticari dava ve zamanaşımı takvimi ayrı kurulmalıdır. Uygulamanın durdurulması, sözleşme hükmünün geçersizliği, bloke bedelin ödenmesi, hesap erişiminin açılması, idari yaptırımın iptali, zarar ve yoksun kalınan kâr tazmini talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; platformla satıcı arasındaki her uyuşmazlığı tüketici şikayeti saymak veya haksızlığı ekonomik etki ve sözleşme kayıtları olmadan yalnız memnuniyetsizlikle temellendirmek riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

• Ticaret Bakanlığı — elektronik ticaret ticari uygulamaları resmî kayıtları — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık bakımından elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcı, satıcı veya hizmet sağlayıcının ticari faaliyetini önemli ölçüde bozan, makul karar verme yeteneğini azaltan ya da normalde taraf olmayacağı sözleşmeye zorlayan uygulamalardan kaçınmalıdır yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
• Yargıtay — elektronik ticaret ticari uygulamaları emsal taraması — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; platformun her sözleşme değişikliği haksız uygulama değildir; ekonomik bütünlük, pazar gücü, aracılık sözleşmesi, ön bildirim, sıralama ve veri erişimi, ödeme bekletme, indirim finansmanı ve objektif gerekçe ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
• Resmî Gazete — elektronik ticaret ticari uygulamaları yürürlük denetimi — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
• 6563 Sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun — m.9-13 ve ek m.1-4
• 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu — m.20-27 ve 112-125
• 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu — m.18, 54-63
• Yargıtay Karar Arama
• Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru