Kapsam
Elektronik İmzanın İnkarı ve Belgenin İspat Gücü yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Güvenli elektronik imza, kanuni istisnalar dışında elle atılan imza ile aynı hukuki sonucu ve ispat gücünü taşır; imza veya elektronik belgenin inkârı halinde sertifikanın geçerliliği, imza oluşturma verisi, zaman damgası ve belgenin sonradan değişip değişmediği teknik incelemeyle sınanır. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.
Bu çalışma, elektronik imzanın inkarı ve belgenin ispat gücü konusunda 29 Eylül 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.
Uyuşmazlığın Hukukî Niteliği
İncelemenin ilk ölçütü “güvenli elektronik imza, kanuni istisnalar dışında elle atılan imza ile aynı hukuki sonucu ve ispat gücünü taşır; imza veya elektronik belgenin inkârı halinde sertifikanın geçerliliği, imza oluşturma verisi, zaman damgası ve belgenin sonradan değişip değişmediği teknik incelemeyle sınanır” kuralıdır. Bir PDF üzerinde imza görseli, taranmış imza veya sağlayıcı adı bulunması belgeyi kendiliğinden güvenli elektronik imzalı yapmaz; nitelikli sertifika, imza anı, iptal durumu, algoritma, doğrulama zinciri, bütünlük ve işlemin güvenli imzayla yapılamayan türlerden olup olmadığı ayrılmalıdır. Ayrıca “orijinal elektronik dosya ve hash değeri, imza doğrulama raporu, nitelikli elektronik sertifika, sertifika hizmet sağlayıcısı kayıtları, iptal ve askı listeleri, zaman damgası, işlem günlükleri, e-posta üstverileri, kullanıcı cihazı ve yetkilendirme kayıtları, sözleşme sürümleri ve bilirkişi imajı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.
Elektronik İmzanın İnkarı ve Belgenin İspat Gücü bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.
Resmî Mevzuat Haritası
5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu: m.3-5, 9-12 ve 15-16
Elektronik imzanın inkarı ve belgenin ispat gücü kapsamında m.3-5, 9-12 ve 15-16 hükümleri güvenli elektronik imza, sertifika ve güvenlik bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.199, 205, 208-210 ve 266-281
Elektronik imzanın inkarı ve belgenin ispat gücü kapsamında m.199, 205, 208-210 ve 266-281 hükümleri elektronik belge, kesin delil ve imza incelemesi bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.
6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.14-16 ve 46-48
Elektronik imzanın inkarı ve belgenin ispat gücü kapsamında m.14-16 ve 46-48 hükümleri yazılı şekil ve temsil bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Elektronik İmza Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.
Kural, İstisna ve Değerlendirme
Güvenli elektronik imza, kanuni istisnalar dışında elle atılan imza ile aynı hukuki sonucu ve ispat gücünü taşır; imza veya elektronik belgenin inkârı halinde sertifikanın geçerliliği, imza oluşturma verisi, zaman damgası ve belgenin sonradan değişip değişmediği teknik incelemeyle sınanır.
“Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu elektronik imzanın ispat gücü resmî kayıtları yönünden güvenli elektronik imza, kanuni istisnalar dışında elle atılan imza ile aynı hukuki sonucu ve ispat gücünü taşır; imza veya elektronik belgenin inkârı halinde sertifikanın geçerliliği, imza oluşturma verisi, zaman damgası ve belgenin sonradan değişip değişmediği teknik incelemeyle sınanır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok orijinal elektronik dosya ve hash değeri, imza doğrulama raporu, nitelikli elektronik sertifika, sertifika hizmet sağlayıcısı kayıtları, iptal ve askı listeleri, zaman damgası, işlem günlükleri, e-posta üstverileri, kullanıcı cihazı ve yetkilendirme kayıtları, sözleşme sürümleri ve bilirkişi imajı ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve görüntülenebilir imza panelini kriptografik doğrulama yerine geçirmek veya sertifika geçerli olsa bile imza yetkisi, temsil, belge bütünlüğü ve kanuni şekil yasağını incelememek savunması da ayrıca incelenmelidir.
Bir PDF üzerinde imza görseli, taranmış imza veya sağlayıcı adı bulunması belgeyi kendiliğinden güvenli elektronik imzalı yapmaz; nitelikli sertifika, imza anı, iptal durumu, algoritma, doğrulama zinciri, bütünlük ve işlemin güvenli imzayla yapılamayan türlerden olup olmadığı ayrılmalıdır.
Anayasa Mahkemesi elektronik imzanın ispat gücü emsal taraması yönünden bir PDF üzerinde imza görseli, taranmış imza veya sağlayıcı adı bulunması belgeyi kendiliğinden güvenli elektronik imzalı yapmaz; nitelikli sertifika, imza anı, iptal durumu, algoritma, doğrulama zinciri, bütünlük ve işlemin güvenli imzayla yapılamayan türlerden olup olmadığı ayrılmalıdır. Bu ölçüt özellikle somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi üzerinden sınanır. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak ihtimalini güçlendirebilir.
Orijinal elektronik dosya ve hash değeri, imza doğrulama raporu, nitelikli elektronik sertifika, sertifika hizmet sağlayıcısı kayıtları, iptal ve askı listeleri, zaman damgası, işlem günlükleri, e-posta üstverileri, kullanıcı cihazı ve yetkilendirme kayıtları, sözleşme sürümleri ve bilirkişi imajı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.
Bu kuralın olayda karşılık bulması için tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Resmî Gazete elektronik imzanın ispat gücü yürürlük denetimi yönünden orijinal elektronik dosya ve hash değeri, imza doğrulama raporu, nitelikli elektronik sertifika, sertifika hizmet sağlayıcısı kayıtları, iptal ve askı listeleri, zaman damgası, işlem günlükleri, e-posta üstverileri, kullanıcı cihazı ve yetkilendirme kayıtları, sözleşme sürümleri ve bilirkişi imajı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.
Dosyanın Delil Omurgası
Orijinal elektronik dosya ve hash değeri, imza doğrulama raporu, nitelikli elektronik sertifika, sertifika hizmet sağlayıcısı kayıtları, iptal ve askı listeleri, zaman damgası, işlem günlükleri, e-posta üstverileri, kullanıcı cihazı ve yetkilendirme kayıtları, sözleşme sürümleri ve bilirkişi imajı.
“Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu elektronik imzanın ispat gücü resmî kayıtları yönünden orijinal elektronik dosya ve hash değeri, imza doğrulama raporu, nitelikli elektronik sertifika, sertifika hizmet sağlayıcısı kayıtları, iptal ve askı listeleri, zaman damgası, işlem günlükleri, e-posta üstverileri, kullanıcı cihazı ve yetkilendirme kayıtları, sözleşme sürümleri ve bilirkişi imajı” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken orijinal elektronik dosya ve hash değeri, imza doğrulama raporu, nitelikli elektronik sertifika, sertifika hizmet sağlayıcısı kayıtları, iptal ve askı listeleri, zaman damgası, işlem günlükleri, e-posta üstverileri, kullanıcı cihazı ve yetkilendirme kayıtları, sözleşme sürümleri ve bilirkişi imajı ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.
Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.
“Anayasa Mahkemesi elektronik imzanın ispat gücü emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” kaydı, “Bir PDF üzerinde imza görseli, taranmış imza veya sağlayıcı adı bulunması belgeyi kendiliğinden güvenli elektronik imzalı yapmaz; nitelikli sertifika, imza anı, iptal durumu, algoritma, doğrulama zinciri, bütünlük ve işlemin güvenli imzayla yapılamayan türlerden olup olmadığı ayrılmalıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.
Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.
Bu delil öncelikle “orijinal elektronik dosya ve hash değeri, imza doğrulama raporu, nitelikli elektronik sertifika, sertifika hizmet sağlayıcısı kayıtları, iptal ve askı listeleri, zaman damgası, işlem günlükleri, e-posta üstverileri, kullanıcı cihazı ve yetkilendirme kayıtları, sözleşme sürümleri ve bilirkişi imajı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Resmî Gazete elektronik imzanın ispat gücü yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.
Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.
“Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu elektronik imzanın ispat gücü resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.
Doğru Merci ve İzlenecek Yol
Belgenin taranmış kopyası yerine özgün elektronik dosyasını koruma altına alıp imza türünü, sertifika sahibini, geçerlilik zincirini, imza zamanını ve imzadan sonra içerikte değişiklik bulunup bulunmadığını doğrulamak.
“Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu elektronik imzanın ispat gücü resmî kayıtları yönünden belgenin taranmış kopyası yerine özgün elektronik dosyasını koruma altına alıp imza türünü, sertifika sahibini, geçerlilik zincirini, imza zamanını ve imzadan sonra içerikte değişiklik bulunup bulunmadığını doğrulamak” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik orijinal elektronik dosya ve hash değeri, imza doğrulama raporu, nitelikli elektronik sertifika, sertifika hizmet sağlayıcısı kayıtları, iptal ve askı listeleri, zaman damgası, işlem günlükleri, e-posta üstverileri, kullanıcı cihazı ve yetkilendirme kayıtları, sözleşme sürümleri ve bilirkişi imajı, elektronik belgenin aslının ibrazı, imza doğrulaması ve bilirkişi incelemesi, sahtelik veya imza inkârının tespiti, belgenin delil değerinin kabulü ya da dışlanması, sözleşmesel ifa, menfi tespit, tazminat ve tedbir talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.
Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.
“Anayasa Mahkemesi elektronik imzanın ispat gücü emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi dosyaya alınmalı ve somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.
Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.
Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Resmî Gazete elektronik imzanın ispat gücü yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.
Somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi.
“Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu elektronik imzanın ispat gücü resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar, elektronik belgenin aslının ibrazı, imza doğrulaması ve bilirkişi incelemesi, sahtelik veya imza inkârının tespiti, belgenin delil değerinin kabulü ya da dışlanması, sözleşmesel ifa, menfi tespit, tazminat ve tedbir talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.
Kritik Tarihler ve Süre Çizelgesi
Elektronik kayıtlar ve sağlayıcı logları saklama süresi dolmadan istenmeli; imzaya itiraz, sahtelik incelemesi, delil tespiti ve ilgili yargı yolundaki cevap-istinaf süreleri birlikte korunmalıdır.
“Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu elektronik imzanın ispat gücü resmî kayıtları yönünden elektronik kayıtlar ve sağlayıcı logları saklama süresi dolmadan istenmeli; imzaya itiraz, sahtelik incelemesi, delil tespiti ve ilgili yargı yolundaki cevap-istinaf süreleri birlikte korunmalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.
Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.
Anayasa Mahkemesi elektronik imzanın ispat gücü emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.
Hükümde Yer Alması Gereken Talepler
Elektronik belgenin aslının ibrazı, imza doğrulaması ve bilirkişi incelemesi, sahtelik veya imza inkârının tespiti, belgenin delil değerinin kabulü ya da dışlanması, sözleşmesel ifa, menfi tespit, tazminat ve tedbir.
“Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu elektronik imzanın ispat gücü resmî kayıtları yönünden elektronik belgenin aslının ibrazı, imza doğrulaması ve bilirkişi incelemesi, sahtelik veya imza inkârının tespiti, belgenin delil değerinin kabulü ya da dışlanması, sözleşmesel ifa, menfi tespit, tazminat ve tedbir” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Orijinal elektronik dosya ve hash değeri, imza doğrulama raporu, nitelikli elektronik sertifika, sertifika hizmet sağlayıcısı kayıtları, iptal ve askı listeleri, zaman damgası, işlem günlükleri, e-posta üstverileri, kullanıcı cihazı ve yetkilendirme kayıtları, sözleşme sürümleri ve bilirkişi imajı bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.
Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.
“Anayasa Mahkemesi elektronik imzanın ispat gücü emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” talebi, “Bir PDF üzerinde imza görseli, taranmış imza veya sağlayıcı adı bulunması belgeyi kendiliğinden güvenli elektronik imzalı yapmaz; nitelikli sertifika, imza anı, iptal durumu, algoritma, doğrulama zinciri, bütünlük ve işlemin güvenli imzayla yapılamayan türlerden olup olmadığı ayrılmalıdır” koşuluyla ve somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.
Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.
Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Resmî Gazete elektronik imzanın ispat gücü yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar, temel ölçüt ise “orijinal elektronik dosya ve hash değeri, imza doğrulama raporu, nitelikli elektronik sertifika, sertifika hizmet sağlayıcısı kayıtları, iptal ve askı listeleri, zaman damgası, işlem günlükleri, e-posta üstverileri, kullanıcı cihazı ve yetkilendirme kayıtları, sözleşme sürümleri ve bilirkişi imajı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” olacaktır.
Resmî Karar ve Kurum Uygulaması
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu — Elektronik İmzanın İspat Gücü Resmî Kayıtları
Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “elektronik imzanın ispat gücü resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından güvenli elektronik imza, kanuni istisnalar dışında elle atılan imza ile aynı hukuki sonucu ve ispat gücünü taşır; imza veya elektronik belgenin inkârı halinde sertifikanın geçerliliği, imza oluşturma verisi, zaman damgası ve belgenin sonradan değişip değişmediği teknik incelemeyle sınanır yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
Anayasa Mahkemesi — Elektronik İmzanın İspat Gücü Emsal Taraması
Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “elektronik imzanın ispat gücü emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; bir pdf üzerinde imza görseli, taranmış imza veya sağlayıcı adı bulunması belgeyi kendiliğinden güvenli elektronik imzalı yapmaz; nitelikli sertifika, imza anı, iptal durumu, algoritma, doğrulama zinciri, bütünlük ve işlemin güvenli imzayla yapılamayan türlerden olup olmadığı ayrılmalıdır savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
Resmî Gazete — Elektronik İmzanın İspat Gücü Yürürlük Denetimi
Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “elektronik imzanın ispat gücü yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
Muhtemel Savunmalar ve Ayrılan Durumlar
Görüntülenebilir imza panelini kriptografik doğrulama yerine geçirmek veya sertifika geçerli olsa bile imza yetkisi, temsil, belge bütünlüğü ve kanuni şekil yasağını incelememek.
“Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu elektronik imzanın ispat gücü resmî kayıtları yönünden görüntülenebilir imza panelini kriptografik doğrulama yerine geçirmek veya sertifika geçerli olsa bile imza yetkisi, temsil, belge bütünlüğü ve kanuni şekil yasağını incelememek” riski gerçekleşirse elektronik belgenin aslının ibrazı, imza doğrulaması ve bilirkişi incelemesi, sahtelik veya imza inkârının tespiti, belgenin delil değerinin kabulü ya da dışlanması, sözleşmesel ifa, menfi tespit, tazminat ve tedbir talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.
Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.
“Anayasa Mahkemesi elektronik imzanın ispat gücü emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması aşamasında somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.
Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.
Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Resmî Gazete elektronik imzanın ispat gücü yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar delili ve “orijinal elektronik dosya ve hash değeri, imza doğrulama raporu, nitelikli elektronik sertifika, sertifika hizmet sağlayıcısı kayıtları, iptal ve askı listeleri, zaman damgası, işlem günlükleri, e-posta üstverileri, kullanıcı cihazı ve yetkilendirme kayıtları, sözleşme sürümleri ve bilirkişi imajı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.
Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi
- orijinal elektronik dosya ve hash değeri, imza doğrulama raporu, nitelikli elektronik sertifika, sertifika hizmet sağlayıcısı kayıtları, iptal ve askı listeleri, zaman damgası, işlem günlükleri, e-posta üstverileri, kullanıcı cihazı ve yetkilendirme kayıtları, sözleşme sürümleri ve bilirkişi imajı
- Elektronik İmzanın İnkarı ve Belgenin İspat Gücü uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
- tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
- taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar
- belgenin taranmış kopyası yerine özgün elektronik dosyasını koruma altına alıp imza türünü, sertifika sahibini, geçerlilik zincirini, imza zamanını ve imzadan sonra içerikte değişiklik bulunup bulunmadığını doğrulamak
- görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
- çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
- somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi
- Süre çizelgesinde Elektronik kayıtlar ve sağlayıcı logları saklama süresi dolmadan istenmeli; imzaya itiraz, sahtelik incelemesi, delil tespiti ve ilgili yargı yolundaki cevap-istinaf süreleri birlikte korunmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.
Sık Sorulan Uygulama Soruları
Elektronik imzanın inkarı ve belgenin ispat gücü bakımından doğru merci ve usul yolu hangi verilerle belirlenir?
Belgenin taranmış kopyası yerine özgün elektronik dosyasını koruma altına alıp imza türünü, sertifika sahibini, geçerlilik zincirini, imza zamanını ve imzadan sonra içerikte değişiklik bulunup bulunmadığını doğrulamak; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.
Elektronik İmzanın İnkarı ve Belgenin İspat Gücü Bakımından Hangi Başlangıç Olayı Süreyi Başlatır?
Elektronik kayıtlar ve sağlayıcı logları saklama süresi dolmadan istenmeli; imzaya itiraz, sahtelik incelemesi, delil tespiti ve ilgili yargı yolundaki cevap-istinaf süreleri birlikte korunmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.
Elektronik belgenin aslının ibrazı, imza doğrulaması ve bilirkişi incelemesi, sahtelik veya imza inkârının tespiti, belgenin delil değerinin kabulü ya da dışlanması, sözleşmesel ifa, menfi tespit, tazminat ve tedbir istemi mahkemeden veya yetkili merciden nasıl istenmelidir?
Elektronik belgenin aslının ibrazı, imza doğrulaması ve bilirkişi incelemesi, sahtelik veya imza inkârının tespiti, belgenin delil değerinin kabulü ya da dışlanması, sözleşmesel ifa, menfi tespit, tazminat ve tedbir, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.
Sonuç
Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Elektronik İmzanın İnkarı ve Belgenin İspat Gücü incelemesinde iddia, karşı görüş, kanun dayanağı ve içtihat somut olayla nasıl eşleştirilmelidir” sorusu, 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Güvenli elektronik imza, kanuni istisnalar dışında elle atılan imza ile aynı hukuki sonucu ve ispat gücünü taşır; imza veya elektronik belgenin inkârı halinde sertifikanın geçerliliği, imza oluşturma verisi, zaman damgası ve belgenin sonradan değişip değişmediği teknik incelemeyle sınanır.
Dosyanın ilk önceliği belgenin taranmış kopyası yerine özgün elektronik dosyasını koruma altına alıp imza türünü, sertifika sahibini, geçerlilik zincirini, imza zamanını ve imzadan sonra içerikte değişiklik bulunup bulunmadığını doğrulamak, delil omurgası ise orijinal elektronik dosya ve hash değeri, imza doğrulama raporu, nitelikli elektronik sertifika, sertifika hizmet sağlayıcısı kayıtları, iptal ve askı listeleri, zaman damgası, işlem günlükleri, e-posta üstverileri, kullanıcı cihazı ve yetkilendirme kayıtları, sözleşme sürümleri ve bilirkişi imajı ile Elektronik İmzanın İnkarı ve Belgenin İspat Gücü uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Elektronik kayıtlar ve sağlayıcı logları saklama süresi dolmadan istenmeli; imzaya itiraz, sahtelik incelemesi, delil tespiti ve ilgili yargı yolundaki cevap-istinaf süreleri birlikte korunmalıdır. Elektronik belgenin aslının ibrazı, imza doğrulaması ve bilirkişi incelemesi, sahtelik veya imza inkârının tespiti, belgenin delil değerinin kabulü ya da dışlanması, sözleşmesel ifa, menfi tespit, tazminat ve tedbir talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; görüntülenebilir imza panelini kriptografik doğrulama yerine geçirmek veya sertifika geçerli olsa bile imza yetkisi, temsil, belge bütünlüğü ve kanuni şekil yasağını incelememek riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.
Kaynakça ve Karar Doğrulaması
- Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu — elektronik imzanın ispat gücü resmî kayıtları — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık bakımından güvenli elektronik imza, kanuni istisnalar dışında elle atılan imza ile aynı hukuki sonucu ve ispat gücünü taşır; imza veya elektronik belgenin inkârı halinde sertifikanın geçerliliği, imza oluşturma verisi, zaman damgası ve belgenin sonradan değişip değişmediği teknik incelemeyle sınanır yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
- Anayasa Mahkemesi — elektronik imzanın ispat gücü emsal taraması — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; bir pdf üzerinde imza görseli, taranmış imza veya sağlayıcı adı bulunması belgeyi kendiliğinden güvenli elektronik imzalı yapmaz; nitelikli sertifika, imza anı, iptal durumu, algoritma, doğrulama zinciri, bütünlük ve işlemin güvenli imzayla yapılamayan türlerden olup olmadığı ayrılmalıdır savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
- Resmî Gazete — elektronik imzanın ispat gücü yürürlük denetimi — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
- 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu — m.3-5, 9-12 ve 15-16
- 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m.199, 205, 208-210 ve 266-281
- 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu — m.14-16 ve 46-48

Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay bakımından hukuki görüş veya taahhüt niteliğinde değildir.
