İdari Yargıda Davadan Feragat ve Yargılama Giderleri

Kapsam

İdari Yargıda Davadan Feragat ve Yargılama Giderleri yönünden kesin ve yürütülmesi zorunlu işlem, zorunlu idari başvuru, görev ve yetki, dava süresi, hukuka uygunluk denetimi, yürütmenin durdurulması ve kararın uygulanması birlikte ele alınır. Davacı idari davadaki talep sonucundan açık, kesin ve koşulsuz biçimde feragat edebilir; feragat hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir ve kamu düzeni ile işlemin niteliğine ilişkin istisnalar saklı olmak üzere davayı sona erdiren usul işlemi sonuçlarını doğurur. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, idari yargıda davadan feragat ve yargılama giderleri konusunda 23 Eylül 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

İdari İşlemin Hukukî Niteliği ve Denetim Sınırı

İncelemenin ilk ölçütü “davacı idari davadaki talep sonucundan açık, kesin ve koşulsuz biçimde feragat edebilir; feragat hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir ve kamu düzeni ile işlemin niteliğine ilişkin istisnalar saklı olmak üzere davayı sona erdiren usul işlemi sonuçlarını doğurur” kuralıdır. Her vazgeçme beyanı feragat değildir ve idari işlemin kamu düzenine etkisi her dosyada aynı değildir; vekilin özel yetkisi, beyanın kapsamı, düzenleyici veya bireysel işlem, çok taraflı menfaat, kesinleşme aşaması, iptal kararının etkisi ve giderler ayrı incelenmelidir. Ayrıca “dava ve savunma dilekçeleri, feragat beyanı, vekaletname ve özel yetki, duruşma tutanağı, idari işlemin tam metni, ara ve nihai kararlar, tebligatlar, harç ve gider makbuzları, karşı tarafın beyanı ve kanun yolu kaydı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

İdari Yargıda Davadan Feragat ve Yargılama Giderleri bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu: m.31 ve 45-49

İdari yargıda davadan feragat ve yargılama giderleri kapsamında m.31 ve 45-49 hükümleri HMK atfı ve kanun yolları bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.74, 307-312 ve 323-333

İdari yargıda davadan feragat ve yargılama giderleri kapsamında m.74, 307-312 ve 323-333 hükümleri özel yetki, feragat ve giderler bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.502-514

İdari yargıda davadan feragat ve yargılama giderleri kapsamında m.502-514 hükümleri vekalet ve temsil ilişkisi bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve İdari Yargılama Usulü Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Yetki, Şekil, Sebep, Konu ve Maksat Denetimi

Davacı idari davadaki talep sonucundan açık, kesin ve koşulsuz biçimde feragat edebilir; feragat hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir ve kamu düzeni ile işlemin niteliğine ilişkin istisnalar saklı olmak üzere davayı sona erdiren usul işlemi sonuçlarını doğurur.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için dava ve savunma dilekçeleri, feragat beyanı, vekaletname ve özel yetki, duruşma tutanağı, idari işlemin tam metni, ara ve nihai kararlar, tebligatlar, harç ve gider makbuzları, karşı tarafın beyanı ve kanun yolu kaydı ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Danıştay idari yargıda yargılama giderleri resmî kayıtları yönünden davacı idari davadaki talep sonucundan açık, kesin ve koşulsuz biçimde feragat edebilir; feragat hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir ve kamu düzeni ile işlemin niteliğine ilişkin istisnalar saklı olmak üzere davayı sona erdiren usul işlemi sonuçlarını doğurur” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Her vazgeçme beyanı feragat değildir ve idari işlemin kamu düzenine etkisi her dosyada aynı değildir; vekilin özel yetkisi, beyanın kapsamı, düzenleyici veya bireysel işlem, çok taraflı menfaat, kesinleşme aşaması, iptal kararının etkisi ve giderler ayrı incelenmelidir.

“Danıştay idari yargıda yargılama giderleri emsal taraması yönünden her vazgeçme beyanı feragat değildir ve idari işlemin kamu düzenine etkisi her dosyada aynı değildir; vekilin özel yetkisi, beyanın kapsamı, düzenleyici veya bireysel işlem, çok taraflı menfaat, kesinleşme aşaması, iptal kararının etkisi ve giderler ayrı incelenmelidir” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok bu idari uyuşmazlık konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Dava ve savunma dilekçeleri, feragat beyanı, vekaletname ve özel yetki, duruşma tutanağı, idari işlemin tam metni, ara ve nihai kararlar, tebligatlar, harç ve gider makbuzları, karşı tarafın beyanı ve kanun yolu kaydı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

Resmî Gazete idari yargıda yargılama giderleri yürürlük denetimi yönünden dava ve savunma dilekçeleri, feragat beyanı, vekaletname ve özel yetki, duruşma tutanağı, idari işlemin tam metni, ara ve nihai kararlar, tebligatlar, harç ve gider makbuzları, karşı tarafın beyanı ve kanun yolu kaydı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır. Bu ölçüt özellikle zorunlu idari başvuru, itiraz ve cevap belgeleri ile elektronik başvuru alındıları üzerinden sınanır. İşlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları ile maddi olay ve teknik veriler arasındaki bağın incelenmesi tamamlanmadan sonuca gidilmesi, maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak ihtimalini güçlendirebilir.

İşlem Dosyası ve Teknik İspat

Dava ve savunma dilekçeleri, feragat beyanı, vekaletname ve özel yetki, duruşma tutanağı, idari işlemin tam metni, ara ve nihai kararlar, tebligatlar, harç ve gider makbuzları, karşı tarafın beyanı ve kanun yolu kaydı.

Bu delil öncelikle “davacı idari davadaki talep sonucundan açık, kesin ve koşulsuz biçimde feragat edebilir; feragat hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir ve kamu düzeni ile işlemin niteliğine ilişkin istisnalar saklı olmak üzere davayı sona erdiren usul işlemi sonuçlarını doğurur” iddiasını sınamak için kullanılır. “Danıştay idari yargıda yargılama giderleri resmî kayıtları yönünden dava ve savunma dilekçeleri, feragat beyanı, vekaletname ve özel yetki, duruşma tutanağı, idari işlemin tam metni, ara ve nihai kararlar, tebligatlar, harç ve gider makbuzları, karşı tarafın beyanı ve kanun yolu kaydı” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Bu idari uyuşmazlık konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu.

“Danıştay idari yargıda yargılama giderleri emsal taraması yönünden bu idari uyuşmazlık konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken bu idari uyuşmazlık konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Zorunlu İdari Başvuru, İtiraz ve Cevap Belgeleri ile Elektronik Başvuru Alındıları.

“Resmî Gazete idari yargıda yargılama giderleri yürürlük denetimi yönünden zorunlu idari başvuru, itiraz ve cevap belgeleri ile elektronik başvuru alındıları” kaydı, “dava ve savunma dilekçeleri, feragat beyanı, vekaletname ve özel yetki, duruşma tutanağı, idari işlemin tam metni, ara ve nihai kararlar, tebligatlar, harç ve gider makbuzları, karşı tarafın beyanı ve kanun yolu kaydı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

İdari Başvurudan Yargısal Denetime

Feragat beyanının kim tarafından, hangi talep ve işlem yönünden, hangi usul aşamasında verildiğini özel yetki ve dosya kapsamıyla birlikte belirlemek.

Bu aşamada dava ve savunma dilekçeleri, feragat beyanı, vekaletname ve özel yetki, duruşma tutanağı, idari işlemin tam metni, ara ve nihai kararlar, tebligatlar, harç ve gider makbuzları, karşı tarafın beyanı ve kanun yolu kaydı ile işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları arasındaki bağ incelenir. “Danıştay idari yargıda yargılama giderleri resmî kayıtları yönünden feragat beyanının kim tarafından, hangi talep ve işlem yönünden, hangi usul aşamasında verildiğini özel yetki ve dosya kapsamıyla birlikte belirlemek” adımından sonra yürütmenin durdurulması ve esas kararın uygulanma takvimi ayrıca tutulmalıdır.

Kesin ve yürütülmesi zorunlu işlemin, tebliğ tarihinin, zorunlu idari başvurunun ve görevli idari veya vergi yargı yerinin doğrulanması.

“Danıştay idari yargıda yargılama giderleri emsal taraması yönünden kesin ve yürütülmesi zorunlu işlemin, tebliğ tarihinin, zorunlu idari başvurunun ve görevli idari veya vergi yargı yerinin doğrulanması” işlemi yürütülürken tebliğ, husumet, kesin işlem ve varsa ön karar başvurusu birlikte denetlenir. Eksik bu idari uyuşmazlık konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu, bu idari uyuşmazlık konusu işlemin hukuka aykırı kısmının iptali ve gerekli ise sonuçlarının idarece giderilmesi isteminin dinlenebilirliğini etkileyebilir.

İşlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları ile maddi olay ve teknik veriler arasındaki bağın incelenmesi.

“Resmî Gazete idari yargıda yargılama giderleri yürürlük denetimi yönünden işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları ile maddi olay ve teknik veriler arasındaki bağın incelenmesi” işlemi, idari denetimin ayrı bir aşamasıdır. Zorunlu idari başvuru, itiraz ve cevap belgeleri ile elektronik başvuru alındıları dosyaya alınmalı; kesin işlem, zorunlu idari başvuru, görevli yargı yeri ve dava süresi belirlenmelidir.

Tebliğ, İdari Başvuru ve Dava Süresi

Feragat hüküm kesinleşinceye kadar açık beyanla yapılmalı; beyan öncesi kesinleşme, kanun yolu, gider ve vekalet ücreti sonuçları hesaplanmalı, geri alma ihtimalinin çok sınırlı olduğu dikkate alınmalıdır.

“Danıştay idari yargıda yargılama giderleri resmî kayıtları yönünden feragat hüküm kesinleşinceye kadar açık beyanla yapılmalı; beyan öncesi kesinleşme, kanun yolu, gider ve vekalet ücreti sonuçları hesaplanmalı, geri alma ihtimalinin çok sınırlı olduğu dikkate alınmalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Feragat beyanının kim tarafından, hangi talep ve işlem yönünden, hangi usul aşamasında verildiğini özel yetki ve dosya kapsamıyla birlikte belirlemek yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

“Danıştay idari yargıda yargılama giderleri emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

İptal, Tam Yargı ve Yürütmenin Durdurulması

Feragat nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi, feragatin kapsamının açıklanması, kısmi talebin sürdürülmesi, özel yetki yokluğunun giderilmesi ve giderler ile vekalet ücretinin hukuka uygun belirlenmesi.

“Danıştay idari yargıda yargılama giderleri resmî kayıtları yönünden feragat nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi, feragatin kapsamının açıklanması, kısmi talebin sürdürülmesi, özel yetki yokluğunun giderilmesi ve giderler ile vekalet ücretinin hukuka uygun belirlenmesi” sonucu isteniyorsa kararın idarece nasıl uygulanacağı işlem, kişi ve dönem bakımından açık olmalıdır. Dayanak kayıt dava ve savunma dilekçeleri, feragat beyanı, vekaletname ve özel yetki, duruşma tutanağı, idari işlemin tam metni, ara ve nihai kararlar, tebligatlar, harç ve gider makbuzları, karşı tarafın beyanı ve kanun yolu kaydı, temel ölçüt ise “davacı idari davadaki talep sonucundan açık, kesin ve koşulsuz biçimde feragat edebilir; feragat hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir ve kamu düzeni ile işlemin niteliğine ilişkin istisnalar saklı olmak üzere davayı sona erdiren usul işlemi sonuçlarını doğurur” olacaktır.

Bu idari uyuşmazlık konusu işlemin hukuka aykırı kısmının iptali ve gerekli ise sonuçlarının idarece giderilmesi.

“Danıştay idari yargıda yargılama giderleri emsal taraması yönünden bu idari uyuşmazlık konusu işlemin hukuka aykırı kısmının iptali ve gerekli ise sonuçlarının idarece giderilmesi” isteminin işlemin hangi kısmına ve hangi hukuka aykırılık nedenine dayandığı açıklanmalıdır. Bu idari uyuşmazlık konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu bulunmadığında talep varsayımla genişletilmemelidir.

Telafisi güç veya imkânsız zarar ile açık hukuka aykırılık birlikte gösterilebiliyorsa yürütmenin durdurulması.

“Resmî Gazete idari yargıda yargılama giderleri yürürlük denetimi yönünden telafisi güç veya imkânsız zarar ile açık hukuka aykırılık birlikte gösterilebiliyorsa yürütmenin durdurulması” istemi, “dava ve savunma dilekçeleri, feragat beyanı, vekaletname ve özel yetki, duruşma tutanağı, idari işlemin tam metni, ara ve nihai kararlar, tebligatlar, harç ve gider makbuzları, karşı tarafın beyanı ve kanun yolu kaydı hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” koşuluyla ve zorunlu idari başvuru, itiraz ve cevap belgeleri ile elektronik başvuru alındıları ile ilişkilendirilmelidir. İptal, tam yargı ve yürütmenin durdurulması sonuçları ayrı kurulmalıdır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Danıştay — İdari Yargıda Yargılama Giderleri Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “idari yargıda yargılama giderleri resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu idari uyuşmazlık bakımından davacı idari davadaki talep sonucundan açık, kesin ve koşulsuz biçimde feragat edebilir; feragat hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir ve kamu düzeni ile işlemin niteliğine ilişkin istisnalar saklı olmak üzere davayı sona erdiren usul işlemi sonuçlarını doğurur yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Danıştay — İdari Yargıda Yargılama Giderleri Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “idari yargıda yargılama giderleri emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu idari uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; her vazgeçme beyanı feragat değildir ve idari işlemin kamu düzenine etkisi her dosyada aynı değildir; vekilin özel yetkisi, beyanın kapsamı, düzenleyici veya bireysel işlem, çok taraflı menfaat, kesinleşme aşaması, iptal kararının etkisi ve giderler ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — İdari Yargıda Yargılama Giderleri Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “idari yargıda yargılama giderleri yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu idari uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Kesin İşlem, Süre ve Husumet Riskleri

İdareye yapılan başvurudan vazgeçmeyi davadan feragat saymak veya feragatin tek taraflı ve kesin usul sonucu doğurduğunu taraf iradesindeki sakatlıklar incelenmeden hafife almak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Danıştay idari yargıda yargılama giderleri resmî kayıtları yönünden idareye yapılan başvurudan vazgeçmeyi davadan feragat saymak veya feragatin tek taraflı ve kesin usul sonucu doğurduğunu taraf iradesindeki sakatlıklar incelenmeden hafife almak”. Bu savunmaya verilecek cevap, dava ve savunma dilekçeleri, feragat beyanı, vekaletname ve özel yetki, duruşma tutanağı, idari işlemin tam metni, ara ve nihai kararlar, tebligatlar, harç ve gider makbuzları, karşı tarafın beyanı ve kanun yolu kaydı delili ve “Davacı idari davadaki talep sonucundan açık, kesin ve koşulsuz biçimde feragat edebilir; feragat hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir ve kamu düzeni ile işlemin niteliğine ilişkin istisnalar saklı olmak üzere davayı sona erdiren usul işlemi sonuçlarını doğurur” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Danıştay idari yargıda yargılama giderleri emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski gerçekleşirse bu idari uyuşmazlık konusu işlemin hukuka aykırı kısmının iptali ve gerekli ise sonuçlarının idarece giderilmesi talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Resmî Gazete idari yargıda yargılama giderleri yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. İşlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları ile maddi olay ve teknik veriler arasındaki bağın incelenmesi aşamasında zorunlu idari başvuru, itiraz ve cevap belgeleri ile elektronik başvuru alındıları kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

• dava ve savunma dilekçeleri, feragat beyanı, vekaletname ve özel yetki, duruşma tutanağı, idari işlemin tam metni, ara ve nihai kararlar, tebligatlar, harç ve gider makbuzları, karşı tarafın beyanı ve kanun yolu kaydı
• İdari Yargıda Davadan Feragat ve Yargılama Giderleri konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu
• zorunlu idari başvuru, itiraz ve cevap belgeleri ile elektronik başvuru alındıları

• feragat beyanının kim tarafından, hangi talep ve işlem yönünden, hangi usul aşamasında verildiğini özel yetki ve dosya kapsamıyla birlikte belirlemek
• kesin ve yürütülmesi zorunlu işlemin, tebliğ tarihinin, zorunlu idari başvurunun ve görevli idari veya vergi yargı yerinin doğrulanması
• işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları ile maddi olay ve teknik veriler arasındaki bağın incelenmesi

• Süre çizelgesinde Feragat hüküm kesinleşinceye kadar açık beyanla yapılmalı; beyan öncesi kesinleşme, kanun yolu, gider ve vekalet ücreti sonuçları hesaplanmalı, geri alma ihtimalinin çok sınırlı olduğu dikkate alınmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

İdari Yargıda Davadan Feragat ve Yargılama Giderleri Bakımından İlk Usul Adımı Neden Önemlidir?

Feragat beyanının kim tarafından, hangi talep ve işlem yönünden, hangi usul aşamasında verildiğini özel yetki ve dosya kapsamıyla birlikte belirlemek; kesin ve yürütülmesi zorunlu işlemin, tebliğ tarihinin, zorunlu idari başvurunun ve görevli idari veya vergi yargı yerinin doğrulanması; işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları ile maddi olay ve teknik veriler arasındaki bağın incelenmesi. Kesin işlem, zorunlu idari başvuru, görevli yargı yeri, tebliğ ve dava süresi esas incelemesinden önce doğrulanmalıdır.

İdari yargıda davadan feragat ve yargılama giderleri bakımından tebliğ ve öğrenme kayıtları nasıl tutulmalıdır?

Feragat hüküm kesinleşinceye kadar açık beyanla yapılmalı; beyan öncesi kesinleşme, kanun yolu, gider ve vekalet ücreti sonuçları hesaplanmalı, geri alma ihtimalinin çok sınırlı olduğu dikkate alınmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Feragat nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi, feragatin kapsamının açıklanması, kısmi talebin sürdürülmesi, özel yetki yokluğunun giderilmesi ve giderler ile vekalet ücretinin hukuka uygun belirlenmesi hangi delillere dayanmalıdır?

Feragat nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi, feragatin kapsamının açıklanması, kısmi talebin sürdürülmesi, özel yetki yokluğunun giderilmesi ve giderler ile vekalet ücretinin hukuka uygun belirlenmesi, bu idari uyuşmazlık konusu işlemin hukuka aykırı kısmının iptali ve gerekli ise sonuçlarının idarece giderilmesi, telafisi güç veya imkânsız zarar ile açık hukuka aykırılık birlikte gösterilebiliyorsa yürütmenin durdurulması somut işlemin niteliğine göre gündeme gelebilir. İptal, tam yargı ve yürütmenin durdurulması koşulları ile uygulanma sonuçları ayrı açıklanmalıdır.

Sonuç

Bu idari uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “İdari Yargıda Davadan Feragat ve Yargılama Giderleri konusunda ilk hukuki adım nedir; hangi kayıtlar korunmalı ve hangi savunma veya kabul edilebilirlik engeli önceden değerlendirilmelidir” sorusu, 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Davacı idari davadaki talep sonucundan açık, kesin ve koşulsuz biçimde feragat edebilir; feragat hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir ve kamu düzeni ile işlemin niteliğine ilişkin istisnalar saklı olmak üzere davayı sona erdiren usul işlemi sonuçlarını doğurur.

Dosyanın ilk önceliği feragat beyanının kim tarafından, hangi talep ve işlem yönünden, hangi usul aşamasında verildiğini özel yetki ve dosya kapsamıyla birlikte belirlemek, delil omurgası ise dava ve savunma dilekçeleri, feragat beyanı, vekaletname ve özel yetki, duruşma tutanağı, idari işlemin tam metni, ara ve nihai kararlar, tebligatlar, harç ve gider makbuzları, karşı tarafın beyanı ve kanun yolu kaydı ile İdari Yargıda Davadan Feragat ve Yargılama Giderleri konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Feragat hüküm kesinleşinceye kadar açık beyanla yapılmalı; beyan öncesi kesinleşme, kanun yolu, gider ve vekalet ücreti sonuçları hesaplanmalı, geri alma ihtimalinin çok sınırlı olduğu dikkate alınmalıdır. Feragat nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi, feragatin kapsamının açıklanması, kısmi talebin sürdürülmesi, özel yetki yokluğunun giderilmesi ve giderler ile vekalet ücretinin hukuka uygun belirlenmesi talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; idareye yapılan başvurudan vazgeçmeyi davadan feragat saymak veya feragatin tek taraflı ve kesin usul sonucu doğurduğunu taraf iradesindeki sakatlıklar incelenmeden hafife almak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

• Danıştay — idari yargıda yargılama giderleri resmî kayıtları — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: bu idari uyuşmazlık bakımından davacı idari davadaki talep sonucundan açık, kesin ve koşulsuz biçimde feragat edebilir; feragat hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir ve kamu düzeni ile işlemin niteliğine ilişkin istisnalar saklı olmak üzere davayı sona erdiren usul işlemi sonuçlarını doğurur yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
• Danıştay — idari yargıda yargılama giderleri emsal taraması — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: bu idari uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; her vazgeçme beyanı feragat değildir ve idari işlemin kamu düzenine etkisi her dosyada aynı değildir; vekilin özel yetkisi, beyanın kapsamı, düzenleyici veya bireysel işlem, çok taraflı menfaat, kesinleşme aşaması, iptal kararının etkisi ve giderler ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
• Resmî Gazete — idari yargıda yargılama giderleri yürürlük denetimi — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: bu idari uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
• 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu — m.31 ve 45-49
• 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m.74, 307-312 ve 323-333
• 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu — m.502-514
• Danıştay Karar Arama