9. Daire: Özel Endüstri Bölgesi, Muafiyet, Emlak Vergisi, Bina ve Mütemmimatı Durumundaki Arazi

T.C. D A N I Ş T A Y DOKUZUNCU DAİRE Esas No : 2022/1154 Karar No : 2024/3133 Anahtar Kelimeler: -Özel Endüstri Bölgesi, -Muafiyet, -Emlak Vergisi, -Bina ve Mütemmimatı Durumundaki Arazi Özeti: 4737 sayılı Kanun’un, uyuşmazlık tarihindeki düzenlenmesi gereği, "özel endüstri bölgelerinin, endüstri bölgelerinde uygulanacak teşviklere ilişkin usul ve esaslara tabi olduğundan, endüstri bölgelerinde yer alan bina ile binanın mütemmimatı arazi daimi muafiyet kapsamında bulunduğundan, özel endüstri bölgesi sınırları içinde yer alan termik santraldeki bina ve aynı amaca özgülenen arazinin de daimi muafiyet kapsamında bulunduğu" hakkında. TEMYİZ EDENLER : 1-(DAVALI) : Yumurtalık Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. … 2-(DAVACI) : … Elektrik Üretim Anonim Şirketi VEKİLİ : Av. … İSTEMİN KONUSU : Adana Bölge İdare Mahkemesi 2. Vergi Dava Dairesinin 31/12/2021 tarih ve E:2021/2665, K:2021/3339 sayılı kararının taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ: Dava Konusu İstem : Davacı şirketin Adana İli, Yumurtalık İlçesi, Sugözü (Hunutlu) Köyü sınırları içerisinde bulunan muhtelif taşınmazları için tahakkuk eden, 2020 yılı birinci taksitine ilişkin arazi ve arsa vergilerinin vadesinde ödenmediğinden bahisle tahsili amacıyla adına düzenlenen

24/08/2020 tarih ve 94405963/500 no'lu ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : Adana 2. Vergi Mahkemesinin 09/03/2021 tarih ve E:2020/853, K:2021/258 sayılı kararıyla; ödeme emri içeriğinde yer alan emlak vergisine ilişkin tahakkuk işlemine karşı açılan davada tahakkuk işleminde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, tahakkuk işleminin iptaline karar verildiği, bu durumda, dayanağı olan tahakkuk işlemi Mahkemelerinin 04/03/2021 tarih ve E:2020/457, K:2021/217 sayılı kararıyla iptal edildiğinden tahakkuk ettirilen vergilerin tahsili amacıyla düzenlenen dava konusu ödeme emrinde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, ödeme emrinin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti: 4737 sayılı Endüstri Bölgeleri Kanunu'nun 1'inci maddesinde, "bu Kanunun amacı endüstri bölgelerinin kurulması, yönetim ve işletilmesine ilişkin esasları düzenlemek olduğu, bu Kanun, endüstri bölgelerinin kuruluşu ve ilânını, yatırım izni sürecini, teşvik tedbirlerini ve yönetici şirketin görev ve yetkilerini belirleyen hükümleri kapsayacağı" hükmüne yer verildikten sonra, "Özel endüstri bölgeleri" başlıklı 4/C maddesinin 1'inci fıkrasında, "Üzerinde kurulu sanayi tesisi bulunan, arazi alanı yüz elli bin metrekareden büyük, kurulduğu dönemde geçerli olan imar plânları uyarınca gerekli izinleri alarak faaliyete geçmiş ve yeni yapılacak yatırım yeri için en az elli bin metrekare tevsi imkânı sağlayan alanlar veya üzerinde kurulu sanayi tesisi bulunmayan, iki yüz bin metrekareden büyük alanlar gerçek ya da tüzel kişilerin başvurusu, Cumhurbaşkanınca özel endüstri bölgesi olarak ilan edilir." hükmüne yer verildiği, aynı maddenin son fıkrasında ise, "Özel endüstri bölgelerinde uygulanacak teşvikler, diğer endüstri bölgelerinde uygulanan teşviklere ilişkin usul ve esaslara tabi olduğu, bu bölgelere ilişkin olarak Cumhurbaşkanınca ek teşvikler belirlenebileceği hükmünün yer aldığı, ilgili mevzuatında Cumhurbaşkanı Kararı ile "özel endüstri bölgesi" ilan edilen alanların, teşvikler bakımından "endüstri bölgelerinde" uygulanan teşviklerle aynı usul ve esaslara tabi olduğu, diğer ifadeyle endüstri bölgelerinin özel bir türü olduğunun anlaşıldığı, Emlak vergisi yönünden ise, endüstri bölgelerinde bulunan binaların ve bu binalar ile kullanış tarzı itibariyle bina ile birlik teşkil eden avlu, bahçe ve sair arazinin binanın mütemmimatı olarak daimi muafiyet kapsamında bulunduğu, dosyanın incelenmesinden, Kömür Yakıtlı Termik Santral yatırımını gerçekleştiren davacı şirketin, Adana İli, Yumurtalık İlçesinde bulunan uyuşmazlık konu taşınmazlar ile ilgili Yapı Ruhsatını 01.07.2015 tarihinde aldığı, Enerji Piyasası Düzenleme

Kurumu’ndan 09.07.2015 tarih ve EÜ/5677-6/03315 lisans no ile elektrik üretim lisansının alındığı, 04.10.2019 tarih 30908 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Kararı ile de, Karar'a ekli haritada sınırları gösterilen alanın 4737 sayılı Endüstri Bölgeleri Kanunu’nun 4/Ç maddesi gereğince … Elektrik Anonim Şirketi Adana Özel Endüstri Bölgesi olarak ilan edilmesine karar verildiği, davalı idarece davacı şirkete ait 15 adet arsa ve 1 adet arazi nedeniyle emlak vergisi borcu bulunduğundan bahisle davacı adına 933.114,60-TL tutarında tahakkuk ettirilen arazi ve arsa vergilerinin kesinleştiği ve 01.06.2020 tarihi itibariyle vadesi gelen kısmının ödenmediğinden bahisle hesaplanan gecikme zammıyla birlikte tahsili amacıyla davacı adına düzenlenen 24.08.2020 tarih ve 94405963/500 takip no'lu ödeme emrinin tebliği üzerine görülmekte olan davanın açıldığı, her ne kadar dava konusu ödeme emrinin dayanağı tahakkukun Mahkemelerinin E:2020/457 sayılı dosyasında verilen karar ile iptal edildiği gerekçesiyle kabul kararı verilmiş ise de, anılan karara yönelik davacı istinaf başvurusu üzerine Dairelerinin 13/10/2021 tarih ve E:2021/1274, K:2021/2386 sayılı kararı ile vergi mahkemesi kararı kaldırılarak davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verildiğinden, dava konusu ödeme emrinin hukuki denetiminin 6183 sayılı Kanun'un 58'inci maddesindeki hüküm uyarınca, kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın "böyle bir borcu olmadığı" iddiası kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, olayda, davacı şirket adına "özel endüstri bölgesi" olarak ilan edilen alanların, teşvikler bakımından "endüstri bölgelerinde" uygulanan teşviklerle aynı usul ve esaslara tabi olduğu, diğer ifadeyle endüstri bölgelerinin özel bir türü olduğundan emlak vergisi bakımından bu alanda bulunan bina ve binalarla aynı amaca özgülenen arsa ve arazinin daimi muafiyet kapsamında olduğu sonucuna varıldığından, özel endüstri bölgesi olarak ilan edilen alanın belirlenmesi ve bu alanda bulunan taşınmazların aynı amaca özgülendiği kabul edilerek varılacak sonuca göre bir karar verilmesi gerektiği, bu doğrultuda Dairelerinin 30/11/2021 tarihli ara kararı ile T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Mekansal Planlama Genel Müdürlüğü ile T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Sanayi Bölgeleri Genel Müdürlüğü'nden temin edilen belgelere göre, uyuşmazlık konusu taşınmazlardan … no'lu parselin tamamı ile … no'lu parselin 2.486 m²'lik kısmının özel endüstri bölgesi dışında kaldığı, diğer taşınmazların ise tamamının özel endüstri bölgesi içinde kaldığının anlaşıldığı, bu durumda, uyuşmazlık konusu taşınmazlardan … no'lu parselin tamamı ile … no'lu parselin 2.486 m²'lik kısmının özel endüstri bölgesi dışında kaldığı ve bu taşınmazlara isabet eden vergiler yönünden dava konusu ödeme emrinde

hukuka aykırılık bulunmadığı, bu durumda; davalı idarenin istinaf isteminin Vergi Mahkemesi kararının; dava konusu ödeme emrinin, davacı şirkete ait taşınmazlardan … no'lu parselin tamamı ile … no'lu parselin 2.486 m²'lik alan dışındaki taşınmazlara isabet eden kısmının iptaline ilişkin hüküm fıkrası yönünden gerekçeli reddine, … no'lu parselin tamamı ile … no'lu parselin 2.486 m²'lik alana isabet eden kısmı yönünden ise istinaf isteminin kabulüne, kararın bu kısmının kaldırılmasına, ödeme emrinin, davacı şirkete ait taşınmazlardan … no'lu parselin tamamı ile … no'lu parselin 2.486 m²'lik kısmı yönünden davanın reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI: DAVACININ İDDİALARI : Dilekçeleri ekinde sunulan haritadan anlaşılacağı üzere … no'lu parselin tamamının özel endüstri bölgesi içinde kaldığı iddiasıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir. DAVALININ İDDİALARI : Emlak Vergisi Kanunu'nun 4. maddesiyle endüstri bölgesinde kalan binalar için muafiyet getirildiği, davacının taşınmazı hem özel endüstri bölgesinde kaldığı ve hem de arsa olduğu için muafiyetten yararlanamayacağı, ayrıca bir kısım taşınmazlarında özel endüstri bölgesi dışında kaldığı, davacının tahakkuk eden vergiye karşı açtığı davanın süreaşımı nedeniyle retle sonuçlandığı, bu nedenle ödeme emri düzenlenmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı iddialarıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Taraflarca savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ BETÜL VURAL'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. Tarafların temyiz istemlerinin reddine, 2. Adana Bölge İdare Mahkemesi 2. Vergi Dava Dairesinin 31/12/2021 tarih ve E:2021/2665, K:2021/3339 sayılı kararının ONANMASINA, 3. Temyiz isteminde bulunanlardan 891,50-TL maktu harç alınmasına, 4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de Adana Bölge İdare Mahkemesi 2. Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın Adana 2. Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 29/05/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.