9. Daire: Damga Vergisi, İstisna, Elektrik Üretim Tesisleri

T.C. D A N I Ş T A Y Dokuzuncu Daire Esas No : 2019/5481 Karar No : 2020/3041 Anahtar Kelimeler : -Damga Vergisi, -İstisna, -Elektrik Üretim Tesisleri Özeti : Olay tarihinde yürürlükte bulunan 4628 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un geçici 14. maddesi uyarınca, uyuşmazlık konusu hidroelektrik santral yapım işine ilişkin sözleşmenin, diğer imzalayan tarafının üretim lisansı sahibi olduğu, yatırım sürecine ilişkin olarak imzalandığı, üretim tesisinin işletmeye girdiği anlaşıldığından damga vergisinden istisna olduğu, bu kapsamda davacı adına salınan vergi ziyaı cezalı damga vergisinde hukuka uygun bulunmadığı hakkında. Temyiz Eden (Davacı) : … Genel Enerji Tesisleri Proje İşletme Bakım Mühendislik ve Müşavirlik A.Ş. Karşı Taraf (Davalı) : Ankara Vergi Dairesi Başkanlığı Vekili : Av. … İstemin Konusu : Ankara 5. Vergi Mahkemesi'nin 22/05/2019 tarih ve E:2019/371, K:2019/582 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. Yargılama Süreci: Dava Konusu İstem: Davacı şirket ile … Elektrik Üretim A.Ş. arasında imzalanan "Zekere HES Tesisi Anahtar Teslimi Yapım" sözleşmesi için damga vergisi ödenmediğinden bahisle 2009/Mayıs dönemi için re'sen tarh edilen damga vergisi ile kesilen bir kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti: Danıştay Dokuzuncu Dairesi'nce, uyuşmazlık konusu maddi olayın hatalı değerlendirildiği gerekçesiyle verilen bozma kararına uyan Vergi Mahkemesince dosyanın yeniden incelenmesi suretiyle; davacı şirket tarafından, hidro enerji kaynaklarından elektrik enerjisi üretebilmek amacıyla üretim lisansına sahip … Elektrik Üretim A.Ş.'nin yapmakta olduğu üretim tesisinin yatırım

sürecinde imzaladığı sözleşme dolayısıyla adına yapılan damga vergisi tarhiyatının, sözleşmenin tek nüsha olduğu ve üretim tesisi ile ilgili yapılan işlemler ve düzenlenen kağıtların damga vergisinden müstesna olduğundan bahisle kaldırılması istenilmekteyse de 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun Geçici 14/c maddesinin somut olaydaki vergiyi doğuran olay tarihi itibariyle yürürlükte bulunan metninden, yatırım sürecindeki iş ve işlemlere ilişkin tanınan damga vergisi istisnasının üretim ve otoprodüktör sahibi lisansı tüzel kişilerin yapacağı işlemler ve düzenlediği kağıtlara ilişkin olduğu anlaşıldığından üretim ve otoprodüktör sahibi olmayan davacı adına 2009/Mayıs dönemi için salınan vergi ziyaı cezalı damga vergisinde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle dava reddedilmiştir. Temyiz Edenin İddiaları: Dava konusu sözleşmenin üretim lisansına sahip … Elektrik Üretim A.Ş.'nin üretim tesisi inşa işi ile ilgili olması itibarıyla 4628 sayılı Kanun'un Geçici 14/c maddesi uyarınca damga vergisinden istisna olduğu, anılan sözleşmenin bir nüsha düzenlendiği ve asıl işveren … Elektrik Üretim A.Ş.'de kaldığı iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir. Karşı Tarafın Savunması: Savunma verilmemiştir. Danıştay Tetkik Hakimi Simay Fahriye Biçken'in Düşüncesi: Damga vergisine konu sözleşmenin hidroelektrik santral yapım işine ilişkin olduğu, sözleşmenin diğer imzalayanı … Elektrik Üretim A.Ş.'nin üretim lisansı sahibi olduğu, bu üretim lisansı kapsamındaki yatırım sürecinde imzalandığı, bu itibarla damga vergisinden istisna olduğu anlaşıldığından temyiz isteminin kabulü ile vergi mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İnceleme ve Gerekçe : Maddi Olay: Davacı şirket ile … Elektrik Üretim A.Ş. arasında imzalanan "Zekere HES Tesisi Anahtar Teslimi Yapım" sözleşmesi için damga vergisi ödenmediğinden bahisle 2009/Mayıs dönemi için re'sen tarh edilen damga vergisi ile kesilen bir kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemiyle dava açılmıştır.

İlgili Mevzuat: 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu'nun 1. maddesinde; bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisine tabi olduğu, bu kanundaki kağıtlar teriminin, yazılıp imzalanmak veya imza yerine geçen bir işaret konmak suretiyle düzenlenen ve herhangi bir hususu ispat veya belli etmek için ibraz edilebilecek olan belgeler ile elektronik imza kullanılmak suretiyle manyetik ortamda ve elektronik veri şeklinde oluşturulan belgeleri ifade ettiği, Kanuna ekli (1) sayılı tablonun I-1 numaralı bendinde de; belli bir parayı ihtiva eden mukavelenamelerden (olay tarihinde yürürlükte olan) binde 7,5 oranında damga vergisi alınacağı, 3. maddesinde; damga vergisinin mükellefinin kağıtları imza edenler olduğu ve 5. maddesinde de; bir nüshadan fazla olarak düzenlenen kağıtların her nüshasının ayrı ayrı aynı miktar veya nispette damga vergisine tabi olduğu, 24. maddesinde ise, birden fazla kişi tarafından imza edilen kağıtlara ait vergi ve cezanın tamamından imza edenlerin müteselsilen sorumluluğunun bulunduğu hükme bağlanmıştır. 4628 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunu'nun geçici 14. maddesinde "31/12/2012 tarihine kadar işletmeye girecek üretim ve otoprodüktör lisansı sahibi tüzel kişilere ait üretim tesislerinin yatırım döneminde, üretim tesisleriyle ilgili yapılan işlemler ve düzenlenen kâğıtlar damga vergisi ve harçtan müstesnadır" hükmüne yer verilmiş olup, 22/01/2013 tarih ve 6408 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu ile Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 3. maddesiyle 4628 sayılı Kanun'un geçici 14. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde yer alan ''31/12/2012'' ibaresi ''31/12/2015" olarak değiştirilmiştir. 30/03/2013 tarih ve 28603 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun geçici 4. maddesinin birinci fıkrasının b bendinde de 31/12/2015 tarihine kadar ilk defa işletmeye girecek üretim lisansı sahibi tüzel kişilere sağlanan teşvikler uyarınca, üretim tesislerinin yatırım döneminde, üretim tesisleriyle ilgili yapılan işlemler ve düzenlenen kağıtların damga vergisi ve harçtan müstesna olduğu belirtilmiştir. Ayrıca, 6446 sayılı Kanun'un 30. maddesinin 5 numaralı bendi ile 4628 sayılı Kanunu'nun geçici 14. maddesi yürürlükten kaldırılmıştır. Hukuki Değerlendirme: Yukarıda yer verilen 4628 sayılı Kanun'un geçici 14. maddesinde, kısa dönemde gerekli olan elektrik arz kapasitesinin yeterli bir yedekle oluşturulması amacıyla birtakım tedbirlerle birlikte üretim ve otoprodüktör lisansı sahibi tüzel kişilere bazı teşvikler sağlanması öngörülmüştür. Söz

konusu teşviklerden birisini de üretim ve otoprodüktör lisansı sahibi tüzel kişilere ait üretim tesislerinin yatırım döneminde, üretim tesisleriyle ilgili yapılan işlemler ve düzenlenen kâğıtların damga vergisinden istisna tutulması oluşturmaktadır. Görüldüğü üzere, anılan düzenleme ile üretim ve otoprodüktör lisansı sahibi tüzel kişilere teşvik sağlanması öngörülmüş olmakla birlikte, damga vergisinden istisna tutulan esasen üretim tesisleriyle ilgili yapılan işlemler ve düzenlenen kâğıtlardır. Dosyanın incelenmesinden, damga vergisine konu sözleşmenin hidroelektrik santral yapım işine ilişkin olduğu, sözleşmenin diğer imzalayanı … Elektrik Üretim A.Ş.'nin üretim lisansı sahibi olduğu, bahse konu üretim lisansı uyarınca yapılan yatırım sürecinde imzalandığı, bu itibarla damga vergisinden istisna olduğu anlaşılmaktadır. Keza, davalı idare tarafından da 02/10/2013 tarihli ve 8855 sayılı savunma dilekçesinde, uyuşmazlık konusu sözleşmenin damga vergisinden istisna olduğu kabul edildiği görülmektedir. Bununla birlikte, aynı dilekçede, tarh nedeninin damga vergisi istisnasından yararlanma koşullarından biri olan ilgili üretim tesisinin 31/12/2012 tarihine kadar işletmeye girmemesi olduğu belirtilmiştir. Ancak, yukarıda da açıklandığı üzere, anılan süre 6408 sayılı Kanun 01/01/2013 tarihinde yürürlüğe giren 3. maddesi ile 31/12/2015 olarak değiştirilmiş, 03/03/2013 tarihinde yürürlüğe giren 6446 sayılı Kanun'la yapılan yeni düzenlemeyle de 31/12/2015 tarihine kadar işletmeye girme şartı varlığını korumuştur. Yani olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat uyarınca, üretim tesisinin işletmeye girme koşulunun sağlanmasına yönelik süre 31/12/2015 tarihine kadar uzatılmış olup, uyuşmazlığa konu tesisin de 17/10/2014 tarihinde kesin kabullerinin yapıldığı anlaşılmaktadır. Bu durumda, uyuşmazlığa konu sözleşme, 4628 sayılı Kanun'un olay tarihinde yürürlükte olan geçici 14/c maddesi uyarınca damga vergisinden müstesna olduğundan, davacı adına salınan vergi ziyaı cezalı damga vergisinde ve davacının lisans sahibi olmadığı gerekçesiyle davayı reddeden vergi mahkemesi kararında hukuka uygunluk bulunmamaktadır. Karar Sonucu: Açıklanan nedenlerle; 1. Davacının temyiz isteminin kabulüne, 2. Ankara 5. Vergi Mahkemesi'nin 22/05/2019 tarih ve E:2019/371, K:2019/582 sayılı kararının bozulmasına,

3. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 17/06/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.