2. Daire: Açılış ve Kapanış Saati, Umuma Açık, İstirahat ve Eğlence Yeri

T.C. D A N I Ş T A Y İKİNCİ DAİRE Esas No : 2021/11117 Karar No : 2022/5569 Anahtar Kelimeler : -Açılış ve Kapanış Saati, -Umuma Açık, -İstirahat ve Eğlence Yeri Özeti : İçkisiz lokanta olarak faaliyet gösteren işyerlerinin umuma açık yer kapsamında bulunduğu, belediye encümeninin işyerlerine ilişkin açılış ve kapanış saatlerine ilişkin düzenleme yapma yetkisinin, hem umuma açık işyerlerine hem de umuma açık istirahat ve eğlence yerlerine yönelik olduğu, 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 34. maddesinin (h) bendinde umuma açık istirahat ve eğlence yeri olarak sınırlama getirilmediği hakkında. TEMYİZ EDEN (DAVALI) : Ürgüp Belediye Başkanlığı KARŞI TARAF (DAVACILAR) : 1- …, 2- …, 3- …, 4- …, 5- … DAVACILAR VEKİLİ : Av. … İSTEMİN KONUSU : Kayseri 2. İdare Mahkemesince verilen 06/05/2016 günlü, E:2015/666, K:2016/517 sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca davalı idare tarafından iptale ilişkin kısmı yönünden temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava Konusu İstem : Dava; umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin açılış ve kapanış saatlerinin belirlenmesine ilişkin 18/03/2015 günlü, 2015/31 sayılı Ürgüp Belediyesi Encümen Kararının iptali istemiyle açılmıştır. İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : Kayseri 2. İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; İlgili mevzuat hükümleri uyarınca,

belediye encümeninin işyerlerinin açılış ve kapanış saatlerine ilişkin düzenleme yapma yetkisinin umuma açık işyerlerine yönelik olduğu, mevzuatta tanımlanmış haliyle umuma açık istirahat yerlerinin (otel, motel, pansiyon, kamping ve benzeri konaklama yerleri; gazino, pavyon, meyhane, bar, birahane, içkili lokanta, taverna ve benzeri içkili yerler; sinema, kahvehane ve kıraathane; kumar ve kazanç kastı olmamak şartıyla adı ne olursa olsun bilgi ve maharet artırıcı veya zeka geliştirici nitelikteki elektronik oyun alet ve makinelerinin, video ve televizyon oyunlarının içerisinde bulunduğu elektronik oyun yerleri; internet kafeler ve benzeri yerler olarak tanımlandığı) içkisiz lokantaların bu kapsamda değerlendirilemeyeceği, bu durumda belediye encümenince umuma açık işyerleri kapsamında yer almayan içkisiz lokantaların açılış ve kapanış saatlerinin belirlenmesine yönelik tesis edilen işlemin davacılardan … ve …'a yönelik kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın …, … ve … açısından ehliyet yönünden reddine diğer davacılar yönünden ise dava konusu işlemin iptaline hükmedilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu, kanunen tanınan yetki kapsamında karar alındığı, işletme türüne göre ayrı ayrı karar alınma durumunun bulunmadığı, Mahkeme kararının aleyhe olan kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN CEVABI : Bir kısım davacılar tarafından; ilgili mevzuat gereği belediye encümeninin; içkisiz lokantaların açılış ve kapanış saatlerine ilişkin düzenleme yapamayacağı, bu konuda yetkisiz olduğu gerekçesiyle temyiz isteminin reddi gerektiği ileri sürülmektedir. DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : Aynur Üstünsoy Kaya DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının iptale ilişkin kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Onuncu Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE : MADDİ OLAY: Ürgüp Belediye Encümeninin 18/03/2015 günlü, 2015/31 sayılı kararıyla 31 Mart-31 Ekim arası dönem için, Ürgüp İlçe Merkezinde faaliyet gösteren umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinden kahvehane, internet kafe, çay bahçesi, lunapark, kafeterya, kulüp ve dernek lokallarinin kapanış saati 01.00, diğer işyerlerinin kapanış saati 02.30 olarak, bu işyerlerinin açılış saati ise 06.00 olarak belirlenmiştir. Davacılardan … ve …'un, Ürgüp İlçesinde içkisiz lokanta işletmeciliği yaptığı, Belediye Encümeni tarafından İlçe Merkezinde faaliyet gösteren umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin açılış kapanış saatlerinin yeniden belirlenmesi üzerine iş bu kararın iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır. İLGİLİ MEVZUAT: 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun "Encümenin görev ve yetkileri" başlıklı 34. maddesinde, "Belediye encümeninin görev ve yetkileri şunlardır: ... h) Umuma açık yerlerin açılış ve kapanış saatlerini belirlemek..." hükmü yer almaktadır. 10/08/2005 günlü, 25902 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in; Tanımlar Başlıklı 4. maddesinin ; f) bendinde; " Sıhhî müessese: Gayrisıhhî müesseseler dışında kalan her türlü işyerini," g) bendinde; "Umuma açık istirahat ve eğlence yeri: Kişilerin tek tek veya toplu olarak eğlenmesi, dinlenmesi veya konaklaması için açılan otel, motel, pansiyon, kamping ve benzeri konaklama yerleri; gazino, pavyon, meyhane, bar, birahane, içkili lokanta, taverna ve benzeri içkili yerler; sinema, kahvehane ve kıraathaneler; kumar ve kazanç kastı olmamak şartıyla adı ne olursa olsun bilgi ve maharet artırıcı veya zeka geliştirici nitelikteki elektronik oyun alet ve makinelerinin, video ve televizyon oyunlarının içerisinde bulunduğu elektronik oyun yerleri; internet salonları, lunaparklar, sirkler ve benzeri yerlerini" ifade edeceği belirtilmiş, "Açılış ve kapanış saatleri" başlıklı 33. maddesinde, "Umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin açılış ve kapanış saatleri belediye sınırları içinde belediye encümeni, bu yerler dışında il encümeni tarafından tespit edilir." düzenlemesine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Uyuşmazlık, umuma açık işyerlerinin açılış ve kapanış saatinin belirlenmesine ilişkin belediye encümen kararından kaynaklanmaktadır. İçkisiz lokanta faaliyeti yürütmekte olan davacılar … ve …'a ait işyerlerinin umuma açık yer kapsamında bulunduğu, yukarıda yer alan mevzuat hükümleri uyarınca belediye encümeninin işyerlerine ilişkin açılış ve kapanış saatlerine ilişkin düzenleme yapma yetkisinin, hem umuma açık işyerlerine hem de umuma açık istirahat ve eğlence yerlerine yönelik olduğu, 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 34. maddesinin (h) bendinde umuma açık istirahat ve eğlence yeri olarak sınırlama getirilmediği görülmektedir. Bu durumda; umuma açık yer kapsamında bulunan işyerlerinin açılış kapanış saatlerini belirleme hususunda belediye encümeninin yetkili olduğu sonucuna ulaşıldığından, dava konusu encümen kararının yetki yönünden iptal edilmesine ilişkin İdare Mahkemesi kararında hukuka uygunluk bulunmamakta olup İdare Mahkemesince işlemin diğer unsurları yönünden hukuka uygunluk denetimi yapılarak yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE, 2. Kayseri 2. İdare Mahkemesince verilen 06/05/2016 günlü, E:2015/666, K:2016/517 sayılı kararın iptale ilişkin kısmının 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA, 3. Aynı maddenin 3622 sayılı Yasa ile değişik 3. fıkrası uyarınca, bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen İdare Mahkemesine gönderilmesine, 4. 2577 sayılı Yasa'nın (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde Danıştay'da karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 02/11/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.