10. Daire: Vereseli Eczane, Eczacılar ve Eczaneler, Eczacılık Eğitimi

T.C. D A N I Ş T A Y ONUNCU DAİRE Esas No : 2023/4192 Karar No : 2023/4647 Anahtar Kelimeler : -Vereseli Eczane, -Eczacılar ve Eczaneler, -Eczacılık Eğitimi Özeti : Vereseli eczanenin, ölen eczacının karısı veya kocası veya çocukları namına mesul müdür tarafından beş yıl süreyle idare edileceği, bu süreninin dolmasından önce eczacının çocuğu olan davacının eczacılık bölümüne kayıt yaptırdığı ve eğitimine başladığı, davacının eğitimini tamamlayana kadar eczanenin faaliyetinin devamına izin verilmesi gerekirken, aksi yönde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı hakkında. TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … VEKİLİ : Av. … KARŞI TARAF (DAVALI) : Ordu Valiliği VEKİLİ : Av. … İSTEMİN KONUSU : Samsun Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesinin 05/07/2023 tarih ve E:2023/684, K:2023/1026 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ: Dava Konusu İstem: Davacı tarafından, vereseli eczane ruhsatnamesi süresinin uzatılması talebinin reddine ilişkin Ordu Valiliği İl Sağlık Müdürlüğünün 29/12/2021 tarih ve 513.01.01 sayılı işleminin iptali istenilmektedir. İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti: Ordu İdare Mahkemesince verilen 01/03/2023 tarih ve E:2022/1291, K:2023/273 sayılı kararıyla; 26/07/1986 doğum tarihli davacının, 5 yıllık sürenin hitam tarihi olan 30/04/2024 tarihinde reşit olduğundan ilgili Kanun hükümlerinden faydalanmasına imkan bulunmadığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti: Samsun Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu Ordu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu, davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, aynı konuda tesis edilen işlemlere ilişkin idare mahkemelerince verilen iptal kararlarının istinaf ve temyiz mercilerince de uygun bulunduğuna ilişkin emsal kararların bulunduğu, davalı idare ile aynı konumda olan diğer il müdürlüklerince vefat tarihinde reşit olan çocuğun 5 yıllık süre sona ermeden eczacılık fakültesine kaydolması durumunda ruhsat süresinin mezuniyet tarihine kadar uzatılması yönünde işlem tesis edildiği, davalı idarenin kanun metnini aleyhlerine yorumlayarak eşitlik (nispi eşitlik) ilkesine aykırı hareket ettiği, üniversite sınavına girerek eczacılık fakültesine girmeye hak kazandığı, vereseli eczane işletmesinin mezuniyet tarihine kadar uzatılması yönünde kazanılmış hakkı yahut haklı beklentisinin bulunduğu, halihazırdaki eğitim koşullarında reşit olmayan birinin eczacılık fakültesine girmesinin mümkün olmadığı, Kanun maddesinin bu şekilde yorumlanmasının maddenin kadük kalmasına neden olacağı ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, hukuki dayanağı bulunmayan temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır. DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : Erdal Bozkurt DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosyanın tekemmül ettiği görüldüğünden davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE : MADDİ OLAY : Ordu ili, Akkuş ilçesinde bulunan … Eczanesinin sahibi olan eczacı … 20/10/2019 tarihinde vefat etmiştir. Bunun üzerine eczacının varisi olan davacının başvurusu üzerine 30/10/2019-30/10/2024 tarihlerini kapsayan dönem için vereseli eczane ruhsatnamesi düzenlenmiştir. Davacı tarafından, Ukrayna Eğitim ve Bilim Bakanlığı Uluslararası Beşeri Bilimler Üniversitesi Diş Hekimliği ve Eczacılık Fakültesi Eczacılık Bölümünde 2021-2022 öğretim döneminde öğrenim görmeye başladığından bahisle 6197 sayılı Kanun'un 9. maddesi uyarınca vereseli eczane ruhsatnamesinin eczacılık bölümündeki tahsili bitinceye kadar uzatılması istemiyle başvuru yapılmıştır. Davalı idare tarafından tesis edilen 29/12/2021 tarih ve 513.01.01 sayılı işlemle, varis …'in vefat ettiği tarih itibarıyla davacının reşit olduğundan bahisle eczanenin vereseli işletme süresinin öğrenim durumu nedeniyle uzatılamayacağı belirtilerek başvurunun reddine karar verilmiştir. Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır İLGİLİ MEVZUAT: 18/12/1953 tarihli ve 6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun'un 7. maddesinde, bir eczacının almış olduğu müsaadeden sarfınazar etmesi veya iflasına yahut hacrine hükmolunması veya vefat eylerse ruhsatnamenin sakıt olacağı hükmüne yer verilmiş, 8. maddesinde, vefat eden veya hacredilen veya meslek ve sanatının icrasından mütevellit devamlı maluliyete duçar olan bir eczane sahibinin karısı veya kocası veya çocukları varsa eczanenin bunlar hesabına bir mesul müdürün idaresi altında işletilmesine Sağlık ve Sosyal Yardım Vekaletince ruhsat verileceği belirtilmiş, aynı Kanun'un 9. maddesinde, ''A) Bir eczanenin mesul müdür tarafından mahcur namına idare edilmesi hacredilen eczacı hakkındaki hükmün ref'ine veya kendisinin vefatına; B) Sanatın icrasından mütevellit maluliyet dolayısıyla bir eczanenin mesul müdürü tarafından idaresi malül eczacının ölümüne; kadar devam eder.

Ölen bir eczacının karısı veya kocası veya çocukları namına mesul müdür tarafından idaresi (5) seneyi geçemez. Şu kadar ki; ölen eczacının çocuğu bu müddetin hitamında reşit değilse reşit oluncaya ve eczacı mektebine veya fakültesine girdiği takdirde bu tahsili bitirinceye kadar devam eder.'' hükmüne yer verilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun'un 8. ve 9. maddesinde yer alan hükümlerin irdelenmesinden, ölen bir eczacının karısı veya kocası veya çocukları namına mesul müdür tarafından idaresinin (5) seneyi geçemeyeceği, şu kadar ki; ölen eczacının çocuğu bu müddetin hitamında reşit değilse reşit oluncaya ve eczacı mektebine veya fakültesine girdiği takdirde bu tahsili bitirinceye kadar devam edeceği, sürenin bitimi tarihinde reşit olmakla birlikte eğitim görmeye devam edilmesi halinde eğitim süreci boyunca eczanenin işletilebileceği, 5 yıllık işletme süresinin uzamasında aranan "reşit olmak" ve "eczacılık fakültesine girmek" şartlarının birlikte gerçekleşmesine gerek olmadığı, aksi yorumun maddenin düzenleniş amacı ile bağdaşmayacağı sonucuna varılmıştır. Somut olayda, varis …'in vefat ettiği tarih olan 20/10/2019 tarihinde davacının reşit olduğu, davacının vereseli eczane ruhsatnamesinin süresinin dolacağı 30/10/2024 tarihinden önce Ukrayna Eğitim ve Bilim Bakanlığı Uluslararası Beşeri Bilimler Üniversitesi Diş Hekimliği ve Eczacılık Fakültesi Eczacılık Bölümüne kayıt yaptırdığı ve eğitimine başladığı açık olup, davacının eğitimini tamamlayana kadar eczanenin faaliyetinin devamına izin verilmesi gerekirken aksi yönde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Buna göre, davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine dair Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Davacının temyiz isteminin KABULÜNE, 2. Davanın reddine ilişkin Ordu İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Samsun Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesinin 05/07/2023 tarih ve E:2023/684, K:2023/1026 sayılı kararının BOZULMASINA, 3. Kullanılmayan 444,60 TL yürütmenin durdurulması harcının davacıya iadesine,

4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Samsun Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 21/09/2023 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.