Ceza Hukuku

Ceza Yargılamasının Yenilenmesi Sebepleri ve Başvuru

Ceza Yargılamasının Yenilenmesi Sebepleri ve Başvuru; Kesinleşmiş ceza hükmü; sahte belge veya tanıklık, yeni olay-delil, çelişkili hüküm, AİHM ihlali ya da kanunda sayılan diğer sebepler varsa olağanüstü olarak yeniden incelenebilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

Sorumlu yazarAv. Ali Armağan KILIÇ
Yayın tarihi
Son güncelleme
Okuma süresi3.336 kelime · 16 dk

Kapsam

Ceza Yargılamasının Yenilenmesi Sebepleri ve Başvuru yönünden suçun maddi ve manevi unsurları, hukuka uygunluk nedenleri, soruşturma ve kovuşturma evreleri, delil yasakları, koruma tedbirleri, savunma, hüküm ve kanun yolu birlikte ele alınır. Kesinleşmiş ceza hükmü; sahte belge veya tanıklık, yeni olay-delil, çelişkili hüküm, AİHM ihlali ya da kanunda sayılan diğer sebepler varsa olağanüstü olarak yeniden incelenebilir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, ceza yargılamasının yenilenmesi sebepleri ve başvuru konusunda 7 Eylül 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Suçun Niteliği ve Ceza Muhakemesi Çerçevesi

İncelemenin ilk ölçütü “kesinleşmiş ceza hükmü; sahte belge veya tanıklık, yeni olay-delil, çelişkili hüküm, aihm ihlali ya da kanunda sayılan diğer sebepler varsa olağanüstü olarak yeniden incelenebilir” kuralıdır. Daha önce tartışılmış delili farklı yorumlamak veya temyiz itirazını yinelemek yargılamanın yenilenmesi sebebi değildir; yenilik, hükme etki ve kanuni sebep somutlaştırılmalıdır. Ayrıca “kesinleşmiş hüküm ve kanun yolu kararları, önceki delil listesi, yeni belgenin elde edilme kaydı, sahtecilik veya yalan tanıklık kararı, bilirkişi, aihm kararı, infaz ve tebliğ kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Ceza Yargılamasının Yenilenmesi Sebepleri ve Başvuru bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu: m.311-323

Ceza yargılamasının yenilenmesi sebepleri ve başvuru kapsamında m.311-323 hükümleri yargılamanın yenilenmesi ve usul bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

5275 Sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun: m.4-6 ve 98-101

Ceza yargılamasının yenilenmesi sebepleri ve başvuru kapsamında m.4-6 ve 98-101 hükümleri kesinleşme ve infaz bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

2709 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası: m.36, 38 ve 141

Ceza yargılamasının yenilenmesi sebepleri ve başvuru kapsamında m.36, 38 ve 141 hükümleri adil yargılanma, ceza güvencesi ve gerekçe bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Ceza Muhakemesi Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Suçun Unsurları ve Uygulanacak Ölçütler

Kesinleşmiş Ceza Hükmü; Sahte Belge veya Tanıklık, Yeni Olay-Delil, Çelişkili Hüküm, AİHM İhlali Ya Da Kanunda Sayılan Diğer Sebepler Varsa Olağanüstü Olarak Yeniden İncelenebilir.

Yargıtay ceza yargılamasının sebepleri başvuru resmî kayıtları yönünden kesinleşmiş ceza hükmü; sahte belge veya tanıklık, yeni olay-delil, çelişkili hüküm, AİHM ihlali ya da kanunda sayılan diğer sebepler varsa olağanüstü olarak yeniden incelenebilir. Bu ölçüt özellikle kesinleşmiş hüküm ve kanun yolu kararları, önceki delil listesi, yeni belgenin elde edilme kaydı, sahtecilik veya yalan tanıklık kararı, bilirkişi, AİHM kararı, infaz ve tebliğ kayıtları üzerinden sınanır. İleri sürülen her yeni olayı önceki dosyada bulunup bulunmadığı, neden sunulamadığı, güvenilirliği ve tek başına-diğer delillerle hükme etkisi yönünden sınıflandırmak tamamlanmadan sonuca gidilmesi, olağan kanun yolunda reddedilen aynı hukuki değerlendirmeyi yeni delil gibi yeniden sunmak ihtimalini güçlendirebilir.

Daha Önce Tartışılmış Delili Farklı Yorumlamak veya Temyiz İtirazını Yinelemek Yargılamanın Yenilenmesi Sebebi Değildir; Yenilik, Hükme Etki ve Kanuni Sebep Somutlaştırılmalıdır.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için “Kesinleşmiş ceza hükmü; sahte belge veya tanıklık, yeni olay-delil, çelişkili hüküm, AİHM ihlali ya da kanunda sayılan diğer sebepler varsa olağanüstü olarak yeniden incelenebilir” kuralı bakımından arama, elkoyma, bilirkişi ve dijital inceleme delillerinin elde edilme ve muhafaza zinciri kayıtları ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Anayasa Mahkemesi ceza yargılamasının sebepleri başvuru emsal taraması yönünden daha önce tartışılmış delili farklı yorumlamak veya temyiz itirazını yinelemek yargılamanın yenilenmesi sebebi değildir; yenilik, hükme etki ve kanuni sebep somutlaştırılmalıdır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Kesinleşmiş Hüküm ve Kanun Yolu Kararları, Önceki Delil Listesi, Yeni Belgenin Elde Edilme Kaydı, Sahtecilik veya Yalan Tanıklık Kararı, Bilirkişi, AİHM Kararı, İnfaz ve Tebliğ Kayıtları Hukuki Sonuca Bağlanmadan Önce Kaynağı, Tarihi, Kapsamı ve Karşı Kayıtlarla Uyumu Bakımından Doğrulanmalıdır.

“Resmî Gazete ceza yargılamasının sebepleri başvuru yürürlük denetimi yönünden kesinleşmiş hüküm ve kanun yolu kararları, önceki delil listesi, yeni belgenin elde edilme kaydı, sahtecilik veya yalan tanıklık kararı, bilirkişi, AİHM kararı, infaz ve tebliğ kayıtları hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok kesinleşmiş hüküm ve kanun yolu kararları, önceki delil listesi, yeni belgenin elde edilme kaydı, sahtecilik veya yalan tanıklık kararı, bilirkişi, AİHM kararı, infaz ve tebliğ kayıtları ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Lehe ve Aleyhe Delillerin Denetimi

Kesinleşmiş Hüküm ve Kanun Yolu Kararları, Önceki Delil Listesi, Yeni Belgenin Elde Edilme Kaydı, Sahtecilik veya Yalan Tanıklık Kararı, Bilirkişi, AİHM Kararı, İnfaz ve Tebliğ Kayıtları.

“Yargıtay ceza yargılamasının sebepleri başvuru resmî kayıtları yönünden kesinleşmiş hüküm ve kanun yolu kararları, önceki delil listesi, yeni belgenin elde edilme kaydı, sahtecilik veya yalan tanıklık kararı, bilirkişi, AİHM kararı, infaz ve tebliğ kayıtları” kaydı, “Kesinleşmiş ceza hükmü; sahte belge veya tanıklık, yeni olay-delil, çelişkili hüküm, AİHM ihlali ya da kanunda sayılan diğer sebepler varsa olağanüstü olarak yeniden incelenebilir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

“Kesinleşmiş Ceza Hükmü; Sahte Belge veya Tanıklık, Yeni Olay-Delil, Çelişkili Hüküm, AİHM İhlali Ya Da Kanunda Sayılan Diğer Sebepler Varsa Olağanüstü Olarak Yeniden İncelenebilir” Kuralı Bakımından Arama, Elkoyma, Bilirkişi ve Dijital İnceleme Delillerinin Elde Edilme ve Muhafaza Zinciri Kayıtları.

Bu delil öncelikle “daha önce tartışılmış delili farklı yorumlamak veya temyiz itirazını yinelemek yargılamanın yenilenmesi sebebi değildir; yenilik, hükme etki ve kanuni sebep somutlaştırılmalıdır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Anayasa Mahkemesi ceza yargılamasının sebepleri başvuru emsal taraması yönünden “kesinleşmiş ceza hükmü; sahte belge veya tanıklık, yeni olay-delil, çelişkili hüküm, AİHM ihlali ya da kanunda sayılan diğer sebepler varsa olağanüstü olarak yeniden incelenebilir” kuralı bakımından arama, elkoyma, bilirkişi ve dijital inceleme delillerinin elde edilme ve muhafaza zinciri kayıtları” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Soruşturmadan Hükme Ceza Muhakemesi

İleri Sürülen Her Yeni Olayı Önceki Dosyada Bulunup Bulunmadığı, Neden Sunulamadığı, Güvenilirliği ve Tek Başına-Diğer Delillerle Hükme Etkisi Yönünden Sınıflandırmak.

“Yargıtay ceza yargılamasının sebepleri başvuru resmî kayıtları yönünden ileri sürülen her yeni olayı önceki dosyada bulunup bulunmadığı, neden sunulamadığı, güvenilirliği ve tek başına-diğer delillerle hükme etkisi yönünden sınıflandırmak” adımı, ceza muhakemesinin ayrı bir evresidir. Kesinleşmiş hüküm ve kanun yolu kararları, önceki delil listesi, yeni belgenin elde edilme kaydı, sahtecilik veya yalan tanıklık kararı, bilirkişi, AİHM kararı, infaz ve tebliğ kayıtları dosyaya alınmalı; görevli ve yetkili ceza mercii ile şikâyet, izin veya uzlaştırma koşulları somut suç tipi bakımından kontrol edilmelidir.

Bu Ceza Uyuşmazlığı Bakımından Görevli Ceza Mercii ile Şikâyet, İzin ve Uzlaştırma Gibi Muhakeme Koşullarının Belirlenmesi.

Bu aşamada dayanak delilin hukuka uygun elde edilip edilmediği ve savunmaya inceleme imkânı tanınıp tanınmadığı belirlenir. “Anayasa Mahkemesi ceza yargılamasının sebepleri başvuru emsal taraması yönünden bu ceza uyuşmazlığı bakımından görevli ceza mercii ile şikâyet, izin ve uzlaştırma gibi muhakeme koşullarının belirlenmesi” adımından sonra koruma tedbiri ve kanun yolu süreleri için ayrı kayıt açılmalıdır.

Kesinleşmiş Hüküm ve Kanun Yolu Kararları, Önceki Delil Listesi, Yeni Belgenin Elde Edilme Kaydı, Sahtecilik veya Yalan Tanıklık Kararı, Bilirkişi, AİHM Kararı, İnfaz ve Tebliğ Kayıtları Temelinde Koruma Tedbiri, Savunma, Hüküm ve İtiraz-İstinaf-Temyiz Takviminin Ayrı Kurulması.

“Resmî Gazete ceza yargılamasının sebepleri başvuru yürürlük denetimi yönünden kesinleşmiş hüküm ve kanun yolu kararları, önceki delil listesi, yeni belgenin elde edilme kaydı, sahtecilik veya yalan tanıklık kararı, bilirkişi, AİHM kararı, infaz ve tebliğ kayıtları temelinde koruma tedbiri, savunma, hüküm ve itiraz-istinaf-temyiz takviminin ayrı kurulması” işlemi yürütülürken isnadın kapsamı, müdafi yardımından yararlanma, lehe delillerin toplanması ve gerekçeli karar güvenceleri birlikte denetlenir. Eksik kesinleşmiş hüküm ve kanun yolu kararları, önceki delil listesi, yeni belgenin elde edilme kaydı, sahtecilik veya yalan tanıklık kararı, bilirkişi, AİHM kararı, infaz ve tebliğ kayıtları, yenileme isteminin kabulü, gerektiğinde infazın durdurulması, duruşma açılması ve yeni hüküm kurulması sonucunu doğrudan etkileyebilir.

Şikâyet, Koruma Tedbiri ve Kanun Yolu Süreleri

Lehe ve Aleyhe Yenileme Sebepleri ile AİHM Kararına Bağlı Özel Süreler Ayrıdır; Başvuru Kural Olarak İnfazı Kendiliğinden Durdurmadığından Durdurma Talebi Ayrıca Kurulmalıdır.

Yargıtay ceza yargılamasının sebepleri başvuru resmî kayıtları yönünden lehe ve aleyhe yenileme sebepleri ile AİHM kararına bağlı özel süreler ayrıdır; başvuru kural olarak infazı kendiliğinden durdurmadığından durdurma talebi ayrıca kurulmalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

Tebliğ, Öğrenme, İlan, Ödeme ve Elektronik Erişim Tarihlerinden Hangisinin Süreyi Başlattığı İlgili Özel Hükümle Eşleştirilmeli; Hak Düşürücü Süre, Zamanaşımı ve Kanun Yolu Süresi Birbirine Karıştırılmamalıdır.

“Anayasa Mahkemesi ceza yargılamasının sebepleri başvuru emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Bu ceza uyuşmazlığı bakımından görevli ceza mercii ile şikâyet, izin ve uzlaştırma gibi muhakeme koşullarının belirlenmesi yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Savunma, Koruma Tedbiri ve Hüküm Sonuçları

Yenileme İsteminin Kabulü, Gerektiğinde İnfazın Durdurulması, Duruşma Açılması ve Yeni Hüküm Kurulması.

“Yargıtay ceza yargılamasının sebepleri başvuru resmî kayıtları yönünden yenileme isteminin kabulü, gerektiğinde infazın durdurulması, duruşma açılması ve yeni hüküm kurulması” sonucu, “Kesinleşmiş ceza hükmü; sahte belge veya tanıklık, yeni olay-delil, çelişkili hüküm, AİHM ihlali ya da kanunda sayılan diğer sebepler varsa olağanüstü olarak yeniden incelenebilir” ölçütü ve kesinleşmiş hüküm ve kanun yolu kararları, önceki delil listesi, yeni belgenin elde edilme kaydı, sahtecilik veya yalan tanıklık kararı, bilirkişi, AİHM kararı, infaz ve tebliğ kayıtları deliliyle ilişkilendirilmelidir. Delilin dışlanması, koruma tedbiri, beraat, düşme veya kanun yolu sonucu ayrı hukuki koşullarla kurulmalıdır.

“Kesinleşmiş Ceza Hükmü; Sahte Belge veya Tanıklık, Yeni Olay-Delil, Çelişkili Hüküm, AİHM İhlali Ya Da Kanunda Sayılan Diğer Sebepler Varsa Olağanüstü Olarak Yeniden İncelenebilir” Kuralının Değerlendirilmesi Sonunda Somut Olaya Uygun Beraat, Düşme, Ceza Verilmesine Yer Olmadığı veya Yaptırım Hükmü Kurulması.

“Anayasa Mahkemesi ceza yargılamasının sebepleri başvuru emsal taraması yönünden “kesinleşmiş ceza hükmü; sahte belge veya tanıklık, yeni olay-delil, çelişkili hüküm, AİHM ihlali ya da kanunda sayılan diğer sebepler varsa olağanüstü olarak yeniden incelenebilir” kuralının değerlendirilmesi sonunda somut olaya uygun beraat, düşme, ceza verilmesine yer olmadığı veya yaptırım hükmü kurulması” sonucu isteniyorsa suçun unsurları, hukuka uygunluk nedenleri ve delil yeterliliği somutlaştırılmalıdır. Dayanak delil “Kesinleşmiş ceza hükmü; sahte belge veya tanıklık, yeni olay-delil, çelişkili hüküm, AİHM ihlali ya da kanunda sayılan diğer sebepler varsa olağanüstü olarak yeniden incelenebilir” kuralı bakımından arama, elkoyma, bilirkişi ve dijital inceleme delillerinin elde edilme ve muhafaza zinciri kayıtları, temel ölçüt ise “daha önce tartışılmış delili farklı yorumlamak veya temyiz itirazını yinelemek yargılamanın yenilenmesi sebebi değildir; yenilik, hükme etki ve kanuni sebep somutlaştırılmalıdır” olacaktır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay — Ceza Yargılamasının Sebepleri Başvuru Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “ceza yargılamasının sebepleri başvuru resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu ceza uyuşmazlığı bakımından kesinleşmiş ceza hükmü; sahte belge veya tanıklık, yeni olay-delil, çelişkili hüküm, aihm ihlali ya da kanunda sayılan diğer sebepler varsa olağanüstü olarak yeniden incelenebilir. yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Anayasa Mahkemesi — Ceza Yargılamasının Sebepleri Başvuru Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “ceza yargılamasının sebepleri başvuru emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu ceza uyuşmazlığı içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; daha önce tartışılmış delili farklı yorumlamak veya temyiz itirazını yinelemek yargılamanın yenilenmesi sebebi değildir; yenilik, hükme etki ve kanuni sebep somutlaştırılmalıdır. savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Ceza Yargılamasının Sebepleri Başvuru Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “ceza yargılamasının sebepleri başvuru yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu ceza uyuşmazlığı için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Nitelendirme, Delil Yasağı ve Savunma Riskleri

Olağan Kanun Yolunda Reddedilen Aynı Hukuki Değerlendirmeyi Yeni Delil Gibi Yeniden Sunmak.

“Yargıtay ceza yargılamasının sebepleri başvuru resmî kayıtları yönünden olağan kanun yolunda reddedilen aynı hukuki değerlendirmeyi yeni delil gibi yeniden sunmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. İleri sürülen her yeni olayı önceki dosyada bulunup bulunmadığı, neden sunulamadığı, güvenilirliği ve tek başına-diğer delillerle hükme etkisi yönünden sınıflandırmak aşamasında kesinleşmiş hüküm ve kanun yolu kararları, önceki delil listesi, yeni belgenin elde edilme kaydı, sahtecilik veya yalan tanıklık kararı, bilirkişi, AİHM kararı, infaz ve tebliğ kayıtları kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Anayasa Mahkemesi ceza yargılamasının sebepleri başvuru emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, “Kesinleşmiş ceza hükmü; sahte belge veya tanıklık, yeni olay-delil, çelişkili hüküm, AİHM ihlali ya da kanunda sayılan diğer sebepler varsa olağanüstü olarak yeniden incelenebilir” kuralı bakımından arama, elkoyma, bilirkişi ve dijital inceleme delillerinin elde edilme ve muhafaza zinciri kayıtları delili ve “Daha önce tartışılmış delili farklı yorumlamak veya temyiz itirazını yinelemek yargılamanın yenilenmesi sebebi değildir; yenilik, hükme etki ve kanuni sebep somutlaştırılmalıdır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Resmî Gazete ceza yargılamasının sebepleri başvuru yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski gerçekleşirse yenileme isteminin kabulü, gerektiğinde infazın durdurulması, duruşma açılması ve yeni hüküm kurulması talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

  • kesinleşmiş hüküm ve kanun yolu kararları, önceki delil listesi, yeni belgenin elde edilme kaydı, sahtecilik veya yalan tanıklık kararı, bilirkişi, AİHM kararı, infaz ve tebliğ kayıtları
  • “Kesinleşmiş ceza hükmü; sahte belge veya tanıklık, yeni olay-delil, çelişkili hüküm, AİHM ihlali ya da kanunda sayılan diğer sebepler varsa olağanüstü olarak yeniden incelenebilir” kuralı bakımından arama, elkoyma, bilirkişi ve dijital inceleme delillerinin elde edilme ve muhafaza zinciri kayıtları
  • ileri sürülen her yeni olayı önceki dosyada bulunup bulunmadığı, neden sunulamadığı, güvenilirliği ve tek başına-diğer delillerle hükme etkisi yönünden sınıflandırmak
  • Ceza Yargılamasının Yenilenmesi Sebepleri ve Başvuru bakımından görevli ceza mercii ile şikâyet, izin ve uzlaştırma gibi muhakeme koşullarının belirlenmesi
  • kesinleşmiş hüküm ve kanun yolu kararları, önceki delil listesi, yeni belgenin elde edilme kaydı, sahtecilik veya yalan tanıklık kararı, bilirkişi, AİHM kararı, infaz ve tebliğ kayıtları temelinde koruma tedbiri, savunma, hüküm ve itiraz-istinaf-temyiz takviminin ayrı kurulması
  • Süre çizelgesinde Lehe ve aleyhe yenileme sebepleri ile AİHM kararına bağlı özel süreler ayrıdır; başvuru kural olarak infazı kendiliğinden durdurmadığından durdurma talebi ayrıca kurulmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Ceza Yargılamasının Yenilenmesi Sebepleri ve Başvuru Bakımından Doğru Merci ve Usul Yolu Hangi Verilerle Belirlenir?

İleri sürülen her yeni olayı önceki dosyada bulunup bulunmadığı, neden sunulamadığı, güvenilirliği ve tek başına-diğer delillerle hükme etkisi yönünden sınıflandırmak; bu ceza uyuşmazlığı bakımından görevli ceza mercii ile şikâyet, izin ve uzlaştırma gibi muhakeme koşullarının belirlenmesi; kesinleşmiş hüküm ve kanun yolu kararları, önceki delil listesi, yeni belgenin elde edilme kaydı, sahtecilik veya yalan tanıklık kararı, bilirkişi, AİHM kararı, infaz ve tebliğ kayıtları temelinde koruma tedbiri, savunma, hüküm ve itiraz-istinaf-temyiz takviminin ayrı kurulması. Soruşturma veya kovuşturma evresi, görevli ve yetkili ceza mercii, şikâyet, izin, uzlaştırma ve kanun yolu koşulları ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Ceza Yargılamasının Yenilenmesi Sebepleri ve Başvuru Bakımından Hangi Başlangıç Olayı Süreyi Başlatır?

Lehe ve aleyhe yenileme sebepleri ile AİHM kararına bağlı özel süreler ayrıdır; başvuru kural olarak infazı kendiliğinden durdurmadığından durdurma talebi ayrıca kurulmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Yenileme İsteminin Kabulü, Gerektiğinde İnfazın Durdurulması, Duruşma Açılması ve Yeni Hüküm Kurulması İstemi Mahkemeden veya Yetkili Merciden Nasıl İstenmelidir?

Yenileme isteminin kabulü, gerektiğinde infazın durdurulması, duruşma açılması ve yeni hüküm kurulması, “Kesinleşmiş ceza hükmü; sahte belge veya tanıklık, yeni olay-delil, çelişkili hüküm, AİHM ihlali ya da kanunda sayılan diğer sebepler varsa olağanüstü olarak yeniden incelenebilir” kuralının değerlendirilmesi sonunda somut olaya uygun beraat, düşme, ceza verilmesine yer olmadığı veya yaptırım hükmü kurulması somut olayın ve dosyanın evresinin elverdiği ölçüde istenebilir. Delilin dışlanması, koruma tedbiri, beraat, düşme, yaptırım ve kanun yolu sonuçlarının her biri ayrı hukuki koşulla açıklanmalıdır.

Sonuç

Bu ceza uyuşmazlığı bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Ceza Yargılamasının Yenilenmesi Sebepleri ve Başvuru incelemesinde iddia, karşı görüş, kanun dayanağı ve içtihat somut olayla nasıl eşleştirilmelidir” sorusu, 5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu, 5275 Sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun, 2709 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Kesinleşmiş ceza hükmü; sahte belge veya tanıklık, yeni olay-delil, çelişkili hüküm, AİHM ihlali ya da kanunda sayılan diğer sebepler varsa olağanüstü olarak yeniden incelenebilir.

Dosyanın ilk önceliği ileri sürülen her yeni olayı önceki dosyada bulunup bulunmadığı, neden sunulamadığı, güvenilirliği ve tek başına-diğer delillerle hükme etkisi yönünden sınıflandırmak, delil omurgası ise kesinleşmiş hüküm ve kanun yolu kararları, önceki delil listesi, yeni belgenin elde edilme kaydı, sahtecilik veya yalan tanıklık kararı, bilirkişi, AİHM kararı, infaz ve tebliğ kayıtları ile “Kesinleşmiş ceza hükmü; sahte belge veya tanıklık, yeni olay-delil, çelişkili hüküm, AİHM ihlali ya da kanunda sayılan diğer sebepler varsa olağanüstü olarak yeniden incelenebilir” kuralı bakımından arama, elkoyma, bilirkişi ve dijital inceleme delillerinin elde edilme ve muhafaza zinciri kayıtları arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Lehe ve aleyhe yenileme sebepleri ile AİHM kararına bağlı özel süreler ayrıdır; başvuru kural olarak infazı kendiliğinden durdurmadığından durdurma talebi ayrıca kurulmalıdır. Yenileme isteminin kabulü, gerektiğinde infazın durdurulması, duruşma açılması ve yeni hüküm kurulması talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; olağan kanun yolunda reddedilen aynı hukuki değerlendirmeyi yeni delil gibi yeniden sunmak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

Ceza Hukuku7 mevzuat, içtihat ve doktrin bağlantısıYayın ilkelerimiz
Ceza Yargılamasının Yenilenmesi Sebepleri ve Başvuru konulu makale görseli
Makale görseli
AYNI ALANDA
Ceza HukukuYargıtay Cumhuriyet Başsavcısının İtiraz Yetkisi

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının İtiraz Yetkisi; Yargıtay ceza dairesi kararındaki hukuka aykırılığa karşı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, sanık lehine veya aleyhine kanuni koşullarla Ceza Genel Kuruluna itiraz edebilir; yol olağan temyizin tekrarı değildir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Ceza HukukuCeza Davasında Duruşma Tutanağının Düzeltilmesi

Ceza Davasında Duruşma Tutanağının Düzeltilmesi; Duruşma tutanağı yargılama işlemlerinin resmî kaydıdır; beyan, ara karar, hazır bulunanlar veya ses-görüntü kaydıyla tutanak arasında maddi farklılık varsa yanlışlık gecikmeden ve somut dayanakla düzeltilmelidir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Ceza HukukuCeza Soruşturmasında Uzman Mütalaası ve Çelişkili Bilirkişi Raporu

Ceza Soruşturmasında Uzman Mütalaası ve Çelişkili Bilirkişi Raporu; Şüpheli, müdafi, mağdur veya diğer ilgililer soruşturma konusuyla ilgili uzman mütalaası alabilir; resmî bilirkişi raporuyla çelişki varsa makam gerekçeli biçimde değerlendirme yapmalı ve gerekli ek incelemeyi tartışmalıdır. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →