Ticari Davada Delil Sözleşmesi ve Münhasır Delil Kaydı

Kapsam

Ticari Davada Delil Sözleşmesi ve Münhasır Delil Kaydı yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Taraflar belirli vakıaların yalnız kararlaştırılan delille ispatını veya bazı delillerin birlikte kullanılmasını kabul edebilir; ancak münhasır delil kaydı taraflardan birinin ispat hakkını imkânsız veya aşırı güç hale getiriyorsa geçersizdir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, ticari davada delil sözleşmesi ve münhasır delil kaydı konusunda 22 Ekim 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Taraf Sıfatı, İşlem ve Hukukî Sonuç

İncelemenin ilk ölçütü “taraflar belirli vakıaların yalnız kararlaştırılan delille ispatını veya bazı delillerin birlikte kullanılmasını kabul edebilir; ancak münhasır delil kaydı taraflardan birinin ispat hakkını imkânsız veya aşırı güç hale getiriyorsa geçersizdir” kuralıdır. Sözleşmedeki her kayıt münhasır delil sözleşmesi değildir; hükmün açıklığı, kapsadığı vakıa, tacirlerin müzakere gücü, elektronik kayıt erişimi, karşı tarafça tek yanlı oluşturulan belge, kesin delil niteliği ve alternatif delilin yasaklanıp yasaklanmadığı ayrı incelenmelidir. Ayrıca “asıl sözleşme ve ekleri, genel işlem koşulları, müzakere yazışmaları, imza ve yetki kayıtları, ticari defterler, e-posta ve sistem logları, teslim-kabul belgeleri, banka kayıtları, delile erişim talepleri, noter tespiti ve bilirkişi incelemesi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Ticari Davada Delil Sözleşmesi ve Münhasır Delil Kaydı bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.187-200, 219-222 ve 266-293

Ticari davada delil sözleşmesi ve münhasır delil kaydı kapsamında m.187-200, 219-222 ve 266-293 hükümleri ispat, delil sözleşmesi, ibraz ve bilirkişi bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Ticaret Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu: m.18, 64-88 ve 83

Ticari davada delil sözleşmesi ve münhasır delil kaydı kapsamında m.18, 64-88 ve 83 hükümleri tacir özeni ve ticari defterler bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Borçlar Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.20-25 ve 26-27

Ticari davada delil sözleşmesi ve münhasır delil kaydı kapsamında m.20-25 ve 26-27 hükümleri genel işlem koşulu ve sözleşme özgürlüğünün sınırı bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Somut Olayda Uygulanacak Kurallar

Taraflar belirli vakıaların yalnız kararlaştırılan delille ispatını veya bazı delillerin birlikte kullanılmasını kabul edebilir; ancak münhasır delil kaydı taraflardan birinin ispat hakkını imkânsız veya aşırı güç hale getiriyorsa geçersizdir.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için asıl sözleşme ve ekleri, genel işlem koşulları, müzakere yazışmaları, imza ve yetki kayıtları, ticari defterler, e-posta ve sistem logları, teslim-kabul belgeleri, banka kayıtları, delile erişim talepleri, noter tespiti ve bilirkişi incelemesi ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay ticari davada delil kaydı resmî kayıtları yönünden taraflar belirli vakıaların yalnız kararlaştırılan delille ispatını veya bazı delillerin birlikte kullanılmasını kabul edebilir; ancak münhasır delil kaydı taraflardan birinin ispat hakkını imkânsız veya aşırı güç hale getiriyorsa geçersizdir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Sözleşmedeki her kayıt münhasır delil sözleşmesi değildir; hükmün açıklığı, kapsadığı vakıa, tacirlerin müzakere gücü, elektronik kayıt erişimi, karşı tarafça tek yanlı oluşturulan belge, kesin delil niteliği ve alternatif delilin yasaklanıp yasaklanmadığı ayrı incelenmelidir.

“Yargıtay ticari davada delil kaydı emsal taraması yönünden sözleşmedeki her kayıt münhasır delil sözleşmesi değildir; hükmün açıklığı, kapsadığı vakıa, tacirlerin müzakere gücü, elektronik kayıt erişimi, karşı tarafça tek yanlı oluşturulan belge, kesin delil niteliği ve alternatif delilin yasaklanıp yasaklanmadığı ayrı incelenmelidir” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Asıl sözleşme ve ekleri, genel işlem koşulları, müzakere yazışmaları, imza ve yetki kayıtları, ticari defterler, e-posta ve sistem logları, teslim-kabul belgeleri, banka kayıtları, delile erişim talepleri, noter tespiti ve bilirkişi incelemesi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

Resmî Gazete ticari davada delil kaydı yürürlük denetimi yönünden asıl sözleşme ve ekleri, genel işlem koşulları, müzakere yazışmaları, imza ve yetki kayıtları, ticari defterler, e-posta ve sistem logları, teslim-kabul belgeleri, banka kayıtları, delile erişim talepleri, noter tespiti ve bilirkişi incelemesi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır. Bu ölçüt özellikle tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar üzerinden sınanır. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak ihtimalini güçlendirebilir.

Belge, Kayıt ve İspat Yükü

Asıl sözleşme ve ekleri, genel işlem koşulları, müzakere yazışmaları, imza ve yetki kayıtları, ticari defterler, e-posta ve sistem logları, teslim-kabul belgeleri, banka kayıtları, delile erişim talepleri, noter tespiti ve bilirkişi incelemesi.

Bu delil öncelikle “taraflar belirli vakıaların yalnız kararlaştırılan delille ispatını veya bazı delillerin birlikte kullanılmasını kabul edebilir; ancak münhasır delil kaydı taraflardan birinin ispat hakkını imkânsız veya aşırı güç hale getiriyorsa geçersizdir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay ticari davada delil kaydı resmî kayıtları yönünden asıl sözleşme ve ekleri, genel işlem koşulları, müzakere yazışmaları, imza ve yetki kayıtları, ticari defterler, e-posta ve sistem logları, teslim-kabul belgeleri, banka kayıtları, delile erişim talepleri, noter tespiti ve bilirkişi incelemesi” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.

“Yargıtay ticari davada delil kaydı emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

“Resmî Gazete ticari davada delil kaydı yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” kaydı, “asıl sözleşme ve ekleri, genel işlem koşulları, müzakere yazışmaları, imza ve yetki kayıtları, ticari defterler, e-posta ve sistem logları, teslim-kabul belgeleri, banka kayıtları, delile erişim talepleri, noter tespiti ve bilirkişi incelemesi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

Bu delil öncelikle “taraflar belirli vakıaların yalnız kararlaştırılan delille ispatını veya bazı delillerin birlikte kullanılmasını kabul edebilir; ancak münhasır delil kaydı taraflardan birinin ispat hakkını imkânsız veya aşırı güç hale getiriyorsa geçersizdir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay ticari davada delil kaydı resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Dava Şartları ve Usul Adımları

Tartışmalı kaydı kelime kelime ayırıp hangi vakıayı hangi delile bağladığını ve diğer delilleri açıkça dışlayıp dışlamadığını dava ispat planı üzerinde göstermek.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; asıl sözleşme ve ekleri, genel işlem koşulları, müzakere yazışmaları, imza ve yetki kayıtları, ticari defterler, e-posta ve sistem logları, teslim-kabul belgeleri, banka kayıtları, delile erişim talepleri, noter tespiti ve bilirkişi incelemesi ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay ticari davada delil kaydı resmî kayıtları yönünden tartışmalı kaydı kelime kelime ayırıp hangi vakıayı hangi delile bağladığını ve diğer delilleri açıkça dışlayıp dışlamadığını dava ispat planı üzerinde göstermek” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.

“Yargıtay ticari davada delil kaydı emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

“Resmî Gazete ticari davada delil kaydı yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar dosyaya alınmalı ve asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay ticari davada delil kaydı resmî kayıtları yönünden somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Başvuru Takvimi ve Süre Riskleri

Delil sözleşmesine ilişkin itiraz ve delil listesi ön inceleme ile kesin süreler içinde sunulmalı; kayıt kaybı varsa dava öncesi delil tespiti ve ibraz talepleri gecikmeden yapılmalıdır.

“Yargıtay ticari davada delil kaydı resmî kayıtları yönünden delil sözleşmesine ilişkin itiraz ve delil listesi ön inceleme ile kesin süreler içinde sunulmalı; kayıt kaybı varsa dava öncesi delil tespiti ve ibraz talepleri gecikmeden yapılmalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Tartışmalı kaydı kelime kelime ayırıp hangi vakıayı hangi delile bağladığını ve diğer delilleri açıkça dışlayıp dışlamadığını dava ispat planı üzerinde göstermek yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

“Yargıtay ticari davada delil kaydı emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

İstenebilecek Hukukî Koruma

Delil kaydının geçersizliğinin veya kapsamının tespiti, alternatif delillerin kabulü, belge ibrazı, delil tespiti, alacak veya tazminat, menfi tespit, faiz ve gider.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay ticari davada delil kaydı resmî kayıtları yönünden delil kaydının geçersizliğinin veya kapsamının tespiti, alternatif delillerin kabulü, belge ibrazı, delil tespiti, alacak veya tazminat, menfi tespit, faiz ve gider olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil asıl sözleşme ve ekleri, genel işlem koşulları, müzakere yazışmaları, imza ve yetki kayıtları, ticari defterler, e-posta ve sistem logları, teslim-kabul belgeleri, banka kayıtları, delile erişim talepleri, noter tespiti ve bilirkişi incelemesi, temel ölçüt ise “taraflar belirli vakıaların yalnız kararlaştırılan delille ispatını veya bazı delillerin birlikte kullanılmasını kabul edebilir; ancak münhasır delil kaydı taraflardan birinin ispat hakkını imkânsız veya aşırı güç hale getiriyorsa geçersizdir” olacaktır.

Somut Uyuşmazlık Bakımından Somut Tehlikeyle Sınırlı ve İnfazı Mümkün Geçici Hukuki Koruma.

“Yargıtay ticari davada delil kaydı emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi.

“Resmî Gazete ticari davada delil kaydı yürürlük denetimi yönünden asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi” talebi, “asıl sözleşme ve ekleri, genel işlem koşulları, müzakere yazışmaları, imza ve yetki kayıtları, ticari defterler, e-posta ve sistem logları, teslim-kabul belgeleri, banka kayıtları, delile erişim talepleri, noter tespiti ve bilirkişi incelemesi hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” koşuluyla ve tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay — Ticari Davada Delil Kaydı Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “ticari davada delil kaydı resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından taraflar belirli vakıaların yalnız kararlaştırılan delille ispatını veya bazı delillerin birlikte kullanılmasını kabul edebilir; ancak münhasır delil kaydı taraflardan birinin ispat hakkını imkânsız veya aşırı güç hale getiriyorsa geçersizdir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Ticari Davada Delil Kaydı Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “ticari davada delil kaydı emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; sözleşmedeki her kayıt münhasır delil sözleşmesi değildir; hükmün açıklığı, kapsadığı vakıa, tacirlerin müzakere gücü, elektronik kayıt erişimi, karşı tarafça tek yanlı oluşturulan belge, kesin delil niteliği ve alternatif delilin yasaklanıp yasaklanmadığı ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Ticari Davada Delil Kaydı Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “ticari davada delil kaydı yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

İtirazlar, İstisnalar ve Uygulama Hataları

Tacirler arasındaki her delil sınırlamasını geçerli saymak veya münhasır kayıt yokken sözleşmede anılan bir belgeyi tek ispat aracı kabul etmek.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay ticari davada delil kaydı resmî kayıtları yönünden tacirler arasındaki her delil sınırlamasını geçerli saymak veya münhasır kayıt yokken sözleşmede anılan bir belgeyi tek ispat aracı kabul etmek”. Bu savunmaya verilecek cevap, asıl sözleşme ve ekleri, genel işlem koşulları, müzakere yazışmaları, imza ve yetki kayıtları, ticari defterler, e-posta ve sistem logları, teslim-kabul belgeleri, banka kayıtları, delile erişim talepleri, noter tespiti ve bilirkişi incelemesi delili ve “Taraflar belirli vakıaların yalnız kararlaştırılan delille ispatını veya bazı delillerin birlikte kullanılmasını kabul edebilir; ancak münhasır delil kaydı taraflardan birinin ispat hakkını imkânsız veya aşırı güç hale getiriyorsa geçersizdir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Yargıtay ticari davada delil kaydı emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski gerçekleşirse somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Resmî Gazete ticari davada delil kaydı yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması aşamasında tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

• asıl sözleşme ve ekleri, genel işlem koşulları, müzakere yazışmaları, imza ve yetki kayıtları, ticari defterler, e-posta ve sistem logları, teslim-kabul belgeleri, banka kayıtları, delile erişim talepleri, noter tespiti ve bilirkişi incelemesi
• Ticari Davada Delil Sözleşmesi ve Münhasır Delil Kaydı uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
• tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
• taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar

• tartışmalı kaydı kelime kelime ayırıp hangi vakıayı hangi delile bağladığını ve diğer delilleri açıkça dışlayıp dışlamadığını dava ispat planı üzerinde göstermek
• görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
• çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
• somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi

• Süre çizelgesinde Delil sözleşmesine ilişkin itiraz ve delil listesi ön inceleme ile kesin süreler içinde sunulmalı; kayıt kaybı varsa dava öncesi delil tespiti ve ibraz talepleri gecikmeden yapılmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Ticari davada delil sözleşmesi ve münhasır delil kaydı bakımından ilk usul adımından sonra hangi işlemler yapılmalıdır?

Tartışmalı kaydı kelime kelime ayırıp hangi vakıayı hangi delile bağladığını ve diğer delilleri açıkça dışlayıp dışlamadığını dava ispat planı üzerinde göstermek; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; somut tehlike varsa geçici hukuki koruma ihtiyacının yaklaşık ispat, ölçülülük, teminat ve karşı tarafın dinlenilmesi yönlerinden değerlendirilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Ticari Davada Delil Sözleşmesi ve Münhasır Delil Kaydı Bakımından Kritik Tarihler Nasıl Belirlenir?

Delil sözleşmesine ilişkin itiraz ve delil listesi ön inceleme ile kesin süreler içinde sunulmalı; kayıt kaybı varsa dava öncesi delil tespiti ve ibraz talepleri gecikmeden yapılmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Delil kaydının geçersizliğinin veya kapsamının tespiti, alternatif delillerin kabulü, belge ibrazı, delil tespiti, alacak veya tazminat, menfi tespit, faiz ve gider talebi hangi vakıa ve delillerle somutlaştırılmalıdır?

Delil kaydının geçersizliğinin veya kapsamının tespiti, alternatif delillerin kabulü, belge ibrazı, delil tespiti, alacak veya tazminat, menfi tespit, faiz ve gider, somut uyuşmazlık bakımından somut tehlikeyle sınırlı ve infazı mümkün geçici hukuki koruma, asıl talebe bağlı faiz, tazminat, gider veya diğer ferilerin her biri için ayrı hukuki dayanak ve başlangıç tarihi somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Ticari Davada Delil Sözleşmesi ve Münhasır Delil Kaydı bakımından uygulanacak ana kural, ispatlanması gereken maddi vakıalar ve doğru başvuru sırası nasıl belirlenir” sorusu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Taraflar belirli vakıaların yalnız kararlaştırılan delille ispatını veya bazı delillerin birlikte kullanılmasını kabul edebilir; ancak münhasır delil kaydı taraflardan birinin ispat hakkını imkânsız veya aşırı güç hale getiriyorsa geçersizdir.

Dosyanın ilk önceliği tartışmalı kaydı kelime kelime ayırıp hangi vakıayı hangi delile bağladığını ve diğer delilleri açıkça dışlayıp dışlamadığını dava ispat planı üzerinde göstermek, delil omurgası ise asıl sözleşme ve ekleri, genel işlem koşulları, müzakere yazışmaları, imza ve yetki kayıtları, ticari defterler, e-posta ve sistem logları, teslim-kabul belgeleri, banka kayıtları, delile erişim talepleri, noter tespiti ve bilirkişi incelemesi ile Ticari Davada Delil Sözleşmesi ve Münhasır Delil Kaydı uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Delil sözleşmesine ilişkin itiraz ve delil listesi ön inceleme ile kesin süreler içinde sunulmalı; kayıt kaybı varsa dava öncesi delil tespiti ve ibraz talepleri gecikmeden yapılmalıdır. Delil kaydının geçersizliğinin veya kapsamının tespiti, alternatif delillerin kabulü, belge ibrazı, delil tespiti, alacak veya tazminat, menfi tespit, faiz ve gider talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; tacirler arasındaki her delil sınırlamasını geçerli saymak veya münhasır kayıt yokken sözleşmede anılan bir belgeyi tek ispat aracı kabul etmek riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

• Yargıtay — ticari davada delil kaydı resmî kayıtları — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık bakımından taraflar belirli vakıaların yalnız kararlaştırılan delille ispatını veya bazı delillerin birlikte kullanılmasını kabul edebilir; ancak münhasır delil kaydı taraflardan birinin ispat hakkını imkânsız veya aşırı güç hale getiriyorsa geçersizdir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.
• Yargıtay — ticari davada delil kaydı emsal taraması — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; sözleşmedeki her kayıt münhasır delil sözleşmesi değildir; hükmün açıklığı, kapsadığı vakıa, tacirlerin müzakere gücü, elektronik kayıt erişimi, karşı tarafça tek yanlı oluşturulan belge, kesin delil niteliği ve alternatif delilin yasaklanıp yasaklanmadığı ayrı incelenmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.
• Resmî Gazete — ticari davada delil kaydı yürürlük denetimi — resmî veri tabanında güncel karar araştırma kaynağı; araştırma ölçütü: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
• 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m.187-200, 219-222 ve 266-293
• 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu — m.18, 64-88 ve 83
• 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu — m.20-25 ve 26-27
• Yargıtay Karar Arama
• Yargıtay İçtihat Merkezi Hakkında Resmî Duyuru