İdare Hukuku

Memurun İkinci Görev Yasağı ve Ticari Faaliyet Sınırı

Memurun İkinci Görev Yasağı ve Ticari Faaliyet Sınırı; Devlet memuru kanunda izin verilen ikinci görev, ders, konferans ve mesleki faaliyet istisnaları dışında tacir veya esnaf sayılmasını gerektiren faaliyette bulunamaz, ticari vekil veya şirket yönetiminde görev alamaz; somut faaliyet ve sıfat disiplin yönünden incelenir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

Sorumlu yazarAv. Ali Armağan KILIÇ
Yayın tarihi
Son güncelleme
Okuma süresi3.543 kelime · 17 dk

Kapsam

Memurun İkinci Görev Yasağı ve Ticari Faaliyet Sınırı yönünden kesin ve yürütülmesi zorunlu işlem, zorunlu idari başvuru, görev ve yetki, dava süresi, hukuka uygunluk denetimi, yürütmenin durdurulması ve kararın uygulanması birlikte ele alınır. Devlet memuru kanunda izin verilen ikinci görev, ders, konferans ve mesleki faaliyet istisnaları dışında tacir veya esnaf sayılmasını gerektiren faaliyette bulunamaz, ticari vekil veya şirket yönetiminde görev alamaz; somut faaliyet ve sıfat disiplin yönünden incelenir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, memurun ikinci görev yasağı ve ticari faaliyet sınırı konusunda 21 Ekim 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

İdari İşlemin Hukukî Niteliği ve Denetim Sınırı

İncelemenin ilk ölçütü “devlet memuru kanunda izin verilen ikinci görev, ders, konferans ve mesleki faaliyet istisnaları dışında tacir veya esnaf sayılmasını gerektiren faaliyette bulunamaz, ticari vekil veya şirket yönetiminde görev alamaz; somut faaliyet ve sıfat disiplin yönünden incelenir” kuralıdır. Her şirket payı veya arızi gelir ticari faaliyet değildir; şirket türü, yönetim-temsil yetkisi, fiili çalışma, süreklilik, kazanç amacı, telif veya mesleki faaliyet istisnası, kurum izni ve menfaat çatışması ayrı değerlendirilmelidir. Ayrıca “atama ve görev kayıtları, ticaret sicili ve mersis, vergi mükellefiyeti, şirket pay ve yönetim belgeleri, banka ve fatura kayıtları, sosyal medya veya ilanlar, işyeri ruhsatı, kurum izni, disiplin soruşturması, savunma ve tanık belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Memurun İkinci Görev Yasağı ve Ticari Faaliyet Sınırı bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu: m.28, 87-89, 125 ve 127

Memurun ikinci görev yasağı ve ticari faaliyet sınırı kapsamında m.28, 87-89, 125 ve 127 hükümleri ticari faaliyet, ikinci görev ve disiplin bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Ticaret Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu: m.11-16, 124-126 ve 359-396

Memurun ikinci görev yasağı ve ticari faaliyet sınırı kapsamında m.11-16, 124-126 ve 359-396 hükümleri tacir, şirket sıfatı ve yönetim bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve İdari Yargılama Usulü Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu: m.2, 7, 11 ve 27

Memurun ikinci görev yasağı ve ticari faaliyet sınırı kapsamında m.2, 7, 11 ve 27 hükümleri disiplin işleminin iptali ve geçici koruma bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Devlet Memurları Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Yetki, Şekil, Sebep, Konu ve Maksat Denetimi

Devlet memuru kanunda izin verilen ikinci görev, ders, konferans ve mesleki faaliyet istisnaları dışında tacir veya esnaf sayılmasını gerektiren faaliyette bulunamaz, ticari vekil veya şirket yönetiminde görev alamaz; somut faaliyet ve sıfat disiplin yönünden incelenir.

“Danıştay memurun ikinci faaliyet sınırı resmî kayıtları yönünden devlet memuru kanunda izin verilen ikinci görev, ders, konferans ve mesleki faaliyet istisnaları dışında tacir veya esnaf sayılmasını gerektiren faaliyette bulunamaz, ticari vekil veya şirket yönetiminde görev alamaz; somut faaliyet ve sıfat disiplin yönünden incelenir” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok atama ve görev kayıtları, ticaret sicili ve MERSİS, vergi mükellefiyeti, şirket pay ve yönetim belgeleri, banka ve fatura kayıtları, sosyal medya veya ilanlar, işyeri ruhsatı, kurum izni, disiplin soruşturması, savunma ve tanık belgeleri ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve pasif pay sahipliğini şirket yöneticiliğiyle özdeş görmek veya internet üzerinden tek seferlik satış gibi arızi işlemleri araştırmadan sürekli ticari faaliyet saymak savunması da ayrıca incelenmelidir.

Her şirket payı veya arızi gelir ticari faaliyet değildir; şirket türü, yönetim-temsil yetkisi, fiili çalışma, süreklilik, kazanç amacı, telif veya mesleki faaliyet istisnası, kurum izni ve menfaat çatışması ayrı değerlendirilmelidir.

Danıştay memurun ikinci faaliyet sınırı emsal taraması yönünden her şirket payı veya arızi gelir ticari faaliyet değildir; şirket türü, yönetim-temsil yetkisi, fiili çalışma, süreklilik, kazanç amacı, telif veya mesleki faaliyet istisnası, kurum izni ve menfaat çatışması ayrı değerlendirilmelidir. Bu ölçüt özellikle bu idari uyuşmazlık konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu üzerinden sınanır. Kesin ve yürütülmesi zorunlu işlemin, tebliğ tarihinin, zorunlu idari başvurunun ve görevli idari veya vergi yargı yerinin doğrulanması tamamlanmadan sonuca gidilmesi, somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak ihtimalini güçlendirebilir.

Atama ve görev kayıtları, ticaret sicili ve MERSİS, vergi mükellefiyeti, şirket pay ve yönetim belgeleri, banka ve fatura kayıtları, sosyal medya veya ilanlar, işyeri ruhsatı, kurum izni, disiplin soruşturması, savunma ve tanık belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için zorunlu idari başvuru, itiraz ve cevap belgeleri ile elektronik başvuru alındıları ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Resmî Gazete memurun ikinci faaliyet sınırı yürürlük denetimi yönünden atama ve görev kayıtları, ticaret sicili ve MERSİS, vergi mükellefiyeti, şirket pay ve yönetim belgeleri, banka ve fatura kayıtları, sosyal medya veya ilanlar, işyeri ruhsatı, kurum izni, disiplin soruşturması, savunma ve tanık belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

İşlem Dosyası ve Teknik İspat

Atama ve görev kayıtları, ticaret sicili ve MERSİS, vergi mükellefiyeti, şirket pay ve yönetim belgeleri, banka ve fatura kayıtları, sosyal medya veya ilanlar, işyeri ruhsatı, kurum izni, disiplin soruşturması, savunma ve tanık belgeleri.

“Danıştay memurun ikinci faaliyet sınırı resmî kayıtları yönünden atama ve görev kayıtları, ticaret sicili ve MERSİS, vergi mükellefiyeti, şirket pay ve yönetim belgeleri, banka ve fatura kayıtları, sosyal medya veya ilanlar, işyeri ruhsatı, kurum izni, disiplin soruşturması, savunma ve tanık belgeleri” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken atama ve görev kayıtları, ticaret sicili ve MERSİS, vergi mükellefiyeti, şirket pay ve yönetim belgeleri, banka ve fatura kayıtları, sosyal medya veya ilanlar, işyeri ruhsatı, kurum izni, disiplin soruşturması, savunma ve tanık belgeleri ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Bu idari uyuşmazlık konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu.

“Danıştay memurun ikinci faaliyet sınırı emsal taraması yönünden bu idari uyuşmazlık konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu” kaydı, “Her şirket payı veya arızi gelir ticari faaliyet değildir; şirket türü, yönetim-temsil yetkisi, fiili çalışma, süreklilik, kazanç amacı, telif veya mesleki faaliyet istisnası, kurum izni ve menfaat çatışması ayrı değerlendirilmelidir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Zorunlu İdari Başvuru, İtiraz ve Cevap Belgeleri ile Elektronik Başvuru Alındıları.

Bu delil öncelikle “atama ve görev kayıtları, ticaret sicili ve mersis, vergi mükellefiyeti, şirket pay ve yönetim belgeleri, banka ve fatura kayıtları, sosyal medya veya ilanlar, işyeri ruhsatı, kurum izni, disiplin soruşturması, savunma ve tanık belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” iddiasını sınamak için kullanılır. “Resmî Gazete memurun ikinci faaliyet sınırı yürürlük denetimi yönünden zorunlu idari başvuru, itiraz ve cevap belgeleri ile elektronik başvuru alındıları” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

İdari Başvurudan Yargısal Denetime

Memurun resmi görevi dışında üstlendiği hukuki sıfat ile fiili ekonomik faaliyeti birbirinden ayırıp ticaret sicili, vergi ve temsil kayıtlarını aynı döneme göre karşılaştırmak.

“Danıştay memurun ikinci faaliyet sınırı resmî kayıtları yönünden memurun resmi görevi dışında üstlendiği hukuki sıfat ile fiili ekonomik faaliyeti birbirinden ayırıp ticaret sicili, vergi ve temsil kayıtlarını aynı döneme göre karşılaştırmak” işlemi yürütülürken tebliğ, husumet, kesin işlem ve varsa ön karar başvurusu birlikte denetlenir. Eksik atama ve görev kayıtları, ticaret sicili ve MERSİS, vergi mükellefiyeti, şirket pay ve yönetim belgeleri, banka ve fatura kayıtları, sosyal medya veya ilanlar, işyeri ruhsatı, kurum izni, disiplin soruşturması, savunma ve tanık belgeleri, disiplin cezasının iptali, yürütmenin durdurulması, parasal ve özlük haklarının iadesi, sicil kaydının düzeltilmesi, görev yasağına ilişkin kurum görüşü, zarar ve gider isteminin dinlenebilirliğini etkileyebilir.

Kesin ve yürütülmesi zorunlu işlemin, tebliğ tarihinin, zorunlu idari başvurunun ve görevli idari veya vergi yargı yerinin doğrulanması.

“Danıştay memurun ikinci faaliyet sınırı emsal taraması yönünden kesin ve yürütülmesi zorunlu işlemin, tebliğ tarihinin, zorunlu idari başvurunun ve görevli idari veya vergi yargı yerinin doğrulanması” işlemi, idari denetimin ayrı bir aşamasıdır. Bu idari uyuşmazlık konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu dosyaya alınmalı; kesin işlem, zorunlu idari başvuru, görevli yargı yeri ve dava süresi belirlenmelidir.

İşlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları ile maddi olay ve teknik veriler arasındaki bağın incelenmesi.

Bu aşamada zorunlu idari başvuru, itiraz ve cevap belgeleri ile elektronik başvuru alındıları ile işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları arasındaki bağ incelenir. “Resmî Gazete memurun ikinci faaliyet sınırı yürürlük denetimi yönünden işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları ile maddi olay ve teknik veriler arasındaki bağın incelenmesi” adımından sonra yürütmenin durdurulması ve esas kararın uygulanma takvimi ayrıca tutulmalıdır.

Tebliğ, İdari Başvuru ve Dava Süresi

Disiplin soruşturmasında fiilin öğrenilmesi ve işlendiği tarihe bağlı zamanaşımı, savunma süresi, karar tebliği, itiraz ve iptal davası süreleri ayrı hesaplanmalıdır.

“Danıştay memurun ikinci faaliyet sınırı resmî kayıtları yönünden disiplin soruşturmasında fiilin öğrenilmesi ve işlendiği tarihe bağlı zamanaşımı, savunma süresi, karar tebliği, itiraz ve iptal davası süreleri ayrı hesaplanmalıdır” uyarısının uygulanması, başlangıç ve son günün ayrı ayrı hesaplanmasını gerektirir. Elektronik gönderim, tebligat ve başvuru alındıları dosyada korunmalıdır.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Danıştay memurun ikinci faaliyet sınırı emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

İptal, Tam Yargı ve Yürütmenin Durdurulması

Disiplin cezasının iptali, yürütmenin durdurulması, parasal ve özlük haklarının iadesi, sicil kaydının düzeltilmesi, görev yasağına ilişkin kurum görüşü, zarar ve gider.

“Danıştay memurun ikinci faaliyet sınırı resmî kayıtları yönünden disiplin cezasının iptali, yürütmenin durdurulması, parasal ve özlük haklarının iadesi, sicil kaydının düzeltilmesi, görev yasağına ilişkin kurum görüşü, zarar ve gider” isteminin işlemin hangi kısmına ve hangi hukuka aykırılık nedenine dayandığı açıklanmalıdır. Atama ve görev kayıtları, ticaret sicili ve MERSİS, vergi mükellefiyeti, şirket pay ve yönetim belgeleri, banka ve fatura kayıtları, sosyal medya veya ilanlar, işyeri ruhsatı, kurum izni, disiplin soruşturması, savunma ve tanık belgeleri bulunmadığında talep varsayımla genişletilmemelidir.

Bu idari uyuşmazlık konusu işlemin hukuka aykırı kısmının iptali ve gerekli ise sonuçlarının idarece giderilmesi.

“Danıştay memurun ikinci faaliyet sınırı emsal taraması yönünden bu idari uyuşmazlık konusu işlemin hukuka aykırı kısmının iptali ve gerekli ise sonuçlarının idarece giderilmesi” istemi, “Her şirket payı veya arızi gelir ticari faaliyet değildir; şirket türü, yönetim-temsil yetkisi, fiili çalışma, süreklilik, kazanç amacı, telif veya mesleki faaliyet istisnası, kurum izni ve menfaat çatışması ayrı değerlendirilmelidir” koşuluyla ve bu idari uyuşmazlık konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu ile ilişkilendirilmelidir. İptal, tam yargı ve yürütmenin durdurulması sonuçları ayrı kurulmalıdır.

Telafisi güç veya imkânsız zarar ile açık hukuka aykırılık birlikte gösterilebiliyorsa yürütmenin durdurulması.

“Resmî Gazete memurun ikinci faaliyet sınırı yürürlük denetimi yönünden telafisi güç veya imkânsız zarar ile açık hukuka aykırılık birlikte gösterilebiliyorsa yürütmenin durdurulması” sonucu isteniyorsa kararın idarece nasıl uygulanacağı işlem, kişi ve dönem bakımından açık olmalıdır. Dayanak kayıt zorunlu idari başvuru, itiraz ve cevap belgeleri ile elektronik başvuru alındıları, temel ölçüt ise “atama ve görev kayıtları, ticaret sicili ve mersis, vergi mükellefiyeti, şirket pay ve yönetim belgeleri, banka ve fatura kayıtları, sosyal medya veya ilanlar, işyeri ruhsatı, kurum izni, disiplin soruşturması, savunma ve tanık belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” olacaktır.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Danıştay — Memurun İkinci Faaliyet Sınırı Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “memurun ikinci faaliyet sınırı resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu idari uyuşmazlık bakımından devlet memuru kanunda izin verilen ikinci görev, ders, konferans ve mesleki faaliyet istisnaları dışında tacir veya esnaf sayılmasını gerektiren faaliyette bulunamaz, ticari vekil veya şirket yönetiminde görev alamaz; somut faaliyet ve sıfat disiplin yönünden incelenir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Danıştay — Memurun İkinci Faaliyet Sınırı Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “memurun ikinci faaliyet sınırı emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu idari uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; her şirket payı veya arızi gelir ticari faaliyet değildir; şirket türü, yönetim-temsil yetkisi, fiili çalışma, süreklilik, kazanç amacı, telif veya mesleki faaliyet istisnası, kurum izni ve menfaat çatışması ayrı değerlendirilmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Memurun İkinci Faaliyet Sınırı Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “memurun ikinci faaliyet sınırı yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: bu idari uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Kesin İşlem, Süre ve Husumet Riskleri

Pasif pay sahipliğini şirket yöneticiliğiyle özdeş görmek veya internet üzerinden tek seferlik satış gibi arızi işlemleri araştırmadan sürekli ticari faaliyet saymak.

“Danıştay memurun ikinci faaliyet sınırı resmî kayıtları yönünden pasif pay sahipliğini şirket yöneticiliğiyle özdeş görmek veya internet üzerinden tek seferlik satış gibi arızi işlemleri araştırmadan sürekli ticari faaliyet saymak” riski gerçekleşirse disiplin cezasının iptali, yürütmenin durdurulması, parasal ve özlük haklarının iadesi, sicil kaydının düzeltilmesi, görev yasağına ilişkin kurum görüşü, zarar ve gider talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

“Danıştay memurun ikinci faaliyet sınırı emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Kesin ve yürütülmesi zorunlu işlemin, tebliğ tarihinin, zorunlu idari başvurunun ve görevli idari veya vergi yargı yerinin doğrulanması aşamasında bu idari uyuşmazlık konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Resmî Gazete memurun ikinci faaliyet sınırı yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, zorunlu idari başvuru, itiraz ve cevap belgeleri ile elektronik başvuru alındıları delili ve “atama ve görev kayıtları, ticaret sicili ve MERSİS, vergi mükellefiyeti, şirket pay ve yönetim belgeleri, banka ve fatura kayıtları, sosyal medya veya ilanlar, işyeri ruhsatı, kurum izni, disiplin soruşturması, savunma ve tanık belgeleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

  • atama ve görev kayıtları, ticaret sicili ve MERSİS, vergi mükellefiyeti, şirket pay ve yönetim belgeleri, banka ve fatura kayıtları, sosyal medya veya ilanlar, işyeri ruhsatı, kurum izni, disiplin soruşturması, savunma ve tanık belgeleri
  • Memurun İkinci Görev Yasağı ve Ticari Faaliyet Sınırı konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu
  • zorunlu idari başvuru, itiraz ve cevap belgeleri ile elektronik başvuru alındıları
  • memurun resmi görevi dışında üstlendiği hukuki sıfat ile fiili ekonomik faaliyeti birbirinden ayırıp ticaret sicili, vergi ve temsil kayıtlarını aynı döneme göre karşılaştırmak
  • kesin ve yürütülmesi zorunlu işlemin, tebliğ tarihinin, zorunlu idari başvurunun ve görevli idari veya vergi yargı yerinin doğrulanması
  • işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları ile maddi olay ve teknik veriler arasındaki bağın incelenmesi
  • Süre çizelgesinde Disiplin soruşturmasında fiilin öğrenilmesi ve işlendiği tarihe bağlı zamanaşımı, savunma süresi, karar tebliği, itiraz ve iptal davası süreleri ayrı hesaplanmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Memurun İkinci Görev Yasağı ve Ticari Faaliyet Sınırı Bakımından Başvuru Sırası Nasıl Kurulmalıdır?

Memurun resmi görevi dışında üstlendiği hukuki sıfat ile fiili ekonomik faaliyeti birbirinden ayırıp ticaret sicili, vergi ve temsil kayıtlarını aynı döneme göre karşılaştırmak; kesin ve yürütülmesi zorunlu işlemin, tebliğ tarihinin, zorunlu idari başvurunun ve görevli idari veya vergi yargı yerinin doğrulanması; işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları ile maddi olay ve teknik veriler arasındaki bağın incelenmesi. Kesin işlem, zorunlu idari başvuru, görevli yargı yeri, tebliğ ve dava süresi esas incelemesinden önce doğrulanmalıdır.

Memurun ikinci görev yasağı ve ticari faaliyet sınırı bakımından süre kaybını önlemek için hangi tarihler resmî kayıtla belgelenmelidir?

Disiplin soruşturmasında fiilin öğrenilmesi ve işlendiği tarihe bağlı zamanaşımı, savunma süresi, karar tebliği, itiraz ve iptal davası süreleri ayrı hesaplanmalıdır. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Disiplin cezasının iptali, yürütmenin durdurulması, parasal ve özlük haklarının iadesi, sicil kaydının düzeltilmesi, görev yasağına ilişkin kurum görüşü, zarar ve gider talep sonucunda nasıl somutlaştırılır?

Disiplin cezasının iptali, yürütmenin durdurulması, parasal ve özlük haklarının iadesi, sicil kaydının düzeltilmesi, görev yasağına ilişkin kurum görüşü, zarar ve gider, bu idari uyuşmazlık konusu işlemin hukuka aykırı kısmının iptali ve gerekli ise sonuçlarının idarece giderilmesi, telafisi güç veya imkânsız zarar ile açık hukuka aykırılık birlikte gösterilebiliyorsa yürütmenin durdurulması somut işlemin niteliğine göre gündeme gelebilir. İptal, tam yargı ve yürütmenin durdurulması koşulları ile uygulanma sonuçları ayrı açıklanmalıdır.

Sonuç

Bu idari uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Memurun İkinci Görev Yasağı ve Ticari Faaliyet Sınırı dosyasında sonucu belirleyen deliller, görevli merci ve süre çizelgesi nasıl birlikte kurulmalıdır” sorusu, 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu, 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Devlet memuru kanunda izin verilen ikinci görev, ders, konferans ve mesleki faaliyet istisnaları dışında tacir veya esnaf sayılmasını gerektiren faaliyette bulunamaz, ticari vekil veya şirket yönetiminde görev alamaz; somut faaliyet ve sıfat disiplin yönünden incelenir.

Dosyanın ilk önceliği memurun resmi görevi dışında üstlendiği hukuki sıfat ile fiili ekonomik faaliyeti birbirinden ayırıp ticaret sicili, vergi ve temsil kayıtlarını aynı döneme göre karşılaştırmak, delil omurgası ise atama ve görev kayıtları, ticaret sicili ve MERSİS, vergi mükellefiyeti, şirket pay ve yönetim belgeleri, banka ve fatura kayıtları, sosyal medya veya ilanlar, işyeri ruhsatı, kurum izni, disiplin soruşturması, savunma ve tanık belgeleri ile Memurun İkinci Görev Yasağı ve Ticari Faaliyet Sınırı konusu işlemin tam metni, tebliğ evrakı, işlem dosyası ve dayanak inceleme veya denetim raporu arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Disiplin soruşturmasında fiilin öğrenilmesi ve işlendiği tarihe bağlı zamanaşımı, savunma süresi, karar tebliği, itiraz ve iptal davası süreleri ayrı hesaplanmalıdır. Disiplin cezasının iptali, yürütmenin durdurulması, parasal ve özlük haklarının iadesi, sicil kaydının düzeltilmesi, görev yasağına ilişkin kurum görüşü, zarar ve gider talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; pasif pay sahipliğini şirket yöneticiliğiyle özdeş görmek veya internet üzerinden tek seferlik satış gibi arızi işlemleri araştırmadan sürekli ticari faaliyet saymak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

İdare Hukuku5 mevzuat, içtihat ve doktrin bağlantısıYayın ilkelerimiz
Memurun İkinci Görev Yasağı ve Ticari Faaliyet Sınırı konulu makale görseli
Makale görseli
AYNI ALANDA
İdare HukukuMemurun Kanunsuz Emre İtirazı ve Sorumluluk

Memurun Kanunsuz Emre İtirazı ve Sorumluluk; Memur hukuka aykırı gördüğü emri yerine getirmeyip aykırılığı amirine bildirmeli; emir yazılı yenilenirse konusu suç oluşturmamak kaydıyla yerine getirebilir ve sorumluluk emri verene ait olur. Konusu suç olan emir hiçbir durumda uygulanamaz. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
İdare HukukuMemurun Çekilme Sonrası Göreve Başlama Yasağı ve Bekleme Süresi

Memurun Çekilme Sonrası Göreve Başlama Yasağı ve Bekleme Süresi; Devlet memurluğundan usulüne uygun çekilen, çekilmiş sayılan veya olağanüstü hal dışında görevini terk eden kişinin yeniden memuriyete alınması farklı bekleme sürelerine tabidir; yeni atama işlemi ayrılış biçimi ve kanuni istisna üzerinden değerlendirilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
İdare HukukuDevlet Memurunun Aylıksız İzinden Erken Dönüş Talebi

Devlet Memurunun Aylıksız İzinden Erken Dönüş Talebi; Devlet memurunun kanuni sebebe dayanan aylıksız izni, sebebin ortadan kalkması veya memurun süresinden önce göreve dönme talebi üzerine ilgili izin türünün özel koşulları ve hizmet gerekleri çerçevesinde sona erdirilebilir; idare talebi somut ve gerekçeli karara bağlamalıdır. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →