Miras Hukuku

Terekenin Resmen Yönetilmesi ve Yönetici Atanması

Terekenin Resmen Yönetilmesi ve Yönetici Atanması; Mirasçıların belirlenememesi, tamamının bulunmaması, mirasın yönetimsiz kalması veya korunmayı gerektiren başka hâllerde sulh hukuk mahkemesi terekenin resmen yönetilmesine ve uygun bir yönetici atanmasına karar verebilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

Sorumlu yazarAv. Ali Armağan KILIÇ
Yayın tarihi
Son güncelleme
Okuma süresi3.564 kelime · 17 dk

Kapsam

Terekenin Resmen Yönetilmesi ve Yönetici Atanması yönünden hakkın doğumu, sınırları, taraf sıfatı, görevli mahkeme, varsa zorunlu ön başvuru, süre, ispat yükü, deliller, talep sonucu, feriler ve kanun yolu birlikte ele alınır. Mirasçıların belirlenememesi, tamamının bulunmaması, mirasın yönetimsiz kalması veya korunmayı gerektiren başka hâllerde sulh hukuk mahkemesi terekenin resmen yönetilmesine ve uygun bir yönetici atanmasına karar verebilir. Sonuca giderken işlemin adı değil gerçek hukuki niteliği, tarafların sıfatı ve korunan menfaat belirleyicidir.

Bu çalışma, terekenin resmen yönetilmesi ve yönetici atanması konusunda 5 Ekim 2026 tarihi itibarıyla hazırlanmıştır. Kaynakça, Mevzuat Bilgi Sistemi ile resmî karar ve kurum sayfalarına yönelir. Doğrudan resmî tam metni bulunmayan bir kayıt belirli esas-karar numarasıyla emsal gibi sunulmamış; veri tabanı bağlantıları güncel içtihadın somut dosya üzerinden yeniden araştırılması için verilmiştir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan metin ayrıca kontrol edilmelidir.

Hukukî Sorunun Çerçevesi ve Ayrımlar

İncelemenin ilk ölçütü “mirasçıların belirlenememesi, tamamının bulunmaması, mirasın yönetimsiz kalması veya korunmayı gerektiren başka hâllerde sulh hukuk mahkemesi terekenin resmen yönetilmesine ve uygun bir yönetici atanmasına karar verebilir” kuralıdır. Resmi yönetim mirasın paylaşılması veya mirasçının mülkiyet hakkının kaldırılması değildir; koruma sebebi, yöneticinin yetki sınırı, olağan ve olağanüstü işler, alacakların tahsili, borçların ödenmesi, raporlama ve mirasçılara teslim ayrı değerlendirilmelidir. Ayrıca “nüfus ve veraset kayıtları, ölüm belgesi, vasiyetname ve mirasçılık belgeleri, tereke defteri, tapu-banka-şirket kayıtları, kira ve işletme sözleşmeleri, borç ve vergi belgeleri, koruma talepleri, yönetici raporları, mahkeme izinleri ve hesap dökümleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” yaklaşımının somut olayda uygulanıp uygulanmayacağı, özel hüküm ve dosya belgeleri üzerinden sınanmalıdır.

Terekenin Resmen Yönetilmesi ve Yönetici Atanması bakımından maddi hukuk hakkın doğup doğmadığını; usul hukuku ise bu hakkın hangi merci önünde, hangi sürede ve hangi delille korunacağını belirler. Hakimin hukuku kendiliğinden uygulaması, tarafın vakıaları ve talep sonucunu açıkça ortaya koyma yükünü ortadan kaldırmaz. Bu nedenle olay kronolojisi, her çekişmeli vakıanın karşısında dayanak belge ve hukuki sonuç bulunacak şekilde hazırlanmalıdır.

Resmî Mevzuat Haritası

4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu: m.589-598 ve Özellikle 592-595

Terekenin resmen yönetilmesi ve yönetici atanması kapsamında m.589-598 ve özellikle 592-595 hükümleri terekenin korunması ve resmi yönetim bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.382-388

Terekenin resmen yönetilmesi ve yönetici atanması kapsamında m.382-388 hükümleri çekişmesiz yargı ve görev bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve İcra ve İflas Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu: m.53 ve 94

Terekenin resmen yönetilmesi ve yönetici atanması kapsamında m.53 ve 94 hükümleri terekeye karşı takip ve koruma bakımından önem taşır. Hüküm, yürürlük tarihi ve geçiş kurallarıyla birlikte resmî güncel metinden okunmalıdır. Olayın hükmün varsayımına neden girdiği, yaptırımın hangi koşulda doğduğu ve Türk Medeni Kanunu ile ilişkinin özel-genel norm mu yoksa tamamlayıcı uygulama mı olduğu dilekçede açıklanmalıdır.

Uygulanacak Ölçütler

Mirasçıların belirlenememesi, tamamının bulunmaması, mirasın yönetimsiz kalması veya korunmayı gerektiren başka hâllerde sulh hukuk mahkemesi terekenin resmen yönetilmesine ve uygun bir yönetici atanmasına karar verebilir.

Yargıtay terekenin resmen yönetici atanması resmî kayıtları yönünden mirasçıların belirlenememesi, tamamının bulunmaması, mirasın yönetimsiz kalması veya korunmayı gerektiren başka hâllerde sulh hukuk mahkemesi terekenin resmen yönetilmesine ve uygun bir yönetici atanmasına karar verebilir. Bu ölçüt özellikle nüfus ve veraset kayıtları, ölüm belgesi, vasiyetname ve mirasçılık belgeleri, tereke defteri, tapu-banka-şirket kayıtları, kira ve işletme sözleşmeleri, borç ve vergi belgeleri, koruma talepleri, yönetici raporları, mahkeme izinleri ve hesap dökümleri üzerinden sınanır. Tereke malvarlığını ve acil koruma ihtiyacını belirleyip mirasçıların bulunma-katılım durumunu, devam eden işletmeleri ve yetki gerektiren işlemleri mahkemeye somut listeyle sunmak tamamlanmadan sonuca gidilmesi, yöneticinin her tasarrufu izinsiz yapabileceğini kabul etmek veya tereke borçlarını kişisel mirasçı borçlarıyla karıştırarak koruma hesabını bozmak ihtimalini güçlendirebilir.

Resmi yönetim mirasın paylaşılması veya mirasçının mülkiyet hakkının kaldırılması değildir; koruma sebebi, yöneticinin yetki sınırı, olağan ve olağanüstü işler, alacakların tahsili, borçların ödenmesi, raporlama ve mirasçılara teslim ayrı değerlendirilmelidir.

Bu kuralın olayda karşılık bulması için somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile maddi vakıa arasında açık bağ kurulmalıdır. “Yargıtay terekenin resmen yönetici atanması emsal taraması yönünden resmi yönetim mirasın paylaşılması veya mirasçının mülkiyet hakkının kaldırılması değildir; koruma sebebi, yöneticinin yetki sınırı, olağan ve olağanüstü işler, alacakların tahsili, borçların ödenmesi, raporlama ve mirasçılara teslim ayrı değerlendirilmelidir” değerlendirmesi, ilgili usul adımındaki kayıtlarla doğrulanmadıkça soyut kabul olarak bırakılamaz.

Nüfus ve veraset kayıtları, ölüm belgesi, vasiyetname ve mirasçılık belgeleri, tereke defteri, tapu-banka-şirket kayıtları, kira ve işletme sözleşmeleri, borç ve vergi belgeleri, koruma talepleri, yönetici raporları, mahkeme izinleri ve hesap dökümleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır.

“Resmî Gazete terekenin resmen yönetici atanması yürürlük denetimi yönünden nüfus ve veraset kayıtları, ölüm belgesi, vasiyetname ve mirasçılık belgeleri, tereke defteri, tapu-banka-şirket kayıtları, kira ve işletme sözleşmeleri, borç ve vergi belgeleri, koruma talepleri, yönetici raporları, mahkeme izinleri ve hesap dökümleri hukuki sonuca bağlanmadan önce kaynağı, tarihi, kapsamı ve karşı kayıtlarla uyumu bakımından doğrulanmalıdır” ölçütünün değerlendirilmesinde belirleyici nokta, taraf anlatısından çok tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile ortaya çıkan fiilî durumdur. Usul planı kurulurken kuralın istisnası ve maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak savunması da ayrıca incelenmelidir.

İspat Planı ve Deliller

Nüfus ve veraset kayıtları, ölüm belgesi, vasiyetname ve mirasçılık belgeleri, tereke defteri, tapu-banka-şirket kayıtları, kira ve işletme sözleşmeleri, borç ve vergi belgeleri, koruma talepleri, yönetici raporları, mahkeme izinleri ve hesap dökümleri.

“Yargıtay terekenin resmen yönetici atanması resmî kayıtları yönünden nüfus ve veraset kayıtları, ölüm belgesi, vasiyetname ve mirasçılık belgeleri, tereke defteri, tapu-banka-şirket kayıtları, kira ve işletme sözleşmeleri, borç ve vergi belgeleri, koruma talepleri, yönetici raporları, mahkeme izinleri ve hesap dökümleri” kaydı, “Mirasçıların belirlenememesi, tamamının bulunmaması, mirasın yönetimsiz kalması veya korunmayı gerektiren başka hâllerde sulh hukuk mahkemesi terekenin resmen yönetilmesine ve uygun bir yönetici atanmasına karar verebilir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi.

Bu delil öncelikle “resmi yönetim mirasın paylaşılması veya mirasçının mülkiyet hakkının kaldırılması değildir; koruma sebebi, yöneticinin yetki sınırı, olağan ve olağanüstü işler, alacakların tahsili, borçların ödenmesi, raporlama ve mirasçılara teslim ayrı değerlendirilmelidir” iddiasını sınamak için kullanılır. “Yargıtay terekenin resmen yönetici atanması emsal taraması yönünden somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi” tek başına bütün uyuşmazlığı değil, bağlı olduğu çekişmeli vakıayı kanıtlayabilir.

Tebliğ, Başvuru, Teslim, Ödeme ve Elektronik Gönderim Tarihlerini Gösteren Resmî Kayıtlar.

“Resmî Gazete terekenin resmen yönetici atanması yürürlük denetimi yönünden tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar” değerlendirilirken kaydın kim tarafından, hangi amaçla ve ne zaman oluşturulduğu açıklanmalıdır. İlgili usul adımı yürütülürken tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar ile çelişen kayıtlar da dosyaya getirtilmelidir.

Taraf Sıfatını, Temsil Yetkisini ve Somut Hukuki İlişkiyi Gösteren Konuya Özgü Resmî Kayıtlar.

“Yargıtay terekenin resmen yönetici atanması resmî kayıtları yönünden taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar” kaydı, “Mirasçıların belirlenememesi, tamamının bulunmaması, mirasın yönetimsiz kalması veya korunmayı gerektiren başka hâllerde sulh hukuk mahkemesi terekenin resmen yönetilmesine ve uygun bir yönetici atanmasına karar verebilir” ölçütünün ispat alanına girer. Kaydın kişi, işlem ve tarih bağlantısı kurulmalı; özgünlük ve bütünlük karşı kayıtlarla sınanmalıdır.

Görevli Merci ve Başvuru Sırası

Tereke malvarlığını ve acil koruma ihtiyacını belirleyip mirasçıların bulunma-katılım durumunu, devam eden işletmeleri ve yetki gerektiren işlemleri mahkemeye somut listeyle sunmak.

“Yargıtay terekenin resmen yönetici atanması resmî kayıtları yönünden tereke malvarlığını ve acil koruma ihtiyacını belirleyip mirasçıların bulunma-katılım durumunu, devam eden işletmeleri ve yetki gerektiren işlemleri mahkemeye somut listeyle sunmak” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Nüfus ve veraset kayıtları, ölüm belgesi, vasiyetname ve mirasçılık belgeleri, tereke defteri, tapu-banka-şirket kayıtları, kira ve işletme sözleşmeleri, borç ve vergi belgeleri, koruma talepleri, yönetici raporları, mahkeme izinleri ve hesap dökümleri dosyaya alınmalı ve resmi yönetim ve yönetici atanması, envanter ve defter tutulması, tahsil ve muhafaza, işletmenin geçici devamı, satış veya sulh izni, hesap verilmesi, yöneticinin değiştirilmesi ve terekenin mirasçılara teslimi talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması.

Bu aşamanın amacı yalnız şekli tamamlamak değildir; somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi ile talep arasındaki bağlantıyı doğru mercie taşımaktır. “Yargıtay terekenin resmen yönetici atanması emsal taraması yönünden görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması” adımından sonra bir sonraki işlem için ayrıca süre kaydı açılmalıdır.

Çekişmeli Her Vakıanın Karşısına İspat Yükünü Taşıyan Taraf ile Dayanak Delilin Yazılması.

“Resmî Gazete terekenin resmen yönetici atanması yürürlük denetimi yönünden çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması” işlemi yürütülürken görev, yetki ve yalnız kanunun açıkça aradığı dava şartları kadar istenen hükmün uygulanabilirliği de denetlenir. Eksik tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar, verilecek kararın kişi, işlem, belge ve uygulanma süresi bakımından tereddütsüz kurulması talebinin kapsamını doğrudan etkileyebilir.

İstenen usul işlemi veya korumanın kanuni amacı, kapsamı, uygulanma biçimi ve sona erme koşullarının karar sonucunda açıkça gösterilmesi.

“Yargıtay terekenin resmen yönetici atanması resmî kayıtları yönünden istenen usul işlemi veya korumanın kanuni amacı, kapsamı, uygulanma biçimi ve sona erme koşullarının karar sonucunda açıkça gösterilmesi” işlemi, başvurunun ayrı bir aşamasıdır. Taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar dosyaya alınmalı ve resmi yönetim ve yönetici atanması, envanter ve defter tutulması, tahsil ve muhafaza, işletmenin geçici devamı, satış veya sulh izni, hesap verilmesi, yöneticinin değiştirilmesi ve terekenin mirasçılara teslimi talebinin görevli merci önündeki somut sonucu açıklanmalıdır.

Sürelerin Hesabı

Koruma talebi gecikmeden yapılmalı; vasiyetnamenin açılması, mirasın reddi, defter tutma, alacak bildirimi, yönetici raporu ve itiraz süreleri ayrı takvimde izlenmelidir.

Yargıtay terekenin resmen yönetici atanması resmî kayıtları yönünden koruma talebi gecikmeden yapılmalı; vasiyetnamenin açılması, mirasın reddi, defter tutma, alacak bildirimi, yönetici raporu ve itiraz süreleri ayrı takvimde izlenmelidir. Başlangıç anı varsayımla değil tebligat, öğrenme, ödeme veya işlem kaydıyla belirlenir; sürenin hukukî niteliği ayrıca gösterilir.

Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

“Yargıtay terekenin resmen yönetici atanması emsal taraması yönünden tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır” takvim kuralında önce süreyi başlatan belge tespit edilmelidir. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması yapılırken zamanaşımı, hak düşürücü süre ve usul süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Talep Sonucunun Kurulması

Resmi yönetim ve yönetici atanması, envanter ve defter tutulması, tahsil ve muhafaza, işletmenin geçici devamı, satış veya sulh izni, hesap verilmesi, yöneticinin değiştirilmesi ve terekenin mirasçılara teslimi.

“Yargıtay terekenin resmen yönetici atanması resmî kayıtları yönünden resmi yönetim ve yönetici atanması, envanter ve defter tutulması, tahsil ve muhafaza, işletmenin geçici devamı, satış veya sulh izni, hesap verilmesi, yöneticinin değiştirilmesi ve terekenin mirasçılara teslimi” talebi, “Mirasçıların belirlenememesi, tamamının bulunmaması, mirasın yönetimsiz kalması veya korunmayı gerektiren başka hâllerde sulh hukuk mahkemesi terekenin resmen yönetilmesine ve uygun bir yönetici atanmasına karar verebilir” koşuluyla ve nüfus ve veraset kayıtları, ölüm belgesi, vasiyetname ve mirasçılık belgeleri, tereke defteri, tapu-banka-şirket kayıtları, kira ve işletme sözleşmeleri, borç ve vergi belgeleri, koruma talepleri, yönetici raporları, mahkeme izinleri ve hesap dökümleri deliliyle ilişkilendirilmelidir. Asıl talep ile faiz, gider ve geçici koruma ayrı kurulmalıdır.

Somut Uyuşmazlık Başvurusunun Yalnız Kanuni Amacı ve Somut İhtiyaçla Sınırlı Biçimde Kabulü.

Mahkemeden veya yetkili merciden istenen sonuç Yargıtay terekenin resmen yönetici atanması emsal taraması yönünden somut uyuşmazlık başvurusunun yalnız kanuni amacı ve somut ihtiyaçla sınırlı biçimde kabulü olarak belirlenecekse, kabul hâlinde uygulanacak hüküm kişi, dönem ve miktar yönünden açık olmalıdır. Dayanak delil somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi, temel ölçüt ise “resmi yönetim mirasın paylaşılması veya mirasçının mülkiyet hakkının kaldırılması değildir; koruma sebebi, yöneticinin yetki sınırı, olağan ve olağanüstü işler, alacakların tahsili, borçların ödenmesi, raporlama ve mirasçılara teslim ayrı değerlendirilmelidir” olacaktır.

Verilecek Kararın Kişi, İşlem, Belge ve Uygulanma Süresi Bakımından Tereddütsüz Kurulması.

“Resmî Gazete terekenin resmen yönetici atanması yürürlük denetimi yönünden verilecek kararın kişi, işlem, belge ve uygulanma süresi bakımından tereddütsüz kurulması” isteminin diğer taleplerle asli, ferî veya terditli ilişkisi açıklanmalıdır. Tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar bulunmadığında talebin kapsamı varsayımla genişletilmemelidir.

Resmî Karar ve Kurum Uygulaması

Yargıtay — Terekenin Resmen Yönetici Atanması Resmî Kayıtları

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “terekenin resmen yönetici atanması resmî kayıtları” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık bakımından mirasçıların belirlenememesi, tamamının bulunmaması, mirasın yönetimsiz kalması veya korunmayı gerektiren başka hâllerde sulh hukuk mahkemesi terekenin resmen yönetilmesine ve uygun bir yönetici atanmasına karar verebilir yaklaşımı; görev, süre, ispat ve uygulanabilir sonuçla birlikte sınanmalıdır.

Yargıtay — Terekenin Resmen Yönetici Atanması Emsal Taraması

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “terekenin resmen yönetici atanması emsal taraması” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık içtihat araştırmasında lehe kararlarla yetinilmemeli; resmi yönetim mirasın paylaşılması veya mirasçının mülkiyet hakkının kaldırılması değildir; koruma sebebi, yöneticinin yetki sınırı, olağan ve olağanüstü işler, alacakların tahsili, borçların ödenmesi, raporlama ve mirasçılara teslim ayrı değerlendirilmelidir savunmasının kabul edildiği maddi olaylar da karşılaştırılmalıdır.

Resmî Gazete — Terekenin Resmen Yönetici Atanması Yürürlük Denetimi

Resmî karar veya kurum veri tabanı üzerindeki “terekenin resmen yönetici atanması yürürlük denetimi” taraması konuya ilişkin güncel içtihat araştırmasının başlangıç noktasıdır. Belirli bir karar tam metni açılmadan künye veya birebir alıntı kullanılmaz. Araştırma ölçütü şöyledir: somut uyuşmazlık için olay tarihinde ve son hukuki kontrol tarihinde yürürlükte bulunan metinler ile geçiş hükümleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Karşı Görüşler ve Ret Riskleri

Yöneticinin her tasarrufu izinsiz yapabileceğini kabul etmek veya tereke borçlarını kişisel mirasçı borçlarıyla karıştırarak koruma hesabını bozmak.

“Yargıtay terekenin resmen yönetici atanması resmî kayıtları yönünden yöneticinin her tasarrufu izinsiz yapabileceğini kabul etmek veya tereke borçlarını kişisel mirasçı borçlarıyla karıştırarak koruma hesabını bozmak” riski hem maddi hakkı hem başvurunun dinlenebilirliğini zayıflatabilir. Tereke malvarlığını ve acil koruma ihtiyacını belirleyip mirasçıların bulunma-katılım durumunu, devam eden işletmeleri ve yetki gerektiren işlemleri mahkemeye somut listeyle sunmak aşamasında nüfus ve veraset kayıtları, ölüm belgesi, vasiyetname ve mirasçılık belgeleri, tereke defteri, tapu-banka-şirket kayıtları, kira ve işletme sözleşmeleri, borç ve vergi belgeleri, koruma talepleri, yönetici raporları, mahkeme izinleri ve hesap dökümleri kontrol edilmeli; eksiklik giderilemiyorsa iddianın kapsamı daraltılmalıdır.

Somut Uyuşmazlıkta Olay Tarihindeki Metin Yerine Yalnız Güncel veya İkincil Bir Özete Dayanmak.

Bu risk, karşı tarafın en güçlü savunmalarından biri olarak ele alınmalıdır: “Yargıtay terekenin resmen yönetici atanması emsal taraması yönünden somut uyuşmazlıkta olay tarihindeki metin yerine yalnız güncel veya ikincil bir özete dayanmak”. Bu savunmaya verilecek cevap, somut uyuşmazlığa dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi delili ve “Resmi yönetim mirasın paylaşılması veya mirasçının mülkiyet hakkının kaldırılması değildir; koruma sebebi, yöneticinin yetki sınırı, olağan ve olağanüstü işler, alacakların tahsili, borçların ödenmesi, raporlama ve mirasçılara teslim ayrı değerlendirilmelidir” ölçütü üzerinden somutlaştırılmalıdır.

Maddi Vakıa, Hukuki Nitelendirme, Delil ve Talep Sonucunu Aynı Belirsiz Anlatım İçinde Bırakmak.

“Resmî Gazete terekenin resmen yönetici atanması yürürlük denetimi yönünden maddi vakıa, hukuki nitelendirme, delil ve talep sonucunu aynı belirsiz anlatım içinde bırakmak” riski gerçekleşirse verilecek kararın kişi, işlem, belge ve uygulanma süresi bakımından tereddütsüz kurulması talebi bütünüyle veya kısmen etkisiz kalabilir. Bu nedenle usul işlemleri yürütülürken olay kronolojisi ve karşı deliller birlikte incelenmelidir.

Avukat İçin Dosya Hazırlık Kontrol Listesi

  • nüfus ve veraset kayıtları, ölüm belgesi, vasiyetname ve mirasçılık belgeleri, tereke defteri, tapu-banka-şirket kayıtları, kira ve işletme sözleşmeleri, borç ve vergi belgeleri, koruma talepleri, yönetici raporları, mahkeme izinleri ve hesap dökümleri
  • Terekenin Resmen Yönetilmesi ve Yönetici Atanması uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi
  • tebliğ, başvuru, teslim, ödeme ve elektronik gönderim tarihlerini gösteren resmî kayıtlar
  • taraf sıfatını, temsil yetkisini ve somut hukuki ilişkiyi gösteren konuya özgü resmî kayıtlar
  • tereke malvarlığını ve acil koruma ihtiyacını belirleyip mirasçıların bulunma-katılım durumunu, devam eden işletmeleri ve yetki gerektiren işlemleri mahkemeye somut listeyle sunmak
  • görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması
  • çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması
  • istenen usul işlemi veya korumanın kanuni amacı, kapsamı, uygulanma biçimi ve sona erme koşullarının karar sonucunda açıkça gösterilmesi
  • Süre çizelgesinde Koruma talebi gecikmeden yapılmalı; vasiyetnamenin açılması, mirasın reddi, defter tutma, alacak bildirimi, yönetici raporu ve itiraz süreleri ayrı takvimde izlenmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Sık Sorulan Uygulama Soruları

Terekenin Resmen Yönetilmesi ve Yönetici Atanması Bakımından İlk Usul Adımı Hangisidir?

Tereke malvarlığını ve acil koruma ihtiyacını belirleyip mirasçıların bulunma-katılım durumunu, devam eden işletmeleri ve yetki gerektiren işlemleri mahkemeye somut listeyle sunmak; görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde dava şartı veya zorunlu ön başvurunun ayrı ayrı doğrulanması; çekişmeli her vakıanın karşısına ispat yükünü taşıyan taraf ile dayanak delilin yazılması; istenen usul işlemi veya korumanın kanuni amacı, kapsamı, uygulanma biçimi ve sona erme koşullarının karar sonucunda açıkça gösterilmesi. Görev, yetki, taraf sıfatı, harç ve yalnız kanunun açıkça aradığı hâllerde zorunlu ön başvuru esas incelemesinden önce tamamlanmalıdır.

Terekenin resmen yönetilmesi ve yönetici atanması bakımından süre çizelgesi hangi tarihler esas alınarak hazırlanmalıdır?

Koruma talebi gecikmeden yapılmalı; vasiyetnamenin açılması, mirasın reddi, defter tutma, alacak bildirimi, yönetici raporu ve itiraz süreleri ayrı takvimde izlenmelidir. Tebliğ, öğrenme, ilan, ödeme ve elektronik erişim tarihlerinden hangisinin süreyi başlattığı ilgili özel hükümle eşleştirilmeli; hak düşürücü süre, zamanaşımı ve kanun yolu süresi birbirine karıştırılmamalıdır.

Resmi yönetim ve yönetici atanması, envanter ve defter tutulması, tahsil ve muhafaza, işletmenin geçici devamı, satış veya sulh izni, hesap verilmesi, yöneticinin değiştirilmesi ve terekenin mirasçılara teslimi ile diğer istemler nasıl ayrılır?

Resmi yönetim ve yönetici atanması, envanter ve defter tutulması, tahsil ve muhafaza, işletmenin geçici devamı, satış veya sulh izni, hesap verilmesi, yöneticinin değiştirilmesi ve terekenin mirasçılara teslimi, somut uyuşmazlık başvurusunun yalnız kanuni amacı ve somut ihtiyaçla sınırlı biçimde kabulü, verilecek kararın kişi, işlem, belge ve uygulanma süresi bakımından tereddütsüz kurulması somut olayın elverdiği ölçüde gündeme gelebilir. Taleplerin asıl veya yardımcı niteliği ile uygulanabilecek ferilerin dayanağı ayrı gösterilmelidir.

Sonuç

Somut uyuşmazlık bakımından güvenilir sonuç, tek belgeye veya soyut bir karar özetine dayanmaz. “Terekenin Resmen Yönetilmesi ve Yönetici Atanması bakımından hak kaybını önlemek için hangi tarihler, usul işlemleri ve talep sonuçları dosyanın başında netleştirilmelidir” sorusu, 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu ile olay tarihindeki resmî uygulama birlikte değerlendirilerek cevaplanır. Mirasçıların belirlenememesi, tamamının bulunmaması, mirasın yönetimsiz kalması veya korunmayı gerektiren başka hâllerde sulh hukuk mahkemesi terekenin resmen yönetilmesine ve uygun bir yönetici atanmasına karar verebilir.

Dosyanın ilk önceliği tereke malvarlığını ve acil koruma ihtiyacını belirleyip mirasçıların bulunma-katılım durumunu, devam eden işletmeleri ve yetki gerektiren işlemleri mahkemeye somut listeyle sunmak, delil omurgası ise nüfus ve veraset kayıtları, ölüm belgesi, vasiyetname ve mirasçılık belgeleri, tereke defteri, tapu-banka-şirket kayıtları, kira ve işletme sözleşmeleri, borç ve vergi belgeleri, koruma talepleri, yönetici raporları, mahkeme izinleri ve hesap dökümleri ile Terekenin Resmen Yönetilmesi ve Yönetici Atanması uyuşmazlığına dayanak sözleşme, karar, bildirim veya sicil kaydının tam metni, ekleri ve değişiklik geçmişi arasındaki doğrulamadır. Takvimdeki ilk uyarı şudur: Koruma talebi gecikmeden yapılmalı; vasiyetnamenin açılması, mirasın reddi, defter tutma, alacak bildirimi, yönetici raporu ve itiraz süreleri ayrı takvimde izlenmelidir. Resmi yönetim ve yönetici atanması, envanter ve defter tutulması, tahsil ve muhafaza, işletmenin geçici devamı, satış veya sulh izni, hesap verilmesi, yöneticinin değiştirilmesi ve terekenin mirasçılara teslimi talebi açık ve uygulanabilir kurulmalı; yöneticinin her tasarrufu izinsiz yapabileceğini kabul etmek veya tereke borçlarını kişisel mirasçı borçlarıyla karıştırarak koruma hesabını bozmak riski başvuru yapılmadan önce giderilmelidir.

Kaynakça ve Karar Doğrulaması

Miras Hukuku6 mevzuat, içtihat ve doktrin bağlantısıYayın ilkelerimiz
Terekenin Resmen Yönetilmesi ve Yönetici Atanması konulu makale görseli
Makale görseli
AYNI ALANDA
Miras HukukuCeninin Mirasçılığı ve Sağ Doğma Koşulu

Ceninin Mirasçılığı ve Sağ Doğma Koşulu; Miras açıldığında ana rahmine düşmüş bulunan çocuk, sağ doğmak koşuluyla mirasçı olur; miras payı bu koşul gerçekleşene kadar korunur, ölü doğum halinde ise kişilik ve mirasçılık kazanılmadığından paylaşım diğer hak sahiplerine göre yeniden belirlenir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Miras HukukuMirasçının Tereke Malını Gizlemesi ve Mirası Ret Hakkının Kaybı

Mirasçının Tereke Malını Gizlemesi ve Mirası Ret Hakkının Kaybı; Ret süresi dolmadan tereke malını gizleyen, kendisine mal eden veya olağan yönetim ve mirasbırakanın işlerini sürdürme sınırını aşan işlemler yapan mirasçı, mirası reddetme hakkını kaybedebilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →
Miras HukukuMiras Paylaşımında Mirasçıların Ayıp ve Zapttan Sorumluluğu

Miras Paylaşımında Mirasçıların Ayıp ve Zapttan Sorumluluğu; Paylaşma sonunda tereke malı veya alacağı kendisine bırakılan mirasçı, malın üçüncü kişinin üstün hakkı nedeniyle elinden alınması ya da paylaşım anında mevcut önemli ayıbı yüzünden kayba uğrarsa diğer mirasçılara satış hükümlerine benzer paylaşım garantisi kapsamında başvurabilir. Delil, başvuru sırası, süre ve karşı görüşlerle birlikte incelenmektedir.

İncele →